هدایت شده از راشدین (درس هایی از تاریخ و دین)
سلسلهٔ خلفا؛ از راشدین تا عباسیان
📚بخش دوم :
خلفای اموی (۴۱–۱۳۲ هجری)
1️⃣ معاویة بن أبیسفیان
41–60 هـ
2️⃣ یزید بن معاویه
60–64 هـ
3️⃣ معاویة بن یزید
64 هـ — چند ماه
4️⃣ مروان بن حکم
64–65 هـ
5️⃣ عبدالملک بن مروان
65–86 هـ
6️⃣ الولید بن عبدالملک
86–96 هـ
7️⃣ سلیمان بن عبدالملک
96–99 هـ
8️⃣ عمر بن عبدالعزیز
99–101 هـ
9️⃣ یزید بن عبدالملک
101–105 هـ
🔟 هشام بن عبدالملک
105–125 هـ
1️⃣1️⃣ الولید بن یزید بن عبدالملک
125–126 هـ
2️⃣1️⃣ یزید بن الولید (یزید ناقص)
126 هـ — چند ماه
3️⃣1️⃣ ابراهیم بن الولید
126 هـ — کوتاه
4️⃣1️⃣ مروان بن محمد (مروان حمار)
127–132 هـ
آخرین خلیفه اموی
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
♦️ زمان ثبت نام اربعین ۱۴۰۵ در سامانه سماح
🔹بر اساس اطلاعیه منتشر شده، ثبت نام متقاضیان زیارت اربعین حسینی (علیهالسلام) از ساعت ۹ صبح روز سه شنبه ۲۶ خرداد ۱۴۰۵ در سامانه سماح آغاز می شود. افرادی که قصد تشرف به زیارت اربعین حسینی را دارند، لازم است در این بازه زمانی نسبت به نام نویسی در سایت، اقدام کنند.
🔸متقاضیان لازم است قبل از تکمیل فرایند ثبت نام، جزئیات سفر خود از جمله زمان تقریبی اعزام و بازگشت، شیوه تردد تا مرز و همچنین مبادی خروج و ورود را تعیین کرده و هنگام ثبت اطلاعات، موارد مذکور را به درستی در سامانه درج کنند.
کانال راشدین در ایتا را دنبال کنید
https://eitaa.com/Rashedin8
هدایت شده از راشدین (درس هایی از تاریخ و دین)
سلسلهٔ خلفا؛ از راشدین تا عباسیان
📚 بخش سوم:
خلفای عباسی (۱۳۲–۶۵۶ هـ)
1_ السفّاح ۱۳۲–۱۳۶ هـ
2_ المنصور ۱۳۶–۱۵۸ هـ
3_ المهدي ۱۵۸–۱۶۹ هـ
4_ الهادي ۱۶۹–۱۷۰ هـ
5_ هارون الرشيد ۱۷۰–۱۹۳ هـ
6_ الأمين ۱۹۳–۱۹۸ هـ
7_ المأمون ۱۹۸–۲۱۸ هـ
8_ المعتصم بالله ۲۱۸–۲۲۷ هـ
9_ الواثق بالله ۲۲۷–۲۳۲ هـ
10 المتوكل على الله ۲۳۲–۲۴۷ هـ
11_ المنتصر بالله ۲۴۷–۲۴۸ هـ
12_ المستعين بالله ۲۴۸–۲۵۲ هـ
13_ المعتز بالله ۲۵۲–۲۵۵ هـ
14_ المهتدی بالله ۲۵۵–۲۵۶ هـ
15_ المعتمد على الله ۲۵۶–۲۷۹ هـ
16_ المعتضد بالله ۲۷۹–۲۸۹ هـ
17_ المقتفي ۲۸۹–۲۹۵ هـ
18_ المقتدر بالله ۲۹۵–۳۲۰ هـ
19_ القاهر بالله ۳۲۰–۳۲۲ هـ
20_ الراضي بالله ۳۲۲–۳۲۹ هـ
21_ المتقي لله ۳۲۹–۳۳۳ هـ
22_ المستکفي بالله ۳۳۳–۳۳۴ هـ
23_ المطيع لله ۳۳۴–۳۶۳ هـ
24_ الطائع لله ۳۶۳–۳۸۱ هـ
25_ القادر بالله ۳۸۱–۴۲۲ هـ
26_ القائم بالله ۴۲۲–۴۶۷ هـ
