گیلبرت نیوتون لوئیس
او به طور خیرهکنندهای ۴۱ بار برای جایزه نوبل نامزد شد، اما هیچوقت آن را دریافت نکرد. این موضوع در تاریخ علم به عنوان یکی از بزرگترین بیانصافیهای کمیته نوبل شناخته میشود.
چرا نوبل نگرفت؟
رقابتهای علمی و شخصی: گفته میشود او با برخی از دانشمندان اروپایی (مثل نرنست) رقابت شدیدی داشت و نفوذ آنها بر کمیته نوبل باعث شده بود نام او نادیده گرفته شود.
تغییر پارادایم: گاهی اوقات کمیتهها ترجیح میدهند به کسانی جایزه بدهند که یک کشف کاملاً جدید انجام دادهاند، در حالی که کارهای لوئیس چنان در پایه و اساس شیمی جای گرفته بود که گاهی “بدیهی” به نظر میرسید.
لوئیس در سال ۱۹۴۶ در آزمایشگاهش در دانشگاه برکلی در حالی که مشغول کار با سیانید هیدروژن بود، درگذشت. مرگ او در تنهایی و در حالی که تنها چند ساعت قبل با رقیب دیرینهاش «اروینگ لانگمویر» ناهار خورده بود، هنوز هم برای تاریخنویسان علم، داستانی پر از شک و تردید است.
گیلبرت نیوتون لوئیس: معمار شیمی مدرن
گیلبرت لوئیس (Gilbert N. Lewis) بیش از آنکه یک دانشمند باشد، یک معمار بود؛ معماری که ساختارِ درک ما از ماده را بنا نهاد. او کسی بود که پیوندهای شیمیایی را از فضای ابهام خارج کرد و با معرفی «نقطههای لوئیس»، به زبانِ مشترکِ تمام شیمیدانهای جهان تبدیل شد. با وجود اینکه او مفاهیم حیاتی مانند پیوند کووالانسی، اسید و بازهای لوئیس و ترمودینامیک شیمیایی را به ما هدیه داد، اما ویترین افتخاراتش همیشه از مدال نوبل خالی ماند. او نماد دانشمندی است که تأثیرش بر علم به قدری عمیق و بدیهی شد که کمیته نوبل، حضور پررنگ او را در تار و پود شیمی نادیده گرفت.