مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۱ | ۲۹ فروردین ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى رَ
رازی که هنرمند میداند و ناظر نمیبیند؛ چرا خدا عاشق ماست؟
هنگامی که به یک تابلوی خوشنویسی خیره میشویم، زیباییِ خط ما را مجذوب خود میکند؛ اما میان نگاه ما به عنوان «ناظر بیرونی» و نگاهِ «هنرمند» به اثرش، تفاوتی بنیادین وجود دارد.
🔹 سه رکنِ یک اثر هنری
قرآن کریم در تبیین نشانههای الهی، بر مفهوم «صُنع» تأکید ویژهای دارد. برای پدید آمدن هر اثر هنری، اجتماع سه رکن ضروری است:
۱. علم: آگاهی و شناخت نسبت به ماهیت اثر.
۲. مهارت: پختگی و کارورزی در پدید آوردن.
۳. دقت: ظرافت و نکتهسنجی در مقام اجرا.
تمامی موجودات عالم، صُنع و اثر هنری پروردگارند و میان هنرمند و اثرش پیوندی عمیق برقرار است که حقیقت آن را «عشق» مینامیم.
🔹 عشق از «درون»؛ رازی میان خالق و مخلوق
مرحوم صدرالمتألهین در کتاب شریف اسفار، پس از بیانِ «عشق نازله» (که همان شهوت است) و «عشق موجود ناقص به کامل» (که از مشاهدهٔ کمال و جمال متراکم در دیگری، همچون جذبهٔ کمالات مرحوم علامه طباطبایی، پدید میآید)، به مرتبهٔ لطیفی اشاره میکند: «عشق موجود کامل به اثرش».
ما بر روی کاغذ تنها یک خط زیبا میبینیم، اما هنرمند، اثر را از «درون» تماشا میکند. پیش از آنکه مرکب بر کاغذ بنشیند و محدودیتهای ماده (کاغذ و قلم) بخشی از زیبایی آن را بکاهد، حقیقتِ آن اثر در اعماق جان هنرمند حضور داشته است. او در باطن خویش با این زیبایی عشقبازی کرده و آن را از لایههای حیات و آگاهی خود عبور داده تا به ظهور رسیده است؛ گویی به اثرش میگوید: «آن زمان که نبودی، من عاشق تو بودم!»
🔹 قلمی که هرگز از حرکت نمیایستد
تفاوت بزرگ هنرمند بشری با صانع الهی در آن است که کار خطاط پس از اتمام نگارش به پایان میرسد؛ اما پیوند ما با خداوند هرگز تمام نمیشود. سرشت ما دائماً به دو دست قدرت الهی (بِیَدَیِ الله) در حال تخمیر است. خداوند ما را نساخته که رها کند، بلکه لحظه به لحظه با عنایات، روزیها و ظرفیتهای نو در حال سرشتن ماست و اگر این فیض قطع شود، نیستی محض خواهیم بود. از آنجا که در ساحت ربوبی کار تکراری معنا ندارد، هر حالِ جدید ما، قلمزدنی تازه از سوی آن هنرمند ازلی است.
ساحت حقتعالی جز رحمت نیست و طبق قاعدهٔ «رَحْمَتی وَسِعَتْ کُلَّ شَیْءٍ»، حتی غضب الهی نیز نوعی «نقاشیِ رحمت» اوست. این رحمت و هنر بیبدیل تنها مختص مؤمنان نیست؛ ظرافتها و هماهنگیهای شگفتآور در کالبد هر انسانی (فارغ از ایمان و کفر)، گواهی بر عشق خالق به اثر خویش است. خطابهای قرآنی همچون «یا أَیُّهَا الْإِنْسانُ» تنها یک بیدارباش برای انسانِ سرگشته است تا به خود آید و ببیند در عشق چه هنرمندی غوطهور است!
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۱
#صنع_الهی #عشق_الهی #رحمت_الهی #ملاصدرا
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
شگفتیهای تمدن زنبور عسل؛ از پرواز انتخاباتی ملکه تا داروسازی در کندو!