27_ المقتدی بالله ۴۶۷–۴۸۷ هـ
28_ المستظهر بالله ۴۸۷–۵۱۲ هـ
29_ المسترشد بالله ۵۱۲–۵۲۹ هـ
30_ الراشد بالله ۵۲۹–۵۳۰ هـ
31_ المقتفی ۵۳۰–۵۵۵ هـ
32_ المستنجد بالله ۵۵۵–۵۶۶ هـ
33_ المستضیء بالله ۵۶۶–۵۷۵ هـ
34_ الناصر بالله ۵۷۵–۶۲۲ هـ
35_ الظاهر بالله ۶۲۲–۶۲۳ هـ
36_ المستنصر بالله ۶۲۳–۶۴۰ هـ
37_ المستعصم بالله ۶۴۰–۶۵۶ هـ
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
#معرفی_کتاب (۴)
📚 تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری؛ رنسانس اسلام
🔹کتاب «تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری یا رنسانس اسلام» اثر خاورشناس برجسته سوئیسی آدام متز، از مهمترین و ماندگارترین پژوهشها درباره تاریخ تمدن اسلامی است. این اثر که با ترجمه روان و دقیق علیرضا ذکاوتی قراگزلو در دو جلد منتشر شده، قرن چهارم هجری را عصر طلایی شکوفایی تمدن اسلامی معرفی میکند؛ دورهای که علوم، فرهنگ، ادبیات، هنر و نهادهای علمی در جهان اسلام به اوج بالندگی خود رسیدند.
🔹آدام متز در این کتاب، با تکیه بر دهها منبع معتبر تاریخی، به بررسی جنبههای گوناگون زندگی مسلمانان میپردازد؛ از خلافت و دستگاه اداری، وزیران و دیوانسالاران گرفته تا دانشمندان، محدثان، فقیهان، مدارس، کتابخانهها، بازارها، تجارت، آداب اجتماعی، ادبیات، شعر، هنر و زندگی روزمره مردم. از این رو، کتاب تنها یک تاریخ سیاسی نیست، بلکه تصویری زنده و جامع از جامعه اسلامی در دوران شکوه و اقتدار آن به دست میدهد.
🔹«تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری» همچنان یکی از منابع کلاسیک و پرارجاع در مطالعات تاریخ و تمدن اسلام به شمار میرود و مطالعه آن برای علاقهمندان تاریخ، فرهنگ و میراث اسلامی بسیار سودمند و خواندنی است.
🔷اکنون به مناسبت معرفی این اثر ارزشمند، صفحه ۳۵ این کتاب را با هم میخوانیم:👇
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
🔷 متقی بالله عباسی؛
خلیفهای که از کودکی تا مرگ با بدبیاری زیست
✍«... بعد از راضی ؛ برادرش متقی به خلافت رسید
🔹اما زندگی این خلیفه پیوسته تا دم مرگ با بدبختی قرین بود؛
در بچگی وقتی میخواستند ختنهاش کنند، چیزهای نفیسی برایش آماده کردند؛ از جمله ده کنیزک برای مکسپرانی و حمل کوزههای آب، و قرار شد کنیزکان آراسته و پیراسته شوند؛ پس شب جشن به حمام رفتند، سقف حمام خوابید و هر ده تن مردند. فردای آن روز متقی را ختنه میکردند و ده کنیزک را به خاک میسپردند.
