بخش سیزدهم | اطلاعات ایران از تأسیسات حساس؛ نقش احتمالی روسیه و چین
مقامهای آمریکایی معتقدند ایران احتمالاً اطلاعاتی از روسیه و چین دریافت کرده است.
همچنین به گفته سه مقام آگاه، شامل یک مقام ایرانی و دو مقام از کشورهای خلیج فارس، تهران از شبکههایی از منابع انسانی که به تأسیسات حساس دسترسی دارند، برای دریافت تصاویر و اطلاعات مکانی استفاده میکند.
وزارت خارجه چین در پاسخ به پرسشی درباره تبادل اطلاعات اعلام کرد که پکن همواره تعهدات بینالمللی خود را بهطور کامل و دقیق اجرا کرده است. روسیه به درخواست رویترز پاسخ نداد.
این سه مقام گفتند ایران به اطلاعاتی از جمله نقشه داخلی نیروگاه هستهای براکه و موقعیت یک پست برق در این مجموعه دسترسی داشته است.
امارات اعلام کرد پهپادی که در ۱۷ مه به نیروگاه برخورد کرد، یکی از سه پهپاد ارسالی «گروههای مسلح در عراق» بوده است.
طبق اعلام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آسیب به پست برق موجب شد یکی از چهار راکتور نیروگاه به استفاده از مولدهای دیزلی اضطراری روی آورد.
در تصاویر ماهوارهای ۱۶ ژوئن، که نخستین تصاویر واضح در دسترس رویترز بود، دو نقطه آسیبدیده روی سقف ساختمان تجهیزات کنترل خطوط انتقال برق نیروگاه مشاهده میشد؛ ساختمانی در فاصله حدود ۱۳۰ متری یکی از راکتورها.
«رافائل گروسی»، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در سفر ۲ ژوئن به امارات گفت این حمله نشاندهنده شناخت دقیق از تأسیسات بوده است: «این یعنی هر کسی که پشت این اقدام بوده یا هست، دقیقاً میدانسته چه میکند.»
شرکت انرژی هستهای امارات، بهرهبردار نیروگاه، ارزیابی خسارت را رد نکرد. آژانس نیز به درخواست رویترز پاسخ نداد.
این شرکت تأکید کرد سامانههای ایمنی مطابق طراحی عمل کردند، هیچ فردی آسیب ندید، هیچ ماده پرتوزایی منتشر نشد، سطح تشعشعات طبیعی باقی ماند و خطری متوجه مردم یا محیط زیست نبود.
@rahbord_irani
بخش چهاردهم | حملات به زیرساختهای نفتی کویت و توقف کامل صادرات نفت
همانند امارات، حضور نیروهای آمریکایی و برخورداری از تسلیحات پیشرفته ساخت آمریکا نیز برای جلوگیری از حملات به کویت کافی نبود.
ایران تقریباً از همان آغاز جنگ، زیرساختهای صادرات انرژی و فرودگاه کویت را بهصورت نظاممند هدف قرار داد.
بخش مهمی از حملات در منطقه صنعتی گستردهای در استان الاحمدی، در حدود ۵۰ کیلومتری جنوب شهر کویت، متمرکز بود.
این منطقه شامل پالایشگاههای «میناءالاحمدی» و «میناءعبدالله»، بندر «الشعیبه» و نیروگاه تولید برق و آبشیرینکن الشعیبه است.
در نخستین روز جنگ، پس از سقوط بقایای پرتابهها در نزدیکی بندر الشعیبه، سازمان بنادر کویت فعالیت بندر را برای ۲۴ ساعت متوقف کرد.
طی سه هفته بعد، پالایشگاههای مجاور میناءالاحمدی و میناءعبدالله نیز هدف حمله قرار گرفتند.
براساس اطلاعات شرکت رهگیری نفتکشها «تانکرتراکرز»، کویت در ماه آوریل حتی یک بشکه نفت خام صادر نکرد؛ اتفاقی که از سال ۱۹۹۱ بیسابقه بود.
تصاویر ماهوارهای نشان میدهد تا پایان ژوئیه، پرتابههای ایرانی به دستکم ۱۳ سازه در منطقه صنعتی وسیع الشعیبه آسیب وارد کرده بودند.
بررسیهای رویترز همچنین نشان میدهد دامنه این حملات به پالایشگاهها، میدانهای نفتی و سایر تأسیسات انرژی محدود نمانده است.
@rahbord_irani
بخش پانزدهم | حمله به فرودگاهها، مراکز داده آمازون و صنایع آلومینیوم
دامنه حملات ایران از صنایع نفت و گاز فراتر رفت و زیرساختهای حملونقل، فناوری دیجیتال و صنایع فلزی را نیز دربر گرفت.