خداوند متعال در آیات ۶۸ و ۶۹ سوره مبارکه نحل (وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ...)، جلوهای شگفتانگیز از ظرافت، زیبایی و ربوبیت خویش را در وجود زنبور عسل به نمایش میگذارد؛ موجودی کوچک که تأمل در حیات آن، هر خردمندی را به حیرت وامیدارد.
🔹 انتخاب ملکه و انضباط شگفتآور جامعه
حیات زنبور عسل واجد ویژگیهای اعجابآوری است:
۱. انتخاب ملکه: ملکه از ابتدا ملکه به دنیا نمیآید؛ بلکه طی یک فرایندِ انتخابی و در جریان یک پرواز عمودیِ سریع و پرارتفاع از میان زنبورهای عادی برگزیده میشود و برخلاف زنبورهای کارگر (که طول عمر کوتاهی دارند)، از عمری طولانی برخوردار میگردد.
۲. انضباط و حفظ حریم تغذیه: با آنکه غذای ویژهٔ ملکه در دسترس همه قرار دارد، اما به دلیل آگاهی و نظم حاکم بر کندو، هیچ زنبور کارگری هوس نمیکند از آن بخورد و همه با درک جایگاه خود، آن را منحصراً در اختیار ملکه قرار میدهند.
۳. جهتیابی و مخابرهٔ اطلاعات: زنبور قادر است تا مسافت طولانی (حدود ۵ کیلومتر) از کندو دور شده و گلها را بیابد، بدون آنکه راه بازگشت را گم کند. او پس از بازگشت، با حرکاتِ معنادارِ بالزدن در هوا، آدرس و محل دقیق گلها را به سایر زنبورها مخابره میکند تا مستقیماً به همان مقصد بروند.
۴. تولیدات دارویی و بهداشتی: زنبور علاوه بر عسل، مادهای به نام «بَرّهموم» تولید میکند که یک آنتیبیوتیک بسیار قوی برای پاکسازی محیط کندو از آفات و پیشگیری از بیماریهاست؛ همان مادهای که امروزه در طب سنتی برای درمان بیماریها بهرهبرداری میشود.
این تمدن منظم و مهندسی دقیق در کالبد زنبور عسل، چیزی جز تجلیِ «صُنع» و آگاهیِ برتر پروردگار در دل طبیعت نیست.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۱
#وحی_به_نحل #زنبور_عسل #صنع_الهی #شگفتی_خلقت
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۱ | ۲۹ فروردین ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى رَ
دو گوش پنهان در قلب انسان؛ این صدای درون از کجا میآید؟
هنگامی که اندیشهای نیک یا وسوسهای ناخواسته در ذهن ما خطور میکند، معمولاً با خود میگوییم: «با خودم فکر کردم که...»؛ اما آیا این صداها واقعاً از خودِ ما برمیخیزند یا ما تنها شنوندهایم؟
🔹 نقد تصور عامیانه از وحی و تکلم بیرونی
تصور عامیانه بر این است که وحی یا الهام به معنای آمدن موجودی از بیرون و نجوا کردن در گوش دیگری است. این برداشت، تحمیل محدودیتهای انسانی (نیاز به اصوات و ابزار مادی برای ارتباط) به ساحات متعالی است. خداوند با هیچ موجودی رابطهٔ «بیرونی» و عرضی ندارد، بلکه ارتباط او با تمامی مخلوقات از «درون» و باطنِ وجودشان برقرار است؛ درست مانند نسبت نفس با بدن.
🔹 شاهد روایی: دو گوش پنهان در باطن قلب
در روایات معصومین (علیهمالسلام) آمده است که در قلب انسان (باُطن و مرکز فرماندهی وجود)، دو گوش تعبیه شده است که برخلاف گوشهای ظاهری، رو به سوی «درون» دارند:
۱. گوش مُلکی: مجرای دریافت الهامات و نداهای خیر برای انجام عمل صالح و تفکر صحیح.
۲. گوش شیطانی: مجرای دریافت وساوس و افکار بازدارنده.
