🔻شمهای از ظهور نظریه نظام انقلابی🔻
«انقلاب اسلامی پس از نظام سازی به رکود و خموشی دچار نشده و نمی شود و میان جوشش انقلابی و نظم سیاسی و اجتماعی تضاد و ناسازگاری نمی بیند بلکه از نظریه نظام انقلابی تا ابد دفاع می کند.»
شاید این بخش از بیانیه #گام_دوم_انقلاب اسلامی،از چالش برانگیزترین بخش های این بیانیه بوده باشد. چالش همیشگی بشر بر سر چگونگی انقلابی ماندن و #حفظ_نظام جامعه که در حقیقت ناشی از درک ضعیف اندیشمندان غیر اسلامی، به ویژه پس از انقلاب های مخرب در اروپا، از مفهوم انقلاب و انقلابی گری بوده است.
اینکه جمعیتی بتواند بدون آشفته کردن وضعیت عادی جامعه، به مقصود خود برسد و حتی نظامی را سرنگون و نظامی دیگر را بر سر کار آورد.
اما این دقیقا نقطه ای است که نظام اسلامی در آن مدعی است.نظام اسلامی مدعی برقراری نظامی انقلابی است که در آن مردم همواره از جوشش انقلابی در وجود خود برخوردار بوده و در عین حال به سلامت جامعه آسیب نمی رسانند.
شاید پیش از این، راهیپمایی های متعدد در جمهوری اسلامی و حضور پرشکوه مردم در آن، برگزاری پرشور نمازهای جمعه و جماعات، برپایی راهپیمایی اربعین و مواردی از این دست به عنوان مصادیق #نظام_انقلابی عنوان می شد. اما زین پس می توان به یک اتفاق فوق العاده در کشور اشاره کرد که شاید در هیچ کشوری نظیر نداشته باشد...
یک نمونه ویژه که شاید بتوان آن را در قالب #رفراندوم_ضمنی ذیل اصل ۵۹ قانون اساسی هم به حساب آورد.
حضور پرشور مردم در شب های متمادی در بحبوحه جنگ با نظام سلطه، در فراق رهبر شهید خود و در حمایت از نیروهای نظامی و همزمان با مطالبه نبرد تا پیروزی کامل جبهه حق، بهترین و به روزترین و ملموس ترین مصداق نظامی انقلابی است.
حتی شاید به جرات بتوان گفت که فحوای بند «ج» اصل ۲ قانون اساسی نیز در این حرکت پرشور قابل دریافت است. (نفی سلطه پذیری)
مردمی که پیش از این و در دی ماه ۱۴۰۴ شورشی با پشتوانه حمایت خارجی به نام انقلاب و به بهانه مشکلات اقتصادی را دیده بودند. اما در این جوشش انقلابی در #جنگ_رمضان، در مسیر حرکت انقلابی مردم نه به فردی آسیب رسید نه به مغازه و خانهای تعرض شد و نه جریان عادی زندگی مختل.
حرکت در مسیر راهپیمایی به خوبی نشان می دهد چگونه جامعه همزمان که جوشش انقلابی را در بالاترین حد خود می بیند، جریان عادی زندگی و نظم سیاسی و اجتماعی نیز بدون کمترین خللی در حال حرکت است. به علاوه همزمان #مشارکت_اجتماعی در حفظ و افزایش این شور با برپایی یک زیست مومنانه و مبتنی بر #مواسات و برادری دینی در ابعاد مختلف اجتماعی، خود مصداقی دیگر از جوشش انقلابی برآمده از یک نظام اسلامی است.
کوتاه آنکه، حمايت مردمی از نظریه نظام انقلابی در این روزها به چشم اثبات شده است.