پرتابههای ایرانی فرودگاههای بحرین و کویت و بهویژه امارات و عربستان را هدف قرار دادند.
مرگبارترین حمله، که مسئولیت آن به انصارالله نسبت داده شد، روز شنبه در فرودگاه بینالمللی ملک خالد عربستان رخ داد و به کشته شدن ۱۲ نفر انجامید.
فرودگاه بینالمللی کویت هشت بار هدف حمله قرار گرفت. یکی از حملات تنها دو روز پس از آن انجام شد که کویت، بعد از تعمیر خسارتهای حمله قبلی، یک پایانه اصلی فرودگاه را بازگشایی کرده بود.
زیرساختهای پیشرفته دیجیتال نیز از حملات در امان نماندند. ایران مراکز داده شرکت آمازون در امارات و بحرین را هدف قرار داد.
در بحرین، به دلیل تعمیرنشدن تجهیزات آسیبدیده، برخی خدمات حتی شش ماه بعد همچنان قطع بودند.
آمازون مستقیماً درباره یافتههای رویترز اظهارنظر نکرد، اما به بیانیه ۱۵ سپتامبر خود اشاره کرد که در آن اعلام شده بود شرکت همچنان برای بازیابی منابع و خدمات منطقهای تلاش میکند.
در بخش صنعتی، حملات ایران موجب توقف فعالیت هر ۱۲۶۲ سلول ذوب آلومینیوم در کارخانه «الطویله» متعلق به شرکت آلومینیوم جهانی امارات شد.
راهاندازی مجدد نخستین سلول دو ماه زمان برد. به گفته شرکت، تا پایان اوت تنها یکچهارم این سلولها دوباره فعال شده بودند و انتظار نمیرود تولید تا سال ۲۰۲۷ به وضعیت عادی بازگردد.
@rahbord_irani
بخش شانزدهم | چرا صنعت آلومینیوم امارات متوقف شد؟
«فرانک دیویس»، متخصص صنعت آلومینیوم که طی ۴۲ سال در ۹ کارخانه ذوب در نقاط مختلف جهان فعالیت کرده و از کارخانه آلومینیوم جهانی امارات نیز بازدید داشته است، تصاویر ماهوارهای بهدستآمده توسط رویترز را بررسی کرد.
به گفته او، حمله ایران به کارخانه الطویله به نیروگاه برق مجموعه و یکی از سه خط سلولهای ذوب آلومینیوم آسیب وارد کرد.
هر خط شامل صدها سلول صنعتی است که آلومینیوم مذاب تولید میکنند.
دیویس توضیح داد آسیب دیدن یکی از خطوط تولید لزوماً دو خط دیگر را از کار نمیاندازد، اما حمله به نیروگاه برق باعث توقف کامل عملیات کارخانه شد.
او گفت: «واقعاً حیف شد؛ این تأسیسات فوقالعادهای است.»
شرکت آلومینیوم جهانی امارات به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد.
پس از حمله به کارخانه امارات و حمله دیگری با خسارت کمتر به یک کارخانه آلومینیوم در بحرین در همان تعطیلات آخر هفته، قیمت جهانی آلومینیوم پنج درصد افزایش یافت و به بالاترین سطح چهار سال گذشته رسید.
دولت بحرین در بیانیهای اعلام کرد: «هدف قرار دادن عمدی تأسیساتی که جوامع برای تأمین برق، آب، حملونقل و معیشت خود به آنها وابستهاند، نقض آشکار حقوق بینالملل است.»
این بیانیه افزود امنیت تمامی ساکنان و بازدیدکنندگان بحرین در اولویت است و مقامها در موارد وقوع حادثه، برای حفاظت از جان افراد و مهار خسارتها بهسرعت اقدام کردهاند.
@rahbord_irani
بخش هفدهم | هدف قرار گرفتن تأسیسات آب و برق کویت؛ تهدید امنیت آبی
شاید چشمگیرترین بخش حملات ایران، هدف قرار گرفتن زیرساختهای تأمین برق و آب کویت باشد.
«مایکل کریستوفر لو»، مدیر مرکز مطالعات خاورمیانه دانشگاه یوتا، گفت نخستین کسی که در ماه مارس آشکارا تأمین آب ایران را تهدید کرد، دونالد ترامپ بود؛ اما این ایرانیها بودند که چنین تهدیدی را علیه کشورهای همسایه به واقعیت تبدیل کردند.
