🔵 #ایران #آمریکا
🧠 فراخوانها برای حسابرسی واقعی جنگ ایران ترامپ در حال افزایش است
🏛 منبع: Asia Times
✍️ نویسنده: Stephen Prager
📄 عنوان اصلی: Calls mount for a true accounting of Trump’s Iran war
🔎 Trump, HRANA, OCHA, Amnesty International, UN
#تحلیل_راهبردی #اسرائیل #شرق_آسیا #جنگ #Asia_Times
✅ ژئوپلیس،نبض ژئوپلتیک و روابط بین الملل
🌍 @Geopolis_ir
🔵 ۲/۷
📌 چکیده:
جنگ ایران ۲۰۲۶ منجر به کشته شدن ۱,۰۳۰ تا ۲,۳۶۲ غیرنظامی، از جمله ۲۵۴ تا ۳۷۷ کودک، و جراحت بیش از ۲۶,۵۰۰ نفر شد؛ این ارقام توسط منابع مستقل مانند HRANA، سازمان حقوق بشر هنگاو، OCHA و وزارت بهداشت تأیید شدهاند. حمله به مدرسه شجره طیبّه در میناب که ۱۵۶ نفر (۱۲۰ کودک) را کشت، بهعنوان مستندترین جنایت جنگی شناخته شده و توسط دادستان محلی، تصاویر ماهوارهای، عفو بینالملل و سازمانهای حقوق بشری تأیید شده است. هلال احمر و UN OCHA گزارش میدهند که ۱۲۵,۶۳۰ واحد مسکونی، از جمله ۴۶,۶۲۳ واحد در تهران، تحت آسیب جزئی تا شدید قرار گرفتهاند؛ ارزیابی ماهوارهای دانشگاه اورگن حداقل ۷,۶۴۵ ساختمان با آسیب ساختاری را شناسایی کرده است. حدود ۳.۲ میلیون نفر، که ۶۰٪ آنها زن و کودک هستند، بهدلیل این درگیری داخلی جابهجا شدهاند.
ایران آنفیلتر نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارات مسکونی در ایران
فهرست مطالب
یادداشت درباره شواهد و روششناسی ۳
I. خلاصه اجرایی ۳
II. تلفات غیرنظامی ۵
1.1 مجموع مرگومیر — تأیید متقابل منابع ۵
1.2 تجزیه و تحلیل جمعیتی ۷
1.3 حمله به مدرسه میناب ۸
1.4 سایر حوادث غیرنظامی تأییدشده بهصورت مستقل ۱۰
1.5 آوارگی ۱۱
1.6 ارزیابیهای حقوقی بینالمللی ۱۱
III. خسارات مسکونی و ساختمانهای مدنی ۱۲
2.1 چارچوب شواهدی ۱۲
2.2 خسارات ساختاری تأییدشده توسط ماهواره ۱۳
2.3 خسارات مسکونی تأییدشده توسط سازمان ملل ۱۳
2.4 شدیدترین دستههای خسارت ۱۴
2.5 زیرساختهای پزشکی و آموزشی ۱۵
2.6 تجزیه و تحلیل استانی ۱۵
2.7 مقایسه با جنگ دوازدهروزه ژوئن ۲۰۲۵ ۱۶
2.8 روایتهای ایالات متحده و اسرائیل درباره بمباران ایران ۱۷
IV. جداول خلاصه ۱۸
تلفات — تأیید متقابل منابع ۱۸
خسارات مسکونی — شواهد لایهای ۱۸
پیشنهادات ۲۰
منابع و ملاحظات ۲۱
صفحه ۲
ایران آنفیلتر نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارات مسکونی در ایران
یادداشت درباره شواهد و روششناسی
این گزارش از معیار شواهدی دو لایهٔ سختگیرانه پیروی میکند. ارقام لایهٔ اول توسط حداقل دو منبع مستقل که از روششناسیهای متفاوت استفاده کردهاند، تأیید شده و میتوانند در محیطهای علمی، حقوقی یا سیاستگذاری بهطور کامل دفاع شوند.
اعداد لایهٔ دوم ادعاهای رسمی دولت جمهوری اسلامی ایران هستند که با منبع واضح ذکر شدهاند ولی بهطور کامل توسط نهادهای مستقل حسابرسی نشدهاند.
هر نقطه دادهای در مقابل منابع اولیه مقایسه شده است.
تمام ارقام مگر در مواردی که صراحتاً ذکر شده، بهعنوان حداقل مقدار قابلقبول در نظر گرفته میشوند؛ این به دلیل قطع اینترنت در ایران، محدودیتهای تصویربرداری ماهوارهای Planet Labs و دسترسی محدود بشردوستانه در طول درگیری است.
I. خلاصه اجرایی
جنگ ایران ۲۰۲۶ فاجعهای غیرنظامی بهوجود آورد که سازمانهای بینالمللی مستقل بهطور کامل آن را تأیید کردهاند.
تعداد کشتهشدگان غیرنظامی بین ۱,۰۳۰ تا ۲,۳۶۲ نفر تخمین زده میشود؛ تعیین دقیق رقم بهدلیل قطع اینترنت، محدودیت دسترسی خبرنگاران و این واقعیت که حدود ۴۰ ٪ اجساد بهدلیل نوع سلاحهای بهکار رفته در ابتدا قابل شناسایی نبودند، دشوار است.
حداقل ۲۵۴ تا ۳۷۶ کودک در میان کشتهشدگان تأیید شدهاند و بیش از ۲۶,۵۰۰ نفر در طول چهل روز درگیری جراحت دیدهاند.
«در عمل، این جنگ زندگی و معیشت شهروندان عادی را که تأثیری بر سیاستهای جمهوری اسلامی ندارند، نابود کرده است. کسانی که قرار بود از جنگ سود ببرند، در نهایت سنگینترین هزینههای انسانی و اقتصادی را بر عهده گرفتند.» — هادی کاهلزاده، اقتصاددان رفاهی؛ پژوهشگر غیر مقیم مؤسسه کوینسی. Responsible Statecraft، ۱۵ آوریل ۲۰۲۶
حمله به مدرسه میناب — که در روز اول جنگ ۱۵۶ نفر از جمله ۱۲۰ کودک مدرسهای را کشت، توسط دادستان محلی تأیید و بهصورت مستقل توسط تصاویر ماهوارهای، عفو بینالملل، دیدهبان حقوق بشر، سازمان ملل و رسانههای بزرگ تأیید شد — بهعنوان مستندترین جنایت جنگی شناخته میشود و تحقیقات رسمی درباره جنایات جنگی را بهوجود آورده است.
