اعضای هیئت تحریریه و اهمیت انتشارات و بروندادهای پژوهشی آنها
مجلات علمی به عنوان بسترهایی برای تبادل ایدهها و دستاوردهای پژوهشی، نقش محوری در گسترش مرزهای دانش ایفاء میکنند. اعضای هیئت تحریریه این مجلات، به عنوان متخصصان و صاحبنظران برجسته در حوزههای تخصصی خود، نه تنها مسئولیت ارزیابی و گزینش مقالات را بر عهده دارند، بلکه با انتشار آثار پژوهشی خود در سطح بینالمللی، به ارتقای اعتبار و کیفیت مجله، و گردش مفاهیم علمی کمک شایانی میکنند. بروندادهای پژوهشی و انتشارات اعضای هیئت تحریریه در مجلات معتبر بینالمللی، علاوه بر اینکه نشاندهندۀ سطح علمی، تأثیرگذاری استنادی و نفوذ اندیشه آنها در جامعۀ علمی جهانی است، دلالت بر تعهد آنها به تولید دانش نوین و مشارکت فعال در پیشبرد علم دارد. این امر نه تنها اعتبار مجله را افزایش میدهد، بلکه به عنوان شاخصی برای سنجش کیفیت و نفوذ علمی آن در عرصۀ بینالمللی نیز محسوب میشود.
در نتیجه، حضور اعضای هیئت تحریریهای که بروندادهای پژوهشی و انتشارات علمی بینالمللی ندارند یا اینکه بازنشسته شدهاند، جایگاه علمی مجله را زیر سؤال میبرد و نشان میدهد که مجله نیز همچون اعضای هیئت تحریریهاش در حال رکود علمی است. لذا، خواهشمند است به نحو شایسته از اعضای هیئت تحریریه غیرفعال تشکر و قدردانی کرده و از پنج قاره جهان حداقل پنج نفر جدید به اعضای هیئت تحریریه اضافه نمایید.
با احترام | علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
معافیت هزینه داوری و چاپ برای نویسندگان خارجی: از آنجا که نشریات انگلیسی زبان ایرانی غالباً امکان دریافت هزینه داوری و چاپ از نویسندگان خارجی ندارند، پیشنهاد می شود که رسماً در وبگاه مجله به شرح زیر اعلام نمایند تا حداقل ورودی مقالات بینالمللی آنها زیاد شود.
The publication charges will be waived for international authors.
با احترام | علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
دلایل رد مجلات فارسی زبان توسط اسکوپوس
به تازگی یکی از مجلات فارسیزبان که از قضا چکیده انگلیسی مبسوط هم داشت توسط اسکوپوس رد شد. در اینجا دلایل رد مجله توسط اسکوپوس جهت اطلاع و بهرهمندی سردبیران، دبیران و کارشناسان عزیز مجلات فارسیزبان عیناً درج میشود. از تفسیر دلایل رد مجله توسط اسکوپوس پرهیز میکنم؛ چون واضح و شفاف است. فقط این نکته را عرض کنم که چکیده انگلیسی مبسوط مفید و سودمند است؛ اما اگر زبان انگلیسی آن با دقت بازبینی و ویرایش نشود و به این چکیدهای گوگل مترجم که نویسندگان ارسال میفرمایند اکتفا شود، چه بسا مشکلات داوری و ویراستاری و سطح علمی مجله را بیشتر نمایان سازد و مشکلات مجله را بیشتر افشاء کند. دلایل به شرح زیر است:
- The language and grammar in some of the English abstracts are poor, indicating that peer review and editorial management need to be strengthened.
- The journal does not publish enough good articles each year to warrant inclusion in Scopus.
- Low citations in good journals indexed in Scopus.
- The journal shows an uneven scholarly quality in the articles, indicating that peer review and editorial management need to be strengthened.
- The composition of the Editorial Board is too institution/nationally focused for a global reach.
- The journal needs to strengthen its editorial team.