این تهدید برای کویت، کشوری بیابانی که ۹۰ درصد آب آشامیدنی خود را از تأسیسات آبشیرینکن تأمین میکند، بهویژه جدی بود.
این تأسیسات اغلب به نیروگاههای برق ساحلی متصلاند، زیرا فرایند شیرینسازی و تصفیه آب به مقدار زیادی گرما و انرژی الکتریکی نیاز دارد.
رویترز دریافت که ایران از ۲ مارس تا ۲۰ ژوئیه، دستکم چهار مجموعه از هشت مجموعه تولید همزمان برق و آبشیرینکن کویت را هدف قرار داده است.
برخی تأسیسات بارها مورد حمله قرار گرفتند. در یک دوره چهارروزه در ماه ژوئیه، ایران به آنچه دولت کویت «چندین» تأسیسات آبشیرینکن توصیف کرد حمله کرد؛ در این مدت، یکی از آنها دستکم دو بار هدف قرار گرفت.
لو هشدار داد کویت منابع آب طبیعی کافی برای ادامه حیات بدون آبشیرینکنها ندارد: «اگر بخش کافی از ظرفیت این تأسیسات هدف قرار گیرد، ممکن است ظرف چند روز یا چند هفته با تمام شدن آب مواجه شویم.»
در واکنش، دولت کویت کارزاری عمومی برای دعوت شهروندان به صرفهجویی در برق و آب، با شعار «روحیه مسئولیت مشترک»، به راه انداخت.
@rahbord_irani
بخش هجدهم | جبهه دریای سرخ؛ آسیبپذیری مسیر جایگزین صادرات نفت عربستان
صادرات نفت و گاز بهصورت یک زنجیره بههمپیوسته عمل میکند؛ از چاههای استخراج و خطوط لولهای که نفت را صدها کیلومتر انتقال میدهند تا پالایشگاههای فرآورش و بنادری که محمولهها را به بازار جهانی میفرستند.
در عربستان، بزرگترین تولیدکننده نفت منطقه خلیج فارس، گستردگی این شبکه نقاط آسیبپذیر فراوانی ایجاد میکند؛ ضعفی که طی دهههای گذشته، از جمله در گزارش سال ۱۹۸۳ سیا، بارها به آن اشاره شده است.
عربستان حدود ۱۰ درصد نفت خام جهان را تولید میکند و از تولیدکنندگان مهم گاز طبیعی و محصولات پتروشیمی نیز هست.
تقریباً تمام صادرات نفت عربستان از دو بندر اصلی انجام میشود. بخش عمده آن معمولاً از بندر رأستنوره در خلیج فارس صادر میشود، اما این کشور میتواند از بندر صنعتی بزرگ ملک فهد در ینبع، بزرگترین بندر سواحل دریای سرخ، نیز استفاده کند.
با آغاز جنگ، بندر ینبع و خط لوله شرقـغرب منتهی به آن، برای صادرات نفت عربستان بدون عبور از تنگه هرمز اهمیت حیاتی پیدا کردند.
با این حال، بیشتر کشتیهایی که از این بندر حرکت میکنند باید از کنار مناطق تحت کنترل انصارالله در یمن و از تنگه باریک بابالمندب عبور کنند.
به گفته دو منبع صنعتی آگاه، در مارس و آوریل، پهپادها دستکم دو بار ینبع را در فاصله بیش از هزار کیلومتری مرز ایران هدف قرار دادند.
«هیلاری استیونسون»، معاون اطلاعات انرژی مؤسسه آیآیآر انرژی، گفت حمله پهپادی ۱۹ مارس به پالایشگاه ینبع متعلق به شرکت «سامرف»، ظرفیت تولید آن را تا ۹ آوریل به حدود ۷۰ درصد محدود کرد.
در تصاویر ماهوارهای همان دوره آثار سوختگی مشاهده میشد، اما رویترز نتوانست محل دقیق آسیب در پالایشگاه را مشخص کند.
@rahbord_irani
بخش نوزدهم | ورود انصارالله به جنگ زیرساختی و توقف تولید پالایشگاه جازان
پس از برقراری آتشبس اولیه میان آمریکا و ایران در اوایل آوریل، حملات به تأسیسات عربستان در دریای سرخ برای مدتی فروکش کرد.
اما پس از فروپاشی توافق آتشبس، در ۱۳ ژوئیه فرماندهانی از سپاه پاسداران ایران با تجهیزات موشکی و پهپادی برای انصارالله به یمن سفر کردند؛ موضوعی که رویترز پیشتر گزارش کرده بود.
روز بعد، دونالد ترامپ وعده حمله به زیرساختهای ایران را داد.
