📍طاعون پارسی؛ بحران مرگبار قرن هجدهم در خاورمیانه
🔹طاعون، بهعنوان یکی از خطرناکترین بیماریهای همهگیر، همواره تهدیدی جدی برای جوامع انسانی بوده است. در سالهای ۱۱۵۱ تا ۱۱۵۲ هجری شمسی (۱۷۷۲ تا ۱۷۷۳ میلادی)، طاعونی در عراق تحت حاکمیت عثمانی گسترش یافت که زیانهای جبرانناپذیری بر اقتصاد این مناطق وارد کرد. این بیماری که به «طاعون ابوچفچیر و ابوخنجر» شهرت داشت، به کشورهای حاشیه خلیج فارس و جنوب ایران نیز سرایت کرد و در اروپا به نام «طاعون پارسی» شناخته شد.
🔹مطالعات تاریخی نشان میدهد میانرودان یکی از کانونهای اصلی طغیان این طاعون بوده و تأثیرات گستردهای بر کشورهای همجوار از جمله مناطق جنوبی ایران و حاشیه خلیج فارس داشته است. بر اساس تحقیقات، نخستین اقدامات پیشگیرانه و استفاده از قرنطینه در ایران، در دوره حکومت کریمخان زند و همزمان با طغیان این بیماری صورت گرفته است.
🔹گزارشها حاکی از آن است که تجارتهای فرامنطقهای و عبور کاروانهای تجاری و زیارتی از این مناطق، نقش مهمی در گسترش طاعون داشته است. این اپیدمی، نهتنها به کاهش شدید جمعیت انجامید، بلکه روابط سیاسی و اقتصادی منطقه را نیز دستخوش تغییرات جدی کرد.
🔹از منظر سیاسی، طاعون پارسی از عوامل فتح بصره توسط قواي زندیه بوده و به لحاظ اقتصادي باعث انتقال مرکز تجاري بریتانیا از بصره به مسقط گردیده است.
🔹این پژوهش که با استفاده از منابع فارسی، عربی و انگلیسی و بهرهگیری از آرشیوهای دیجیتال بریتانیا و قطر انجام شده است، بر اهمیت بررسی تاریخی این بیماری و پیامدهای آن تأکید دارد.
لینک مطالعه
#طاعون
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
🔴گزارش طغیان عفونت های دانگ در کالیفرنیا
🔻طبق گزارش بخش سلامت عمومی کالیفرنیا، اکثر موارد ابتلا به عفونت دانگ در این ایالت در افرادی بوده که سفر خارجی داشته اند و از ابتدای سال تا اوایل نوامبر ۲۰۲۴، ۳۳۴ مورد عفونت دانگ گزارش شده است.
🔻پشه های ناقل دانگ (آئدس اجیپتی و آلبوپیکتوس) در این ایالت وجود دارند و در سال جاری تاکنون ۱۵ مورد محلی این عفونت گزارش شده است. سال گذشته دپارتمان سلامت عمومی تنها ۷ مورد محلی را گزارش کرده بود. پزشک مسئول این دپارتمان هشدار داد باید بیماران دارای علائم تب، سردرد، چشم درد و درد عضلات و مفاصل، تهوع و استفراغ به عنوان موارد بالقوه عفونت دانگ بدون در نظر گرفتن سابقه سفر مورد توجه قرار گیرند.
🔻در فلوریدا در سال جاری ۷۲۰ مورد مسافری و ۵۹ مورد محلی این بیماری تایید شده است و این بیماری در پورتو ریکو اندمیک شده است. مرکز مدیریت و پیشگیری از بیماری ها گزارش داد تا ۳۱ اکتبر امسال ۷۱۰۱ مورد عفونت دانگ تایید شده است و متاسفانه ۷۴۲۰ مورد مرگ در قاره امریکا رخ داده است.
