🟢 #ایران #آمریکا
🧠 در ایران، زنان و کودکان بهطور فزایندهای ایستگاههای بازرسی را نظارت میکنند؛ ایران آموزش نظامی و بسیج را به غیرنظامیان گسترش میدهد تا برای جنگی گستردهتر با ایالات متحده آماده شود.
🏛 منبع: Alhurra
✍️ نویسنده: Randa Jebai
📄 عنوان اصلی: In Iran, Women, Children Increasingly Monitor Checkpoints Iran expands military training and mobilization to civilians in preparation for a broader war with the U.S.
🔎 IRGC, Basij, Kalashnikov, National Council of Resistance of Iran, United States
#تحلیل_راهبردی #اسرائیل #خاورمیانه #جنگ #ژئوپلیتیک #Alhurra
✅ با ژئوپلیس دنیا در دستان شماست
🌍 @Geopolis_ir
🟢 ۲/۳
📌 چکیده:
ایران دیگر آمادگیهای نظامی و امنیتی خود را به نیروهای عادی محدود نکرده و سپاه پاسداران و بسیج برنامههای آموزش سلاح را به شهروندان، بهویژه زنان، جوانان و حتی کودکان گسترش دادهاند؛ فیلمها و عکسهای بهدستآمده نشان میدهد که زنان با تفنگ کلاشینکوف تمرین میکنند و کودکان در ایستهای بازرسی، گشتها و فعالیتهای لجستیکی حضور دارند. در مارس کارزار «مدافعان میهن برای ایران» برای افراد ۱۲ ساله و بالاتر آغاز شد و عفو بینالملل گزارش داد که کودکان زیر ۱۵ سال در این فعالیتها شرکت میکنند، که میتواند نقض قوانین بینالمللی باشد. این گسترش حضور نظامی در زندگی روزمره، بخشی از تبلیغات آمادگی مردمی برای مواجهه با تهدیدات ایالات متحده و اسرائیل است، هرچند صحت کامل ویدیوها توسط MBN تأیید نشده است.
ایران دیگر آمادگیهای نظامی و امنیتی خود را به نیروهای عادی کشور محدود نکرده است. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (IRGC) و بسیج در حال گسترش برنامههای آموزش و بسیج به سمت شهروندان، از جمله زنان و جوانان، هستند؛ چرا که نگرانیها درباره احتمال درگیری گستردهتر با ایالات متحده در حال افزایش است.
این گسترش در تمرینات آموزش سلاح و استقرار داوطلبان در ایستهای بازرسی امنیتی مشهود است و نشان میدهد که حضور نهادهای نظامی و امنیتی ایران در زندگی روزمره مردم عادی در حال افزایش است.
MBN عکسها و فیلمهایی از شورای ملی مقاومت ایران (National Council of Resistance of Iran)، یک گروه مخالف ایرانی، به دست آورد که زنان را در حال آموزش با سلاح و کودکانی را که در ایستهای بازرسی در کنار اعضای IRGC و بسیج ایستادهاند، نشان میدهد؛ این دو سازمان توسط ایالات متحده به عنوان سازمانهای تروریستی شناخته شدهاند.
در یکی از فیلمها، زنی در حال تمرین استفاده از تفنگ کلاشینکوف، شامل جداسازی و دوبارهجمعآوری آن، دیده میشود. در صحنههای دیگر، کودکانی در کنار پرسنل وابسته به IRGC و بسیج در ایستهای بازرسی حضور دارند.
این مطالب نشان نمیدهد که آیا شرکتکنندگان برای نبرد آماده میشوند یا نه، اما نشان میدهد که شهروندان در دامنه وسیعتری از آموزشهای نظامی و فعالیتهای امنیتی، در میانه تنشهای مرتبط با اسرائیل و ایالات متحده، مشارکت میکنند.
MBN نتوانست بهطور مستقل صحت و سقم این ویدیوها و عکسها را تأیید کند.
مدافعان جدید ایران
مقامات ایران سالها به IRGC و بسیج برای امنیت داخلی و بسیج تکیه کردهاند. صحنهها نشان میدهند که این نقش به بخشهای گستردهتری از جامعه در حال گسترش است.
در ماه مارس، مقامات ایرانی کارزار داوطلبانهای به نام «مدافعان میهن برای ایران» (Defenders of the Homeland for Iran) اعلام کردند و ثبتنام را برای افراد ۱۲ ساله و بالاتر باز کردند؛ این بر پایه بیانیههای رسمی و موادی است که MBN بررسی کرده است.
عفو بینالملل اعلام کرد که ۱۶ عکس و ویدیو منتشر شده از ۲۱ مارس را تأیید کرده است که کودکان را نشان میدهد که تفنگهای کلاشینکوف حمل میکنند یا در کنار پرسنل IRGC در ایستهای بازرسی، در گشتها و در تجمعات نظامی در تهران، مشهد و کرمانشاه ایستادهاند.
به گفته این سازمان، برخی کودکان در گشتها، وظایف ایستهای بازرسی و فعالیتهای لجستیکی شرکت کردهاند. عفو بینالملل هشدار داد که درگیر کردن کودکان زیر ۱۵ سال در فعالیتهای نظامی میتواند نقض قوانین بینالمللی باشد.