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
افتضاح علمی در مقالات علم حقوق و فقه
مقدمه
خیار غَبن (به فتح غین و سکون باء) یا اختیار برهم زدن معامله زیانآور به دلیل نامتعارف بودن قیمت است. در اصطلاح علم حقوق «خیار غبن» یعنی زیان ناشی از عدم تعادل بین عوضین در زمان معامله که به زیاندیده بعد از آگاهی به غبن، «حق فسخ» میدهد.
بیان مسئله
برخی از پژوهشگران ناشی چکیده فارسی مقاله خود را به مترجم گوگل داده و از آن میخواهند که ترجمه کند. در چکیده انگلیسی مقالات متعددی در مجلات حوزۀ حقوق برای نمونه در مقالات زیر برای اصطلاح «خیار غبن» معادل Cucumber خیار (گیاه) گذاشتهاند.
بررسی فقهی خیارغبن و حسن نیت در مذاهب خمسه و رابطه آن با اخلاق تجاری
Jurisprudential Study of Cucumber and Goodwill in Khamseh Religions and Its Relation to Business Ethics
https://sanad.iau.ir/en/Article/799135
https://www.sid.ir/paper/395590/en
میزان تأثیرگذاری قاعده لاضرر در تحقق خیار غبن
Influence of the rule of law on the realization of cucumber
https://sanad.iau.ir/en/Article/799135
https://www.sid.ir/paper/127667/en
این یک افتضاح علمی است. البته در علوم مختلف که اصطلاحات علمی خاص خود را دارند، گوگل مترجم خطاهای متعددی مرتکب میشود. متأسفانه در برخی مجلات نه سردبیر، نه داوران و نه نویسندگان این افتضاحات علمی را متوجه نمیشوند و مقاله به عنوان اثر علمی منتشر میشود و در گوگل اسکالر در دسترسی جامعه جهانی قرار میگیرد. پایگاههای اطلاعاتی اسکوپوس، کبی انگلستان، ابسکو آمریکا حق دارند که مجلات ما را رد کنند. وزارت عتف باید آییننامه سلب اعتبار مقاله تصوب کند.
اهمیت استانداردسازی و نمایهسازی مجلات قدیمی
مجلات قدیمی که در حوزههای مختلف مانند نشر استاندارد و به روز، نمایهسازی، برندسازی، ترویج علم و شبکهسازی تلاش نکنند، به سرعت از عرصه رقابت عقب میمانند. دلیل این موضوع این است که دنیای امروز و بازار نشر و پژوهش به شدت رقابتی و متحول است و نیازهای مخاطبان و استانداردهای علمی و انتشاراتی به سرعت در حال تغییر هستند. در ادامه به توضیح هر یک از این حوزهها میپردازیم:
نشر استاندارد و به روز:
اگر مجلات قدیمی از استانداردها و فناوریهای جدید نشر مانند سیستمهای برخط، دسترسی آزاد و فرمتهای دیجیتال استفاده نکنند، ممکن است مخاطبان خود را به مجلات جدیدتر و قابل دسترستر از دست بدهند.
نمایهسازی مجله:
نمایهسازی در پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی معتبر (مانند: ابسکو آمریکا، کبی انگلستان، اگریس فائو، اسکوپوس، وب آف ساینس، پابمد و ...) برای افزایش مشاهدهپذیری و رؤیتپذیری مقالات و اعتبار مجله ضروری است. مجلاتی که در این حوزه تلاش نکنند، ممکن است از نظر علمی کماهمیت تلقی شوند. در نتیجه، مقالات کمتری دریافت میکنند و در آینده با مشکل انتشار مواجه میشوند.