🔻از آن جایی که پشه های ناقل عامل عفونت دانگ میتوانند ویروس های چیکونگونیا و زیکا را نیز منتقل کنند. مرکز مدیریت بیماری ها پیشنهاد میکند که مسافران کشورهای خارجی خود را از گزش پشه ها محافظت کنند و حداقل یک ماه قبل سفر واکسینه شوند.
لینک خبر
#تب دانگ
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
📍بررسی روند جهانی بروز مقاومت ضد میکروبی در نایسریا گنوره آ عامل سوزاک
🔹یک بررسی سیستماتیک و متاآنالیز گسترده، وضعیت جهانی مقاومت ضد میکروبی در نایسریا گنوره آ، عامل بیماری مقاربتی سوزاک، را روشن کرده است. این مطالعه با تحلیل دادههای بیش از ۴۳۰ هزار ایزوله از سراسر جهان، تغییرات چشمگیری را در الگوهای مقاومت طی زمان و در مناطق مختلف نشان میدهد. یافتههای این تحقیق نیاز فوری به نظارت مداوم و هماهنگ جهانی را برجسته میکند.
🔺 مقاومت ضد میکروبی: هشدارهای جدی
🔹نتایج حاکی از مقاومت بالای این باکتری در برابر چندین آنتیبیوتیک مهم است که زمانی به طور گسترده برای درمان سوزاک مورد استفاده قرار میگرفتند:
- سیپروفلوکساسین: ۵۱/۶ درصد
- تتراسایکلین: ۴۵/۴ درصد
- تری متوپریم/سولفامتوکسازول: ۴۲/۴ درصد
⛔️ علیرغم این میزان بالای مقاومت، در برخی مناطق این داروها همچنان برای درمان سوزاک استفاده میشوند، که میتواند چالشهای درمانی بیشتری ایجاد کند.
✅ پیشرفتهای امیدوارکننده
🔹 از سوی دیگر، این مطالعه کاهش مقاومت در برابر برخی آنتیبیوتیکهای دیگر را نشان میدهد:
- اسپکتینومایسین: ۰/۳ درصد
- جنتامایسین: ۰/۶ درصد
- کانامایسین: ۲/۱ درصد
✅ این کاهشها نقطهای روشن در چشمانداز درمانی هستند و نشاندهنده نقش بالقوه این داروها در آینده درمان سوزاک است.
⭕️ تفاوتهای جغرافیایی و اهمیت نظارت موضعی
🔹این تحقیق همچنین تفاوتهای چشمگیری در الگوهای مقاومت بین کشورها را آشکار میکند. این موضوع بر اهمیت تنظیم دستورالعملهای درمانی محلی و تقویت نظارت منطقهای تاکید دارد. محققان تأکید میکنند که نظارت جهانی مستمر برای شناسایی روندهای جدید مقاومت و هدایت مداخلات بهداشت عمومی ضروری است. این مطالعه چالش دوگانه مدیریت مقاومت به آنتیبیوتیکهای قدیمی و استفاده از فرصتهای جدید برای درمانهای موثرتر را برجسته میکند. همکاری بینالمللی پایدار برای مقابله با تهدید رو به رشد سوزاک مقاوم به دارو امری حیاتی است.