🔹و نیز گویند هر خادمی را به پرستاری او گماشتند میمرد، از این رو همه خدمتگزاران از خدمت او عذر میخواستند. روزی با این رائق، پای پل بغداد بود، روی پل مردم انبوهی برای دیدنش گرد آمدند و او را دعا میکردند که ناگهان پایه دررفت و مردم در دجله ریختند. دجله طغیانی بود و عده بسیاری زن و مرد و کودک هلاک شدند.
🔹پس از ارتقا به مقام خلافت نیز بخت بد همراهش بود. او نخستین خلیفه است که به امید نجات از بیم مردمان بغداد، رائق را ترک گفت و به حمدانیان پیوست و همراه آنان به شمال عراق رفت، لیکن شکستهای پیدرپی بر آنان وارد آمد.
🔹محمد بن طغج، ملقب به اخشید، از وی درخواست کرد که همراه او به مصر و شام رود تا در خدمتش باشد؛ نپذیرفت و به سوگند موثق توزون سردار ترک اعتماد کرد. اما توزون خیانت ورزید و در مقابل شصدهزار دینار که از مسکویه گرفت، متقی را دستگیر و خلع کرد و کنیزکی شیرازی به نام حسن بر او گماشت که چشمانش را میل بکشد و غلامی سندی به دستور حسن این کار را به انجام رساند. متقی از آن پس ۲۴ سال زیست تا در خانه خود مرد.
📚 منبع :
تمدن اسلامی _ آدام متز
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
⚫️اطلاعیه مراسم وداع، تشییع
🏴 و تدفین پیکر رهبر شهید
روزهای شنبه ۱۳ و یکشنبه ۱۴ تیرماه ۱۴۰۵ مصادف با نوزدهم و بیستم ماه محرم: مراسم وداع با پیکر مطهر در مصلای امام خمینی (قدّسسرّه) تهران.
🗓روز دوشنبه ۱۵ تیرماه ۱۴۰۵ مصادف با بیستویکم ماه محرم: مراسم تشییع در تهران.
🗓روز سهشنبه ۱۶ تیرماه ۱۴۰۵ مصادف با بیستودوم ماه محرم: مراسم تشییع در شهر مقدّس قم.
🗓 روز پنجشنبه ۱۸ تیرماه ۱۴۰۵ مصادف با بیستچهارم ماه محرم و شب شهادت امام سجاد علیهالسلام: مراسم تشییع در مشهد مقدس و تدفین در حرم ملکوتی امامرضا (علیه أفضل الصلاة والسلام)
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
ریشه ضربالمثل مشهور عربی
📖 وافق شنٌّ طبقة
🌸شن با طبقه توافق کرد🌸
🔷در میان ضربالمثلهای کهن عربی، تعبیر «وافق شنٌّ طبقة» از شهرت فراوانی برخوردار است و در جایی به کار میرود که دو نفر از نظر فکر، روش یا هدف، کاملاً با یکدیگر هماهنگ و همسو باشند.
🔹این مثل چنان در ادبیات عرب رواج یافته که #امیرالمؤمنین_علی_علیهالسلام نیز در نامه خود به عمرو بن عاص، برای بیان همراهی و همفکری او با معاویه، از آن بهره برده و فرموده است:
«اتَّبَعْتَ هَوَى مُعَاوِيَةَ ... كَمَا قِيلَ: وَافَقَ شَنٌّ طَبَقَةً»
🔷اما «شنّ» و «طبقه» چه کسانی بودند و چگونه داستان آنان به یکی از ماندگارترین ضربالمثلهای عربی تبدیل شد؟ در ادامه، ماجرای خواندنی این دو را مرور میکنیم. 👇
📚 داستان شنّ و طبقه
🔷در روزگاری از روزگارِ عرب جاهلی، مردی زیرک و خردمند میزیست که او را «شنّ» مینامیدند. شنّ روزی با خود گفت: «به خدا سوگند، آرام نمیگیرم تا زنی همسنگِ خرد و هوشم بیابم و با او ازدواج کنم.»