با این حال، ماهیت مشارکت کودکان همیشه واضح نیست. حسین رئیسی، وکیل حقوق بشر ایرانی مقیم کانادا که در دادگاههای ایران از کودکان دفاع کرده، به MBN گفت که این فعالیتها به نظام رسمی جذب خردسالان نمیرسد، اما کودکان همچنان بهطور نزدیک با فعالیتهای مرتبط با نهادهای نظامی در ارتباط هستند.
رئیسی گفت بسیج حضور سازمانیافتهای در مدارس دارد که در آن دانشآموزان و خردسالان در آموزشها و فعالیتهایی که به عنوان «آمادگی دفاعی» معرفی میشود، شرکت میکنند. او افزود این فعالیتها بخشی برای تشویق برخی دانشآموزان به پیوستن به بسیج یا IRGC در آینده است و همزمان حضور این نهادها در جامعه را تقویت میکند.
مشارکت زنان به شکل دیگری ظاهر میشود. در ویدیوهایی که MBN به دست آورد، زنان و دختران در حال آموزش استفاده از اسلحه دیده میشوند؛ از نحوه نگهداشتن سلاح تا جداسازی و دوبارهجمعآوری آن.
🟢 ۳/۳
مقامات این آموزشها را بهعنوان بخشی از آمادگی مردمی برای دفاع از کشور معرفی میکنند؛ اما رئیسی میگوید این امر بعدی تبلیغاتی دارد و هدف آن نشان دادن این است که جامعه ایرانی در تمام ردههای سنی برای مواجهه آماده است.
او میگوید: «زنان، کودکان، سالمندان و دیگران همه آمادهٔ جنگ هستند.»
این صحنهها لزوماً به این معنا نیستند که زنان شرکتکننده تبدیل به جنگجویان میشوند؛ اما نشان میدهند که آموزشهای نظامی و بسیج به گروههای گستردهتری از غیرنظامیان گسترش یافته است.
مشارکت کودکان در این زمینه جدیتر میشود وقتی در برابر حوادث میدانی ارزیابی شود. در آوریل، پسری ۱۱‑ساله هنگام همراهی پدرش، عضو بسیج، در یک گرهنقلیهٔ تهران کشته شد.
بر اساس گزارش عفو بینالملل، مقامات مرگ کودک، علیرضا جعفری، را «در حین خدمت» تأیید کردند؛ این اتفاق پس از آن رخ داد که یک موقعیت امنیتی توسط پهپاد هدف قرار گرفت.
رئیسی میگوید آوردن کودکان به گرهنقلیهها نشانگر گستردگی نقش شبکههای بسیج در داخل خانوادهها و جوامع است. او افزود برخی خانوادهها کودکان خود را به این گونه فعالیتها میکشند تا وفاداری خود را نشان دهند یا به دلیل وابستگی به نهادها. اما هشدار داد که حضور کودکان در مکانهای امنیتی میتواند آنها را مستقیماً در معرض حملاتی که به این مکانها هدف میگیرد، بگذارد.
متن از منبع عربی اقتباس و ترجمه شده است.
🔴 #ایران #آمریکا
🧠 درکهای متضاد حلوفصل مناقشهٔ ایالات متحده‑ایران را مهآلود میکند
🏛 منبع: The Soufan Center
✍️ نویسنده: Nikkie Lyubarsky
📄 عنوان اصلی: Dueling Perceptions Cloud Resolution of the U.S.-Iran Conflict
🔎 Strait of Hormuz, UN General Assembly, Donald Trump, Abbas Araghchi, Jared Kushner
#تحلیل_راهبردی #جهانی #جنگ #روابط_بین_الملل #Soufan_Center
✅ با ژئوپلیس دنیا در دستان شماست
🌍 @Geopolis_ir
🔴 ۲/۴
📌 چکیده:
هفتهٔ دیپلماتیک در حاشیهٔ مجمع عمومی سازمان ملل نتوانست مسیر مناقشهٔ ایالات‑متحده‑ایران را تغییر دهد؛ ترامپ پیشنهاد ایرانی برای بازگشایی هفت روزهٔ تنگه هرمز مشروط بر رفع محاصرهٔ ناوگان آمریکایی، آزادسازی داراییها و تخفیفهای تحریمی را رد کرد. پس از مذاکرات میان عباس عراقچی و تیم آمریکایی، عراقچی بدون نتیجهای نیویورک را ترک کرد اما هر دو طرف اعلام کردند مذاکرات بیشتری در هفتههای آینده برگزار خواهد شد. در عین حال، ایران تهدید میکند در صورت عدم رفع محاصره، با حملات موشکی و پهپادی به کشتیها و زیرساختهای انرژی خلیج فارس واکنش نشان دهد، در حالی که آمریکا ادعا میکند کنترل تنگه را در دست دارد و جریان صادرات انرژی به حدود ۸۰‑۹۵٪ از سطوح پیش از جنگ بازگشته است. ایران هنوز مایل به ارائه امتیاز هستهای جدید نیست مگر آنکه فشارهای اقتصادی آمریکا کاهش یابد و مذاکرات رسمی از سر گرفته شود.
INTELBRIEF
October 1, 2026
درکهای متضاد راهحل مناقشهٔ ایالات‑متحده‑ایران را مهآلود میکند.