✍🏼 فاطمه تقی زاده
دانشآموخته مقطع کارشناسی ارشد حقوق عمومی دانشگاه قم
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
📝 اَساسنوشت
قانون اساسی ایران، دست نیروهای مسلح و دفاعی ایران را تا کجا باز کرده است؟
برطبق قانون اساسی ایران، آنچه از نیروهای دفاعی و مسلح جمهوری اسلامی انتظار میرود، تنها دفع متجاوز و دفاع از مرزها و تأمین امنیت ایران نیست
بلکه تلاش مجاهدانه در جهت رسالتی انسانی در وسعتی جهانی و متناسب با افق انقلاب اسلامی است؛
یعنی جهاد مستمر در راه تحقق حاکمیت قانون خدا در سراسر گیتی تا در نتیجه، اساسیترین حق جهانشمول برای همه بشریت، تأمین شود:
زیست سعادتمندانه زیر سایه حکومت حق و عدل
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
🔻 آشنایی با شورای عالی امنیت ملی و سازوکار آن 🔻
بر اساس اصل ۱۷۶ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، به منظور تأمین منافع ملی، پاسداری از انقلاب اس
می و حفظ تمامیت ارضی و حاکمیت ملی کشور، شورایی به نام «شورای عالی امنیت ملی» به ریاست رئیسجمهور تشکیل میشود.
☑️ ترکیب و تعداد اعضای شورا
قانون اساسی برای اینکه تصمیمات امنیتی و کلان کشور با در نظر گرفتن تمامی ابعاد (سیاسی، نظامی، اقتصادی و اطلاعاتی) گرفته شود، ترکیب متنوعی از عالیترین مقامات کشور را برای عضویت در این شورا تعیین کرده است.
بر اساس اصل ۱۷۶، اعضای ثابت و متغیر این شورا عبارتند از:
۱. سران سه قوه: رئیسجمهور (به عنوان رئیس شورا)، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس قوه قضائیه.
۲. مقام عالی نظامی: رئیس ستاد فرماندهی کل نیروهای مسلح.
۳. نمایندگان رهبری: دو نفر نماینده که مستقیماً توسط مقام معظم رهبری انتخاب میشوند.
۴. مقامات اجرایی و وزرا: وزیر امور خارجه، وزیر کشور و وزیر اطلاعات.
۵. مسئول امور اقتصادی: مسئول امور برنامه و بودجه (رئیس سازمان برنامه و بودجه در ساختار کنونی)
۶. مقامات نظامی (حسب مورد): عالیترین مقام ارتش و عالیترین مقام سپاه پاسداران (این افراد بسته به موضوع مورد بحث در جلسه حضور پیدا میکنند).
با نگاهی به این فهرست، تعداد اعضای ثابت شورا معمولاً حدود ۱۱ نفر است که با اضافه شدن مقامات نظامیِ مرتبط با موضوع جلسه، این تعداد میتواند تغییر کند.
☑️ انتخاب دبیر شورای عالی امنیت ملی
یکی از مهمترین ارکان این شورا، «دبیرخانه» آن است که وظیفه کارشناسی، آمادهسازی دستور جلسات و پیگیری مصوبات را بر عهده دارد. در رأس این دبیرخانه، دبیر شورای عالی امنیت ملی قرار دارد.
☑️ #نحوه_تعیین_دبیر: بر اساس رویه قانونی، انتخاب و انتصاب دبیر شورا بر عهده #رئیسجمهور است. اما به موجب رویه مرسوم آن شورا، باتوجهبه اهمیت جایگاه دبیرخانه و لزوم هماهنگی بالا در سطح کلان، معمولاً رئیسجمهور یکی از دو نماینده منصوب مقام معظم رهبری در شورا را به عنوان دبیر انتخاب میکند. این کار باعث میشود تا فردی که مسئولیت پیشبرد امور شورا را بر عهده دارد، همزمان از اعتماد رهبری و رئیسجمهور (به عنوان رئیس شورا) برخوردار باشد.