برندسازی مجله:
برندسازی مجله به معنای ایجاد هویت و اعتبار برای مجله است. مجلات قدیمی باید با استفاده از روشها، استراتژیها، راهبردها و فنون بازاریابی اینترنتی و شبکههای اجتماعی، و ارتباطات مؤثر، برند خود را تقویت کنند تا در میان رقبا متمایز باقی بمانند. همچنین، این بخش شامل طراحی طرح و مفهوم روی جلد مناسب، وبگاه کاربرپسند، و فعالیتهای تبلیغاتی است. اگر نشریات قدیمی به این جنبهها توجه نکنند، ممکن است جذابیت خود را برای نویسندگان و خوانندگان از دست بدهند.
ترویج علم و شبکهسازی:
ترویج علم به معنای انتشار یافتههای علمی به زبان ساده و قابل فهم برای عموم مردم است. مجلاتی که در این زمینه فعال نباشند و از قدرت شبکههای اجتماعی برای ترویج علم استفاده نکنند، ممکن است نتوانند ارتباط مؤثری با جامعه علمی و غیرعلمی برقرار کنند. در نتیجه، تأثیر اجتماعی و تأثیر استنادی و پژوهشی کمتری خواهند داشت.
نتیجهگیری
مجلات قدیمی باید با بهروزرسانی خود و تطبیق با استانداردهای جدید اسکوپوس، از قافله علم و نشر عقب نمانند. در غیر این صورت، ممکن است به تدریج جایگاه خود را در جامعه علمی از دست بدهند.
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
تفاوت دو اصطلاح مجله و نشریه
چندی پیش مباحثهای میان علمای علم اطلاعات و کتابداران در خصوص دو اصطلاح مجله و نشریه درگرفت؛ و مرا به عنوان مشاور نمایهسازی مجلات که با صدها مجله/نشریه درگیر هستم به فکر واداشت. ابتدا میخواهم توجه خوانندگان محترم را به برخی واژهها و مفاهیمی که در حوزۀ مجلات/نشریات به کار میروند جلب نمایم.
مجله (علمی)
برابرنهاده انگلیسی آن: Journal
برابرنهاده عربی: المجله، مجله
پیایند
برابرنهاده انگلیسی آن: Serial
برابرنهاده عربی: مسلسل
دورهای (پیایند)، انتشار دوره، مجله دورهای
برابرنهاده انگلیسی آن: Periodical literature, Periodical publication, Periodical
برابرنهاده عربی: دورية، مجلة، نشرة دورية، مجلة دورية، دوريات، دوري، متكرر في فترات نظامية
مجلات
برابرنهاده انگلیسی آن: Journals
برابرنهاده عربی: المجلات
مجله (عمومی)، گاهنامه
برابرنهاده انگلیسی آن: Magazine
برابرنهاده عربی: المجله، مجله
در زبان عربی برای هر دو نوع مجله علمی و مجله عمومی یک واژه واحد «مجله» به کار میبرند.
نشر، طبع
برابرنهاده انگلیسی آن: Publishing, Publication
برابرنهاده عربی: النشر، نشر، طبع
انتشارات
برابرنهاده انگلیسی آن: Publications
برابرنهاده عربی: المنشورات
واژهها و عبارات صنعت نشر، اشتراک، اشتراک دانش، و ... که وارد حوزۀ صنعت نشر کتاب میشوند خارج از بحث ماست.
نتیجهگیری
در زبان فارسی دو اصطلاح «نشریه» و «مجله علمی» به عنوان برابرنهاده اصطلاح انگلیسی Journal رواج یافته است. به طوری که دستاندرکاران برخی مجلات روی جلد، اصطلاح «مجله علمی» را درج میکنند تا خوانندگان بدانند که «مجله عمومی» نیست؛ و سندیت و اعتبار علمی یافتهها و نتایج مقالات برای آنها مهم است. اگرچه به کارگیری دو اصطلاح «مجله» و «نشریه» در زبان فارسی رایج است؛ اما با توجه به مباحث مذکور پیشنهاد میشود که دستاندرکاران مجلات علمی از اصطلاح «مجله» در مباحث مربوط به معرفی مجله، تاریخچه مجله، حوزه و دامنه مجله، و سایر متون مربوط به مجله استفاده نمایند.