یک هفتهٔ دیپلماسی سطح بالا در حاشیهٔ مجمع عمومی سازمان ملل (UNGA)، از جمله اولین نشست ایالات‑متحده‑ایران از ژوئن، نتوانست دینامیکهای استراتژیک این مناقشه را تغییر دهد. رئیسجمهور ایالات‑متحده، ترامپ، پیشنهادی ایرانی برای بازگشایی کامل تنگه هرمز در هفت روز، مشروط بر رفع محاصرهٔ ناوگان دریایی آمریکا، آزادسازی داراییهای ایرانی و سایر تخفیفهای تحریمی، رد کرد. این پیشنهاد در نیویورک میان وزیر امور خارجهٔ ایران، عباس عراقچی، و مذاکرهکنندگان آمریکایی استیو ویتکوف (Steve Witkoff) و جارد کوشنر (Jared Kushner) مورد بحث قرار گرفت.
عراقچی پس از جلسات UNGA در آمریکا باقی ماند تا انتظار یک پیشنهاد متقابل رسمی از ایالات‑متحده را داشته باشد، اما روز سهشنبه بدون هیچ نتیجهای کشور را ترک کرد. با این حال، مقامات آمریکایی و ایرانی اعلام کردند مذاکرات بیشتری در هفتههای آتی برگزار خواهد شد؛ هدفشان رسیدن به راهحل دیپلماتیک یا حداقل جلوگیری از بازگشت به جنگ است.
در برنامهٔ NBC «Meet the Press» که روز یکشنبه پخش شد، عراقچی گفت: «ما کاملاً آمادهایم تا زمانی که جنگ دوباره آغاز شود… حتی اگر به جنگ آخرالزمانی تبدیل شود»، و افزود: «در همان زمان، برای دیپلماسی آمادهایم».
عراقچی برای مذاکرات احتمالی با مقامات آمریکایی به نیویورک آمده بود، اما همچنین برای کمک به رئیسجمهور حکومت ایران، مسعود پزشکیان (Masoud Pezeshkian)، در ارائهٔ سخنرانی پرشور پیش از UNGA و ملاقات با رسانههای بزرگ آمریکایی حضور داشت. در سخنرانی و مصاحبههای خود، پزشکیان سعی کرد نارضایتی داخلی ایالات‑متحده نسبت به این مناقشه را تشدید کند و ایران و مردمش را به عنوان قربانیان تجاوز بیدلیل نشان دهد. او و عراقچی بیان کردند عدم اعتماد عمیق ایرانیان به ترامپ و تیم او، رژیم را مجبور کرده تا اصرار داشته باشد اجرای تعهدات آمریکا پیش از هر توقف توافقشدهای در حملات ایران به کشتیها در تنگه هرمز انجام شود.
دو رهبر ارشد تأکید کردند که — در ژوئن ۲۰۲۵ و فوریه ۲۰۲۶ — مذاکرات هستهای سازندهٔ ایالات‑متحده‑ایران توسط حملات نظامی آمریکا به ایران مختل شد. مقامات ایرانی همچنین خاطرنشان کردند که ترامپ، در دورهٔ نخستین ریاستجمهوریاش، توافق چندجانبهٔ هستهای ایران سال ۲۰۱۵ را که آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) بر پایهٔ آن تشخیص داده بود تهران در حال تبعیت است، خاتمه داد.
🔴 ۳/۴
خود را از منتقدان سختگیر که میگویند ایران نباید با تیم ترامپ تعامل داشته باشد، جدا میکنند؛ پزشکشیان، عراقچی و دیگر رهبران دولت استدلال میکنند که ایران بهطور عمده در این درگیری پیروز شده و میتواند از موقعیت قدرت برای مذاکره استفاده کند. رهبران دولت میگویند ایران میتواند از «برتری در تشدید تنش» — توانایی اعمال نظامی با اثر استراتژیک بیشتر نسبت به آمریکا — برای دستیابی به اهداف اصلیاش در میز مذاکره بهرهبرداری کند. مذاکرهکنندگان ایرانی تهدیدهای رهبری سپاه پاسداران را بازتاب میدهند: اگر آمریکا بهزودی از رفع محاصره دریایی بنادر ایران خودداری کند، ایران اقتصاد جهانی و بازارهای انرژی جهان را با حملات موشکی و پهپادی به کشتیرانی و زیرساختهای انرژی کشورهای عرب خلیج ویران خواهد کرد. رهبران رژیم در تمام طیف سیاسی میگویند استراتژی ایران ذخایر نفتی جهان و سلاحهای آمریکا را خالی کرده، نرخ بهره و انتظارات تورمی آمریکا را افزایش داده و امیدهای همپیمانان جمهوریخواه ترامپ برای پیروزی در انتخابات میانی پیشرو را تضعیف کرده است. تهران تأکید میکند واشنگتن باید نخست قدم را برای پذیرش خواستهای ایران بردارد و اگر ایران نتواند از تنگه هرمز استفاده کند، اجازه نخواهد داد هیچ کشوری از این آبراه استفاده کند. روز چهارشنبه ناظران حملونقل گزارش دادند سپاه پاسداران ممکن است به سه تانکری که در حال عبور از تنگه بودند، شلیک کرده باشد؛ نشانهای است که ایران مایل و توانمند به تشدید تنش است.
