از اعتراضات دی تا امروز؛ آیا همان مسیر دوباره در حال شکلگیری است؟
1️⃣ قبل از اعتراضات دی ۱۴۰۴ چه اتفاقی افتاد؟
از مهر تا دی، در اظهارات برخی چهرههای سیاسی و رسانهای، چند موضوع مرتب تکرار شد:
🔺افزایش فشار اقتصادی و گرانی
🔺کاهش اعتماد مردم
🔺ضرورت شنیدن اعتراضات
🔺هشدار درباره احتمال حضور مردم در خیابان
در آذر و اوایل دی، ادبیات درباره «اعتراض» و «خیابان» بیشتر شد و سپس اعتراضات و اغتشاشات ۱۸ و ۱۹ دی شکل گرفت.
2️⃣ بعد از تفاهم ایران و آمریکا چه تغییر کرد؟
از فروردین ۱۴۰۵ به بعد، محور صحبتها بیشتر شد:
🔺مشکلات معیشتی و نارضایتی اجتماعی
🔺ضرورت مذاکره و توافق با آمریکا
🔺ضرورت کاهش فشار اقتصادی و تحریمها
🔺ضرورت تغییر در شیوه حکمرانی
در ماههای اخیر دوباره برخی چهرهها درباره نارضایتی مردم و احتمال اعتراض هشدار دادهاند و حتی مسئله رفراندوم را نیز مطرح کرده اند.
3️⃣ آیا این همان الگوی قبل از دی است؟
✏️تحلیل:
وجه مشترک دو دوره این است:
🔴 فشار اقتصادی ⇽ صحبت از ضرورت تغییر ⇽ هشدار درباره جامعه ⇽ افزایش نارضایتی و بی اعتمادی ⇽ آماده سازی ذهنی جامعه برای اعتراض خیابانی
🔹تفاوت مهم این است که قبل از دی، این روند در مدت کوتاهی به اعتراض و سپس اغتشاش خیابانی رسید؛ اما اکنون هنوز چنین روندی با همان سرعت و شدت مشاهده نمیشود ولی روند و محتوای بخشی از مصاحبهها و اظهارات نشان میدهد که یک جریان مشخص به صورت هماهنگ در حال اضافه کردن نقاط ضعف داخلی به عنوان عوامل اعتراض ساز، پررنگکردن این ادبیات و تأثیرگذاری بر افکار عمومی است که همزمانی و تکرار این پیامها قابل توجه است.
🔹مهمترین علامت هشدار در میانه جنگ و نیاز جامعه به تاب آوری نه خودِ اعتراض است، بلکه افزایش همزمان فشار اقتصادی و مشکلات معیشتی از یک طرف و هدایت ادبیات اعتراضی به سمت خیابان و خشونت در میانه جنگ برای رسیدن به اهدافی خاص از یک طرف است
📝 ابراهیم عباسپور
📍 «تقاطع تحلیل»
@AnalysisIntersection
📚منابع و اظهارات شاخص:
✔️دوره مهر تا دی ۱۴۰۴
▪️عباس عبدی: هشدار درباره فشار اقتصادی، شکاف میان جامعه و حاکمیت و در آذرماه درباره «جوش آمدن دیگ جامعه»؛ سپس تأکید کرد محدودکردن اعتراض قانونی میتواند آن را سیاسیتر و گستردهتر کند.
▪️آذر منصوری: تأکید بر افزایش نارضایتی اجتماعی، ضعف حکمرانی و ضرورت بازکردن مسیرهای مدنی برای اعتراض؛ در ۹ دی نیز صراحتاً گفت وقتی راههای شنیدهشدن بسته شود، اعتراض به خیابان میآید.
▪️حسین مرعشی: هشدار درباره «بحران تأمین مواد غذایی» و احتمال آمدن «مردم گرسنه» به خیابان؛ بحران اقتصادی را تهدیدی جدی برای ثبات سیاسی دانست.
▪️محمدعلی ابطحی: تأکید کرد پیش از آنکه مردم به خیابان بیایند، میشد تغییرات لازم را انجام داد و «صدای پای مردم» را شنید.
علی ربیعی: اعتراضهای اصناف و کسبه را نشانه نارضایتی از فشار اقتصادی، کاهش قدرت خرید و مشکلات حکمرانی دانست و بر ضرورت اصلاح تأکید کرد.
▪️پروانه سلحشوری: تأکید بر شنیدهشدن مطالبات جامعه و اصلاح پیش از آنکه نارضایتی به مرحله خیابانی برسد.
✔️بعد از تفاهم ایران و آمریکا؛ فروردین تا شهریور ۱۴۰۵
▪️عباس عبدی: بر ضرورت مذاکره، کاهش تنش با آمریکا و پیوند میان سیاست خارجی، اقتصاد و ثبات داخلی تأکید کرد.
▪️حسین مرعشی: مذاکره با آمریکا را ضروری دانست و تأکید کرد ایران باید از فرصت مذاکره برای کاهش فشارهای اقتصادی استفاده کند.
▪️محمدعلی ابطحی: بار دیگر همان مضمون قبل از دی را تکرار کرد: میشد پیش از حضور مردم در خیابان، تغییرات لازم را انجام داد و صدای جامعه را شنید.
▪️آذر منصوری: بر صلح، مذاکره، اصلاح حکمرانی، شفافیت و پاسخگویی تأکید کرده
▪️پروانه سلحشوری: صریحاً از «رفراندوم» برای گذار مسالمتآمیز سخن گفت و هشدار داد که در صورت عدم پذیرش آن، احتمال فروپاشی وجود دارد.
▪️حسن روحانی: مطرحکردن ضرورت پرسیدن نظر مردم درباره ادامه تقابل طولانیمدت با قدرتهای بزرگ.
❗(نکته :
در این تحلیل نقش جنگ، رسانههای معاند و شبکههای اجتماعی، حمله اقتصادی خارجی، عدم توانایی دولت در کنترل اقتصاد و ...در تأثیر گذاری و سرعتبخشی به این الگو بررسی نشده و صرفا مصاحبه ها بررسی شده است
در این تحلیل مصاحبه های طیف های سیاسی دیگر که تلاش دشمن برای تبدیل فشار اقتصادی به نارضایتی و اعتراض را مطرح و از اضافه کردن نقاط ضعف داخلی به عنوان عوامل اعتراض ساز خودداری کرده اند، بیان نشده است)
#اعتراضات #تحلیل_سیاسی #ایران #آمریکا #تقاطع_تحلیل