کلمه "نجوم" و ریشههای آن در زبان فارسی و همچنین معادلهای آن در زبانهای دیگر، داستانی جالب دارد که به درک بهتر این علم کهن کمک میکند.
ریشه کلمه «نجوم» در زبان فارسی از زبان عربی گرفته شده است. واژه عربی «نُجوم» (به فتح نون و سکون جيم) جمع «نَجم» به معنای ستاره است. بنابراین، «علم نجوم» به معنای «دانش ستارهشناسی» یا «شناخت ستارهها» است.
سیر تاریخی و مفاهیم مرتبط:
1. ریشه سامی: واژه «نجم» (ستاره) خود ریشهای سامی دارد و در زبانهایی مانند عبری (כוכב - kochav) و آرامی نیز واژههایی با مفهوم مشابه وجود دارد. این نشان میدهد که مشاهده و نامگذاری ستارهها از دیرباز در تمدنهای منطقه بینالنهرین و شام رایج بوده است.
2. در ایران باستان: پیش از ورود واژه عربی «نجوم»، ایرانیان باستان از واژههایی مانند «آسمانشناسی»، «اخترشناسی»، «ستارهشناسی» یا «اخترگویی» برای اشاره به این علم استفاده میکردند. در اوستا، واژههایی مانند «تَشتر» (ستارهی شعرای یمانی) و «هَپتَاورَنگ» (هفت اورنگ یا صورت فلکی دب اکبر) وجود دارد که نشاندهنده توجه به ستارگان است.
3. دوره اسلامی و تاثیر علمای ایرانی: با ورود اسلام به ایران و پیشرفت تمدن اسلامی، علم نجوم (که شامل اختربینی یا طالعبینی نیز میشد) بسیار مورد توجه قرار گرفت. دانشمندان ایرانی مانند خواجه نصیرالدین طوسی، غیاثالدین جمشید کاشانی، عبدالرحمن صوفی رازی و ابوریحان بیرونی، نقش بسزایی در توسعه و تدوین جداول نجومی (زیجها) و نگارش کتابهای مهم در این زمینه داشتند. در این دوره، واژه «نجوم» به طور گستردهای برای اشاره به این علم به کار رفت.
4. معادلهای غربی: در زبانهای اروپایی، واژه «Astronomy» (انگلیسی)، «Astronomie» (فرانسوی/آلمانی) و «Astronomía» (اسپانیایی) ریشه در واژه یونانی «astronomia» دارد. این واژه از ترکیب «astron» (ستاره) و «nomos» (قانون یا نظم) ساخته شده است و به معنای «قانون ستارگان» یا «دانش نظم ستارگان» است. این مفهوم شباهت زیادی به معنای فارسی «نجوم» دارد، چرا که هر دو به مطالعه ستارگان و نظم حاکم بر آنها اشاره دارند.
5. تمایز نجوم و اختربینی: امروزه، «نجوم» (Astronomy) به عنوان یک علم طبیعی و مبتنی بر مشاهدات و محاسبات دقیق شناخته میشود. در حالی که «اختربینی» (Astrology) که در گذشته با نجوم آمیخته بود، به تفسیر جایگاه ستارگان و سیارات برای پیشبینی وقایع زمینی و سرنوشت انسان میپردازد و از نظر علمی پذیرفته شده نیست.
بنابراین، واژه «نجوم» در زبان فارسی، گرچه ریشهای عربی دارد، اما تاریخی طولانی در مطالعات ستارهشناسی در تمدن ایرانی و اسلامی داشته و با مفاهیم علمی غنی همراه بوده است.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#اصطلاحات_نجومی
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
🌑👁️🗨️ ماده تاریک: فرمانروای نامرئی جهان
هنوز هیچ تلسکوپی نتوانسته ماده تاریک را «ببیند»،
اما اثرات گرانشیاش همهجا دیده میشود. 🌌
کهکشانها بدون این عنصر نامرئی از هم میپاشند! 💫
حدود ۹۵٪ جرم کل عالم از چیزهایی تشکیل شده که دیده نمیشوند.
دانشمندان با نمودهای گرانشی آن، مثل کارآگاهان کیهانی عمل میکنند. 🕵️♀️✨
عدسیهای گرانشی و چرخش کهکشانها، سرنخهایی از حضورشاند. 🔍
اما ماهیت دقیقش؟ هنوز رازآلود است… 🕳️
آیا ذرات تازهای در انتظار کشفاند؟ شاید بله! ⚛️
در قلب تاریکی، پاسخ هستی نهفته است. 🌠
شبیه سایهای کیهانی است که فقط اثرش را حس میکنیم.
اگر روزی شناخته شود، نقشه جهان دوباره نوشته میشود.
جهان، بیشتر از آنچه میبینیم در سکوتی نامرئی پنهان شده است
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#رازهای_منظومه_شمسی
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
⭕️Jellyfish Nebula /سحابی عروس دریایی
🔅چرا این عروس دریایی در دریایی از ستارهها شنا میکند؟ سحابی عروس دریایی که در نزدیکی ستاره درخشان اتا دوپیکر که در سمت راست دیده میشود، شاخکهای خود را از خط الراس کمانی درخشان در سمت چپ مرکز تصویر گسترش میدهد.