در راه جستوجوی خویش، با مردی روبهرو شد.
از او پرسید: «به کجا رهسپاری؟»
مرد نام دهکدهای را برد و شنّ نیز همراه او شد.
اندکی نگذشته بود که شنّ پرسید: 🔺«میخواهی من تو را حمل کنم یا تو مرا؟»
مرد که از این سخن در شگفت مانده بود گفت:
«ای مرد! هر دو سواریم؛ چگونه تو مرا یا من تو را حمل کنیم؟!»
شنّ بیآنکه پاسخ دهد، سکوت کرد.
راه که ادامه یافت، به مزرعهای رسیدند. شنّ گفت:
🔺«بهنظر تو این محصول خورده شده یا نه؟»
مرد با تعجب گفت: «این کشت آماده برداشت است؛ چگونه میپرسی خورده شده یا نه؟!»
شنّ باز خاموش ماند.
وقتی به دهکده رسیدند، تشییع جنازهای از کنارشان گذشت. شنّ پرسید:
🔺«آیا صاحب تابوت زنده است یا مرده؟»
مرد گفت:
«آیا جنازه میبینی و چنین میپرسی؟!»
شنّ باز هم چیزی نگفت.
شنّ تصمیم گرفت از او جدا شود، اما مرد اصرار کرد مهمانش باشد. مرد را دختری دانا بود به نام «طبقه».
وقتی پدر وارد خانه شد، دختر از مهمان پرسید. پدر با گلایه گفت: «مردی نادان همراهم شده بود!» و داستان پرسشهای شنّ را برایش بازگفت.
طبقه لبخند زد و گفت:
✅« پدر، او نادان نیست.
وقتی گفت میخواهی من تو را حمل کنم یا تو مرا؟ منظورش این بود: گفتوگو را تو آغاز میکنی یا من؟
وقتی دربارهٔ مزرعه پرسید، میخواست بداند محصول فروخته شده یا نه.
و وقتی از جنازه پرسید، منظورش این بود که آیا مرده از خود فرزندی گذاشته تا نامش زنده بماند یا نه.»
پدر شگفتزده نزد شنّ برگشت و همه را برایش توضیح داد.
شنّ گفت: «این سخنان از تو نیست؛ صاحب آنها کیست؟»
پدر گفت: «دخترم طبقه.»
شنّ همانجا دختر را خواستگاری کرد و با او ازدواج کرد.
از آن روز، هرگاه سخن از هماهنگی و همسنگی کامل بود، مردم میگفتند:
🌸«شنّ با طبقه توافق کرد.»🌸
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
بازنشر مطالب با ذکر لینک کانال مجاز است
✍بمناسبت ۲۷ ذي الحجة
سالروز سقوط دولت بنیامیه
روایتی کوتاه از اوج قدرت تا فروپاشی
🔷در سال ۴۱ هجری قمری، پس از پایان دوره خلافت امام علی(ع) و حوادث پرآشوب آن زمان، معاویة بن ابیسفیان با تثبیت قدرت در شام، پایههای نخستین حکومت اموی را بنا گذاشت. از این زمان، خلافت اسلامی وارد مرحلهای تازه شد؛ مرحلهای که با انتقال قدرت از مدینه به دمشق، رنگ و بوی سلطنت به خود گرفت.
در طول نزدیک به نود سال، بنیامیه بر بخشهای وسیعی از جهان اسلام حکومت کردند. در این دوره، خلفایی چون معاویه بن ابیسفیان، عبدالملک بن مروان و ولید بن عبدالملک توانستند قلمرو اسلامی را گسترش دهند و ساختار اداری منسجمی ایجاد کنند.
🔹 اما در کنار این توسعه، شکافهای اجتماعی و سیاسی نیز آرامآرام در درون حکومت شکل گرفت.