وقتی این نداها از باطن قلب برمیخیزند، ما به دلیل غفلت از منشأ باطنیِ آنها، فعل را به خود نسبت داده و میپنداریم که «خودمان با خودمان حرف زدیم»؛ در حالی که ما تنها دریافتکنندهٔ این اصوات باطنی هستیم.
🔹 برهان عقلی؛ ما مهمان باطن خود هستیم
از منظر عقلی نیز بر اساس قاعدهٔ «فاقد شیء، معطی شیء نمیشود»، انسانِ جاهل نمیتواند خود به خویش فهم و علم اعطا کند. این آگاهیها از ساحت برتر و از پشتصحنهٔ وجود به انسان افاضه میشود. در حالات خاص، انسان همچون «میکروفونی» در برابر دهان حقیقت قرار میگیرد و کلام و معارفی از او صادر میشود که از آنِ خود او نیست؛ چنانکه شاعر عارف، عمان سامانی، سروده است:
> کیست این پنهان مرا در جان و تن؟ / کز زبان من همی گوید سخن
بنابراین، الهام، وحی و نداهای درونی، همگی از دالان باطنیِ وجود دریافت میشوند و ما مهمان سفرهایم که در باطن ما گسترده شده است.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۱
#وحی #الهام_درونی #گوش_قلب #مهمان_باطن
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۱ | ۲۹ فروردین ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى رَ
ما مهمان باطن خویش هستیم؛ راز شکوفایی علم و حقیقت نزول قرآن
وقتی به تماشای شکوفایی یک گل بنفشه مینشینیم و میبینیم که چگونه نقشها و رنگهای زیبا از درون غنچه سر برمیآورند، درمییابیم که هیچیک از این کمالات از بیرون به برگها چسبانده نشده است؛ بلکه همگی از درون جوشیدهاند. این یک قاعدهٔ کلی در نظام هستی است: هر رشد، کمال و فهمی از ساحت درون به موجود افاضه میشود.
🔹 استاد امواج صوتی میسازد، فهم از درون میجوشد
به تعبیر زیبای حکیم متأله، حضرت آیتالله حسنزاده آملی (قدس سره): «ما مهمان باطن وجودمان هستیم». در مقام تعلیم و تعلم نیز کار استاد تنها تکان دادن تارهای حنجره و ایجاد امواج صوتی (جریان هوا) است؛ استاد از ریختن «فهم» در جان شاگرد عاجز است. این فهم است که هنگام شنیدن آن امواج، از باطنِ خودِ شاگرد میجوشد.
🔹 کانال اختصاصی ولایت الهی
معطی این علم و فهم، موجودی مجرد در پشتصحنهٔ وجود ماست که همچون دست عروسکگردان، بر ظاهر ما ولایت دارد. هر کمالی از طریق یک «کانال اختصاصیِ ولایت الهی» (که از مجرای امام (علیه السلام) به حقتعالی متصل است) به هر موجودی افاضه میشود.
🔹 حقیقت نزول قرآن در جان پیامبر (صلی الله علیه و آله)
بر همین اساس، حقیقتِ «وحی» و نزول قرآن کریم نیز به معنای پرتاب شدن چیزی از بالای آسمان بر پیامبر (صلی الله علیه و آله) نیست؛ بلکه حقیقت قرآن در باطنِ وجودِ نورانی پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) شکوفا و اظهار گشت. قرآن کریم در آیهٔ ۲۱ سوره حشر میفرماید:
لَوْ أَنْزَلْنَا هَذَا الْقُرْآنَ عَلَى جَبَلٍ لَرَأَيْتَهُ خَاشِعًا مُتَصَدِّعًا مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ
معنای آیه این نیست که قرآن از بالا بر کوه کوبیده شود؛ بلکه یعنی اگر قرار بود حقیقت قرآن در باطنِ کوه شکوفا شود، کوه تاب این تجلی و عظمت را نداشت و متلاشی میشد. اما این حقیقت در جانِ وسیع و وسعتیافتهٔ پیامبر (صلی الله علیه و آله) جوشید و بر زبان مبارک ایشان جاری گشت.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۱
#مهمان_باطن #کانال_ولایت #نزول_قرآن #علامه_حسن_زاده_آملی
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۱ | ۲۹ فروردین ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى رَ
جهانی که به عشق یک نفر آراسته شد؛ راز کلمهٔ «رَبُّکَ»
آگاهی، شعور و تدبیر، در جایجای هستی جاری است. از آگاهیِ شهودی و درونیِ نوزاد در عمل تنفس (در برابر علم بیرونی و اکتسابی پزشک) گرفته تا انفجار حیات و نظم شگفتانگیز شکوفایی طبیعت در فصل بهار، همگی نشان از حکومتِ دستِ هنرمند ازلی بر ماده دارند. هر موجودی از جمله زنبور عسل، از طریق «دالان وجودیِ اختصاصی» و کانال ولایتِ ویژهٔ خود، این آگاهی و ربوبیت را دریافت میکند تا حیات و تمدن منظم خویش را شکل دهد.