الگوی تجمعی حوادث — از جمله سالن ورزشی لامرد، قتلعامهای میدان نیلوفر و حملهٔ دوگانه به پل کاراج — نشان میدهد که تجمعات غیرنظامی بارها هدف حمله قرار گرفتهاند.
🔵 ۳/۷
در زمینه مسکن، مجموع نهایی تأییدشده توسط هلال احمر ۱۲۵,۶۳۰ واحد مسکونی غیرنظامی آسیبدیده — شامل ۱۰۰,۰۰۰ واحد مسکونی — معتبرترین رقم ملی موجود است و مستقیماً توسط دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل (UN OCHA) در بهروزرسانیهای بشردوستانهاش نقل شده است.
تهران بیشترین بار را در یک شهر متحمل شد؛ ۴۶٬۶۲۳ واحد مسکونی آسیبدیده و ۶۴۹ نقطهٔ تأثیر ثبت شده. در مقابل، استانهای مرزی غربی کرمانشاه، کردستان و ایلام بیشترین خسارت را خارج از پایتخت به ثبت رساندند.
مقیاس ویرانی تقریباً پانزده برابر خسارت جنگ دوازدهروزهٔ ژوئن ۲۰۲۵ بود و بهطور کلی با خسارت مسکونی کل جنگ هشتسالهٔ جمهوری اسلامی ایران و عراق قابل مقایسه است.
قابلاعتمادترین معیار علمی — ارزیابی ماهوارهای دانشگاه ایالتی اورگن (Oregon State University) که حداقل ۷٬۶۴۵ ساختمان با آسیب ساختاری تأییدشده را شناسایی کرده است — پایهٔ علمی تأییدشدهٔ خارجی را فراهم میکند.
اختلاف این رقم با ۱۲۵٬۶۳۰ واحد گزارششده توسط هلال احمر ناشی از تعاریف اساسی متفاوت از خسارت است:
روش ماهوارهای تنها تغییرات ساختاری قابلتوجه را ثبت میکند، در حالی که ثبت میدانی هر گونه تأثیر، حتی پنجرههای شکسته و دیوارهای ترکخورده را شامل میشود.
دستهبندی دولت در صفحهٔ ۳ نسخهٔ ویژهٔ IRAN UNFILTERED دربارهٔ تلفات غیرنظامی و خسارت مسکن در ایران نشان میدهد که اکثریت قریب به اتفاق ۱۲۵٬۶۳۰ واحد در دستهٔ خسارت جزئی قرار دارند — اما این به معنای «صحت» بیشتر عدد کوچکتر نیست. هر دو رقم، آسیب واقعی به خانههای واقعی مردم را مستند میکنند.
جابهجایی ۳٫۲ میلیون ایرانی — که ۶۰٪ آنها زن و کودک هستند — توسط OCHA و UNHCR تأیید شده و یکی از بزرگترین رویدادهای جابهجایی داخلی در تاریخ جمهوری اسلامی ایران پس از جنگ ایران و عراق به شمار میرود.
در مجموع، هزینههای انسانی و مادی مستند این درگیری، آن را در میان مخربترین حوادث آسیب به غیرنظامیان در خاورمیانهٔ معاصر میگذارد.
منابع مستقل سطح ۱ اصلی:
HRANA (Human Rights Activists in Iran)؛ سازمان حقوق بشر هنگاو (Hengaw Organization for Human Rights)؛ بهروزرسانیهای بشردوستانه UN OCHA ۱ تا ۳؛ UN OHCHR (Volker Türk، ۱۹ مارس ۲۰۲۶)؛ مأموریت بینالمللی مستقل تحقیقاتی سازمان ملل دربارهٔ ایران؛ Human Rights Watch؛ Amnesty International؛ آزمایشگاه بومشناسی درگیری دانشگاه ایالتی اورگن (Oregon State University Conflict Ecology Lab) (Corey Scher و Jamon Van Den Hoek)؛ تحلیل ماهوارهای و کاربری زمین Bloomberg؛ ردیاب تلفات الجزیره (Al Jazeera)؛ The Lancet Regional Health — Europe؛ نماینده آنصاری و همکاران (Congresswoman Ansari et al.).
نامه به دبیر هیئت Heggeth (بیش از ۲۰۰ سازمان)؛ UNHCR؛ Just Security.
منابع رسمی ایرانی (سطح ۲، با ذکر منبع): وزارت بهداشت و آموزش پزشکی ایران؛ سازمان پزشکی قانونی ایران (عباس مسجدی)؛ جامعهٔ هلال احمر ایران؛ شهرداری تهران؛ بنیاد مسکن ایران (بنیاد مسکن)؛ وزارت راه و شهرسازی (فرزانه صادغ).
صفحهٔ ۴
نسخهٔ ویژهٔ IRAN UNFILTERED دربارهٔ تلفات غیرنظامی و خسارت مسکن در ایران
I. تلفات غیرنظامی
۱٬۰۳۰ تا ۲٬۳۶۲ غیرنظامی کشتهشده؛ مرگهای غیرنظامی تأییدشده در منابع مختلف
۱.۱ مجموع مرگها — تأیید متقابل منابع
چهار منبع مستقل شمارش اولیه مرگها را ارائه میدهند. همپوشانی نتایج آنها با روششناسیهای متفاوت، ارقام تلفات غیرنظامی را از مستندترینهای این درگیری میسازد.
وزارت بهداشت ایران / ردیاب الجزیره (۵ مه ۲۰۲۶): بر اساس اطلاعات وزارت بهداشت، حداقل ۳٬۴۶۸ نفر در حملات ایالات متحده‑اسرائیل به ایران در بازهٔ ۲۸ فوریه تا ۸ آوریل ۲۰۲۶ کشته شدند.
قربانیان بین هشت ماه و ۸۸ سال سن داشتند و شامل هفت نوزاد، ۳۷۶ کودک و ۴۹۶ زن بودند.
بیش از ۲۶٬۵۰۰ نفر آسیبدیدهاند که حداقل ۴٬۰۰۰ زن و ۱٬۶۲۱ کودک را شامل میگردند.
۱. روایت شاهد عینی — کارگر امدادی هلال احمر، تهران
«مردی را دیدم که بر روی آوار ایستاده بود. پس از مدت کوتاهی، جسد همسرش در نزدیکی ساختمان پیدا شد. شدت حمله شناسایی جسد را بهسختی ممکن کرد.