با گذشت زمان، نشانههای ضعف آشکار شد: تبعیض میان عرب و غیرعرب، نارضایتی گسترده موالی، فشارهای مالیاتی در عراق و خراسان، و نیز درگیریهای داخلی میان قبایل عرب، پایههای حکومت را سست کرد. در اواخر دوره، برخی خلفا نیز بیشتر درگیر تجمل و اختلافات داخلی شدند و از مدیریت بحرانهای رو به گسترش فاصله گرفتند.
🔹در این میان، دعوتی پنهانی در خراسان شکل گرفت؛ دعوت عباسیان با شعار «الرضا من آل محمد». این حرکت که در ظاهر بر حمایت از اهل بیت(ع) تأکید داشت، بهتدریج به یک جنبش عظیم سیاسی تبدیل شد. ابومسلم خراسانی با سازماندهی دقیق، شعلههای این قیام را به سراسر منطقه کشاند.
🔹در نهایت، سپاه اموی به رهبری آخرین خلیفه آنان، مروان بن محمد (معروف به مروان حمار به دلیل صبر و سختکوشی در جنگها)، در برابر نیروهای عباسی شکست خورد. او که آخرین حلقه زنجیر حکومت اموی بود، در سرزمین مصر در سال ۱۳۲ هجری قمری کشته شد و با مرگ او، حکومت بنیامیه به طور کامل فروپاشید.
🔹با سقوط دمشق و مرگ مروان، صفحهای بزرگ از تاریخ جهان اسلام بسته شد و دورهای تازه با خلافت عباسیان آغاز گردید؛ دورهای که با همه تغییراتش، میراث سیاسی و اجتماعی امویان را نیز با خود ادامه داد.
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
بازنشر مطالب با ذکر لینک کانال مجاز است
16M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🕌گنبد علویان؛ شاهکار گچبری
و معماری سلجوقی در همدان
🔹گنبد علویان از برجستهترین آثار تاریخی شهر همدان و از شاهکارهای معماری و گچبری ایران پس از اسلام است. این بنای ارزشمند در محله چهارباغ علویان، نزدیک امامزاده عبدالله و میدان عینالقضات قرار دارد و در ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شماره ۹۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
🔹بر اساس شواهد معماری، این بنا در اواخر دوره سلجوقی و در قرن ششم هجری به دست خاندان علویان ساخته شد. بنای مزبور در آغاز مسجدی خانوادگی بود، اما بعدها با احداث سردابی در زیر آن، به آرامگاه برخی از افراد این خاندان تبدیل شد.
🔹شهرت گنبد علویان بیش از هر چیز به تزئینات کمنظیر گچبری، نقوش اسلیمی و ظرافتهای هنری آن بازمیگردد؛ آثاری که آن را در شمار نفیسترین یادمانهای معماری سلجوقی قرار دادهاند. گفته میشود این بنا در گذشته دارای گنبد بوده، اما گنبد آن در گذر زمان فروریخته است. همچنین مدفون بودن اعضایی از خاندان علوی و ارادت دیرینه مردم همدان به سادات و دوستداران امیرالمؤمنین علی(علیهالسلام)، در نامگذاری این اثر به «گنبد علویان» نقش داشته است.
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
بازنشر مطالب با ذکر لینک کانال مجاز است
جرعهای از دریای نور
🌸 حدیث شب 🌸
🔵هدیه سه گونه است
🔷أَبِی عَبْدِ اللَّهِ علیه السّلام قَالَ:
الْهَدِیَّةُ عَلَی ثَلَاثَةِ وُجُوهٍ
🔹 هَدِیَّةِ مُکَافَأَةٍ
🔹وَ هَدِیَّةِ مُصَانَعَةٍ
🔹 وَ هَدِیَّةٍ لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ.
🔷امام صادق علیه السّلام فرمود:
هدیه بر سه گونه است:
🔹 هدیه در برابر هدیه
🔹و هدیه برای جلب محبت
🔹و هدیه برای خداوند.