🔹 چرا قرآن میفرماید «رَبُّکَ»؟
در آیهٔ شریفه خطاب به پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) تعبیر «رَبُّکَ» (پروردگارِ تو) به کار رفته است؛ در حالی که پروردگارِ همهٔ عالمیان است. تفاوت در اینجاست که وجود مقدس پیامبر (ص)، جامع تمام مراتب هستی است و به همین دلیل، ربوبیت ایشان بر کل عالم گسترده است (رحمة للعالمین) و هر رحمتی از مجرای وجودی ایشان به مخلوقات میرسد.
🔹 تمثیلی برای فهم غایت خلقت
برای تقریب به ذهن، مادری را تصور کنید که با شوق و عشق فراوان، پیش از تولد فرزندش، اتاقی را آماده میکند؛ سقف را رنگ میزند، تخت، اسباببازی و تمام امکانات را با دقت مهیا میسازد.
خداوند متعال نیز کل نظام هستی، از کهکشانهای عظیم تا حیات کوچکترین موجودات (چون زنبور عسل)، بادها، معادن و درختان را تدبیر و آماده کرد تا زمینه برای ظهور و ربوبیت آن «گلِ سرسبد هستی» فراهم گردد؛ به گونهای که میتوان گفت: «تمامی اینها برای توست ای پیامبر!»
این حقیقت نشان میدهد که تمام کائنات، شئون و مقدمهای برای تجلی وجودی پیامبر اکرم (ص) و اهلبیت (ع) هستند. نسبت ما با ایشان، یک نسبت قراردادی نیست، بلکه پیوندی حقیقی و تکوینی است؛ حقیقتی که شناخت آن، زاویهٔ نگاه و نسبت وجودی انسان را با خاندان عصمت و طهارت متحول میسازد.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۱
#ربوبیت_پیامبر #غایت_خلقت #رحمة_للعالمین #انسان_کامل
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
هدایت شده از علم الیقین
📖 علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ (معرفینامه جلسه)
🎙 استاد کرمانشاهانی (حفظه الله)
📅 ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳
آیا تا به حال فکر کردهاید چرا خروجیِ وجود یک زنبور عسل، شرابی شفابخش و شیرین است؟ یا اینکه چه رازی در پرواز استوار یک پرنده در میان طوفان نهفته است؟
در جلسهٔ بیستودوم از درس «علم الیقین»، در پرتو آیات شگفتانگیز سورهٔ مبارکهٔ نحل (آیات ۶۸، ۶۹ و ۷۹)، به تبیین حقیقت «وحی تکوینی» و «نظام ربوبیت» پرداخته میشود. در این جلسه روشن میشود که چگونه تسلیم بودن (ذلول بودن) در برابر مسیر طبیعی و ربوبی — که همان «دین» و «عهد تکوینی» موجودات است — ثمرهای جز شیرینی و شفا ندارد. قاعدهای که اگر در ساحت انسان نیز جاری شود، تمام سکنات و افعال او را مانند علمای ربانی، تماشایی، دلنشین و شفابخش میسازد. همچنین تفاوت ظریف میان «تسخیر» و «قسر» و توجه تمامعیار خداوند به تکتک موجودات، از دیگر مباحث جذاب این جلسه است.