لینک مطالعه بیشتر
#مقاومت_ضد_میکروبی #نایسریا_گنوره آ
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
22.2M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🔴پیشگیری کنیم تا مبتلا نشویم/ بیماری اچ آی وی، درمان و پیشگیری
👤گفتگو با دکتر احمد علیخانی، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران و متخصص بیماریهای عفونی، فلوشیپ HIV
🔺پویش «من هم تست اچ آی وی می دهم» از ۲۰ آبان تا ۲۰ آذرماه در سراسر کشور
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
📍سلسله جلسات علمی و کاربردی توانمندسازی فردی با موضوع: هوش مصنوعی و طبابت: وضعیت فعلی، کاربردها و نگاهی به آینده
🔺برگزار کننده: انجمن علمی اپیدمیولوژیست های ایران، گروه آمارزیستی و اپیدمیولوژی و پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان
⏱ زمان برگزاری: یکشنبه چهارم آذر ماه ۱۴۰۳، ساعت ۱۹:۳۰ تا ۲۰:۳۰
🔺لینک برگزاری
https://learn.ifsh-kmu.ir/course/57255
🔺 مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام و ایتا و بله
26.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🔴آشنایی با بیماری اچ آی وی
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
📍 شناسایی ۷۱۹ بیمار مبتلا به تب دانگ در کشور
🔹به گفته دکتر قباد مرادی، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تاکنون ۷۱۹ مورد ابتلا به تب دانگ در ایران ثبت شده است که از این تعداد، ۵۳۱ مورد انتقال محلی و ۱۸۸ مورد از سایر کشورها وارد شدهاند. بیشترین موارد انتقال محلی در چابهار گزارش شده است.
🔹تب دانگ یک بیماری ویروسی است که از طریق نیش پشه آلوده به انسان منتقل میشود و حدود نیمی از جمعیت جهان در معرض خطر ابتلا به آن قرار دارند. مرادی تأکید کرد که تب دانگ درمان خاصی ندارد و بیشتر درمانها حمایتی هستند. برای پیشگیری، کنترل ناقل بیماری یعنی پشه آئدس اهمیت بالایی دارد. استفاده از لباسهای پوشیده، پشهبند، مواد دفع حشرات و دفع صحیح زبالهها از مهمترین اقدامات پیشگیرانه هستند.
🔹بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، در سال ۲۰۲۳، قاره آمریکا ۴/۵ میلیون مورد ابتلا و ۲۳۰۰ مرگ ناشی از تب دانگ گزارش کرده است. همچنین در آسیا کشورهای بنگلادش، ویتنام، مالزی و تایلند شاهد طغیان گسترده این بیماری بودهاند.
🔹مرادی بر ضرورت اقدامات زیستمحیطی برای کنترل پشه آئدس تأکید کرد. دفع صحیح زباله، پوشاندن ظروف ذخیره آب و استفاده از حشرهکشهای مناسب میتواند به کاهش طغیان این بیماری کمک کند. این آمار و هشدارها، ضرورت ارتقای آگاهی عمومی و اجرای دقیقتر برنامههای کنترل و پیشگیری را برجسته میکند.
لینک خبر
#تب_دانگ
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
💊نظام جهانی پایش مقاومت و مصرف آنتی بیوتیکی (GLASS ۲۰۲۲): بررسی رابطه میان دادههای مقاومت آنتی بیوتیکی و مصرف آنتی بیوتیک ها در کشورهای شرکتکننده
❇️ برای نخستین بار از سال ۲۰۱۵، سیستم جهانی پایش مقاومت و مصرف آنتی بیوتیکی (GLASS) سازمان جهانی بهداشت گزارشهای جهانی مقاومت و مصرف آنتی بیوتیک ها را در گزارش سالانه خود ارائه داد. این مطالعه به بررسی رابطه مقاومت و مصرف آنتی بیوتیک ها در کشورهای شرکتکننده در گزارش GLASS ۲۰۲۲ پرداخته است. نتایج نشان دادند که بین مصرف بتالاکتام/سفالوسپورین و فلوروکینولون و مقاومت به این آنتیبیوتیکها در عفونتهای خونی ناشی از اشرشیاکلی و کلبسیلا پنومونیه ارتباط معناداری وجود دارد (P<۰.۰۵). هر واحد افزایش در دوز مصرف روزانه تعریف شده بتالاکتام/سفالوسپورین و کینولون، میزان باکتریهای مقاوم در برابر این آنتیبیوتیکها را به ترتیب ۱۱–۲۲% و ۳۱–۴۰% افزایش میدهد.
