🔴 چرا کارشناسی «تبرعی» در اجرای احکام، خلاف قانون و اصول حرفهای است؟
🟢 رویه جاری در برخی شعب اجرای احکام کیفری مبنی بر ارجاع پروندههای ارزیابی وثایق ملکی بدون پرداخت حقالزحمه و صرفاً با وعده موکول کردن پرداخت به بعد از اتمام روند مزایده، نه تنها خلاف اصول حرفهای است، بلکه فاقد هرگونه مبنای قانونی بوده و حقوق قانونی کارشناسان رسمی دادگستری را بهشدت تضییع میکند. این اقدام، تبرعی بودن خدمات کارشناسان را بر خلاف نص صریح قانون تحمیل مینماید.
۱. منشأ رویه غلط و هزینههای تحمیلی بر کارشناس
مشکل اصلی این رویه، ناشی از خلاء فقدان متقاضی پرداخت در مرحله اجرای احکام است. در مواردی که اجرای احکام راساً نیاز به ارزیابی به روز وثیقه (مانند ضبط وثیقه به نفع دولت) پیدا میکند، به جای استفاده از منابع قانونی، کارشناسی را بدون دریافت وجه و صرفاً با وعده پرداخت موکول به آینده ارجاع میدهد.
این رویه، مخاطرات و هزینههای جدی و جبرانناپذیری را بر دوش کارشناس تحمیل میکند:
هزینههای ایاب و ذهاب: کارشناس مجبور به تحمل هزینههای عزیمت به مناطق دورافتاده و نامشخص است که طبق تبصره ۲ ماده ۲ تعرفه حقالزحمه باید توسط متقاضی پرداخت شود.
ریسک عدم وصول: در بسیاری از موارد (مانند عدم شرکت خریدار در مزایده یا رفع توقیف از ملک)، مزایده انجام نمیشود و وعده پرداخت حقالزحمه عملاً هیچگاه محقق نمیگردد.
خطرات حرفهای: کارشناس در معرض خطر عدم همکاری، بیاحترامی و حتی درگیری فیزیکی با مالکان وثیقه قرار میگیرد.
۲. تکلیف کارشناس: امتناع فعالانه و یادآوری قانون
در مواجهه با این رویه، تکلیف کارشناس امتناع فعالانه و مشروط است. کارشناس نباید صرفاً کار را متوقف کند، بلکه باید به صورت حرفهای، مرجع قضایی را متوجه مجرای قانونی پرداخت نماید تا مانع از توقف عملیات قضایی شود:
۱. امتناع صریح و مکتوب: کارشناس باید با استناد به ماده ۳۳۶ قانون مدنی (غیر تبرعی بودن خدمات) و تعرفه دستمزد مصوب قوه قضائیه، بهطور مکتوب از شروع عملیات کارشناسی تا زمان تأمین حقالزحمه و هزینههای ایاب و ذهاب امتناع کند.
۲. یادآوری مجرای قانونی (ماده ۵۶۰ ق.آ.د.ک): کارشناس موظف است به شعبه اجرای احکام یادآوری کند که ماده ۵۶۰ قانون آیین دادرسی کیفری مجرای پرداخت هزینهها را از محل اعتبارات مربوط به قوه قضائیه فراهم کرده است. از آنجا که ارزیابی وثیقه در جهت منافع عمومی و دولتی است، هزینه باید از این محل تأمین شود.
۳. استدلالهای حقوقی در رد تبرعی بودن خدمات
پافشاری بر انجام کارشناسی بدون دریافت هزینه، بر خلاف اصول حقوقی و قوانین دادرسی است:
نقض اصل عدم تبرع: مواد قانونی متعددی از جمله ماده ۳۳۶ قانون مدنی و مواد ۲۵۹، ۲۶۴ آیین دادرسی مدنی و مواد ۱۵۷، ۱۶۱ آیین دادرسی کیفری، همگی بر لزوم تودیع و پرداخت هزینه کارشناسی تأکید دارند که نشان از غیرمجانی بودن این خدمات است.
نادیده گرفتن ماده ۵۶۰ ق.آ.د.ک: ماده ۵۶۰ قانون آیین دادرسی کیفری دقیقاً برای حل این معضل، یعنی مواقعی که شاکی یا متقاضی پرداخت امتناع میکند یا وجود ندارد، وضع شده است. نادیده گرفتن این ماده و تحمیل هزینه به کارشناس، نادیده گرفتن حکم قانونگذار است.