برای مثال، مجله بیوتکنولوژی کشاورزی (https://jab.uk.ac.ir) یکی از مجلات علمی بینالمللی دانشگاه شهید باهنر کرمان است که در عنوان آن، به درستی اصطلاح «مجله» رسماً ثبت شده است. البته سیاست واحد شاپا کتابخانه ملی ایران این است که واژه «مجله» در عنوان مجلات ثبت نکند. با این حال، چنانچه سردبیر مجلهای در ابتدای راهاندازی مجله بخواهد در عنوان آن، واژه «مجله» را درج نماید، قاعدتاً نباید منعی وجود داشته باشد.
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
چگونه نویسندگان مقالات مجلات را متقاعد کنید که نویسنده همکار خارجی بیاورند؟
یک. بهبود زبان انگلیسی مقاله: اگر همکار خارجی شما از کشورهای انگلیسیزبان مانند آمریکا، کانادا، استرالیا یا کشورهای اروپایی باشد، میتواند به ویرایش و نیتیو کردن زبان انگلیسی مقاله کمک کند. این موضوع به ویژه برای پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی بسیار مهم است، زیرا مقالات با زبان انگلیسی ضعیف ممکن است موجب رد مجله در اسکوپوس و وب آف ساینس شوند.
دو. ارتباطات بینالمللی: مشارکت با همکاران خارجی میتواند به ایجاد شبکههای علمی بینالمللی کمک کند. این ارتباطات میتواند در آینده به همکاریهای بیشتر و انتشار مقالات مشترک منجر شود.
سه. ارائه مزایای علمی: به نویسندگان توضیح دهید که مشارکت با همکاران خارجی میتواند به بهبود کیفیت مقاله کمک کند. همکاران خارجی ممکن است دیدگاههای جدید، روشهای تحقیقاتی پیشرفته و دسترسی به منابع علمی بیشتری داشته باشند که میتواند ارزش علمی مقاله را افزایش دهد.
چهار. تقسیم کار و مسئولیتها: به نویسندگان پیشنهاد دهید که با همکاران خارجی در زمینههای تخصصیشان همکاری کنند. این کار نه تنها بار کاری را کاهش میدهد، بلکه میتواند به تولید مقالهای با کیفیت بالاتر منجر شود.
پنج. افزایش شانس پذیرش مجله در اسکوپوس و نمایههای بینالمللی معتبر: بسیاری از پایگاههای اطلاعاتی معتبر بینالمللی مانند اسکوپوس، کبی، ابسکو و ... به مجلاتی که نویسندگان بینالمللی دارند، توجه بیشتری میکنند. این موضوع میتواند شانس پذیرش مجله را در اسکوپوس و وب آف ساینس افزایش دهد.
چرا باید نویسندگان همکار خارجی را به مقاله اضافه کنند؟
یک. افزایش اعتبار مقاله: حضور نویسندگان از کشورهای مختلف میتواند اعتبار مقاله را افزایش دهد و نشاندهندۀ این باشد که مقاله از دیدگاههای بینالمللی برخوردار است.
دو. بهبود کیفیت زبان انگلیسی: اگر مقاله نیاز به ویرایش و نیتیو کردن زبان انگلیسی دارد، همکاری با یک نویسنده خارجی که زبان مادریاش انگلیسی است، میتواند به رفع این مشکل کمک کند. این موضوع به ویژه برای پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی بسیار مهم است.
سه. افزایش تعداد استنادات مقاله و مجله: مقالاتی که نویسندگان بینالمللی دارند، معمولاً بیشتر مورد استناد قرار میگیرند. این موضوع میتواند به افزایش ضریب تأثیر مقاله و بهبود رزومه علمی نویسندگان ایرانی کمک کند.
چهار. دسترسی به منابع بیشتر: همکاران خارجی ممکن است به منابع اطلاعاتی، دادهها و امکانات تحقیقاتی دسترسی داشته باشند که در کشور ما موجود نیست. این موضوع میتواند به غنیتر شدن مقاله کمک کند.