〽️درواقع، عروس دریایی کیهانی بخشی از باقیمانده ابرنواختر حبابدار IC 443 و ابر زبالههای درحال انبساط ستارهای عظیم است که منفجر شده است. نور حاصل از انفجار برای اولینبار بیش از 30000 سال پیش به سیاره زمین رسید.
〽️عروس دریایی مانند پسرعموی خود در آبهای نجومی، یعنی ابرنواختر سحابی خرچنگ IC 443، بهعنوان پناهگاه یک ستاره نوترونی شناخته شده است. ستاره نوترونی بقایای هسته ستاره فروپاشیده است.
〽️این سحابی حدود 5000 سال نوری از ما فاصله دارد. در آن فاصله، تصویر مشخصشده حدود 140 سال نوری وسعت خواهد داشت.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#سحابی
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#والیپر_نجومی
#فعالیتهای_خلاقانه
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
🔹انتشار جدیدترین تصویر از «چشم خدا»
تلسکوپ فضایی «جیمز وب» جدیدترین تصویر از «سحابی مارپیچ» که به «چشم خدا» مشهور است را با جزئیاتی بیسابقه و خیرهکننده به نمایش گذاشته است. این نزدیکترین نگاه ما به گرههای دنبالهدارمانند این سحابی است.
به گزارش ایسنا، تلسکوپ فضایی جیمز وب(JWST) تصویر جدید و خیرهکنندهای از «سحابی مارپیچ»( Helix Nebula) به ما ارائه داده است.
سحابی مارپیچ، پیچهای یا سحابی چشم خدا با نام علمی NGC 7293، یک سحابی سیارهای در صورت فلکی دلو است که توسط کارل لودیگ هاردینگ و در سال ۱۸۲۴ کشف شد. این سحابی یکی از نزدیکترین و درخشانترین سحابیهای حلقوی است.
این سحابی با فاصله حدود ۶۵۵ سال نوری از ما، یکی از نزدیکترین سحابیهای سیارهای به زمین است که وقتی بیشتر بزرگنمایی میشود، به راحتی میتوان فهمید که چرا به آن لقب «چشم خدا» دادهاند. تصویر زیر که در سال ۲۰۰۴ از تلسکوپ هابل به دست آمده است، این موضوع را به خوبی نشان میدهد.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#سحابی
#بهترین_تلسکوپهای_جهان
#تلسکوپ_هابل
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
1.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#فیلم_نجومی
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
خواص فیزیکی #سیاهچاله چیست؟
نظریه «بدون مو» ی جان ویلر بیان میکند که هر سیاهچاله پس از اینکه تشکیل شد و به وضعیت پایداری رسید، تنها سه خاصیت فیزیکی مستقل دارد: جرم، بار الکتریکی، و اندازه حرکت زاویهای. از نظر مکانیک کلاسیک (غیر کوانتومی)[۳۸] دو سیاهچاله که دارای مقادیر یکسانی برای سه ویژگی یاد شده باشند، نامتمایزاند.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#سیاهچاله
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
سرعت حرکت سیّاره نپتون در مدار خود برابر با ۵.۴۳ کیلومتر بر ثانیه است؛ از اینرو یک سال شمسی در این سیاره معادل ۱۶۴.۸ سال زمینی (۶۰۱۸۲ روز زمینی) است. یعنی اگر ما در نپتون زندگی میکردیم، احتمالاً قبل از رسیدن به یکسالگی از دنیا میرفتیم. همچنین هر شبانهروز در نپتون ۱۶ ساعت و ۶ دقیقه و ۳۶ ثانیه طول میکشد.🤯
با توجه به اینکه نپتون در سال ۱۸۴۶ کشف شده است، همهی اطلاعات ما دربارهی این سیاره در طول ۱۷۱ سال گذشته به دست آمده است. این سخن به این معنی است که از زمان کشف نپتون، این سیاره تنها یک بار به دور خورشید گردش کرده است و گردش آن در سال ۲۰۱۰ به دور خورشید تکمیل شد؛ پس اکنون نپتون در دور دوم گردش خود به دور خورشید است.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#رازهای_منظومه_شمسی
#نپتون
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯
63.7K حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
♻️هر چیزی در کیهان در حال چرخش است. #قمرها به دور سیارههای خود، #سیارات به دور ستارههای خود و #ستارهها به دور مرکز کهکشان میچرخند.
♦️اگر اجرامِ در حال چرخش یک لحظه از چرخیدن باز ایستند همان اتفاقی میافتد که وقتی اتوبوسی با سرعت بالا در حال حرکت است بهصورت ناگهانی میایستد؛ یعنی همه محتویات جرم در حال حرکت با ایستادن آن به بیرون پرتاب میشود.
نارامیکس《از تاریکیِ شب، نورِ فهم میسازیم》
#انجمن_علمی_نجوم_و_فناوریهای_فضایی
#دبیرستان_نظامالدین_بقراط_نیشابور
#پژوهشسرای_سینا_مسیحآبادی_نیشابور
#آسمان_نارامیکس
#رازهای_منظومه_شمسی
╭═════⊰𝙉𝘼𝙍𝘼𝙈𝙄𝙓⊱═════╮
https://eitaa.com/NARAMIX
╰═════✧🪐✨✧═════╯