سوء استفاده از معاضدت: تعمیم کارشناسی معاضدتی (که استثنایی برای افراد فاقد استطاعت مالی است و باید توسط کانون/مرکز و با حصول شرایط خاص، ارجاع شود) به وضعیتی که در آن دولت متقاضی اصلی خدمت است، تعمیم ناروای یک استثناء است.
نتیجهگیری قاطع: ارجاع کارشناسی بدون پرداخت حقالزحمه یا ایاب و ذهاب، یک تخلف رویهای و ناموجه است. ضرورت دارد ترتیبات اداری لازم اتخاذ شود تا مستند به ماده ۵۶۰ قانون آیین دادرسی کیفری، دستمزد و هزینههای کارشناسان در این موارد، از محل اعتبارات مربوط به قوه قضائیه تأمین شود و از تحمیل بار مالی، ریسک و مخاطرات بر جامعه کارشناسان جلوگیری گردد.
نمونه مکاتبه کارشناس با واحد اجرای احکام را در بخش comment مطالعه فرمایید.
🔻پی نوشت
تبرع به معنی بذل مال یا منفعتی به دیگری یا انجام عملی برای غیر به قصد احسان و بدون چشمداشت چیزی است.
👈گروهی معتقدند بر اساس مفهوم مخالف ماده ۱۶۱ قانون آ د ک، بازپرس در موارد فوری میتواند پیش از پرداخت دستمزد، به موجب اخطاری تقدیم نظر کارشناس ظرف مهلت تعیین شده در قرار کارشناسی را از او تقاضا کند.[۱]
علی خالقی. نکتهها در قانون آیین دادرسی کیفری (ویرایش جدید). چاپ ١٢. شهردانش، ١٣٩٧.
✍️بختیار سید نظامی کارشناس رسمی دادگستری و دانش آموخته حقوق
┄┅═✧🔹🔹✧═┅┄
💎 کانال همکاران کارشناس رسمی در ایتا
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
https://eitaa.com/HamkaranKarshenasRasmi
🔴 تصویب نامه مصوب هیات وزیران درخصوص «تعیین نصاب معاملات موضوع ماده ۲۲ آیین نامه مالی و معاملاتی سازمان های مناطق آزاد تجاری- صنعتی برای سال ۱۴۰۴» با شماره ۱۰۸۰۱۳ توسط معاون اول رییس جمهور ابلاغ شد.
🗓 ۱۴۰۴/۰۷/۰۸
┄┅═✧🔹🔹✧═┅┄
💎 کانال همکاران کارشناس رسمی در ایتا
⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️⬇️
https://eitaa.com/HamkaranKarshenasRasmi
جدول تطبیق صلاحیتهای کانون و مرکز کارشناسان.pdf
حجم:
20.1M
⬆️⬆️⬆️⬆️⬆️⬆️
🟢 جدول تطبیق صلاحیت های رشته های مختلف کارشناسی در
👇👇👇
🟡 کانون کارشناسان رسمی دادگستری
و
🟡 مرکز کارشناسان رسمی قوه قضائیه
🆔 @EXP_PRO
مهارت_نوشتن_گزارش_مهندسی_دکتر_فاخر.pdf
حجم:
1.1M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش اول:
🔹مهارت نوشتن و فصل بندی گزارش مهندسی
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت شرکت در جلسه-دکتر فاخر.pdf
حجم:
3.3M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش دوم:
🔹مهارت شرکت در جلسات
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت بازدید-دکتر فاخر.pdf
حجم:
10.8M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش سوم:
🔹مهارت بازدید
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت عکاسی-دکتر فاخر.pdf
حجم:
9.7M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش چهارم :
🔹مهارت عکاسی
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت ارائه شفاهی-دکتر فاخر.pdf
حجم:
5.5M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش پنجم :
🔹مهارت ارائه شفاهی
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت روانشناسی کار-دکتر فاخر.pdf
حجم:
3.8M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش ششم :
🔹مهارت روانشناسی کار
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO
مهارت در مذاکره-دکتر فاخر.pdf
حجم:
3.3M
🔴 مجموعه مهارت های حرفه ای
🟢 بخش هفتم:
🔹مهارت در مذاکره
🟡 دکتر علی فاخر
🆔 @EXP_PRO