پنج. تسهیل پذیرش مجله در پایگاههای اطلاعاتی معتبر: اگر هدف شما ارسال مجله به پایگاههای اطلاعاتی معتبر مانند اسکوپوس یا وب آو ساینس است، حضور نویسندگان بینالمللی میتواند شانس پذیرش مجله را افزایش دهد. این پایگاهها معمولاً به مقالاتی که دارای نویسندگان و همکاریهای بینالمللی هستند، توجه بیشتری میکنند.
نتیجهگیری
همکاری با نویسندگان خارجی نه تنها میتواند به بهبود کیفیت مقاله نویسندگان و مجلات ایرانی کمک کند، بلکه شانس پذیرش مقاله را در مجلات و شانس پذیرش مجله در پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی مانند اسکوپوس افزایش میدهد. این کار میتواند به ایجاد شبکههای علمی بینالمللی و افزایش اعتبار علمی نویسندگان ایرانی نیز منجر شود. بنابراین، از نویسندگان ایرانی تقاضا میشود اگر امکان همکاری با پژوهشگران خارجی یا ایرانیان مقیم خارج را دارند، حتماً از این فرصت استفاده کنند. هنر تیم مجله است که چگونه نویسندگان ایرانی را اقناع کند که نویسنده همکار خارجی برای نیتیو کردن مقاله بیاورند
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
اهمیت و ضرورت چکیده انگلیسی کوتاه (Abstract) و چکیده انگلیسی مبسوط (Extended Abstract) در مقالات فارسی، عربی، دری، و سایر زبانهای غیرانگلیسی
مقدمه
زبان بینالمللی علم «انگلیسی» است و برای اینکه نویسندگان و پژوهشگران بینالمللی مقالات ملی ما را بخوانند، باید این مقالات به انگلیسی ترجمه شوند یا چکیده انگلیسی مبسوط داشته باشند. ارائه چکیدههای انگلیسی کوتاه و مبسوط به خوانندگان و پژوهشگران جهانی کمک میکند تا به سرعت محتوای مقالات را درک کنند و در صورت نیاز به اصل مقاله مراجعه کنند یا از هوش مصنوعی بخواهند که متن فارسی اش را برایشان ترجمه کند. این کار باعث افزایش رؤیتپذیری مقالات در پایگاههای اطلاعاتی معتبر و جلب توجه جامعه علمی جهانی به مجلات ملی میشود. علاوهبراین، چکیدههای انگلیسی مبسوط به جذب استنادات بیشتر و تعاملات علمی بینالمللی کمک میکنند. در نهایت، این فرایند نقش کلیدی در ارتقای جایگاه علمی کشور، مرجعیت علمی پژوهشگران ایرانی، و مشارکت در پیشرفت دانش جهانی ایفاء میکند.
برای اینکه نویسندگان و پژوهشگران بینالمللی مقالات فارسی ما را بخوانند بایستی برای مقاله دو نوع چکیده انگلیسی تهیه شود:
یک. چکیده انگلیسی کوتاه (Abstract)
- هدف: چکیده انگلیسی کوتاه، خلاصهای مختصر و جامع از مقاله (شامل: هدف و بیان مسئله، روش پژوهش (مواد و روشها)، یافتهها، و نتیجهگیری) است که معمولاً بین 200 تا 400 کلمه است.
- کاربرد: چکیده انگلیسی کوتاه برای پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی مانند اسکوپوس، ابسکو، پابمد، پروکوئست، وب آف ساینس و غیره، ضروری است. این پایگاهها از چکیده انگلیسی کوتاه برای نمایهسازی و دستهبندی مقالات استفاده میکنند؛ و چکیده انگلیسی مبسوط را استفاده نمیکنند.