در یک لحظه، آن مرد همه چیز را از دست داد — خانهاش ویران شد و هیچیک از اعضای خانوادهاش در کنار او نماند.» — ایلیاس نازپور، روزنامهنگار و کارگر امدادی، جمعیت هلال احمر ایران (واحد خراسان رضوی). منبع: فرارو/خبرگزاری مهر، مه ۲۰۲۶.
🔵 ۴/۷
HRANA — فعالان حقوق بشر در ایران (سازمان غیر دولتی مستقر در ایالات متحده آمریکا): تا ۷ آوریل، HRANA ۳۶۳۶ کشته کلی در ایران بهدلیل حملات ثبت کرده است که شامل ۱۷۰۱ غیرنظامی (حداقل ۲۵۴ کودک)، ۱۲۲۱ نظامی و ۷۱۴ مورد نامشخص میشود.
HRANA اشاره میکند که احتمالاً تلفات نظامی بسیار بیشتر از آمار گزارششده است؛ زیرا تأییدها به دادههای دولتی وابستهاند که بهدلیل حساسیت اطلاعات نظامی پنهان میمانند.
۲. سازمان حقوق بشر هنگاو (سازمان غیر دولتی مستقر در نروژ): حداقل ۷۶۵۰ نفر در طول مرحله ۴۰ روزه جنگ کشته شدند که ۱۰۳۰ نفر (معادل ۱۳٫۵٪) غیرنظامی و حداقل ۶۶۲۰ نفر نظامی بودند.
آمار بالاتر هنگاو نشاندهنده مستندات جامعتر این سازمان از تلفات نظامی است، بهویژه در استانهای کردی که شبکههای میدانی قوی دارد.
۳. بهروزرسانی بشردوستانه OCHA سازمان ملل، شماره ۳ (۱۶ آوریل): تا ۷ آوریل، وزارت بهداشت و درمان …
گزارش شماره ۱۰ هنگاو درباره جنگ: ۷۶۵۰ نفر کشته شدهاند که ۱۰۳۰ نفر غیرنظامیاند، ۲۰۲۶. hra-news.org.
۲. خبرگزاری HRANA، «روز ۳۹ حمله ایالات متحده‑اسرائیل به ایران؛ خسارات گسترده به شبکههای راهآهن و جادهای»، ۲۰۲۶.
۱. ایرنا، «۳۴۶۸ شهید در جنگ تحمیلی، تأیید سوم / ۶۰۰۰ ملاقات با خانوادهها انجام شد»، ۲۰۲۶.
صفحه ۵ – نسخه ویژه ایران بدون فیلتر · تلفات غیرنظامیان و خسارات مسکونی در ایران. آمار گزارش میدهد که حداقل ۲۳۶۲ کشته غیرنظامی و بیش از ۳۲٬۳۱۴ مصدوم در سراسر کشور ثبت شده است؛ بیشترین تلفات در تهران، هرمزگان و اصفهان بوده.
۴. در مقابل، این عدد کشتههای غیرنظامی بالاتر از ۱۰۳۰ مورد ذکر شده توسط هنگاو و ۱۷۰۱ کشته غیرنظامی تأییدشده توسط HRANA است.
با این حال، شمار مرگومیر ۲۳۶۲ در دوره ۲۸ فوریه تا ۸ آوریل جنگ بهنظر محتمل و شاید حتی محتملتر است، با توجه به موانع مستندسازی.
آمار کلی کشتهها (غیرنظامی و نظامی) بین ۳۳۷۵ تا ۷۶۵۰ نفر متغیر است؛ این رقم بسته به منبع متفاوت میشود.
۴. دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد، «جمهوری اسلامی ایران: بهروزرسانی بشردوستانه شماره ۰۳»، ۱۶ آوریل ۲۰۲۶. unocha.org.
صفحه ۶ – نسخه ویژه ایران بدون فیلتر · تلفات غیرنظامیان و خسارات مسکونی در ایران. نمودار ۲. مجموع کشتهها (غیرنظامی و نظامی) بر حسب منبع.
«وضعیت برای میلیونها کودک در سراسر منطقه بهسرنوشت فاجعهبار تبدیل میشود. از ۲۸ فوریه تاکنون بیش از ۱۱۰۰ کودک بهعنوان مصدوم یا کشته در این خشونت گزارش شده است.
با تشدید و گسترش خشونت این اعداد احتمالاً افزایش خواهند یافت. هیچچیز قتل و جراحت کودکان یا تخریب و اختلال خدمات اساسی که کودکان به آن وابستهاند را توجیه نمیکند.» — یونیسف، ۱۱ مارس ۲۰۲۶.
۱٫۲ تجزیهوتحلیل جمعیتی. جدیدترین آمارهای جمعیتی تأییدشده از ردیاب نهایی وزارت بهداشت (الجزیره، ۵ مه) و بهروزرسانی OCHA شماره ۲ (۳ آوریل).
در میان کشتهشدگان:
● ۴۹۶ زن کشته شدند (آمار نهایی وزارت بهداشت)
● ۳۷۶ کودک زیر ۱۸ سال کشته شدند (آمار نهایی وزارت بهداشت)؛ بیش از ۲۵۴ کودک توسط HRANA بهطور مستقل تأیید شده است
● ۷ نوزاد کشته شدند
● ۲۴ تا ۲۶ کارگر بهداشتی کشته شدند (بهروزرسانی OCHA شماره ۲)
در میان مجروحین:
● بیش از ۴٬۰۰۰ زن مجروح شدند
● ۱٬۶۲۱ کودک زیر ۱۸ سال مجروح شدند
● ۱۱۶ کارگر بهداشتی مجروح شدند
● بیش از ۳۰٬000 مورد درمان و ترخیص گردید
صفحه ۷
ایران بدون فیلتر – نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارات مسکونی در ایران
۲۵۴ تا ۳۷۶ کودک کشتهشده که در شمارشهای مستقل و رسمی تأیید شدهاند
۱.۳ حمله به مدرسه میناب — تراژدی هولناکی که در سرتاسر جهان سوگواری میشود
بمباران مدرسه ابتدایی شجره طیبّه در میناب، استان هرمزگان، در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ — روز اول جنگ — بهعنوان مستندترین جنایت مدنی در این درگیری شناخته میشود. این واقعه توسط دادستان محلی، تصاویر ماهوارهای، عفو بینالملل، دیدهبان حقوق بشر، BBC Verify، نیویورک تایمز و هشت کارشناس سازمان ملل، و دیگران تأیید شده است.