📌 آغاز از عبارت: جلد ۱، صفحه ۲۸: وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ أَنِ اتَّخِذِي
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲ #معرفی_نامه_جلسه
#وحی_تکوینی #نظام_ربوبیت #عهد_تکوینی #تسخیر
📢 برای دسترسی به سایر جلسات، به کانال صوتها بپیوندید:
@Elmolyaghin
مدرسه معارفی ذکریٰ
📖 علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ (معرفینامه جلسه) 🎙 استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) 📅 ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ آیا تا
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳
استاد کرمانشاهانی (حفظه الله)
جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ أَنِ اتَّخِذِي»
📋 فهرست تولیدات رسانهای مرتبط:
۱. معرفینامه جلسه
۲. لیست مباحث مطرح شده + صوت / سایت
۳. خلاصه جلسه
پستهای فرعی:
۴. راز شفابخشی و حلاوتِ سکنات علمای ربانی
۵. حقیقت «عهد تکوینی» در نظام هستی چیست؟
۶. تفاوت «تسخیر» طبیعت با «تحمیل» بر آن
۷. خدایی که تماماً متعلق به توست! (جلوهای از شگفتیهای ربوبیت)
فهرست مطالبِ: جلسه ۲۱ ¦ جلسه ۲۳
#علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #فهرست_مطالب
📢 برای دسترسی به صوتهای درس علم الیقین، به کانال زیر مراجعه کنید:
@Elmolyaghin
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى ر
📖 علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ (خلاصه جلسه)
🎙 استاد کرمانشاهانی (حفظه الله)
📅 ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳
بسم الله الرحمن الرحیم
🔹 تجلی وحی تکوینی در زندگی زنبور عسل
در آغاز جلسه، با تدبر در آیات ۶۸ و ۶۹ سوره نحل، حقیقت «وحی تکوینی» تبیین شد. وحی پروردگار به زنبور عسل («وَأَوْحَىٰ رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ»)، از جنس آگاهیهای حصولی نیست؛ بلکه آگاهی عمیق و باطنی است که موجود را برای ایفای نقشش هدایت میکند. خداوند در این وحی، مأموریتهای دقیقی برای خانهسازی در کوهها، درختان و ارتفاعات، و تغذیه از تمام ثمرات («كُلِي مِن كُلِّ الثَّمَرَاتِ») به زنبور عطا فرموده است.
🔹 یگانگی مسیر تکوین و تشریع (دینِ موجودات)
نقطهٔ عطف بحث، واکاوی فرمان الهیِ «فَاسْلُكِي سُبُلَ رَبِّكِ ذُلُلًا» بود. کلمهٔ «ذلول» به معنای مرکب راهوار و مطیع است. تمام افعال زنبور عسل، همان پیمودن راههای پروردگار (سُبُلِ رَبّ) است. در اینجا دوگانگی میان مسیر طبیعی و مسیر دین نفی میشود. دینِ هر موجود، همان مسیر ربوبیت و راهی است که او را از وضع موجود به غایتِ کمالیاش میرساند (مانند تبدیل دانه گندم به خوشه). حرکت مطیعانه در این مسیر، قرار گرفتن تحت «ولایت الهی» است و مقاومت در برابر آن، ورود به «ولایت طاغوت» است.
🔹 عهد تکوینی و وفای به آن در نظام آفرینش
قانون ربوبیت بر تمام عالم حاکم است. تقاضای ذاتی هر موجود برای رسیدن به کمال، همان «عهد تکوینی» است. وفای به عهد در هستی، یعنی استقرار هر موجود در جایگاه مقدر خویش و ایفای نقش تکوینی. مانند قطعات یک دوچرخه که تا وقتی هر قطعه در جای خود کار میکند، به عهدش وفا کرده است. خروج از این نقش مقدر، موجب «نقض عهد» و «فساد در زمین» میگردد؛ نافرمانیای که بهطور خاص در انسانِ مختار رخ میدهد و او را از مسیر تکامل بازمیدارد.