❇️ تحلیلها همچنین نشان داد که مصرف روزانه آنتیبیوتیکهای بتالاکتام-پنیسیلین و سفالوسپورین در کشورهای شرکتکننده، بهویژه در ایران و اوگاندا، بهطور معناداری بیشتر از سایر گروههای آنتیبیوتیک است. این یافتهها بر اهمیت ارتقای مدیریت مصرف آنتی بیوتیک ها و بهبود سیستمهای پایش در کشورهای توسعهیافته و در حال توسعه تأکید دارند تا از گسترش مقاومت آنتی بیوتیک ها جلوگیری شود. مصرف آنتی بیوتیک ها نقش مهمی در مقابله با مقاومت آنتی بیوتیک ها دارد و بهطور کلی به استفاده مسئولانه از آنتیمیکروبها در سطوح فردی، ملی و جهانی و در حوزههای سلامت انسانی، دامی و محیط زیست کمک میکند.
❇️ این مطالعه نشان داد که کاهش مصرف آنتیبیوتیک ها با کاهش میزان مقاومت آنتی بیوتیک ها مرتبط است و کشورهای توسعهیافته مانند بریتانیا و آمریکا با برنامههای مصرف آنتی بیوتیک ها قوی و پایش نسبت بین مقاومت و مصرف آنتی بیوتیک ها به کاهش کلی مصرف و مقاومت دست یافتهاند. از آنجا که میکروبهای مقاوم میتوانند از طریق سفر و تجارت به سایر کشورها منتقل شوند، تقویت سیستمهای مصرف آنتی بیوتیک ها و پایش در کشورهای کمدرآمد و متوسط از اهمیت زیادی برخوردار است.
❇️ این مطالعه همچنین به اهمیت پایش یکپارچه مقاومت آنتی بیوتیکی تأکید دارد که ترکیب و تحلیل دادههای مقاومت و مصرف آنتی بیوتیکی سلامت واحد را شامل میشود. اگرچه مطالعه حاضر بر دادههای انسانی متمرکز است، اما ترکیب دادههای مقاومت و مصرف آنتی بیوتیک ها در بخشهای حیوانی و محیطی نیز برای درک جامعتر از عوامل محرک مقاومت آنتی بیوتیک ها ضروری است.
لینک مطالعه
#مقاومتآنتیبیوتیکی
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
🔴تفاوت چشمگیر شیوع نقطه ای در نظارت ضد میکروبی: مقایسهای بین ایران، آسیای جنوب شرقی و اروپا
🔺بررسی شیوع نقطهای داده های ارزشمندی را در مورد الگوهای تجویز ضد میکروبی بیمارستانی ارائه میدهد. برای شناسایی شاخصهای بهبود کیفیت، الگوهای تجویز ضدمیکروبی در۴۴۳ کودک و نوزاد بستری در سه مرکز ارجاع در سنندج در غرب ایران، در سال ۲۰۱۹ ارزیابی شد و نتایج آن با دادههای موجود برای ۴۱۱۸ کودک درآسیای جنوب شرقی و ۲۹۱۵ کودک در اروپا مقایسه شد.
🔺حداقل یک داروی ضد میکروبی در ۷۴.۹ درصد بیماران سنندج مصرف شده بود. این عدد در مقایسه با بیمارستان هی جنوب شرق آسیا (۵۶.۹٪) و اروپا (۲۸.۶٪) بیشتر بود.
🔺 این به معنای آن است که تقریباً سه چهارم کودکان بستری در سنندج، آنتیبیوتیک مصرف کردهاند.
🔺نوع آنتیبیوتیکهای تجویز شده در نوزادان:
در سنندج، آمپیسیلین (۴۱.۵٪) و سفوتاکسیم (۲۹٪) بیشترین استفاده را داشتند. این در حالی است که در آسیای جنوب شرقی، آمپیسیلین (۳۰.۳٪) و در اروپا، آموکسیسیلین (۲۰٪) بیشترین تجویز را داشتند.