بر اساس شمارش نهایی ارائهشده در ۹ آوریل توسط ابراهیم طاهری، دادستان کل میناب، تعداد کشتهشدگان به ۱۵۶ نفر اصلاح شد؛ این تعداد شامل ۱۲۰ دانشآموز (۷۳ پسر و ۴۷ دختر)، ۲۶ معلم (همه زن، یکی شش ماه باردار)، هفت والدین، یک رانندهٔ اتوبوس مدرسه و یک تکنسین در کلینیک نزدیک بود.
🔵 ۵/۷
۱۵۶ کشته در میناب، شامل ۱۲۰ دانشآموز، در یک مدرسه ابتدایی در میناب، ۲۸ فوریه ۲۰۲۶. «دادستان میناب: شمارش نهایی تلفات حمله به مدرسه شجره طیبّه ۱۵۶ است.» — آسریران، ۲۰۲۶.
صفحه ۸
تحلیل عفو بینالملل از شواهد صوتی‑تصویری و باقیماندههای موشکی نشان داد که احتمالاً موشک تامهوک ساخت ایالات متحده به کار رفته است.
عفو بینالملل نتیجهگیری کرد که شواهد نشانگر عدم اتخاذ پیشاحتیاطهای قابلاجرا توسط نیروهای آمریکایی برای جلوگیری از آسیب به غیرنظامیان است — نقض جدی حقوق بینالملل انسانی — و افزود که ساختمان مدرسه مستقیماً همراه با ۱۲ سازه دیگر در مجتمع مجاور سپاه پاسداران هدف قرار گرفته است.
دیدهبان حقوق بشر ۱۴ ویدیو و ۴۰ تصویر ماهوارهای در بازهٔ ۲۵ ساله بررسی کرد و دریافت که بین فوریه و سپتامبر ۲۰۱۶ دیواری ساخته شد تا مدرسه را فیزیکی از مجتمع سپاه پاسداران جدا کند.
رویترز فعالیتهای آنلاین عمومی دربارهٔ این مدرسه را که سالها در دسترس بودند، شناسایی کرد.
نیویورک تایمز گزارش داد که تحقیق اولیه پنتاگون نشان داد فرماندهی مرکزی ایالات متحده از دادههای هدفگیری قدیمی مأموریت اطلاعات دفاعی استفاده کرده است؛ این امر احتمالاً به دلیل تأکید بر «کشندهگی» پس از اقداماتی که حفاظهای حفاظت از غیرنظامیان را از بین برده، رخ داده است.
الگوی حمله به صورت «سهبار ضربه» مستند شد — مدرسه در مجموع سه بار مورد اصابت قرار گرفت، از جمله پس از ورود نیروهای امدادی.
کارشناسان سازمان ملل خواستار تحقیق مستقل در مورد این حمله بهعنوان احتمال نقض جدی حقوق بینالملل انسانی شدند.
«این تلفات کودکانه یادآور تلخ خشونت جنگ و ستم به کودکان است که نسلها بر خانوادهها و جوامع اثر میگذارد.»
«کودکان و مدارس تحت حفاظت حقوق بینالملل انسانی هستند و باید مکانهای امنی باشند.» — یونیسف، ۵ مارس ۲۰۲۶
۱.۴ حوادث غیرنظامی دیگر تأییدشده بهصورت مستقل
۲۸ فوریه، سالن ورزشی در لامرد، استان فارس، با دو موشک هدف قرار گرفت؛ در حین استفاده تیم والیبال زنان از این مکان، حداقل ۲۱ نفر کشته شد که از جملهٔ آنها ۴ کودک بود و حدود ۱۰۰ نفر جراحت یافتند.
تحقیقات نیویورک تایمز، BBC Verify و تحلیلگران مستقل به این نتیجه رسیدند (منبع: hrw.org).
۶ گزارش عفو بینالملل، «ایالات متحده/ایران: مسئولان حملهٔ کشنده و غیرقانونی آمریکا به مدرسهای که بیش از ۱۰۰ کودک کشته شد باید پاسخگو باشند.» ۱۶ مارس ۲۰۲۶ (amnesty.org).
صفحهٔ ۹
ایران آنفیلترِد – نسخهٔ ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارات مسکونی در ایران؛ موشکهای دقیق به کار رفته بودند.
۸ شکل ۲. سالن ورزشی در لامرد، استان فارس، پس از برخورد دو موشک در ۲۸ فوریه حین تمرین والیبال زنان؛ حداقل ۲۱ نفر کشته شد، از جملهٔ چهار کودک، و حدود ۱۰۰ نفر دیگر جراحت یافتند.
حداقل ۲۰ غیرنظامی، عمدتاً خانوادههایی که پس از افطار رمضان جمع شده بودند، در میدان نیلوفر تهران در ۱ یا ۲ مارس کشته شدند.
یک حملهٔ هوایی اسرائیلی در ۹ مارس در محلهٔ رسالت تهران، ساختمان وابسته به بسیج و سه ساختمان مسکونی را تخریب کرد؛ تعداد کشتهشدگان بین ۴۰ تا ۵۰ نفر برآورد شد.
تحلیل BBC تأیید کرد که اسرائیل در این حمله از بمبهای مارک ۸۲ استفاده کرده است.
۹ پل B1 در کرج در ۲ آوریل با دو موشک هدف قرار گرفت و جزئی از آن فرو ریخت. هشت نفر کشته و حداقل ۹۵ نفر جراحت یافتند.
معاون فرماندار استان البرز اعلام کرد قربانیان، غیرنظامیانی بودند که در منطقهٔ زیر پل جشن سیزدهبهدر را میگذراندند.
بر اساس خبرگزاری فارس، حملهٔ دوم پس از رسیدن نیروهای امدادی برای کمک به قربانیان حملهٔ اول انجام شد.
۱۰ پس از این حمله، رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، ویدئویی از سقوط پل را در صفحهٔ Truth Social خود به اشتراک گذاشت و نوشت: «بزرگترین پل ایران فرو میریزد و دیگر قابل استفاده نخواهد بود — اخبار بیشتری در راه است! زمان آن رسیده که ایران پیش از دیر شدن، معاملهای ببندد؛ دیگر چیزی از آنچه میتوانست یک کشور بزرگ باشد، باقی نمانده است!» (توماس ندویک، «پل کلیدی ایرانی توسط حملات هوایی قطع شد (بهروزرسانی)»، TWZ، ۲ آوریل ۲۰۲۶).