- اهمیت: چکیده کوتاه به خوانندگان و پژوهشگران اجازه میدهد تا به سرعت محتوای مقاله را درک کنند و تصمیم بگیرند که آیا مقاله مرتبط با تحقیقات جاری و حوزههای پژوهشی آنها است یا خیر. چکیده کوتاه خوب که بازنمون محتوای مقاله باشد در جهان رقابتی کنونی و در محیطهای پژوهشی و دانشگاهی، عنصری مهم و ضروری است. در تحقیقات علوم پزشکی و سلامت به چکیدههای انگلیسی کوتاه استناد نمیشود.
دو. چکیده انگلیسی مبسوط (Extended Abstract)
- هدف: چکیده انگلیسی مبسوط جزئیات بیشتری از مقاله ارائه میدهد و معمولاً بین 500 تا 1500 کلمه است. میتواند شامل جدول و نمودار و شکل باشد. مسائل مربوط به اخلاق پژوهش، تضاد منافع، رضایت مشارکتکنندگان، و میزان مشارکت نویسندگان هم بایستی در انتهای چکیده انگلیسی مبسوط درج شود. این مسئله به ویژه برای مجلات حوزه علوم پزشکی و سلامت، علوم جانوری، دامپزشکی، کشاورزی، و روانشناسی که با سوژههای انسانی و جانوری (Human Participants and Animal Subjects) سروکار دارند بسیار مهم است و اسکوپوس و به طور خاص وب آف ساینس توجه ویژهای به این بخش دارند.
- کاربرد: چکیده انگلیسی مبسوط برای افزایش مشاهدهپذیری و رؤیتپذیری مقاله در جامعه علمی بینالمللی و برای جذب خوانندگان و استنادات بینالمللی استفاده میشود. چکیده انگلیسی مبسوط میتواند شامل اهداف پژوهش، پرسشهای پژوهش، روششناسی، یافتهها، بحث و نتیجهگیری، و محدودیتهای پژوهش باشد.
- اهمیت: چکیده مبسوط به خوانندگان و پژوهشگران اجازه میدهد تا درک و دریافت عمیقتری از مقاله داشته باشند. این امر به افزایش استنادات بینالمللی مقاله و مجله منتشر کننده کمک میکند؛ زیرا پژوهشگران و استادان میتوانند به چکیده انگلیسی مبسوط استناد کنند. البته چکیده انگلیسی مبسوط بایستی به لحاظ زبان و گرامر انگلیسی و واژگان تخصصی با دقت بیشتری نیتیو شود.
نتیجهگیری
چکیده انگلیسی کوتاه برای نمایهسازی و دسترسی سریع به اطلاعات در پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی ضروری است. چکیده انگلیسی مبسوط برای افزایش مشاهدهپذیری، رؤیتپذیری، و جذب خوانندگان و استنادات بینالمللی مهم و اساسی است. هر دو نوع چکیده مکمل یکدیگر هستند و به افزایش تأثیر پژوهشی و دسترسپذیری مقالات فارسی و غیرانگلیسی در جامعه علمی جهانی کمک شایانی میکنند. امروزه هر دو چکیده باید در مقالات وجود داشته باشد.
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
شمارهگذاری صفحات مقالات هر شماره: چالش جدید مجلات
در مجلات علمی و دانشگاهی دو روش اصلی برای شمارهگذاری صفحات مقالات وجود دارد:
یک. شمارهگذاری جداگانه (مجزا و منفصل) برای هر مقاله:
- در این روش، هر مقاله در مجله از شماره صفحۀ یک شروع میشود.
- این روش معمولاً در مجلات الکترونیکی استفاده میشود که مقالات به صورت جداگانه و مجزا منتشر میشوند یا زمانی که هر مقاله به عنوان یک واحد مستقل در نظر گرفته میشود.
- مزیت این روش آن است که صفحهآرا هر مقاله را به صورت مجزا و از صفحۀ یک صفحهبندی میکند. خواننده هم به راحتی میتواند یک مقاله را بدون توجه به سایر مقالات در مجله پیدا کند و به آن ارجاع دهد.