منطق استراتژیک تهدیدهای ایران واضح است: رهبران آن میخواهند از تثبیت این تصور توسط واشنگتن جلوگیری کنند که جریان آزاد تجارت از طریق تنگه هرمز بدون توافق با تهران میتواند تضمین شود. با این مفهوم که ایران در نهایت محاصره آمریکا را شکست خواهد داد، رسانههای وابسته به دولت ایران در روزهای اخیر ادعا کردند کشتیهای جنگی آمریکا اوایل این ماه از مواضع قبلی محاصره عقبنشینی کردهاند. این کشتیها که پیشتر نزدیک به بندر چابهار در ورودی خلیج عمان مستقر بودند، اکنون به سمت عمیقتر در دریای عرب منتقل شدهاند تا از موشکهای ایرانی دوری کنند، رسانههای ایرانی میگویند. بیانیهای که روز دوشنبه توسط رهبر معظم ایران، مجتبی خامنهای — که از زمان انتصابش در مارس هنوز بهصورت عمومی ظاهر نشده و باعث شک و تردید درباره حیات او شده است — منتشر شد، به عقبنشینی ناوگان دریایی آمریکا اشاره کرد. در پیام خود گفت: نیروهای آمریکایی اکنون از پیشروی بیشتر خودداری میکنند «بهدلیل ضربات دردناکی که از سوی مبارزان شجاع و نگهبانان تنگه هرمز دریافت کردهاند… هرگاه این خطر را پذیرفتهاند، به خود آسیب رساندهاند… و بهزودی دریای عرب نیز از آنها خالی خواهد شد».
پوشش ابرهای نامشخص بر چشمانداز پیشرفت دیپلماتیک، رهبران آمریکا تصویری کاملاً مخالف القا میکنند؛ بارها میگویند برتری استراتژیک دست آمریکا است نه ایران. ترامپ، که توسط مقامات ارشدش تکرار میشود، میگوید آمریکا ایران را «شکست» داده، «تنگه هرمز را تحت کنترل» دارد و میتواند شرایط صلح را تعیین کند. تیم ترامپ ادعا میکند عملیات همراهی و حفاظت نیروی دریایی آمریکا بهطور عمده توانسته است کنترل تنگه هرمز را از سپاه پاسداران بگیرد. مقامات ترامپ به منابع نظامی و دیگر منابع آمریکایی استناد میکنند که میگویند جریان صادرات انرژی از خلیج فارس به بیش از ۸۰ ٪ از سطح پیش از جنگ، یعنی ۲۰ میلیون بشکه در روز نفت خام، بازگشته است؛ این رقم شامل مسیرهای صادراتی سعودی، اماراتی و سایر مسیرهای دور از تنگه است. روز چهارشنبه، JP Morgan و Goldman Sachs ارزیابی کردند که جریان انرژی از منطقه به بیش از ۹۵ ٪ از سطوح پیش از جنگ رسیده است. برخی منابع مشاهدهگری حملونقل دریایی این ارقام را زیر سؤال میبرند و میگویند درصد بازیابی بسیار کمتر است؛ حدود ۵۰ ٪. و بسیاری میپرسند نیروی دریایی آمریکا تا چه مدت میتواند مأموریت حفاظت از تنگه را ادامه دهد.
🔴 ۴/۴
با استناد به معیارهای دیگر، از جمله سقوط ارز ایران که این هفته به پایینترین سطح یعنی ۲٫۵ میلیون ریال برای هر دلار رسید، وزیر خزانهداری آمریکا اسکات بسنت (Scott Bessent) موفقیت «عملیات خروج اقتصادی» را اعلام کرد؛ این کمپین تحریمهای گسترده آمریکا هدف تمام مؤسسات مالی و خطوط هوایی ایرانی است. بسنت در X نوشت که دفترش «تیمهایی را در سراسر جهان فرستاده تا با کشورها ارتباط برقرار کنند و اقدام علیه رژیم ایران را طلب کنند… ترکیه و عمان اعلام کردند پروازهای ماهان ایر به سرزمینهایشان متوقف شده است. امارات تمام پروازهای خطوط هوایی ایرانی را قطع کرده و بانکهای تجاری بزرگ امارات و ترکیه نیز معاملات با ایران را متوقف کردهاند». بسنت و دیگر مقامات عالیرتبه افزودند که در دو ماه گذشته از زمان اعمال مجدد محاصره، ایران تنها نفت را در دریاهای خارج از خلیج به فروش رسانده و میگویند این حجم تا اواسط اکتبر، اگر محاصره آمریکا ادامه یابد، تمام خواهد شد.
به عنوان نشانهای از اطمینان — هرچند ممکن است این اطمینان اشتباه باشد — ترامپ و معاونانش شروع به تغییر تمرکز خواستههای خود از باز کردن تنگه به استخراج امتیازات هستهای از ایران کردهاند. مجبور کردن ایران به پذیرش محدودیتهای سخت در برنامه هستهای، دلیل اصلی آمریکا برای آغاز جنگ بود؛ اما این مسأله چند ماه به پسزمینه رفت، چرا که مقامات آمریکا عمدتاً بهبود جریان صادرات انرژی از تنگه را دنبال میکردند. تمرکز دوباره بر مذاکرات هستهای نشان میدهد تیم ترامپ بر این باور است که آمریکا بهطور عمده توانسته است چنگال ایران بر تنگه را بشکند.