۹ نوال ال‑مغفی، «جنگ ایران: داخل تهران در حالی که تلفات غیرنظامی حملات ایالات متحده‑اسرائیل در حال افزایش است»، BBC News، ۲۷ مارس ۲۰۲۶.
۸ کریستین تریبرت و جان ایزمی، «موشک جدید ایالات متحده به سالن ورزشی و مدرسهٔ ایرانی اصابت کرد؛ تحلیل نشان میدهد»، نیویورک تایمز، ۳۰ مارس ۲۰۲۶.
🔵 ۶/۷
صفحهٔ ۱۰
ایران آنفیلترِد – نسخهٔ ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارات مسکونی در ایران
۱.۵ جابجایی
۳٫۲ میلیون نفر جابجا شده؛ ۶۰ ٪ زنان و کودکان. تقریباً ۳٫۲ میلیون نفر تا ۱۵ آوریل بهطور موقت جابهجا شدهاند که حدود ۶۰ ٪ آنها زنان و کودکان هستند.
تا ۱۶ آوریل، سازمان UNHCR گزارش داد حدود ۱۱۸٬۳۰۰ شهروند ایرانی به کشورهای همسایه عبور کردهاند؛ تقریباً ۱۱۳٬۰۰۰ نفر به ترکیه و حدود ۹٬۱۰۰ نفر به پاکستان.
۱٫۶ ارزیابیهای حقوقی بینالمللی
رئیس دفتر حقوق بشر سازمان ملل، ولکر تورک (Volker Türk) اظهار کرد: «هزینه انسانی این جنگ بیپروایی، نگرانکننده است. درگیریها بدون در نظر گرفتن پیامدهای فوری و بلندمدت برای غیرنظامیان در سراسر منطقه بهپیمان میآیند.» او افزود که حملاتی که هدفشان اشیاء یا زیرساختهای غیرنظامی ضروری برای جمعیتهای غیرنظامی است، نقض جدی حقوق بینالملل انسانی محسوب میشوند و به جرایم جنگی منجر میشوند.
ماموریت مستقل بینالمللی تحقیقاتی سازمان ملل در خصوص ایران این حملات را بهشدت محکوم کرد و به تمام طرفها یادآوری کرد که تحت تعهدات حقوق بینالملل انسانی قرار دارند؛ وی افزود که عدم رعایت اصول تمایز، تناسب و احتیاط میتواند منجر به مسئولیت بینالمللی، از جمله پاسخگویی برای جرایم جنگی، شود.
«کودکان در ایران و سراسر منطقه در معرض آسیبهای جسمی و اضطرابهای روانی قرار دارند؛ در کنار این، زیرساختهای اساسی که بقا را برایشان تضمین میکند، تحت حمله و تهدیدهای رو به افزایش هستند. مدارس، خانهها و جوامعی که باید امنیت و ثبات را فراهم کنند، تحت تأثیر قرار گرفتهاند. بیش از ۷۶۰ مدرسه طبق گزارشها تخریب یا آسیب دیدهاند.» — یونیسف، ۷ آوریل ۲۰۲۶
اولیویا له پویدوین، «جنگ ایران منشور سازمان ملل را میشکند؛ حمله به مدرسه شگفتانگیز است؛ تحقیقات سازمان ملل میگوید.» رویترز، ۴ مارس ۲۰۲۶.
reuters.com.
دفتر عالینماینده سازمان ملل برای حقوق بشر، «غیرنظامیان بار سنگین این جنگ بیپروایی در خاورمیانه را تحمل میکنند، میگوید تورک.» ۱۹ مارس ۲۰۲۶.
ohchr.org.
HRANA، «روز سیزدهم جنگ ایالات متحده‑اسرائیل علیه ایران: بیش از سه میلیون نفر آواره شدهاند»، ۱۲ مارس ۲۰۲۶.
en-hrana.org.
صفحه ۱۱
ایران UNFILTERED نسخه ویژه · تلفات غیرنظامیان و خسارت مسکن در ایران
II. خسارت مسکن و ساختمانهای غیرنظامی
۲.۱ چارچوب شواهد
دو نوع شواهد اساسی برای ارزیابی خسارت مسکن وجود دارد. هر دو مشروعاند؛ هر یک جنبههای متفاوتی را میسنجند و با منبع واضح ارائه میشوند.
تحلیل رادار ماهوارهای (دانشگاه ایالت اورگان / آزمایشگاه بومشناسی درگیری) تغییر ساختاری قابل توجهی را که برای رادار از فضا قابل مشاهده است، شناسایی میکند. این روش خسارات جزئی مانند پنجرههای شکسته یا دیوارهای ترکخورده را نادیده میگیرد و علاوه بر این، به دلیل اعمال تأخیر دو هفتهای در تصاویر توسط Planet Labs بر ایران، محدود شده است. این حداقل علمی بهصورت مستقل تأیید شده است.
گزارش شاهد عینی — ساکن تهران (رادیو فردا، ۵ مارس ۲۰۲۶)
«تخریب بهحدی گسترده شده است که بخشهای کامل شهر که سالها خاطرات ما را در خود داشتند، اکنون در حال محو شدناند. برای مثال، کافه لامیز در خیابان ترکمنستان هدف حمله قرار گرفت. من همیشه قهوهام را آنجا میخریدم. اینها بخشی از حافظه شهر بودند و اکنون ناپدید میشوند. آنچه همه چیز را بدتر میکند، قطع اینترنت است؛ چون حتی هشدارهای تخلیه برای محلهمان را دریافت نمیکنیم. بدون اینترنت و زیر سایه جنگ، همه چیز تاریکتر و ترسناکتر میشود.» — ساکن ناشناس تهران، مصاحبهشده توسط رادیو فردا، ۵ مارس ۲۰۲۶ (۱۴ اسفند ۱۴۰۴)
ثبتهای زمینی (هلال احمر ایران، شهرداری تهران، بنیاد مسکن) هر واحدی را که هر نوع خسارتی دریافت کرده — از پنجرههای شکسته تا فروپاشی کامل سازه — شمارش میکند. این آمار تمام دامنه تأثیر انفجار بر ساختمانهای شهری را نشان میدهد. این جامعترین شمارش موجود است، اما مبتنی بر گزارشهای خودآگاهی بوده و تا بهحال بهصورت مستقل حسابرسی نشده است.