🔹 ثمرهٔ انقیاد: شیرینی و شفابخشی در ظاهر و باطن
نتیجهٔ تسلیم بودن زنبور عسل در مسیر ربوبیت، تولید شراب مصفا و رنگارنگ («يَخْرُجُ مِن بُطُونِهَا...») و شفابخش است. این قانون در ساحت انسانی نیز با شکوهتر جلوه میکند. اگر انسان در مسیر پروردگار «ذلول» و راهوار شود، تمام وجود و افعال او شیرین میگردد. علامه طباطبایی و آیتالله حسنزاده آملی (رحمهماالله) نمونههای بارز این حلاوتِ ربانیاند؛ بزرگانی که حتی راه رفتن و نگاهشان نیز برای جانِ دیگران، بیدارگر و مصداق کاملِ «شِفَاءٌ لِّلنَّاسِ» است.
🔹 مراتب سهگانهٔ ادراک آیات الهی
قرآن کریم در پایانِ آیاتِ زنبور عسل، تعبیر «لَآيَةً لِّقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ» را آورده است. درک نشانههای الهی دارای سه مرتبه است: «سمع» (شنیدن اولیه)، «تعقل» (استدلال روشن) و عالیترین سطح یعنی «تفکر». کاربرد واژهٔ تفکر نشان میدهد درک نظام وحیانیِ زنبور عسل، نیازمند تمرکز عمیق، درنگ و چیدن دقیق شواهد در کنار هم است.
🔹 حقیقت تسخیر و عجایب ربوبیت الهی
با اشاره به آیه ۷۹ سوره نحل («أَلَمْ يَرَوْا إِلَى الطَّيْرِ مُسَخَّراتٍ...»)، به پرواز شگفتانگیز پرندگان پرداخته شد. اینجا تفاوت مهم میان «قسر» (تحمیل اراده برخلاف مسیر طبیعی شیء) و «تسخیر» (حرکت در مسیر طبیعی برای تأمین غرض فاعلی والاتر) روشن گردید. پرندهای که در طوفان ثابت میماند، مسخَّر خداوند است و بر اساس درایتِ نهادینهشده عمل میکند.
در نهایت، عبارت نورانی «مَا يُمْسِكُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ»، از یکی از عجایب ربوبیت پرده برمیدارد: «عدم انصراف از شأنی به شأن دیگر». خداوند با تمام اسما و صفات خویش کنار هر موجود حاضر است و تدبیر امور یک موجود (مانند نگاه داشتن پرنده در آسمان)، او را از توجه تمامعیار به دیگر موجودات بازنمیدارد؛ بهگونهای که هر موجودی با تمام وجود احساس میکند خداوند، تماماً متعلق به اوست.
و صلّی الله علی محمد و آله الطاهرین
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲ #خلاصه_جلسه
#وحی_تکوینی #ولایت_الهی #عهد_تکوینی #تسخیر #ربوبیت_الهی
📢 برای دسترسی به صوتهای درس علم الیقین، به کانال زیر مراجعه کنید:
@Elmolyaghin
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى ر
راز شفابخشی و حلاوتِ سکنات علمای ربانی
قرآن کریم دربارهٔ زنبور عسل میفرماید: «يَخْرُجُ مِن بُطُونِهَا شَرَابٌ مُّخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ فِيهِ شِفَاءٌ لِّلنَّاسِ». مرحوم مولوی (قدس سره) بر این نکته تأکید میورزد که این «شرابِ مصفا»، نتیجهٔ مستقیمِ «ذلول» (راهوار و مطیع بودن) در مسیر الهی و ربوبی است. زنبور چون در برابر پروردگار خاضع شد و مأموریت تکوینیاش را پذیرفت، خروجیِ وجودش «حلاوت» و شیرینی گشت.
