آشنایی با مفاهیم حقوقی و سیاسی (شماره ۶)
آشنایی با پیمان منع جامع آزمایشهای هستهای (CTBT)
متن این پیمان بینالمللی در ۲۰ شهریور ۱۳۷۵ به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسید و همان سال برای امضا در دسترس کشورها قرار گرفت. این پیمان کشورهای عضو را از هرگونه انفجار هستهای در هر مکانی تحت قلمرو یا کنترل کشور خود منع میکند. یکی از مهمترین نیازمندیهای اجرای این پیمان، برپایی سامانههای پایش فراملی از جمله ایستگاههای لرزهنگاری فراصوت در کشورها است.
تاکنون بیش از ۱۸۵ کشور این پیمان را امضا و ۱۷۰ کشور از آنها آن را به تصویب مجالس خود رساندهاند. اما برای اجرایی شدن آن لازم است که مجالس ۴۴ کشور نام برده در پیوست ۲ این پیمان، آن را تصویب کنند که از این تعداد، هنوز ۸ کشور (ایران، آمریکا، هند، مصر، چین، پاکستان، کره شمالی و اسرائیل) این کار را نکردهاند. معاهده ۱۸۰ روز پس از امضا و تصویب آن از سوی این ۸ کشور وارد گام اجرایی خواهد شد.
از فناوریهای ژئوفیزیک، لرزهشناسی، پزشکی قانونی، هیدروآکوستیک، فروصوت و پرتونگاری برای نظارت بر انطباق فعالیتها با این پیمان استفاده میشود. از این فناوریها برای نظارت بر زیرِ زمین و آب و هوا برای بررسی وجود هر نشانهای از یک انفجار هستهای استفاده میشود. در صورت یافتن شواهد اولیه از یک انفجار هستهای، بنا به درخواست یک کشور عضو و در صورت تصویب «شورای اجرایی»، گروههای بازرسی به مکان مشکوک اعزام و نتایج راستیآزماییها برای تشخیص انفجار هستهای و انجام اقدامات بعدی، مورد ارزیابی و تصمیمگیری شورا قرار میگیرند.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
نقد CTBT و موضع ج.ا. ایران
نقد بزرگی که به همه پیمانهای کنترل سلاح هستهای وجود دارد این است که هیچکدام، ذخایر موجود هستهای و نابودی آنها را در دستور کار قرار ندادهاند و به نظر میرسد که این موضوع خط قرمز کشورهای دارنده جنگافزار هستهای است. هرچند بعدها و در این راستا مناطقی از جهان به عنوان مناطق بدون جنگافزار هستهای معرفی شدند. از آن جمله میتوان به آمریکای لاتین (پیمان تلاتلولکو)، آسیای مرکزی (پیمان سمیپالاتینسک)، منطقه جنوبی اقیانوس آرام (پیمان راروتونگا)، آفریقا (پیمان پلیندابا) و آسیای جنوب شرقی (پیمان بانکوک) اشاره نمود. مغولستان نیز خود را به عنوان تنها کشور عاری از سلاحهای هستهای اعلام کرد و در سال ۲۰۱۲ نیز از طرف قدرتهای هستهای به عنوان کشور عاری از سلاح هستهای شناخته شد. همچنین به واسطه «پیمان جنوبگان» مصوب شد که هرگونه آزمایش سلاح هستهای در این منطقه ممنوع باشد.
اگرچه نماینده جمهوری اسلامی ایران در اولین روز باز شدن دفتر پیمان CTBT در سازمان ملل در سال ۱۳۷۵ (۱۹۹۶) جزو نخستین نمایندگیهایی بود که آن را (پس از امضای مادلین آلبرایت، و. خارجه وقت آمریکا) امضا کرد، اما مجلس شورای اسلامی تاکنون این پیمان را رسماً به تصویب نرسانده است و بنابراین عملا ایران عضو کامل این پیمان به شمار نمیرود. نگرانیهای امنیتی ناشی از کارگذاشتن سامانههای پایش محیطی در کشور و ارسال اطلاعات آن به خارج و نیز خودداری کشورهای دارای تسلیحات هستهای از جمله آمریکا، هند، اسرائیل و پاکستان از تصویب پیمان و اقدام عملی برای نابودی ذخایر تسلیحات هستهای خویش از علل اصلی خودداری ج.ا. ایران از تصویب پیمان CTBT و پذیرش برپایی سامانههای نظارتی آن در خاک ایران است.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
Logo of the "Comprehensive Test Ban Treaty Organisation (CTBTO)"
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
32M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🔵 تاریخچه رایانههای کوانتومی
✅ کوانتوم چه نقشی بر تولید ریزپردازندهها دارد؟ نقش کوانتوم در تولید تلفن همراه و وسایل الکترونیکی چیست ؟
✅انقلاب مکانیک کوانتومی فناوری نوین را هم متحول کرد. برایان گرین (فیزیکدان مشهور آمریکایی) سفری را به دنیای الکترونیک آغاز میکند، از ترانزیستورها تا فیبرهای نوری، همگی اینها به خاطر مکانیک کوانتوم ممکن شدهاند و فناوری مدیون فیزیک کوانتوم است.