☑️ روند تصمیمگیری در شورا:
از آنجا که تصمیمات شورای عالی امنیت ملی به لحاظ تعیین سیاست های دفاعی و امنیتی از اهمیت بسزایی برخوردار است، بنابراین با این هدف که تصمیمات این شورای کمترین خطا راهبردی در سطح کلان نظامی و امنیتی کشور داشته باشد دارای مراحلی است:
۱. بررسی کارشناسی: ابتدا موضوعات در دبیرخانه شورا و شوراهای فرعی (مانند شورای دفاع، شورای امنیت کشور و...) به صورت تخصصی بررسی میشوند.
۲. طرح در جلسه اصلی: موضوعات در جلسه شورا با حضور اعضا به بحث گذاشته شده و پس از تبادل نظر، در مورد آنها رأیگیری و تصمیمگیری میشود.
۳. تأیید نهایی: مهمترین نکته در روند تصمیمگیری شورا که در متن اصل ۱۷۶ قانون اساسی به صراحت ذکر شده، این است که مصوبات شورای عالی امنیت ملی به خودی خود قابل اجرا نیستند بلکه هر تصمیمی که در این شورا گرفته میشود، تنها پس از تأیید #مقام_رهبری اعتبار قانونی پیدا کرده و لازمالاجرا میشود.
✍🏼 حمیدرضا علیایی
دانشجوی مقطع دکتری حقوق عمومی دانشگاه شیراز
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
🔻نفت ایرانی؛ مصاف هماره هویت ملی و استعمار 🔻
۲۹ اسفند به یاد یکی از درخشانترین مبارزات ملت در راه دستیابی به استقلال به عنوان روز ملی شدن صنعت نفت نامیده شده است.
از زمانی که معلوم شد سرزمین ایران دارای معادن غنی نفتی است ماجرا آغاز شد. ترکیب وقاحت قدرتهای جهانی و نابخردی حاکمان داخلی سبب شد که در کف ملت از این منابع غنی چیزی جز چپاول و تحقیر و قراردادهای پی در پی ننگین استعماری باقی نماند.
سالها لجاجت بریتانیا در تحقیر ملت ایران در مساله #نفت از یکسو و شمِّ دشمن ستیزی ملت ایران زمینه ساز نهضتی شد که مردمی که اگرچه در فضایی جز فقر و وابستگی تنفس نکرده بودند اما به مدد هویت درونجوش ملی_دینی خود با دست خالی به مصاف بزرگترین شرکت نفتی جهان رفتند و در پی اخراج و کوتاه کردن دست اجانب ازین سرمایه ملی برآمدند.
به هزار زحمت و محنت و خون دل نهضت پیروز شد؛ نفت ملی شد و دست بیگانگان از آن قطع شد. اما این دستاوردها دیری نپایید؛ معجون خدعه و خیانت داخلی و خوی درنده دشمن خارجی کار خود را کرد و دولت محبوب و مردمی دکتر مصدق به ضرب دولت کودتا به زیر کشیده شد؛ در عوضِ برداشتن تحریم #فروش_نفت و کمکهای مالی، قراردادهایی به مراتب ننگین تر از قراردادهای پیش از ملی شدن به ملت تحمیل شد و کودتاچیان با تشکیل سازمان امنیت و اطلاعات(ساواک) و برقراری فضای رعب و وحشتی بی سابقه نه تنها سرنوشت سیاسی ایران که به زعم برخی سرنوشت سیاسی خاورمیانه را تا دهه ها تغییر دادند.
نفت فصل غمباری در تاریخ ایران است اما چند درس بزرگ برای این روزهای ما دارد:
اول درس این فصل گشوده آن است که دستاوردهای سیاسی را نباید آورده های کوتاه مدت دید؛ #استقلال را فقط در افق تاریخ و آینده یک ملت می توان فهمید.
استقلال همان گوی آتشی است که ملت خسته از استثمار و ظلم ایران به هزار زحمت دهه ها و از پی حوادث بسیار دست به دست کرد تا به نهضت عظیم انقلاب اسلامی رساند. #ملی_کردن_نفت عملا هیچ دستاورد مثبت کوتاه مدتی نداشت اما این مشق استقلال ملتی بود که چند دهه بعد دست به انقلابی زد که تمام معادلات سیاسی جهان را تحت تاثیر قرار داد.