این قانون شگرف در مورد انسان نیز صادق است. اگر انسان «الهی» و «آنسویی» شود و در برابر مسیر ربوبیت تسلیم گردد، تمام سکنات و افعال او شیرین و جذاب میشود؛ راه رفتنش مایهٔ تذکر، نشستن و سکوتش جذاب، و سخن گفتنش دلنشین میگردد.
🔸 تجلی حلاوت در سیرهٔ علمای ربانی
آیتالله حسنزاده آملی (قدس سره) مصداق بارز این شیرینی بودند؛ تمام حالات ایشان، از نگاه کردن تا سخن گفتن، واجد ظرافت، زیبایی و ناز خاصی بود که در ارتباط نزدیک با ایشان کاملاً احساس میشد.
همچنین دربارهٔ علامه طباطبایی (قدس سره)، نقل است که مرحوم سید جلالالدین آشتیانی (قدس سره) با وجود آن صراحت لهجه و نقدهای علمی که به علامه داشت، دربارهٔ کمالات اخلاقی ایشان میفرمود: «این آدم وقتی راه میرفت، راه رفتنش به انسان شلاق میزد.»
این تعبیر نشان میدهد که حتی قدم برداشتنِ انسانی که در مسیر پروردگارش خاضع و «ذلول» شده، نافع، بیدارگر و مصداق حقیقی «شِفَاءٌ لِّلنَّاسِ» است.
وقتی انسان با انقیاد در برابر حقتعالی، نقصهای باطنی خود را برطرف کند، فیض الهی در درون او کدر نمیشود؛ در نتیجه، آنچه از باطن به ظاهرش جاری میشود سودمند بوده و تمام وجود او مایهٔ تربیت و شفای جانهای دیگران میگردد.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲
#حلاوت_باطنی #علمای_ربانی #علامه_طباطبایی #آیت_الله_حسن_زاده_آملی #شفاء_للناس
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى ر
حقیقت «عهد تکوینی» در نظام هستی چیست؟
در پهنهٔ هستی، تقاضای رسیدن به کمال و حرکت در مسیر ربوبیت، در ذات هر موجودی نهفته است. بر این اساس، میتوان گفت هر موجودی پیشاپیش عهدی سپرده تا در این مسیر گام بردارد. این عهد، یک قرارداد اعتباری و تشریفاتی نیست، بلکه یک «عهد تکوینی» است؛ یعنی همان اقتضا و تقاضای درونی موجود برای رسیدن به غایت و کمالِ خویش.
🔸 وفای به عهد در پرتو مثال
برای درک بهتر این موضوع، ساختار یک دوچرخه را در نظر بگیرید. هر قطعه (مانند زنجیر، چرخ یا پنجهرکاب) برای جایگاهی ویژه ساخته شده و ویژگیهای متناسب با همان نقش را دارد. تا زمانی که هر قطعه در جایگاه خود قرار دارد و وظیفهاش را در کنار سایر اجزا انجام میدهد، در واقع در حال «وفای به عهد» است.
در نظام آفرینش نیز تمامی اشیاء با ایفای نقش طبیعی خود، به عهد پروردگارشان وفا میکنند. وفای به عهد تکوینی به معنای پذیرش ولایت الهی است که نتیجهٔ آن، هم انتظام کلِ مجموعهٔ هستی و هم رسیدن خودِ موجود به کمال نهایی است.
🔸 ریشهٔ فساد در زمین
اگر موجودی از جایگاه تکوینی خود خارج شود و نقش مقدر خویش را نپذیرد، «نقض عهد» رخ داده است. این خروج از مدار، کل مجموعه را دچار اختلال کرده و موجب «فساد در زمین» میگردد. در میان تمامی موجودات عالم، این تنها انسان است که (به واسطهٔ اختیارش) میتواند از مسیر ولایت الهی و نقش مقدر خویش خارج شده و تحت ولایت طاغوت قرار گیرد.