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
بازنشر مطالب با ذکر لینک کانال مجاز است
3.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
«خداوند نور آسمانها و زمین است» (نور/۳۵)
✍️ قرآن کریم در این آیه خداوند متعال را به نور تشبیه کرده است. با نگاهی اجمالی میتوان دریافت که نور دارای ویژگیها و خصوصیات زیر است:
🔹نور لطیفترین پدیده در جهان مادی است و سرچشمه زیبایی، ظرافت و لطافت به شمار میآید
🔹نور بیشترین سرعت را در جهان ماده دارد؛ بهگونهای که میتواند در کمتر از یک ثانیه هفت بار گرد زمین بگردد و با سرعتی نزدیک به سیصد هزار کیلومتر در ثانیه حرکت کند. ازاینرو دانشمندان برای اندازهگیری فاصلههای بسیار بزرگ کیهانی از «سال نوری» استفاده میکنند؛ یعنی مسافتی که نور در مدت یک سال میپیماید
🔹نور وسیله آشکار شدن اجسام و دیدن موجودات است و بدون آن هیچ چیز قابل مشاهده نیست
🔹نور خورشید، که مهمترین نور در دنیای ماست، موجب رشد گلها و گیاهان میشود و در حقیقت رمز بقا و تداوم زندگی همه موجودات زنده است
🔹تقریباً همه انواع انرژی موجود در محیط زندگی ما (به جز انرژی هستهای) بهگونهای از نور خورشید سرچشمه میگیرند
🔹گرما و حرارتی که محیط زندگی موجودات را گرم و قابل زیست نگه میدارد، از نور خورشید تأمین میشود.
🔹نور خورشید بسیاری از میکروبها و عوامل زیانبار را از بین میبرد؛ و اگر این نور پربرکت نبود، زمین به بیمارستانی بزرگ تبدیل میشد که بیماران در آن با مرگ دستوپنجه نرم میکردند.
✍ پس اگر نور مادی این همه آثار و برکات دارد، «الله نور السموات والأرض» اشاره به حقیقتی دارد که سرچشمه همه هدایتها، زیباییها، حیاتها، آگاهیها و کمالات در عالم هستی است.
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
🌸 صباح الخیر 🌸
خَيْرُ النَّاسِ مَنْ كَفَّ فَكَّهُ وَفَكَّ كَفَّهُ.
وَشَرُّ النَّاسِ مَنْ فَكَّ فَكَّهُ وَكَفَّ كَفَّهُ.
فَكَمْ مِنْ فَكَّةِ كَفٍّ كَفَّتْ فُكَوكَهُمْ.
وَكَمْ مِنْ كَفَّةِ فَكٍّ فَكَّتْ كُفُوفَهُمْ.
فَكُفُّوا فُكُوكَكُمْ وَفُكُّوا كُفُوفَكُمْ.
🌸 صبحتان سرشار از خیر و برکت 🌸
🔹بهترینِ مردمان کسی است که زبانش را مهار کند و دستش را به بخشش بگشاید؛
🔹و بدترینِ آنان کسی است که زبانش را رها سازد و دستش را از نیکی و احسان ببندد.
🔹چه بسیار دستهای سخاوتمندی که با کرم و مهربانی، زبانِ بدگویان را خاموش کردهاند؛
🔹و چه بسیار زبانهای بیپروا که نیکوکاران را از گشودن دستِ بخشش بازداشتهاند.
🔹پس زبانها را از آزار و بدگویی بازدارید، و دستها را برای مهرورزی، یاری و بخشندگی بگشایید.
🌸 زیبایی انسان نه در پرگویی، بلکه در نیکگویی است؛ و بزرگی او نه در اندوختن، بلکه در بخشیدن.
صبحی آکنده از مهربانی، سخنان نیک و دستانی گشوده برای شما آرزومندم. 🌹
کانال راشدین را در ایتا دنبال کنید:
https://eitaa.com/Rashedin8
بازنشر مطالب با ذکر لینک کانال مجاز است