دومین درس، آمریکاست؛ بخشی که باید آن را مو به مو خواند. آمریکایی که در زمان کودتا هنوز به چنین ابرقدرتی ای در جهان نرسیده بود و هنوز از لباس میش درنیامده بود مهمترین ضربه را بر دولت مردمی دکتر مصدق زد. آمریکا بود که اگرچه طرف دعوای سیاسی و حقوقی نفت ما نبود ولی از کمترین کمکی به دولت مصدق که تلاش می کرد تحریمهای نفتی را با سیاستهای اقتصادیِ جایگزین ترمیم کند، دریغ کرد و دولت او را به زمین کوبید و همین آمریکا بود که در مدت کوتاهی بعد که کودتاچیان بر مسند قدرت تکیه زدند چندین برابر کمک درخواستی مصدق را به آنان بذل کرد. #آمریکا همان طرفی می ایستد که ملت ایران نباشد؛ این سنت سیاسی آمریکاست در قبال هر کشوری که داعیه استقلال داشته باشد. آنچه حرکت عظیم ملت ایران در مورد نفت را در آن مقطع تاریخی به بن بست کشاند، خوش بینی به آمریکا و امید دوستی داشتن از دشمن بود؛ این نسخه شفابخش آمریکا برای امیدواران است.
سومین درس را در جنگ تحمیلی فعلی و تغییراتی که در جهان می افتد باید بیاموزیم. ماجرا هنوز نفت است؛ این را رییس جمهوردزدیِ دزدترین رییس جمهور آمریکا ثابت کرد. نفت و استقلال نباید در یک سرزمین جمع شوند.
در مورد ایران هنوز این طرف ملتی تا پای جان هواخواه استقلال ایستاده و در طرف مقابل گرگی که دیگر در لباس میش نمی گُنجد و عیان می جنگد. بخاطر این کالای استراتژیک فرسخها می پیماید و میلیاردها دلار هزینه می کند برای به چنگ آوردن نفت که نه برای مخدوش کردن استقلال کشوری که صاحب معادن غنی نفت است. اما این ملت در سال ۵۷ به چنان رشدی رسید که از شر حاکمان وابسته رهید و به مدد همان هویت دینی و ملی دوست و دشمن را خوب می شناسد؛ این بار در این دفاع تمام عیار از استقلال، پایان ماجرا تقدیر دیگری برای ایران و خاورمیانه رقم خواهد زد.
ان شاالله
✍🏼 دکتر زهرا میرزایی
دانش آموخته دکتری حقوق عمومی دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
🔻مسدود سازی #تنگه_هرمز از منظر حقوق بین الملل🔻
#بازنشر_اساس
🔹️ اندیشه آزادی دریانوردی و به ویژه آزادی عبور از تنگههای بینالمللی، یعنی آبراههای باریکی که دو دریا را به یکدیگر متصل مینماید و در مواردی تنها راه دسترسی به نقطهای از جهان به شمار میآیند، یکی از مهمترین مسائل پیش روی دولتها و خصوصاً دولتهای غربی در عصر استعمارگری بوده است.
🔹️ این موضوع در اعصار بعدی نیز به شدت مورد توجه قرار گرفت و در نهایت حقوق بینالملل برای رفع تقابل دو دیدگاه آزادی دریاها جهت سهولت دسترسی به تنگههای بینالمللی برای دولتهایی که خواهان گذر از آنها بودند و اصل حاکمیت سرزمینی دولت ساحلی بر بخشی از قلمروی دریایی که تنگه در آن واقع شده، راهکارهایی را مطرح ساخت که آخرین این تلاشها در کنوانسیون سازمان ملل متحد در حقوق دریاها (۱۹۸۲) قاعدهمند گشت.