با این حال، نشانههای کمی از تمایل ایران برای پیشروی به مذاکرات هستهای پیش از حل سؤالات دیگر دیده میشود. برخی گزارشهای هفته گذشته نشان دادند میانجیگرانی از جمله مقامات قطری و پاکستانی، پیشنهاد کردند تهران امتیازات مرتبط با هسته را پیشازوقت ارائه دهد تا تأیید ترامپ برای پایان فوری محاصره دریایی و رفع سایر تحریمها به دست آید. اما منابع ایرانی گفتند ایران مایل به ارائه هیچ امتیاز هستهای جدیدی نیست مگر آنکه خواستههای خود برای کاهش فشار اقتصادی آمریکا برآورده شود و مذاکرات رسمی و نظاممند آمریکا‑ایران از سر گرفته شود.
به عنوان صدای بلندترین حامی رژیم برای دیپلماسی و پایان جنگ، رئیسجمهور پزشکیان هفتهٔ گذشته به رسانههای آمریکایی گفت که ایران آماده است دربارهٔ محدودیتهای برنامهٔ هستهایاش گفتگو کند، اما تأکید کرد واشنگتن پیش از هر چیز باید نشان دهد که قصد سرنگونی دولت او را ندارد. هر دو طرف تمایل به حفظ گفتوگو را اعلام کرده و پیشبینی میکنند مذاکرات بیشتری برگزار شود. اما چون جلسهٔ دیگری بین آمریکا و ایران در نیویورک برنامهریزی نشده، عراقچی روز سهشنبه از آمریکا عازم دوحه در قطر شد تا با میانجی کلیدی، نخستوزیر محمد عبدالرحمان الثانی، مذاکرات تکمیلی انجام دهد. او سپس روز چهارشنبه در جلسهای از کابینهٔ ایران گزارش داد که تیم ترامپ رسماً به پیشنهاد هفتروزهٔ ایران پاسخ داده است. با این حال هیچ نشانهای مبنی بر نزدیک شدن به دستاوردی اساسی وجود ندارد.
🟠 #ایران #آمریکا
🧠 تهران میخندد همانگاه که ایالات متحده میرود؛ خوشآمد به خلاصهنامه MBN ایران
🏛 منبع: Alhurra
✍️ نویسنده: Andres Ilves
📄 عنوان اصلی: Tehran Smiles as U.S. Leaves Welcome back to the MBN Iran Briefing.
🔎 United States, Iraq, Iran, South Korea
#تحلیل_راهبردی #عراق #خاورمیانه #روابط_بین_الملل #ژئوپلیتیک #Alhurra
✅ با ژئوپلیس دنیا در دستان شماست
🌍 @Geopolis_ir
🟠 ۲/۵
📌 چکیده:
ایالات متحده در چهارشنبهٔ گذشته آخرین نیروهای خود را از پایگاههای عراقی خارج کرد؛ بغداد این روزها را «روزهای حاکمیت» نامید و ایران خروج را خوشآمد گفت و آن را نشانهٔ پایان مداخلهٔ آمریکا در عراق دانست. در عین حال، حقوق کارگران ایرانی پس از افزایش ۶۰ درصدی بهطور تخمینی تنها ۱۰ روز هزینهٔ زندگی را پوشش میدهد، در حالی که قیمت مصرفی ۸۹ درصد و مواد غذایی ۱۲۷ درصد افزایش یافته است. لوازمالتحصیلی دو برابر قیمت سال پیش شده و فروش بلیت سینماها در شش ماه اول سال ۷٫۶ میلیون بلیت کمتر از سال گذشته بوده؛ فدراسیون بدنسازی ایران نیز بهدلیل نقضهای انتخاباتی توسط IFBB تعلیق شد. ایران و کرهجنوبی توافقنامهٔ انتقال زندانیان امضا کردند، اما هیچ اشارهای به تبادل دو ورزشکار متهم به تجاوز در این توافق نیست.
میتوانید این متن را به عربی اینجا بخوانید و پلتفرم خبری پرچمدار عربیزبان Alhurra (نسخهٔ انگلیسی اینجا) شبکه MBN را بررسی کنید.
نسخهٔ این هفته از برِیفینگ، همکاری مشترک گزارشگر جدید ایران ما، تارا راد (که تحت نام مستعار مینویسد) و من است.
در اینجا نکات کلیدی را میتوانید ببینید. آخرین نیروهای آمریکایی پایگاههای خود را در عراق ترک کردهاند و تهران از این خروج خوشآمد میگوید. حقوق یک ماه اکنون کمتر از ده روز هزینهٔ زندگی یک کارگر ایرانی را پوشش میدهد و قیمتهای مصرفی تقریباً ۹۰ ٪ بالاتر از یک سال پیش است. روزنامهای ایرانی میپرسد آیا توافق جدید انتقال زندانیان با کرهٔ جنوبی شامل دو ورزشکار متهم به تجاوز در آن کشور میشود یا نه. خانوادهها برای خرید لوازم مدرسه صرفهجویی میکنند؛ قیمت قلم و دفتر بیش از دو برابر شده است. سینماها در نیمهٔ اول سال حدود ۷٫۶ میلیون بلیت کمتر نسبت به سال گذشته به فروش رساندهاند. فدراسیون بدنسازی ایران نیز به دلیل ناهماهنگیهای انتخاباتی توسط نهاد بینالمللی این ورزش تعلیق شده است.