🔺نوع آنتیبیوتیکهای تجویز شده کودکان:
در سنندج، سفتریاکسون (۶۲.۴٪) بیشترین تجویز را داشت که بسیار بالاتر از آسیای جنوب شرقی (۲۰.۵٪) و اروپا (۱۱.۸٪) بود.
در سنندج، استفاده از آنتیبیوتیکهای گروه "Watch" (آنتیبیوتیکهایی که نیاز به احتیاط بیشتری در مصرف دارند) دو برابر اروپا بود (۸۳٪ در مقابل ۴۱.۱٪).
🔺نتایج این مطالعه نشان می دهد با توجه به مصرف بالای آنتیبیوتیکها و نتایج ضعیف درمان، بیمارستانهای سنندج به شدت به یک برنامه مدیریت مصرف آنتیبیوتیک نیاز دارند.
لینک مطالعه
#مقاومت_آنتیبیوتیکی
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
🔴روش صحیح و ساده مصرف داروهای ضدمیکروبی مانند آنتی بیوتیک ها را بدانیم
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
⭕طغیان انواع کووید-۱۹ در منطقه کردستان عراق
🔺مطالعهای با هدف بررسی انواع سویه های کووید ۱۹ بر روی ۴۸۴۹۴ نمونه جمعآوری شده از بیمارستانها در استان کردستان عراق از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۲ انجام شد.
🔺افراد جوان در مقایسه با کودکان و افراد مسن بیشتر به عفونت مبتلا شدهاند، موج دلتا به مراتب مسریتر و کشندهتر از موجهای آلفا و اومیکرون بوده است. بیشترین موارد ابتلا در شهرهای سلیمانیه و دهوک و بیشترین میزان مرگ و میر در سلیمانیه گزارش شده است. میزان مرگ و میر در مردان به ویژه در گروه سنی بالاتر بیشتر از زنان بوده است. خستگی، سرفه و تب علائم مشترک در همه انواع ویروس بودهاند. نوع L از ویروس کرونا به سرعت در منطقه کردستان عراق گسترش یافته و دارای جهشهای مشخصی بوده است.
🔺این نوع ویروس که به سرعت در منطقه کردستان عراق گسترش یافته، دارای جهشهایی بوده که آن را از سایر انواع متمایز میکند. نتایج این تحقیق نشان میدهد که افراد جوان بیشتر در معرض خطر ابتلا به عفونت قرار دارند. این یافته میتواند در طراحی برنامههای واکسیناسیون و اقدامات پیشگیرانه موثر باشد. تفاوت در میزان شیوع و شدت بیماری در مناطق مختلف کردستان عراق، نشاندهنده نقش عوامل مختلفی مانند تراکم جمعیت، وضعیت بهداشتی و اجتماعی و تردد افراد در گسترش بیماری است.
لینک مطالعه
🔺مرکز تحقیقات بیماریهای نوپدید و بازپدید:
تلگرام
https://t.me/EmergingInfDis
ایتا
https://eitaa.com/EmerginginfDis
بله
https://ble.ir/@EmergingInfDis
📍موانع پیش روی دامپزشکان در برابر پیشگیری از مقاومت ضد میکروبی
■ با توجه به اهمیت افزایش مقاومت ضد میکروبی (AMR) و اثرات نامطلوب آن بر سلامت فردی و اجتماعی و نقش مهم و موثری که دامپزشکان در کنترل این موضوع رو به رشد در سراسر جهان ایفا میکنند، وجود برنامه های پیشگیرانه موثر، ضروری است. برای این منظور، اولین قدم شناسایی عوامل شیوع مقاومت ضد میکروبی در ایران و موانعی است که دامپزشکان برای کنترل این مشکل با آن روبرو هستند.
■ مطالعه ای کیفی در سال ۲۰۲۱ در سه شهر ایران از طریق مصاحبه با ۱۸ دامپزشک با حداقل ۳ سال تجربه کار بالینی یا نظارتی با هدف تبیین موانع پیش روی دامپزشکان در پیشگیری از مقاومت ضد میکروبی انجام شد.