🔹️ براساس این کنوانسیون، تنگههایی که حداقل یک سوی آن دریای سرزمینی است، تحت رژیم عبور بیضرر بوده و تنگه هایی که بخشی از دریای آزاد یا منطقه انحصاری اقتصادی را به بخش دیگر از دریای آزاد یا منطقه انحصاری اقتصادی مرتبط می کند تحت رژیم عبور ترانزیت قرار دارد (مواد ۳۷ و ۴۵).
🔹️ اگرچه وجه مشترک هر دو نوع عبور بیضرر و عبور ترانزیت، ضرورت عبور پیوسته و سریع کشتیهای کشورهای ثالث است اما رژیم عبور ترانزیت به نسبت عبور بی ضرر آزادیهای بیشتری را در اختیار کشورهای ثالث عبورکننده قرار میدهد. از جمله آنکه اگر در عبور بی ضرر امکان تعلیق کشتیرانی در موارد ضروری امنیتی، با اطلاعرسانی قبلی و در مدتی محدود وجود دارد، این امکان در عبور ترانزیت فراهم نیست.
🔹️ همچنین در عبور ترانزیت، بر خلاف عبور بیضرر هواپیماها نیز امکان پرواز دارند و زیردریاییها لازم نیست به سطح آب بیایند.
🔹️ تنگه هرمز به عنوان شاهراه انتقال انرژی جهان، یکی از تنگههایی است که ضرورت تعیین رژیم حقوقی عبور از آن حائز اهمیت است. به خصوص آنکه در سالهای اخیر و با تشدید تحریم نفت ایران، طرح ادعاهایی مبنی بر امکان انسداد تنگه هرمز از سوی برخی مقامات نظامی- سیاسی ایران مطرح گشته است.
🔹️ این تنگه که میان کشور ایران و عمان قرار گرفته، آبهای آزاد اقیانوس هند و دریای عمان را به منطقه انحصاری اقتصادی خلیج فارس متصل میکند. پس باتوجهبه اینکه #معاهده_خاصی_بر_این_تنگه_حاکم_نیست، مطابق قواعد کنوانسیون ۱۹۸۲ حقوق دریاها، قاعدتاً باید عبور از آن تابع رژیم عبور ترانزیت بوده که امکان تعلیق آن از سوی کشورهای اطراف وجود ندارد (ماده ۴۴ ).
اما نکته مهم آن است که ایران این کنوانسیون را صرفاً امضا نموده و هنوز آن را به تصویب نرسانده است.
🔹️ از طرفی، تا پیش از انعقاد این سند، رژیم حقوقی عبور از تنگهها در کنوانسیون ژنو ۱۹۵۸ در مورد دریای سرزمینی و منطقه نظارت، تلویحاً تابع نظام حقوقی دریای سرزمینی یا همان رژیم عبور بیضرر بوده است.
🔹️ با وجود این، در مقابل این ادعا که بر عرفی شدن عبور ترانزیت از تنگهها و در نتیجه عدم امکان تعلیق عبور توسط دولتهای ساحلی آنها تأکید دارد، باید اذعان داشت حتی به فرض پذیرش عرفی شدن عبور ترانزیت، هرگاه یک قاعده عرفی از بدو ظهور مورد اعتراض مستمر دولتی واقع شود، نسبت به آن دولت لازمالاجرا نخواهد بود.
🔹️ با توجه به اینکه دولت ایران، طی اعلامیه تفسیری صادره در زمان پذیرش کنوانسیون ۱۹۸۲ در سومین کنفرانس تدوین حقوق دریاها، رسماً اعلام نمود حق عبور ترانزیت را تنها برای کشورهای طرف عهدنامه حقوق دریاها به رسمیت میشناسد؛ زیرا این قسمت از عهدنامه جنبه عرفی ندارد، به این ترتیب، از آغاز شکلگیری این عرف تا به امروز نسبت به آن معترض محسوب شده و از اینرو، تنها متعهد به رعایت رژیم عبور بی ضرر مندرج در کنوانسیون ۱۹۵۸ است.