دو. شمارهگذاری پیوسته برای کل مقالات یک شماره مجله:
- در این روش، صفحات تمام مقالات در یک شماره (Issue) از مجله به صورت پیوسته شمارهگذاری میشوند. یعنی اگر اولین مقاله از صفحه ۱ شروع شود و به صفحۀ 20 خاتمه یابد، مقاله بعدی از صفحهای شروع میشود که بلافاصله پس از پایان مقاله قبلی قرار دارد.
- این روش معمولاً در مجلات چاپی استفاده میشود که مقالات به صورت یک مجموعه واحد در یک شماره منتشر میشوند؛ و فایل پیدیاف کل شماره هم به صورت یکپارچه تهیه میشود.
- مزیت این روش، آن است که خواننده میتواند به راحتی کل یک شمارۀ مجله را به عنوان یک واحد پیوسته در نظر بگیرد. البته این نوع شمارهگذاری صفحات برای مجلات فارسی نوین که صفحه عنوان و چکیدۀ انگلیسی مبسوط در اول فایل دارند و بعد در ادامه متن فارسی میآید، چالشبرانگیز است. یکی از چالشهای صفحهآراها این است که هر مقاله از صفحه فرد شروع شود و به صفحه زوج خاتمه یابد؛ اما در شمارهگذاری جداگانه این مشکل هم حل میشود.
دلایل تفاوت در روشها:
- استانداردهای مجله: برخی مجلات از استانداردهای خاصی پیروی میکنند که ممکن است یکی از این دو روش را الزامی کند. دستاندرکاران برخی مجلات هنوز ترجیح میدهند که فایل کل مجله را به صورت یکپارچه یا چاپی کاغذی منتشر کنند و مستلزم استفاده از شمارهگذاری پیوسته است.
- قالب چاپی یا الکترونیکی: در مجلات الکترونیکی ممکن است که شمارهگذاری پیوسته کمتر اهمیت داشته باشد؛ زیرا خواننده میتواند به راحتی به هر مقاله دسترسی پیدا کند. از طرف دیگر، در مجلات الکترونیکی اگر سردبیر یا دستاندرکاران مجله تصمیم بگیرند که مقالهای را از وبگاه مجله حذف، از انتشار کنار بگذارند یا آن را سلب اعتبار کنند، به صفحهبندی کل شمارۀ مربوطه لطمه نمیزند.
قابل ذکر است که در شمارهگذاری جداگانه و منفصل دو شیوۀ شمارهگذاری رایج است: الف. در هر مقاله درج شود که صفحه چند از چند است (با استفاده از ممیز 1/20، یا با استفاده از حرف اضافۀ «از» 1 از 20)؛ در انگلیسی هم دو شیوه ( 1 of 20 OR 1/20) رایج است. دوم. مقاله به شیوهای شمارهگذاری میشود که دیگر درج نمیشود که صفحه چند از چند است، بلکه صرفاً در هر صفحه عدد شماره صفحۀ مربوطه درج میشود.
در مجلات الکترونیکی فارسی که دارای صفحه عنوان انگلیسی، چکیده انگلیسی مبسوط، صفحه عنوان فارسی، متن کامل فارسی و در انتها، کل منابع به صورت یکجا هستند، قسمت فارسی میتواند ادامۀ صفحهشمار بخش انگلیسی باشد یا از یک شروع شود. برای مثال، اگر بخش اول یعنی صفحه عنوان انگلیسی، چکیدۀ انگلیسی کوتاه و چکیدۀ انگلیسی مبسوط کلاً چهار صفحه شده است، بخش فارسی از صفحه پنج شروع شود و ادامه یابد.
- راحتی صفحهآرایی و ارجاعدهی: در برخی موارد، شمارهگذاری جداگانه برای هر مقاله باعث میشود صفحهآرایی و حتی ارجاعدهی به مقالات سادهتر شود.