نقلقول هفته
جمهوری اسلامی ایران خروج نیروهای آمریکایی از عراق را خوشآمد میگوید و قطعاً از آن حمایت میکند.
— امیر حیات مقدم، معاون رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران
سرخط خبر
ایالات متحده عراق را ترک میکند
در روز چهارشنبه که آخرین نیروهای آمریکایی پایگاههای خود را در عراق ترک کردند — رویدادی که بغداد آن را با تعطیلات عمومی چندروزهای به نام «روزهای حاکمیت» گرامیداشت — همسایهٔ عراق، ایران، نظر خود را دربارهٔ پایان حضور نظامی در کنار مرز که از زمان حملهٔ ۲۰۰۳ ایالات متحده آغاز شده بود، بیان کرد.
امیر حیات مقدم، معاون رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران، خروج ایالات متحده را خوشآمد گفت و اعلام کرد: «همه میدانند داعش در عراق توسط دولت تروریستی آمریکا مسلح و تجهیز شده بود» و افزود: «تفاوتهای سیاسی در عراق ریشه در مداخلهٔ آمریکا در امور سیاسی این کشور دارد.»
یک تحلیل ایرانی گفت: «با خروج نیروهای آمریکایی، اگرچه اهرمهای فشار مستقیم کاهش مییابد، اما تسلط مالی ایالات متحده پس از خروج نیروهای نظامی از خاک عراق ادامه خواهد یافت، چرا که درآمد حاصل از فروش نفت عراقی به نظام بینالمللی دلار وابسته است.»
تحلیل دیگری وضعیت جدید را اینگونه خلاصه کرد: «اصرار واشنگتن بر اعمال فشار غیرقابل تحمل بر ایران میتواند به عقبنشینی منجر شود و دولت عراقی را از ایفای نقش واسطه بین ایران و ایالات متحده محروم کند. عراق نمیتواند همزمان به عنوان همپیمان ایالات متحده در منطقه عمل کند در حالی که واشنگتن سیاست نابودی تهران را دنبال میکند؛ بنابراین باید بین ایران و ایالات متحده یکی را انتخاب کند.»
بغداد تخلیهٔ سلاحهای شبهنظامی را به ژوئن ۲۰۲۷ موکول کرده است. شبهنظامهای تحت حمایت ایران، کتیب حزبالله و حرکت النجابه، که توسط ایالات متحده به عنوان سازمانهای تروریستی شناخته میشوند، اعلام کردهاند تا زمانی که نیروهای خارجی خروج نکنند، سلاح نخواهند گذاشت. اینکه آیا این وعده را عملی میکنند یا نه، هنوز مشخص نیست.
سهام ایران در امنیت عراق به جنگ ایران‑عراق باز میگردد؛ جنگی که از سال ۱۹۸۰ تا ۱۹۸۸ به طول هشت سال خونین کشید. در این درگیری، حداقل نیممیلیون نفر از هر دو طرف کشته شدند و دهها هزار ایرانی هنوز از اثرات سلاحهای شیمیایی به کار رفته توسط ارتش صدام حسین رنج میبرند؛ بنابراین این جنگ بهطور عمیقی در ذهنیت ملی ایران جای گرفته است.
🟠 ۳/۵
سپاه پاسداران (IRGC)، که توسط ایالات متحده بهعنوان سازمان تروریستی شناخته میشود و در سال ۱۹۷۹ تأسیس شد، در طول جنگ ایران‑عراق به نیرویی قدرتمند تبدیل شد. جمهوری اسلامی بهتازگی هفته سالانه «هفته دفاع مقدس» را به پایان رسانده است؛ این هفته به تاریخ شروع جنگ ایران‑عراق، ۲۲ سپتامبر ۱۹۸۰، که عراق بهغرب ایران حمله کرد، مرتبط است.
پس از سال ۲۰۰۳، نیروی قدس سپاه پاسداران به سرپرستی قاسم سلیمانی، شبهنظامهای شیعه در عراق را آموزش و مسلح کرد؛ این کار بر پایه تیپ بدر، یک گروه شبهنظامی شیعه عراقی بود که ایران در سال ۱۹۸۲ تأسیس کرده بود و پس از اولین خروج نیروهای آمریکا در سال ۲۰۱۱، حمایتها افزایش یافت. وقتی در ژوئن ۲۰۱۴ موصل به دست داعش سقوط کرد، فتوای آیتالله العظمی علی سیستانی (مؤثرترین رهبر دینی شیعه عراق) منجر به تشکیل قواهای بسیج عمومی شد؛ این گروه تحتپوشش ۵۰ تا ۷۰ شبهنظام است که عمدتاً توسط تهران پشتیبانی میشود. لایحهای برای تبدیل این نیرو به نهاد دائمی با بودجه مستقل، که سال گذشته توسط دولت عراق تصویب شد، به دلیل مخالفت آمریکا و نگرانیهای عراقیها مبنی بر تقویت تسلط ایران، به حالت تعلیق درآمده است.
دستمزد یک ماه، ۱۰ روز زندگی
به گفته یکی از نمایندگان ارشد کارگری، حقوق یک ماه برای کارگر ایرانی کمتر از ۱۰ روز کافی است.