🔹️ به این ترتیب، زمانی که امنیت آن در تنگه هرمز در معرض تهدید باشد، میتواند با اطلاعرسانی قبلی و در مدت محدود، عبور و مرور از این تنگه را به طور موقت مسدود نماید.
✍🏻خانم دکتر مهناز رشیدی
پژوهشگر حقوق بین الملل و عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
با ما همراه باشید ...⚖📜
@asaas_discourse
🔻سندی بر زنده بودن قانون اساسی ایران🔻
در کوران حوادث و تکانههای مهیب و سهمگین، که بسیاری از نظامات برجسته را سرنگون، و بعضی را دستخوش تغییرات کلان و بنیادین میکند، با نگاهی گذرا در تاریخ میتوان دریافت که کمتر کشوری قادر به حفظ حاکمیت و اقتدار مؤثر خود در قبال چنین حوادث صعب و بغرنجی است. وجود یک #قانون_اساسی_مترقی، به مثابه میثاقی ملی، به خودی خود امری قابل ستایش و ممتاز است؛ اما ظرفیت اجرای جامع و فراگیر آن، نیازمند ساختارهای کارآمد است. حال آن که بسیاری از قوانین، به درستی به کتابت درآمده، اما پیش از ورود به عرصه و ساحت اجرا، متوقف گردیده و نهایتا به مرقومهای راکد تبدیل گشتهاند.
هنگامی که عالیترین مقام رسمی کشور، در خلال یک تجاوز نظامی، هدف قرار داده شد، گمان متجاوزین بر آن بود که این ضربه مهیب، سلب توان بازتولید و ترمیم درون ساختاری جمهوری اسلامی ایران را به همراه خواهد داشت. این تصور غلط، بر پایه محاسباتی استوار بود که در خلال جنگ ۱۲ روزه با #رژیم_صهیونیستی، تسلط ایران در صحنه نبرد را، تحت مدیریت مستقیم #رهبر_شهید انقلاب اسلامی در کسوت فرماندهی کل قوا، به اوج خود رسانده بود.
با ترور رهبر انقلاب اسلامی، گمان می رفت که فروپاشی نظام و اقتدار سياسی حاضر در ایران، امری منجز و قطعی است. از این رو، سرآغاز تهاجم نظامی جاری، و یا به تعبیری دگر #جنگ_رمضان، با ترور رهبر شهید انقلاب اسلامی و جمعی از فرماندهان ارشد نیروهای مسلح بود، و در ادامه، با در برگرفتن جمعی از مقامات دولتی، همچون وزرای دفاع و اطلاعات و دبیر شعام، گستردهتر شد. گستره #عملیات_تروریستی دشمن، و مشارکت عریان و مستقیم #رژیم_آمریکا در این اقدام، همه نگاهها را به سمت درون ایران معطوف ساخت که آیا ایران در این نوبت نیز قادر به بازسازی ساختار های آسیب دیده خود است؟
در بطن این حادثه، ظرفیتی سترگ از قانون اساسی ایران، متجلی شد. بی درنگ، شورایی موقت، بر اساس اصل ۱۱۱، متشکل از ریاست قوه مجریه، ریاست قوه قضائیه، و نیز فقیه منتخب مجمع تشخیص مصلحت نظام از شورای نگهبان، تشکیل گردید و پس از آن، #رهبر_جدید کشور، وفق قوانین و پس از طی تشریفات لازم، انتخاب و به ملت معرفی گردید. تا پیش از آن، همه وظایف مقام رهبری، بر عهده شورای موقت مذکور در اصل ۱۱۱ بود.
نتیجتا، آنچه رخ داد، نمایشی آشکار از نفی گزاره "قانون بیاثر" بود. قانون اساسی، که گاه در نگاه بدخواهان و کجاندیشان، تنها نوشتهای بیجان و بیاثر، و یا حداقل کم اثر، تلقی می شد، در این صحنه خطیر، به تجسم زنده سازوکاری انعطافپذیر و کارآمد مبدل گشت.