شکل ۳. ساختمانهای مسکونی در ایران که در طول جنگ ۴۰ روزه توسط حملات هوایی تخریب شدهاند. جمعیت هلالاحمر ایران بیش از ۱۲۵٬۶۰۰ واحد غیرنظامی را در سراسر کشور بهعنوان خسارت ثبت کرده؛ از این میان حداقل ۱٬۲۴۶ واحد بهطور کامل ویران شدهاند — مقیاسی از تخریب که تقریباً ۱۵ برابر جنگ دوازدهروزهٔ ژوئن ۲۰۲۵ است.
صفحه ۱۲
🔵 ۷/۷
ایران بدون فیلتر – نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارت مسکن در ایران
۲.۲ خسارت ساختاری تأییدشده توسط ماهواره (سطح ۱ — علم مستقل)
مطالعهای توسط پژوهشگران اکولوژی درگیری در دانشگاه ایالتی اورگان، با بهرهگیری از تصاویر راداری کوپرنیکوس سنتینل‑۱، بهصورت محتاطانه برآورد میکند که حداقل ۷٬۶۴۵ ساختمان در سراسر ایران آسیب دیده یا تخریب شدهاند — شامل ۶۰ مرکز آموزشی و ۱۲ مرکز بهداشتی — بین آغاز درگیریها در ۲۸ فوریه و آتشبس در ۸ آوریل.
تحلیل بلومبرگ از کاربری زمین در خوشههای خسارتدار تهران نشان داد که ۲٬۸۱۶ ساختمان مورد اصابت قرار گرفتهاند؛ حدود ۳۲٪ مرتبط با نظامی، ۲۵٪ به صنعت، ۲۱٪ به غیرنظامی، ۱۹٪ به تجارت و ۲٪ به دولت تعلق دارند.
این رقم صریحاً حداقل محافظهکارانهای است؛ روششناسی تنها تغییرات ساختاری قابلتوجه را شناسایی میکند و دسترسی محدود به ماهوارهها در طول درگیری، پوشش را بیشتر محدود کرده است.
«شهر ۹ میلیونی با آوار، خاکریزی و آسمانخراشهای بمبارانشده زخمی شده است. در شهری به این وسعت، تخریب همیشه یک تصویر بصری متمرکز و یگانه از ویرانی را بهوجود نمیآورد.
خط بین اهداف نظامی و زندگی غیرنظامی در عمل بهصورت واضح قابلتقسیم نیست.
بهمحض آغاز حملات، اثرات آن در سراسر این ساختار وابسته بههم گسترش مییابد.» — نازنین شاهرکنی، دانشگاه سایمون فریزر، نقلبرداری از بلومبرگ، آوریل ۲۰۲۶
۲.۳ خسارت مسکن تأییدشده توسط سازمان ملل (سطح ۱ — ارجاع به ملل)
دفتر هماهنگی امور بشر دوستانه سازمان ملل (OCHA) بهطور مستقل ارقام مسکن جمعیت هلالاحمر را در بهروزرسانیهای رسمی انسانی خود استناد و اعتبارسنجی کرد:
تا تاریخ ۱۰ آوریل، جمعیت هلالاحمر ایران برآورد کرد که بیش از ۱۲۵٬۶۰۰ واحد غیرنظامی در سراسر کشور آسیب دیدهاند؛ حدود ۱۰۰٬۰۰۰ واحد مسکونی و ۲۳٬۵۰۰ واحد تجاری.
در تهران، مقامات شهرداری گزارش دادند که حدود ۴۰٬۰۰۰ واحد مسکونی آسیب دیدهاند؛ هزاران ساختمان بهعنوان نیازمند تعمیرات متوسط، تقویت ساختاری یا بازسازی کامل ارزیابی شدهاند.
۱۲۵٬۶۳۰+ واحد غیرنظامی آسیبدیده؛ واحدهای مسکونی و تجاری در سراسر کشور آسیبدیدهاند. UNOCHA، «بهروزرسانی انسانی شماره ۰۳». گلنار موطوّلی، کریشنا کارا، تام فِوریه، و رئیده وحید، «دادههای ماهوارهای ایران خسارتهای حملات ایالات متحده‑اسرائیل به سایتهای غیرنظامی و نظامی را نشان میدهد». بلومبرگ، ۲۱ آوریل ۲۰۲۶. bloomberg.com.
صفحه ۱۳
ایران بدون فیلتر – نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارت مسکن در ایران
۲.۴ دستهبندیهای شدیدترین خسارت (سطح ۱ — سازگاری داخلی)
طبقهبندی خسارتهای دولت جمهوری اسلامی ایران ارقام خسارت شدید را ارائه میدهد که بهطور کلی با شواهد ماهوارهای همخوانی دارد.
تفکیک شهرداری تهران بر حسب شدت:
● گروه A — خسارت جزئی (شکست پنجرهها، شیشه): ۳۲٬۶۴۳ واحد
● گروه B — خسارت متوسط (نیاز به تثبیت ساختاری): ۵٬۱۳۳ واحد
● گروه C — نیاز به تقویت ساختاری: ۸۲۵ واحد
● گروه D — تخریب کامل، نیاز به بازسازی کامل:
۹۸۴ واحد. مجموع واحدهای مسکونی تحت گروههای C و D در تهران، ۱٬۸۰۹ عدد است که بهطور جدی یا کاملاً تخریب شدهاند؛ برآورد ماهوارهای حدود ۵۹۱ ساختمان غیرنظامی با خسارت ساختاری جدی در پایتخت را نشان میدهد.
بنیاد مسکن ایران اعلام کرده است که ۱٬۲۴۶ واحد در سرتاسر کشور بهطور کامل تخریب شدهاند؛ این رقم مربوط به تنها بالاترین دستهٔ تخریب است.
صفحه ۱۴
ایران بدون فیلتر – نسخه ویژه · تلفات غیرنظامی و خسارت مسکن در ایران نمودار ۴. خسارت مسکونی شهرداری تهران بر حسب دستهبندی شدت (مقیاس لگاریتمی).