هر دو روش مزایا و معایب و دردسرهای خاص خود را دارند و انتخاب بین آنها معمولاً به سیاستهای نشر و صفحهآیی مجله و استانداردهای حوزه علمی مربوطه بستگی دارد. بسیاری از ناشران بینالمللی از شمارهگذای جداگانه و مجزا برای مقالات استفاده میکنند، برای مثال:
MDPI
PLOS One
Springer Nature
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing
سپاسگزاری یا تشکرات (Acknowledgements) در پژوهش علمی
سپاسگزاری یا تشکرات در مقالات علمی بخشی مهم و قابلتوجهی است که به رسمیت شناختن کمکها، حمایتها (مالی و معنوی) و مشارکت افراد و سازمانهایی را که در انجام پژوهش نقش داشتهاند، نشان میدهد. این بخش اهمیت زیادی دارد و جایگاه خاصی در مقالات علمی به خود اختصاص میدهد. سپاسگزاری یا تشکرات نه تنها نشاندهندۀ ادب و احترام نویسندگان است، بلکه بخشی ضروری از فرایند نگارش علمی محسوب میشود که به بهبود کیفیت و اعتبار پژوهش کمک میکند. در زیر به برخی از دلایل اهمیت و جایگاه تشکرات در مقالات علمی اشاره میشود:
یک. قدردانی از مشارکتکنندگان: تشکرات به نویسندگان این امکان را میدهد تا از افراد و سازمانهایی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم در انجام پژوهش مشارکت داشتهاند، قدردانی کنند. این افراد ممکن است شامل همکاران پژوهشی، استادان راهنما و مشاور، داوران گمنام، مؤسسات مالی، آزمایشگاهها، یا حتی دوستان و همکاران علمی باشند.
دو. رعایت اخلاق علمی: قدردانی از کمکهای دیگران نشاندهندۀ پایبندی به اصول اخلاقی در پژوهش است. این کار نوعی به رسمیت شناختنِ زحمات دیگران و جلوگیری از سرقت ادبی یا نادیده گرفتن مشارکتهاست.
سه. شفافیت در پژوهش: با ذکر نام افراد یا سازمانهایی که در پژوهش مشارکت مالی یا معنوی داشتهاند، شفافیت در فرایند تحقیق افزایش مییابد. این موضوع به خوانندگان و نمایندگان نمایهها و پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی (مانند اسکوپوس و وب آف ساینس) کمک میکند تا بهتر درک کنند که پژوهش چگونه انجام شده و چه شخصیتهای (حقیقی و حقوقی) در آن نقش داشتهاند.
چهار. رعایت قوانین و مقررات: برخی از مؤسسات یا سازمانهای مالی ممکن است از پژوهشگران بخواهند که در تشکرات از آنها نام ببرند. این کار بخشی از تعهدات قراردادی یا اخلاقی پژوهشگران به ویژه در مقالات مستخرج از طرح پژوهشی و پایاننامه است.
پنج. افزایش اعتبار مقاله: تشکرات میتواند اعتبار مقاله را افزایش دهد، به ویژه اگر از افراد یا سازمانهای معتبری نام برده شود. این موضوع میتواند نشاندهندۀ حمایت گسترده از پژوهش باشد.
شش. جایگاه تشکرات در ساختار مقاله: تشکرات معمولاً در بخش پایانی مقاله و قبل از منابع (References) قرار میگیرد. این بخش به طور کلی کوتاه است و به صورت رسمی و حرفهای نوشته میشود.
هفت. جذب همکاریهای آینده: تشکرات میتواند به ایجاد و تقویت روابط حرفهای کمک کند. قدردانی صادقانه از مشارکتکنندگان ممکن است زمینهساز همکاریهای آینده باشد؛ حتی ممکن است به لحاظ روانشناختی روی ذهن داوران و اعضای هیئت تحریریه مجلات در هنگام داوری و بازبینی مقاله تأثیر مثبت بگذارد.
علیرضا نوروزی
مشاور نمایهسازی مجلات علمی
تلفن: 09906063491
🆔 @Indexing