این رخداد، باری دگر، گواهی آشکار بود که قانون اساسی در جمهوری اسلامی ایران، سازوکاری کارآمد است که جوهره آن، اراده و تدبیر یک ملت است، و لاینقطع، مسیر عبور از بحرانهای بزرگ را هموار میسازد.
باری، شهادت جانکاه دومین رهبر و هشتمین رئیس جمهور، آن هم در بازه زمانی اندک، گرچه زخمی عمیق بر پیکره ملت و دولت نهاد، اما ابدا نتوانست اراده خللناپذیر و بنیاد استوار نظام را سست کند. این رویداد، مبین عمق قانون گرایی و حکومت بر اساس قانون بود.
✍🏻علی تیماجچی
دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
با ما همراه باشید ...⚖📜
@asaas_discourse
♨️ انسداد تنگه هرمز بهمثابه اقدام متقابل تا زمان جبران خسارات جمهوری اسلامی ایران ♨️
بر اساس کنوانسیون حقوق دریاها(۱۹۸۲)، عبور از تنگههای بینالمللی نظیر #تنگه_هرمز، تابع مقررات «عبور ترانزیت» است که در این چارچوب، حق عبور و مرور، غیرقابل تعلیق است. با این حال، اگرچه جمهوری اسلامی ایران این کنوانسیون را امضا کرده، اما چون تشریفات تصویب در خصوص آن طی نشده، ایران به عضویت آن درنیامده و در نتیجه تعهدی از این حیث ندارد. در مقابل، کشور عمان که در کرانه جنوبی تنگه واقع شده، عضو این کنوانسیون بوده و متعهد به نظام حقوقی آن است.
از سوی دیگر، دیوان بینالمللی دادگستری در قضیه کانال کورفو مقرر داشته است که عبور از تنگههای بینالمللی، «عبور بیضرر غیرقابل تعلیق» است.
با این وجود، جمهوری اسلامی ایران همواره تأکید داشته است که عبور از بخش ایرانی (آبهای سمت شمال تنگه هرمز)، مصداق «عبور بیضرر» است. در نظام حقوقی عبور بیضرر، تعلیق عبور و مرور تحت شرایطی خاص امکانپذیر است؛ از جمله زمانی که کشور به طور موقت در معرض خطر قرار گیرد، #امنیت_ملی آن اقتضا کند و این تعلیق به صورت محدود، در بخشی از سرزمین، با اطلاعرسانی قبلی و بدون تبعیض اعمال شود. اما نکته بسیار مهم آنکه مقررات و نظام حقوقی که ذکر شد، عمدتاً ناظر بر زمان #صلح است. در زمان بروز مخاصمه، تعهدات بینالمللی کشورها (به استثنای موارد خاصی مانند معاهدات مرزی و تعهدات عینی) به حالت تعلیق درمیآیند. با توجه به شرایط فعلی و وجود وضعیت مخاصمه در تنگه هرمز، جمهوری اسلامی ایران میتواند به طور کامل عبور و مرور را معلق نماید.
در خصوص آبهای سمت عمان نیز، از آنجا که خلیج فارس و امتداد آن در تنگه هرمز میتواند مشمول عنوان #منطقه_جنگی قرار گیرد، حضور موقت نیروهای متخاصم و بهویژه کشوری که در مقام #دفاع_مشروع عمل میکند، در این منطقه توجیهپذیر است. بر این اساس، نظارت، کنترل و تعلیق عبور و مرور در کلیت تنگه هرمز در زمان مخاصمه از سوی ایران، از منظر حقوقی قابل دفاع است.