حسن صادقی، رئیس اتحادیه انجمنهای کارگران بازنشسته، گفت که پس از اجرای افزایش دستمزد امسال، حقوق کارگران حدود ۲۳ روز هزینههای زندگی را پوشش میداد. شش ماه بعد، این رقم به کمتر از ۱۰ روز کاهش یافت. این ارقام تخمینی از سوی یک نماینده کارگری است و نه معیار رسمی قدرت خرید، اما فشار بر مردم عادی را نشان میدهد.
ایران در آغاز سال جاری تقویم هجری شمسی حداقل دستمزد را بهطور قابلتوجهی افزایش داد. حداقل دستمزد روزانه حدود ۵٫۵ میلیون ریال (حدود ۲ دلار بر پایه نرخ بازار آزاد) تعیین شد که برای ۳۰ روز تقریباً ۱۶۶ میلیون ریال (حدود ۶۵ دلار) میشود؛ این افزایش حدود ۶۰ درصد نسبت به سال پیش است.
در عین حال، قیمتها همچنان در حال صعود هستند. بر اساس مرکز آمار ایران، قیمت مصرفکننده در ماه اوت ۸۹ درصد بالاتر از همان ماه سال پیش بود. قیمت مواد غذایی و نوشیدنیها حتی سریعتر، حدود ۱۲۷٫۵ درصد افزایش یافت. این موضوع بهویژه برای خانوارهای کمدرآمد که سهم بیشتری از درآمد خود را برای نیازهای اساسی صرف میکنند، اهمیت دارد.
نتیجه این است که بحثی درباره اینکه آیا دستمزد کارگران باید پیش از دوره تنظیم سالانه دستمزدهای بعدی بازنگری شود، شکل گرفته است. شورای عالی کار ایران، که از نمایندگان دولت، کارفرمایان و کارگران تشکیل شده، معمولاً دستمزدهای سال نو را که در اواخر مارس آغاز میشود، تعیین میکند؛ اکنون این شورا به بررسی این مسأله پرداخته است.
ورزشکاران محکوم و توافق انتقال زندانیان
ایران و کرهجنوبی توافقنامهای برای انتقال زندانیان امضا کردهاند؛ اما یک روزنامه ایرانی سؤال خاصی درباره اینکه چه کسی ممکن است از این توافق سود ببرد، مطرح کرده است.
«آیا ورزشکاران دو و میدانی متهم به تجاوز مبادله خواهند شد؟» شَرْغ در سرفصل خود پرسید. سپس نکتهای جالب رخ میدهد: در کل مقاله به این ورزشکاران اشارهای نشده است.
مقاله که بر پایه گزارشی از خبرگزاری تسنیم است، میگوید ایران و کرهجنوبی توافقنامهای امضا کردهاند که امکان انتقال زندانیان بین دو کشور را فراهم میکند. یک مقام وزارت عدالت ایران اعلام کرد که زندانیان کرهجنوبی در ایران و زندانیان ایرانی در کرهجنوبی وجود دارند و این توافق چارچوب قانونی برای انتقال آنها ایجاد میکند.
در گزارش اشارهای به تیم ملی دو و میدانی ایران نشده و هیچگونه اشارهای به اینکه توافق با دو زندانی خاص در ذهن بوده، وجود ندارد.
بهنظر میرسد شَرْغ خود این ارتباط را برقرار کرده است.
دو ورزشکاری که احتمالاً پشت این سرفصل هستند، مسعود کامران، دو و میدانیدراز ۱۱۰ متر، و حسین رسولی، پرتابگر دیسک و مدالدار طلا در بازیهای آسیایی. آنها بخشی از هیئتنمایندگی ایران در مسابقات قهرمانی آسیا ۲۰۲۵ دو و میدانی در گومی، کرهجنوبی بودند.
🟠 ۴/۵
پس از آنکه زنی کرهای در دههٔ ۲۰ زندگیاش گزارش کرد که مورد تجاوز جنسی قرار گرفته، چهار نفر از هیئتنمایندگی ایرانی تحت تعقیب قرار گرفتند. کامران و رسولی به اتهام تجاوز مشترک به او محکوم و به چهار سال حبس sentenced شدند. دو متهم دیگر تبرئه شدند. دادگاه تجدیدنظر کرهجنوبی در ژوئن این دو حکم را تأیید کرد.
لوازمالتحصیلی به کالای لوکس تبدیل شدهاند
خانوادههای ایرانی با آغاز سال تحصیلی جدید، خرید دفترچه، خودکار و سایر لوازمالتحصیلی را کاهش میدهند. فروشندگان لوازمالتحریر میگویند تغییرات را در صندوقهای نقدی میبینند.
در شیراز، معاون رئیس اتحادیه محلی کتابفروشان و لوازمالتحریر به خبرگزاری ایلنا گفت تقاضای مشتریان تنها حدود ۴۰ ٪ از سطح معمول در این زمان از سال است. ماههای سپتامبر و اکتبر بهطور سنتی از شلوغترین ماههای این حوزه بهشمار میروند.
او افزود که بخشی از این رکود ممکن است ناشی از عدم اطمینان برخی خانوادهها نسبت به ادامه کلاسهای حضوری باشد؛ اما افزایش قیمتها نیز باعث شده والدین در سبد خرید خود تغییراتی ایجاد کنند.
