نظریه عدم امنیت — بررسی (قسمت دوم)
آیا این نظریه درسته؟ 🤔
ما وجود ناامنی‌ها و بی‌عدالتی‌های زمان گذشته و تأثیر اون‌ها رو در مخفی کردن زن منکر نیستیم.
مسلماً حجاب‌های افراطی و عقاید افراطی درباره پوشیدن زن، معلول همین نوع جریان‌های تاریخی است.
ولی باید ببینیم آیا فلسفه پوشش زن در اسلام همین امر بوده؟ ❓
اولاً: آیا در عصر ما امنیت کامل برقراره؟ 🚨
این سخن درست نیست که در عصر ما امنیت کامل از نظر زن برقراره.
در همین دنیای صنعتی اروپا و آمریکا — که به غلط آن رو «دنیای متمدن» می‌نامیم — احیاناً آمارهای وحشت‌آوری از زناى به عنف می‌خونیم. چه رسد به دنیای به اصطلاح نیمه‌متمدن و تمام وحشی.
تا در جهان حکومت شهوت برقراره، هرگز امنیت ناموسی وجود نخواهد داشت. منتها شکل قضیه تفاوت می‌کنه:
یه وقت: کسی مثل فلان خان و فلان قلدر، مأمور مسلح می‌فرسته و زن کسی رو از خانه‌اش بیرون می‌کشن.
یه وقت دیگه: زنی رو در یه مجلس شب‌نشینی و در خلال رقص و دانس «قر» می‌زنن و او رو از شوهر و فرزند آواره می‌کنن.
این‌گونه حوادث — یا حوادثی از قبیل ربودن زنان و دختران به وسیله تاکسی یا وسیله دیگه — زیاد اتفاق می‌افته و در روزنامه‌ها می‌خونیم.
آمار تکان‌دهنده از آمریکا 📰
روزنامه اطلاعات مورخ ۶/۹/۴۷ تحت عنوان «زنان آمریکا در معرض خطر حملات جنسی» می‌نویسه:
«واشنگتن، آسوشیتدپرس — سه پزشک محقق آمریکایی در گزارشی که برای دولت آمریکا تهیه کرده‌اند اعلام نموده‌اند که در میان ایالات آمریکا، لوس‌آنجلس از لحاظ میزان «زناى به عنف» مقام اول رو داره و واشنگتن مقام سیزدهم رو حائز است.
البته این بدان معنی نیست که زنان و دختران در واشنگتن از حملات جنسی در امانند. اما امنیت اون‌ها از بسیاری از شهرهای بزرگ آمریکا بیشتره.
در هر صد هزار جمعیت لوس‌آنجلس، ۵۲ مورد زنای به عنف وجود داره. در حالی که در واشنگتن این رقم ۱۷/۷ می‌باشد.
در نیویورک در مدت شش ماه، ۳۰۰۰ شکایت از هتک ناموس به زور به اداره پلیس رسیده است. سن این عده شاکیان بین شش سال تا هشتاد و هشت سال بوده و قسمت اعظم شاکیان چهارده ساله بوده‌اند.»
نتیجه: پس این ادعا که در عصر ما امنیت ناموسی کامل برقراره و صاحبان نوامیس باید از این نظر خاطرشان جمع باشه، یاوه‌ای بیش نیست. ❌
ثانیاً: فرض کنیم امنیت کامل برقرار بشه 🧐
فرض کنیم امنیت ناموسی کامل در جهان برقرار شده و تجاوز به عنف دیگه وجود نداره. و هر تجاوزی که به نوامیس مردم می‌شه از روی رضای طرفینه.
آیا ریشه نظر اسلام درباره پوشش چیه؟
آیا نظر اسلام به عدم امنیت بوده تا گفته بشه «اکنون که امنیت کامل برقرار شده، دلیلی برای پوشش نیست»؟
مسلماً علت دستور پوشش در اسلام عدم امنیت نبوده. ❌
لااقل علت منحصر و اساسی عدم امنیت نبوده. زیرا:
۱. این امر نه در آثار اسلامی به عنوان علت پوشش معرفی شده
۲. نه چنین چیزی با تاریخ تطبیق می‌کنه
یه تناقض تاریخی 📜
در میان اعراب جاهلیت پوشش نبود، و در عین حال امنیت فردی به واسطه زندگی خاص قبیله‌ای و بدوی وجود داشت.
یعنی در همون وقت که در ایران ناامنی فردی و تجاوز به ناموس به حد اعلی وجود داشت و پوشش هم بود، در عربستان این‌گونه تجاوز بین افراد قبائل وجود نداشت.
ولی یه نکته مهم: امنیتی که در زندگی قبیله‌ای وجود نداشت، امنیت اجتماعی — یعنی امنیت گروهی — بود. و این‌گونه عدم امنیت‌ها رو پوشش نمی‌تونه چاره کنه.
یعنی قبیله‌ای به قبیله دیگه شبیخون می‌زد. در این شبیخون‌ها که به وسیله قبیله بیگانه انجام می‌شد، همه چیز دستخوش غارت می‌گردید. هم مرد اسیر می‌شد و هم زن. پوشش زن برای او امنیت نمی‌آورد.
زندگی اعراب جاهلیت 🏜️
زندگی اعراب جاهلیت با همه تفاوت عظیم و فاحشی که با زندگی صنعتی و ماشینی عصر ما داشته، از این جهت مانند عصر ما بوده. یعنی فحشا و زنا حتی در مورد زنان شوهردار فراوان بوده.
ولی به خاطر یه نوع دموکراسی و نبودن حکومت استبدادی، کسی زن کسی رو به زور از خانه‌اش بیرون نمی‌کشید.
با این تفاوت که نوعی عدم امنیت فردی در زندگی ماشینی امروز هست که در اون عصر نبود.
نتیجه‌گیری 🎯
پوشش برای جلوگیری از تجاوز کسانی است که در یک جا زندگی می‌کنند. برحسب خوی و عادت قبیله‌ای، بین افراد یک قبیله این‌جور تجاوزها وجود نداشته.
لذا نمی‌تونیم بگیم اسلام صرفاً به خاطر برقرار ساختن امنیت، دستور پوشش رو وضع کرد.
فلسفه اساسی پوشش چیز دیگه‌ایه که توضیح خواهیم داد. 🌱
در عین حال نمی‌خوایم بگیم مسئله امنیت زن از گزند تجاوز مرد به هیچ وجه مورد توجه نبوده. بعداً در اونجا که به تفسیر آیه «جلباب» می‌پردازیم خواهیم دید که قرآن کریم بدین اصل توجه داشته.
مدعی این موضوع نیز نیستیم که در عصر ما این فلسفه بی‌مورد است و امنیت کامل برای زن از ناحیه تجاوزات مردانه برقراره. تجاوزات به عنف که در کشورهای به اصطلاح پیشرفته همه روزه رخ می‌ده، در روزنامه‌های ما هم منعکس است.
ادامه دارد… 🌱