🔗 ادامهی مقاله در منبع اصلی: https://asiatimes.com/2026/10/calls-mount-for-a-true-accounting-of-trumps-iran-war/
🟢 #عربستان #مصر
🧠 زمستان دیزل اروپا در راه است و واشنگتن در شرف تشدید آن است
🏛 منبع: Sonar21
✍️ نویسنده: Larry C. Johnson
📄 عنوان اصلی: Europe’s Diesel Winter Is Coming, and Washington Is About to Make It Worse
🔎 Aramco, Houthis, Mecca Joint Defense Agreement, IEA, diesel
#تحلیل_راهبردی #ترکیه #خاورمیانه #روابط_بین_الملل #ژئوپلیتیک #Sonar21
✅ ژئوپلیس،نبض ژئوپلتیک و روابط بین الملل
🌍 @Geopolis_ir
🟢 ۲/۴
📌 چکیده:
عربستان سعودی برای مقابله با انصار الله به دنبال حمایتهای بینالمللی است؛ مصر، پاکستان و ترکیه بیانیههای پشتیبانی ارائه کردهاند اما تعهدی به حضور نظامی مستقیم ندارند و نیروهایشان نقش «پشتیبانی» را دارند. در دو هفتهٔ اخیر حوثیها به تأسیسات نفتی و گازی سعودی، از جمله آرامکو و خط لولهٔ شرق‑غرب، حمله کردهاند و خسارات قابلتوجهی به تولید و صادرات نفت و دیزل وارد شده است؛ گزارشها نشان میدهد چندین ایستگاه پمپاژ از کار افتاده و جریان خروج نفت از یَنبه بهطور قابلملاحظهای کاهش یافته است. این اختلالات باعث کاهش شدید عرضهٔ دیزل خاورمیانه شده و پیشبینی IEA نشان میدهد تا نیمهٔ دوم ۲۰۲۷ بازار دیزل بهطور قابلتوجهی تنگ خواهد ماند، در حالی که افزایش قیمتها و ناآرامیهای اجتماعی در اروپا بهدلیل کمبود سوخت تشدید میشود.
عربستان سعودی به دنبال متحدانی برای مقابله با انصار الله گشت و تا کنون بیانیههای حمایت دریافت کرده است. مصر آمادگی خود را برای پشتیبانی از پادشاهی سعودی اعلام کرده، اما این بیانیه تعهدی به مشارکت نظامی نمیدهد. پاکستان و ترکیه بر پایه توافقنامه دفاعی مشترک مکه که در آگوست امضا شد، نیروهای خود را متعهد کردهاند؛ هر دو دولت میگویند نیروهایشان نقش «پشتیبانی» نه «مبارزه فعال» در برابر حوثیها ایفا خواهند کرد. من اینگونه وعدههای ائتلاف را دههها مینگرم. قاهره جنگ خود در یمن در دههٔ ۱۹۶۰ را فراموش نکرده است. اسلامآباد مرز خود با افغانستان و هند پرتنشی دارد که باید به آن فکر کند. هیچیک قصد ندارند سربازان خود را به کوههای سعدة بفرستند، بنابراین ریاض عملاً این جنگ را به تنهایی میجنگد.
این مسأله مهم است چون انصار الله نشان داده میتواند به هستهٔ اقتصادی عربستان دست یابد. در دو هفتهٔ گذشته حوثیها به تأسیسات آرامکو نزدیک ریاض، کارخانهٔ گاز شیدگام در دریچه غوار و تأسیسات نفتی تنابیج در سواحل خلیج حمله کردهاند. آنها به ساختمان اداری مرکز فرماندهی آرامکو در دهران، که قلب تاریخی شرکت است، ضربه زدند. هماکنون گزارشها حاکی از هدفگیری یَنبه است.
ریاض اطلاعات کمی دربارهٔ خسارات ارائه میدهد و مدیرعامل آرامکو اصرار دارد که سامانهٔ شرکت سالم است و میتواند ظرف چند روز به ظرفیت کامل ۱۲ میلیون بشکه در روز بازگردد. من به این ادعا باور ندارم. کارل میلر که در منطقه حضور دارد، میگوید سعودیها خسارات قابلتوجهی دیدهاند. این با آنچه از بیرون میبینیم همخوانی دارد: ائتلافی که مداوم رهگیریها را اعلام میکند در حالی که آتش بر اهداف میسوزد. تعمیر خطوط پردازش گاز، واحدهای تثبیت و اجزای پالایشگاه چند روز زمان نمیبرد. پس از حملهٔ ۲۰۱۹ عبقیق‑خورایس، تولید سعودی ۵٫۷ میلیون بشکه در روز کاهش یافت و بازگشت از یک هدف بدون دفاع حدود دو ماه طول کشید. این بار حملات مداوم و تکراری هستند و تیمهای تعمیراتی زیر آتش کار میکنند.
یَنبه هدف کلیدی است. با اعلام ناوگان ایران بسته بودن تنگه هرمز به جز کشتیهای تحت اجازهٔ آن، پایانهٔ دریای سرخ عربستان در یَنبه که توسط خط لولهٔ شرق‑غرب تغذیه میشود، مسیر خروج پادشاهی به بازارهای جهانی است. جریان عبوری از تنگه هرمز در هفتهٔ منتهی به ۱۳ اکتبر به ۱۱٫۶۲ میلیون بشکه در روز کاهش یافت، در حالی که پایهٔ معمول ۱۷٫۱۵ میلیون بود. این مسیر جانبی پیش از این به شدت آسیب دیده است. خط لولهٔ شرق‑غرب برای انتقال حداکثر ۷ میلیون بشکه در روز در سراسر شبهجزیره طراحی شده و توسط ۱۱ ایستگاه پمپاژ پیش میرود. بر پایهٔ منابع من در منطقه، چهار ایستگاه از این یازده به شدت خراب شده و کار نمیکنند. این وضعیت ناگهانی نیست. در سپتامبر حملهای به تأسیسات پمپاژ وارد شد و خط لوله را تا حد زیادی از خدمت خارج کرد؛ مقامات منطقهای به Associated Press گفتند تعمیرات سه تا پنج هفته زمان میبرد. آرامکو خط را بازگرداند و دوباره هدف حمله شد. خط لولهای که بیش از یکسوم ایستگاههای پمپاژ خود را از دست داده، هرچند چه مقدار نفت در استان شرقی منتظر باشد، نمیتواند به حجم نامی خود برسد.
🟢 ۳/۴
در همین حال انصار الله جزایر هانیس بزرگ و کوچک و پریم را در داخل بابالمندب تصرف کرده است و خود را بر مسیرهای دریایی قرار داده که تانکرهای خروجی از یَنبه باید از آن عبور کنند. تولید آسیبدیده، خط لولهٔ ناتوان و دریای سرخ تحتتسلط بههمپیوسته باعث میشود جهان سه بار از بشکههای سعودی محروم شود: برخی تولید نمیشوند، برخی به سواحل نمیرسند و آنچه به سواحل میرسد بهصورت ایمن قابلحمل نیست.