قیمت خودکار و دفترچه بیش از دو برابر سال گذشته شده و مسئول اتحادیه برآورد میکند که یک ست لوازمالتحصیلی معمولی برای یک دانشآموز ابتدایی اکنون حداقل ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیون ریال (حدود ۴۰ تا ۶۰ دلار بر اساس نرخ آزاد فعلی) هزینه دارد، حتی بدون انتخاب محصولات گرانقیمت یا لوکس.
خانوادهها در واکنش به این وضعیت خرید خود را کاهش میدهند. به گفته اتحادیه، والدینی که پیش از این هشت دفترچه میخریدند، اکنون ممکن است تنها چهار یا پنج عدد خریداری کنند. اقلام دیگر از فهرستهای مدرسه حذف یا به تعویق میافتند.
اتحادیه میگوید تعداد قابلتوجهی از کسبوکارهای لوازمالتحریر در سال جاری درخواست لغو پروانهٔ کسب خود را دادهاند. فروشگاههای کوچک بهدلیل کاهش فروش و افزایش اجارهها دچار فشار شدهاند.
فدراسیون بدنسازی ایران تعلیق شد
فدراسیون بدنسازی ایران توسط فدراسیون بینالمللی فیتنس و بدنسازی (IFBB) تعلیق شده است، کمتر از دو ماه پس از انتخاب رئیس جدید.
IFBB اعلام کرده است که انتخابات مجتبی ملکی را به دلیل «نقضهای قابلتوجه» به رسمیت نمیشناسد. این اختلاف عمدتاً مربوط به پیشین او، عبدالمهدی نصیرزاده است که از شرکت مجدد در انتخابات منع شده بود. IFBB میگوید نصیرزاده و یک مقام دیگر ایرانی، صادق هاشمی، بهنادرستی در طول انتخابات حق رأی خود را از دست دادهاند.
بدنسازان ایرانی تعلیق نشدهاند؛ آنها میتوانند در مسابقات بینالمللی شرکت کنند، هرچند ثبتنام و حضورشان در رویدادهای IFBB باید از طریق نصیرزاده و هاشمی انجام شود.
این تعلیق پس از جنجال دیگری یک ماه پیش رخ داد. در مسابقه بدنسازی اصفهان، ورزشکاران و تماشاگران به مهدی زاتپروار، قهرمان بدنسازی که در رشت در جریان اعتراضات ژانویه به گلوله کشیده شد، ادای احترام کردند. رئیس فدراسیون، ملکی، این ادای احترام را محکوم کرد، زاتپروار را شورشی خواند و از جانب خانوادههای نیروهای امنیتی کشتهشده در اعتراضات، برای یادبود عذرخواهی کرد.
بدنسازی در ایران اهمیت بیشتری دارد نسبت به آنچه یک ناظر خارجی تصور میکند. ایران برخی از بزرگترین نامهای این رشته را پرورش داده است. این ورزش از زمانی که هادی چوپان در دسامبر ۲۰۲۲ برای اولین بار یک ایرانی را به قهرمانی در Mr. Olympia رساند، منبع افتخار ملی شده؛ او پس از بازگشت با استقبال قهرمانی مواجه شد و بعدها هنرمندان محلی برای او مجسمهای به ارتفاع ده فوت ساختند. چوپان پیروزیاش را که در میانهٔ اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» به دست آمد، به زنان و مردم ایران اختصاص داد.
ایرانیان کمتر به سینما میروند
در شش ماه اول سال جاری ایرانی، سینماها حدود ۵٫۲ میلیون بلیت فروختند. در همان بازهٔ زمانی سال گذشته، این رقم حدود ۱۲٫۸ میلیون بلیت بود؛ یعنی کاهش حدود ۷٫۶ میلیون پذیرش. سینماها در نیمهٔ اول امسال حدود ۶٫۶۴ تریلیون ریال (حدود ۲٫۶ میلیون دلار با نرخهای آزاد فعلی) درآمد داشتند، در حالی که در همان دورهٔ سال پیش بیش از ۱۰٫۲ تریلیون ریال (حدود ۴ میلیون دلار) جمعآوری کردند.
دلایل متعددی وجود دارد. جنگ امسال نمایشها را مختل کرد و مالکان سینما میگویند فیلمهای موجود نیز سهمی داشتهاند. مشکل دیگر توان مالی خانوادهها برای هزینهٔ سرگرمی است.
🟠 ۵/۵
بلیت استاندارد یک سینمای مدرن اکنون میتواند ۱٫۸ میلیون ریال (حدود ۰٫۷ دلار با نرخهای آزاد) هزینه داشته باشد. اوایل امسال، مقامات سینما سیستمی انعطافپذیر برای قیمتگذاری معرفی کردند که شامل بلیت نیمهقیمت در روزهای یکشنبه و سهشنبه میشود. یک مقام مرتبط با این طرح گفت هدف جلوگیری از ناپدید شدن سینما از سبد هزینههای خانوادههای طبقهٔ متوسط است.
مالکان سینما با مشکل معکوس روبهرو هستند. یکی از مدیران یک سینمای تهران گفت هزینههای عملیاتی در حال افزایش است و افزود حتی قیمت فعلی بلیت برای پوشش هزینههای صنعت نیز کافی نیست.