تحلیل تصویری رویترز نشان میدهد نیروهای آمریکایی از ۱۶ تا ۱۸ ژوئیه دستکم سه پل و یک تونل را در مسیر جادههای اصلی منتهی به بندرعباس، مقر نیروی دریایی ایران در نزدیکی تنگه هرمز، هدف قرار دادند.
در واکنش، انصارالله حملاتی علیه عربستان انجام داد و تأسیسات نفتی این کشور در ساحل دریای سرخ بهشدت هدف قرار گرفتند.
ایران اعلام کرده مسئول اقدامات انصارالله نیست؛ گروهی که خود مسئولیت حملات را پذیرفته است. سخنگوی انصارالله به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد.
طبق یافتههای رویترز، پالایشگاه جازان که کمتر از ۱۰۰ کیلومتر با مرز یمن فاصله دارد، از ۲۵ ژوئیه تا ۷ سپتامبر دستکم چهار بار هدف قرار گرفت.
به گفته هیلاری استیونسون، نخستین حمله به مخازن ذخیره پالایشگاه و مجموعه مجاور «چرخه ترکیبی گازیسازی یکپارچه» آسیب زد؛ مجموعهای که نفت را به گاز مورد استفاده برای تأمین انرژی پالایشگاه تبدیل میکند.
استیونسون و دو منبع آگاه از فعالیتهای آرامکو گفتند حجم پالایش نفت جازان پس از حملات به صفر رسید.
شرکت کپلر نیز اعلام کرد از ۲۴ ژوئیه تنها یک کشتی در این پالایشگاه بارگیری کرده است.
@rahbord_irani
بخش بیستم و پایانی | خسارت بیش از ۵۰ میلیارد دلاری عربستان و بسته شدن مسیر شرقـغرب
بررسی رویترز نشان میدهد از آغاز جنگ، حملات مرتبط با ایران به پنج پالایشگاه از ۹ پالایشگاه بزرگ عربستان و سه مرکز اصلی فرآورش نفت این کشور آسیب زده است؛ از جمله مجموعهای که آرامکو آن را بزرگترین مرکز فرآورش نفت جهان توصیف میکند.
تولید روزانه نفت عربستان در بخش عمده شش ماه نخست جنگ به کمتر از هفت میلیون بشکه رسید؛ در حالی که پیش از جنگ بیش از ۱۰ میلیون بشکه بود.
این کاهش، با قیمتهای کنونی نفت، به معنای ازدسترفتن بیش از ۵۰ میلیارد دلار درآمد است.
شرکتهای بزرگ انرژی غربی، از جمله اکسونموبیل و شل، نیز در برخی تأسیسات بهصورت مشارکتی فعالیت میکنند و در مجموع از دهها میلیون دلار زیان ناشی از حملات خبر دادهاند.
آرامکو، اکسونموبیل و شل به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ ندادند.
در ۷ سپتامبر، «محمدباقر قالیباف»، رئیس مجلس ایران، هدف این حملات را آشکارا بیان کرد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «موضوع ساده است؛ زنجیره تولید نفت و گاز در این منطقه گسترده، در دسترس و آسیبپذیر است. شرکتهای نفت و گاز آمریکایی فعال در این آبها و تأسیسات نیز در معرض همین آسیبپذیری قرار دارند.»
سه روز بعد، حملهای هوایی به سه ایستگاه پمپاژ نفت در بیابانهای عربستان انجام شد.
یکی از ایستگاهها به سازهای کاملاً سوخته تبدیل شد و انتقال نفت خام از طریق خط لوله شرقـغرب به بندر ینبع متوقف شد.
قیمت نفت بار دیگر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه فراتر رفت.
به این ترتیب، یکی دیگر از مسیرهای جایگزین تنگه هرمز برای صادرات نفت بسته شد.
@rahbord_irani
Reuters.pdf
حجم:
4.1M
متن کامل گزارش رویترز در خصوص ابعاد پاسخهای ایران به جنگ تحمیلی اخیر (مناسب مطالعه روی تلفن همراه).
@rahbord_irani
3.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
تصاویری که در فضای مجازی منتشر شده، ظاهراً آیفونهایی را نشان میدهد که در تنگه هرمز شناور هستند.
روز گذشته یک کشتی متخلف، پس از برخورد با مین، با ۲۵۰۰ کانتینر در تنگه هرمز غرق شد.
@rahbord_irani
3M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
رسانههای منطقه و کاربران فضای مجازی به صورت گسترده در حال بحث در مورد صدها هزار گوشی آیفون هستند که در تنگه هرمز شناور هستند.
@rahbord_irani