دیزل کالایی است که بیشترین ضربه را میگیرد. دیزل، کامیونها، تراکتورها، قطارها و کشتیهایی را که سایر کالاها را حمل میکنند، به حرکت در میآورد و اروپا یکی از بزرگترین واردکنندگان دیزل جهان است. گزارش اکتبر سازمان بینالمللی انرژی (IEA) بهصراحت میگوید: صادرات سوخت خاورمیانه کمتر از نیمی از سطوح پیش از جنگ است و بازارهای دیزل «تا سال ۲۰۲۷ بهطور قابلتوجهی تنگ خواهند ماند». IEA پیشبینی میکند موجودیهای از دست رفته دیزل تا نیمه دوم ۲۰۲۷ دوباره تکمیل نشوند. در سپتامبر، شاخصهای قیمت دیزل به بیش از ۲۰۰ دلار در هر بشکه رسیدند و تقریباً دو برابر قیمت نفت خام بودند؛ نفت برنت نیز حدود ۱۰۸ دلار قیمت داشت که نسبت به یک سال پیش بیش از ۷۵ ٪ افزایش یافته است. پهپادهای اوکراینی همچنان به پالایشگاهها و پایانههای صادراتی روسیه میزنند؛ بنابراین منبع سنتی دیگر اروپا برای دیزل میانی نیز مختل شده است.
پس وقتی از من میپرسند دیزل کی به حالت عادی باز میگردد، پاسخم «بهزودی» نیست. جدول زمانی IEA که خسارات مداوم به تأسیسات سعودی را در نظر نمیگیرد، حداقل به نیمه دوم ۲۰۲۷ اشاره دارد. بهدست آوردن بهبود واقعی حداقل یک سال زمان میبرد و احتمالاً بیشتر.
انتظار نداشته باشید توافق دیزل ترامپ‑پوتین این وضعیت را تغییر دهد. همانطور که پیشتر گفتم، بشکههای روسیه صرفاً یک خطای گرد کردناند. مسکو ۵۰۰٬۰۰۰ تن برای صادرات آزاد کرده است؛ یعنی حدود ۳٫۷ میلیون بشکه، بدون برنامه زمانبندی حمل. حتی اگر تمام قسطهایی که ترامپ اعلام کرده تحویل داده شود، مجموعاً حدود ۴٫۸ میلیون تن یا تقریباً ۳۶ میلیون بشکه در طول ماهها توزیع شود. اولین ۳۰۰٬۰۰۰ تن کمتر از یک روز تقاضای دیزل حملونقل آمریکا است و کل برنامه کمتر از چهار روز میشود. در مقایسه با صادرات دیزل از دست رفته خاورمیانه، این مقدار ناچیز است. علاوه بر این، این مقادیر به پالایشگاههای روسیهای که پهپادهای اوکراینی به آنها میزنند و به کشتیهای تحریمی برای حمل وابستهاند. این توافق شاید سرخطی جذاب بسازد، اما منحنی عرضه را جابهجا نمیکند و بنابراین قیمت دیزل را پایین نمیآورد.
اروپا پیش از این هزینه سیاسی این بحران را میپردازد. شنبه گذشته، فرانسه با شدیدترین شورشهای چند ساله مواجه شد؛ اتحادیه CGT تخمین میزند بیش از ۵۰۰٬۰۰۰ نفر در خیابانها به هزینه بنزین، انرژی و غذا اعتراض کردند و بیش از ۲۷۰ نفر بازداشت شدند. در میلان، تظاهراتی علیه جنگها و هزینههای زندگی بالا به آتشسوزی موانع و غارت فروشگاهها منجر شد. اعتراضات هزینه زندگی به بلژیک و پرتغال نیز سرایت کرده است. آلبانی پنج روز متوالی در تیرانا با درگیریهای خشونتآمیز روبرو بوده؛ عامل فوری خشم مردم، نخستوزیر ادی راما است، اما این نیز بخشی از حس قارهای است که مردم احساس میکنند دولتهایشان دیگر گوش نمیدهند.
این زمینهای است که در آن واشنگتن به فکر حملات جدید به ایران است. آتشبس در ژوئیه فروپاشید و هنوز بازسازی نشده است. هر دور تشدید تنش از آن پس قیمت نفت را بالا برده و هر بار به تهران دلیلی برای تقویت کنترل بر هرمز و به متحدانش در یمن دلیلی برای گسترش فهرست اهداف داده است. یک عملیات دیگر آمریکا نه تنگه را باز خواهد کرد، بلکه آن را بیشتر میبندد و قیمت دیزل را به رکوردهای سپتامبر برمیگرداند، درست زمانی که اروپا به زمستان میرسد و تقاضای نفت گرمکننده به اوج میرسد.
🟢 ۴/۴
سیاستگذاران آمریکایی بر این باورند که هزینههای این جنگ میتواند بهصورت صادراتی جبران شود؛ اما این امکان وجود ندارد. اقتصادهای اروپا پیش از جنگ، از پیش ضعیف بودند. کارخانههایی که تدارکاتشان به دیزل وابسته است، کشاورزانی که برای برداشت محصول به دیزل نیاز دارند و خانوارهایی که برای گرمایش از نفت سوختی استفاده میکنند، نمیتوانند یک افزایش قیمت دیگر را تحمل کنند. شورشهای پاریس و میلان هشداری است بر اثرات کمبود طولانیمدت دیزل برای جامعه. اگر واشنگتن این جنگ را گسترش دهد، کمبود دیزل را طولانیتر و عمیقتر خواهد کرد و اروپا هزینهٔ آن را در خیابانهای خود خواهد پرداخت.
🔗 متن اصلی: https://sonar21.com/europes-diesel-winter-is-coming-and-washington-is-about-to-make-it-worse/
🔴 #یمن #عربستان
🧠 با محاصره حوثیها بر تایز، دولت یمن تحت حمایت سعودی با فاجعه مواجه میشود
🏛 منبع: Responsible Statecraft
✍️ نویسنده: Elfadil Ibrahim
📄 عنوان اصلی: As Houthis encircle Taiz, Yemen's Saudi-backed gov't faces disaster
🔎 Houthis, Taiz, World Food Programme, International Organization for Migration, Operation Sabaidah
#تحلیل_راهبردی #آمریکا_و_کانادا #جنگ #روابط_بین_الملل #Responsible_Statecraft
✅ ژئوپلیس،نبض ژئوپلتیک و روابط بین الملل
🌍 @Geopolis_ir