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲
#عهد_تکوینی #وفای_به_عهد #ولایت_الهی #نظام_آفرینش
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى ر
تفاوت «تسخیر» طبیعت با «تحمیل» بر آن
قرآن کریم میفرماید خداوند طبیعت را برای شما «مسخَّر» کرده است (
سَخَّرَ لَكُم). اما آیا تسخیر به معنای دستاندازی بشر و تغییر روال طبیعیِ هستی است؟ برای فهم این موضوع باید تفاوت دو مفهوم «قسر» و «تسخیر» را بدانیم. 🔸 «قسر» یا تحمیل بر طبیعت چیست؟ قسر به معنای استفادهٔ نابجا از یک موجود و تحمیل کاری بر او، برخلاف مسیر طبیعی و ساختار اوست؛ مانند کسی که از پایهٔ دوربین به عنوان چماق استفاده کند! بسیاری از رفتارهای بشرِ امروز و تکنولوژیهای مدرن در مواجهه با طبیعت، از سنخ «قسر» است که به جای رشد، مایهٔ فساد و تخریب طبیعت میگردد. 🔸 «تسخیر» یعنی حرکت در مدار طبیعی اما تسخیر به این معناست که یک موجود (مانند دانهٔ گندم یا پرنده) دقیقاً بر اساس مقتضیات و مسیر طبیعی خود حرکت کند، اما این مسیرِ طبیعی بهگونهای طراحی شده باشد که هدف موجودی برتر و والاتر را نیز تأمین کند. این یک تحمیل از بیرون نیست؛ بلکه یعنی موجود روی روال طبیعی خودش میرود، اما ثمره و میوهاش به مسخَّرٌله (مثلاً انسان) میرسد. بنابراین، برخلاف یک بدفهمی رایج، مراد قرآن از تسخیرِ طبیعت برای انسان، بهرهمندی از ثمرهٔ هستی در بستر همان روال طبیعی و الهیِ آن است، نه تخریب و تحمیل ارادههای مخرب انسانی بر آن. 🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید. 🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲ #تسخیر #قسر #طبیعت #تکنولوژی_مدرن #نظام_هستی 📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید: @ZikraSchool
مدرسه معارفی ذکریٰ
علم الیقین | جلسهٔ ۲۲ | ۰۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ استاد کرمانشاهانی (حفظه الله) جلد ۱، صفحه ۲۸: «وَ أَوْحى ر
خدایی که تماماً متعلق به توست! (جلوهای از شگفتیهای ربوبیت)
آیه ۷۹ سوره نحل به پرواز شگفتانگیز پرندگان در آسمان اشاره میکند و میفرماید: «مَا يُمْسِكُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ» (هیچکس جز خدا آنها را در فضا نگاه نمیدارد). اما در پس این نگاهداری، یکی از عجایبِ بینظیر ربوبیت الهی نهفته است.
🔸 عدم انصراف پروردگار از شأنی به شأن دیگر
در ساحت انسانی، وقتی ما به چند کار مشغول میشویم، توجه ما ناگزیر تقسیم میشود؛ تمرکز بر یک کار، از دقت ما در کار دیگر میکاهد. اما در ساحت ربوبی، خداوند با تمامی اشیاء عالم ارتباط دارد و ربوبیتِ یک موجود، ذرهای از تمرکز و توجه تمامعیار او نسبت به موجود دیگر کم نمیکند.
به تعبیر زیبای روایات، «لا يشغله شأن عن شأن» (هیچ کاری او را از کار دیگر بازنمیدارد). انگار تمام علم و عنایت الهی همزمان با آن پرنده در حال پرواز است، همانگونه که تمامِ توجه او با تکتک ماست. این ویژگی چنان شگرف است که هر موجودی در عالم — اگر واجد ادراک باشد — با تمام وجود احساس میکند که تمامِ خداوند، فقط متعلق به اوست!
🎧 برای شنیدن کامل این جلسه، از این طریق: سایت / ایتا اقدام فرمایید.
🔖 #علم_الیقین #استاد_کرمانشاهانی_حفظه_الله #علم_الیقین_جلسه_۲۲
#ربوبیت_الهی #شگفتی_های_ربوبیت #توجه_پروردگار #مقام_ربوبی
📢 برای بهرهمندی از نکات معارفی، به مدرسهٔ معارفی ذکریٰ بپیوندید:
@ZikraSchool