■ این تحقیق در سه شهر کرمان (دارای جمعیت زیاد دام)، بندرعباس (قطب ماهیگیری و آبزی پروری) و تهران (دارای جمعیت زیاد حیوانات خانگی و طیور صنعتی) از طریق مصاحبه با دامپزشکان فعال که تجربه درمان و تجویز آنتیبیوتیک یا کار اداری و نظارتی در دامپزشکی را داشتند یا کسانی که تجربه و دانش کافی از مسائل مربوط به تشخیص و درمان دامپزشکی داشتند، از تاریخ ۳ می تا ۱۳ آگوست ۲۰۲۱ جهت درک عمیق در مورد تجربیات و دیدگاه های آنها انجام شد. ۱۱ شرکت کننده مرد و ۷ شرکت کننده زن بودند که سن آنها بین ۲۷ تا ۵۸ سال با میانگین سنی ۴۲.۵ سال بود. تجربه کاری شرکت کنندگان بین ۳ تا ۲۷ سال با میانگین ۱۵ سال سابقه کاری بود.
■ نتایج تجزیه و تحلیل داده ها در ۴ دسته اصلی و ۴۴ زیر گروه شامل عوامل آموزشی، عوامل اداری و قانونی، عوامل مرتبط با صاحب حیوان و عوامل مرتبط با دامپزشک به شرح زیر طبقه بندی شدند:
🔴 عوامل آموزشی (دانشگاهی)
● کارآموزی غیر سیستماتیک و ناکارآمد در دوران دانشجویی
● عدم گنجانده شدن کافی مبحث مقاومت ضد میکروبی در برنامه های درسی
● آموزش قدیمی و عدم همگام بودن و به روز رسانی برنامه های درسی با دانش و دستورالعمل های جدید جامعه جهانی
● فقدان دوره های آموزشی تخصصی
● شاخص مطالعات تخصصی پایین (عدم مطالعه جدیدترین یافته های تحقیقاتی)
● عدم توانمند سازی نظام آموزشی (عدم آماده سازی دانشجویان برای بازار کار توسط سیستم آموزشی)
● عدم همکاری کلیه بخش های پزشکی وابسته به دانشگاه (مبحث مقاومت ضد میکروبی به درس باکتریولوژی محدود شده و در دروس بالینی و عملی گنجانده نشده است)
🔴 عوامل اداری و حقوقی (قوانین و سیاستها)
● مشکلات قوانین و مقررات مربوط به ایمنی مواد غذایی
● نظارت و مدیریت ضعیف بر نحوه رعایت قوانین و مقررات
● فروش داروهای بدون نسخه (OTC) یا داروهای بدون تایید آزمایشگاهی برای آزمایش آنتی بیوگرام (مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک ها)
● حمایت ناکافی سازمان های ملی، جوامع بین المللی و منطقه ای
● فقدان رویکرد همکاری میان رشته ای
● مشکلات توسعه و استفاده از پرونده الکترونیک سلامت (EHRs)
● ذبح دام های تحت درمان آنتی بیوتیکی
● دوره های آموزشی غیر اجباری قبل از صدور پروانه دامپروری (دولت باید قبل از صدور مجوز برای پرورش دام، طیور و ماهی، گذراندن دوره های آموزشی مقاومت ضد میکروبی را برای متقاضیان اجباری کند)
● عدم هماهنگی بین سازمان های پزشکی و دامپزشکی (دامپزشکی و علوم پزشکی به دو وزارتخانه مختلف وابسته هستند)
● عدم توجه به صنایع خرد و پرورش دهندگان داخلی و خرد
● امکانات محدود در شهرهای کوچک (نیاز به ارسال یک آزمایش آنتی بیوگرام ساده به مرکز استان)
👇ادامه مطالعه