@amniatemeli
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
Edward Teller | ادوارد تلر
پدر بمب هیدروژنی
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
ادوارد تِلِر (Edward Teller)
(زادهٔ ۱۵ ژانویهٔ ۱۹۰۸ – درگذشتهٔ ۹ سپتامبر ۲۰۰۳)
او فیزیکدان مجاری-آمریکایی و نیز یکی از دانشمندان یهودیتبار بود که با آغاز قدرت گرفتن نازیها در آلمان مجبور به مهاجرت به آمریکا شد. وی از بنیانگذاران فناوری هستهای در آمریکا بوده است.
وی از آغاز پروژه محرمانه منهتن و کار بر روی بمب شکافتی همکار رابرت اپنهایمر بود و از همان آغاز کار نیز معتقد به امکان طراحی یک بمب گرماهستهای مبتنی بر گداخت هستههای هیدروژن بود. با این حال، دیگران به طرح وی اعتقادی نداشتند و آن را عملی نمیدانستند. از این رو طرح بمب هیدروژنی در آن سالها پیشرفت اندکی داشت. این موضوع باعث دلخوری وی از اپنهایمر شد و بر همکاری آن دو اثر گذاشت.
آمریکا پس از آزمایش بمب هستهای گمان میکرد که دست کم تا ده سال آینده هیچ کشوری به آن دست نخواهد یافت، اما جاسوسیها و نشت اطلاعات به دانشمندان شوروی باعث شد که شوروی بمب هستهای خود را ۴ سال بعد یعنی ۱۹۴۹ آزمایش کند و فضای جنگ سرد خشنتر شود.
در سال ۱۹۵۱ تلر به کمک استانیسلاو اولام طرح یک بمب گرماهستهای را داد که شوک مکانیکی و تابشی ناشی از انفجار بمب شکافتی، مانند یک چاشنی اولیه عمل کرده و سازوکار همجوشی را فعال میکند. به این ترتیب، با فهم سازوکار اصلی بمب گداختی، راه برای آزمایش آن در سال ۱۹۵۲ (۱۳۳۱ش) آماده و نخستین بمب هیدروژنی با قدرت معادل ۱۰ مگاتن تیانتی با موفقیت در اقیانوس آرام آزمایش شد.
ادوارد تلر شخص محوری در راهاندازی دومین آزمایشگاه ملی بزرگ ایالات متحده برای ساخت جنگافزارهای هستهای یعنی لارنس لیورمور (LLNL) بود که به مدت ۴ دهه نقش کلیدی در ساخت و توسعه بمبهای گرماهستهای داشته است.
تلر، همچنین همکاری گستردهای با رژیم صهیونیستی داشت و بارها به اسرائیل سفر کرده و با سران بلندپایه این رژیم دیدارهای آشکار و محرمانه داشته است. او را یکی از منتقلکنندگان اصلی فناوری تسلیحات هستهای به اسرائیل میدانند.
جوروج بوش (پسر)، رئیس جمهور وقت ایالات متحده آمریکا، در سال ۲۰۰۳ (۱۳۸۲ م) کمی پیش از مرگ ادوارد تلر، به وی بالاترین نشان شهروندی این کشور، یعنی «مدال آزادی» را اعطا نمود. تلر در همان سال در سن ۹۵ سالگی درگذشت.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
ادوارد تلر در نشست پرسشوپاسخ کمیسیون انرژی اتمی آمریکا درباره اعتبارنامه امنیتی جان اوپنهایمر در سال ۱۹۵۴ (۱۳۳۳ش).
با آنکه وی از همکاران پیشین اپنهایمر بود، در این نشست با بیاناتی دوپهلو اعتبارنامه امنیتی جان اوپنهایمر را زیر سوال برد که این کار هم برای اعتبار امنیتی اپنهایمر و هم وجهه تلر در میان دانشمندان آمریکا گران تمام شد.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
ادوارد تلر در دیدار با رونالد ریگان، رئیس جمهور ایالات متحده در دهه ۱۹۸۰.
وی از جمله کسانی بود که رئیس جمهور را برای پرداختن به جنگ ستارگان و سامانه دفاع فضایی ترغیب میکرد.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
سازوکار پیشنهادی تلر-اولام برای ساخت یک بمب گرماهستهای.
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای
تماشا کنید:
نخستین آزمایش بمب هیدروژنی آمریکا در جزایر مارشال.
https://www.britannica.com/video/132217/operation-code-Mike-weapon-Enewetak-atoll-Marshall-November-1-1952
@Nuc_Technology ⚛️ فناوری هستهای