☑️ مسئله حائز اهمیت دیگر، چگونگی استمرار این نظام حقوقی پس از پایان مخاصمه است. آیا ایران میتواند در زمان صلح نیز بهطور کامل تنگه هرمز را تحت نظارت، کنترل و تعلیق قرار دهد؟
یک راهکار حقوقی در دسترس، استناد به قاعده «اقدام متقابل» است. جمهوری اسلامی ایران در طول سالیان متمادی تحت تحریمهای ایالات متحده و کشورهای همپیمان آن (که از تحریمهای ثانویه تبعیت میکردند) قرار داشته است و میتواند در واکنش به این تخلفات، نسبت به نقض برخی از تعهدات خود، از جمله تعهد به عبور بیضرر در زمان غیرمخاصمه، به #اقدام_متقابل متوسل شده و اقدامات لازم را در تنگه هرمز اعمال کند.
باید توجه داشت که اقدام متقابل تا زمانی که تخلفِ کشور مقابل استمرار داشته باشد، مجاز است. حتی در صورت لغو و توقف تحریمها، از آنجا که #جبران_خسارت یک اصل کلی حقوقی است و کشورهای تحریمکننده به ایران بدهکار محسوب میشوند، حق اقدام متقابل برای ایران تا زمان ایفای کامل تعهد به جبران خسارت پابرجا خواهد بود. بنابراین، تا زمانی که خسارات وارده جبران نشود، جمهوری اسلامی ایران میتواند در قالب اقدام متقابل، حق مشروع خود را از طریق بستن تنگه هرمز، اخذ عوارض، توقف، توقیف و یا مصادره کشتیها و کالاهای متعلق به کشورهای متخلف اعمال نماید.
اگر گفته شود اقدام متقابل باید بدون توسل به زور و بدون تاثیر بر حقوق کشور ثالث و بدون نقض حقوق بینالملل از جمله قطعنامه ۲۸۱۷ شورای امنیت باشد میگوییم اولاً اقدام علیه کشتیها و کالاهای موردنظر ابتدائا از طریق اجرای مقررات گمرکی و بدون توسل به زور است مگر آنکه مانند هر اقدام اجرایی، تضمین آن نیاز به توسل به زور داشته باشد. این توسل به زور حتی در دریای سرزمینی عمان لزوماً به معنای توسل به زور علیه عمان نیست چون قصد عام تجاوز به عمان مفقود است و اقدام علیه کشتیهاست. ثانیاً اقدام کشورها در میزبانی از متجاوز که طبق بندf ماده۳ قطعنامه تعریف تجاوز، عمل تجاوزکارانه محسوب میشوند لازم است در کنار کشورهای متخاصم به عنوان کشورهای «معاون متخاصم» تعریف شوند و در این صورت احتمالاً دریای سرزمینی عمان هم منطقه جنگی محسوب خواهد شد که اقدامات اجرایی و حتی اقدام نظامی را مجاز میسازد. قطعنامه شورای امنیت هم واضح است که موجب نقض قاعده آمره منع تجاوز شده است و خود، برای سازمان ملل متحد و کشورهای معاون و همکار در شورای امنیت مسوولیتآور است.نباید فراموش کرد سازمان ملل متحد نه مساوی با حقوق بینالملل بلکه بخشی از حقوق بینالملل و تابع حقوق بینالملل ازجمله قواعد آمره است.تصویب قوانین و صدور احکام قضایی عاجل در داخل کشور برای تعیین غرامات آمریکا و کشورهای همکار نیز ضروری است.
✍🏼 دکتر سید یاسر ضیایی
دانشیار حقوق بینالملل دانشگاه قم
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
@asaas_discourse
🔻 جنگ رمضان، جنگ علیه تحمیل بندگی شیطان 🔻
روح توحید، بندگی و عبودیت خداوند یگانه است. لازمه پذیرش بندگی خداوند متعال، تنها پذیرش خالقیت او نیست، چرا که بسیاری از کفار به شهادت قرآن کریم به این امر اذعان دارند(۶۱و۶۳/عنکبوت) اما شاخههای دیگر توحید، همچون توحید در ربوبیت را نمیپذیرند و بدون اذن خداوند از دیگران اطاعت میکنند.
بزرگترین لازمه پرستش خداوند، #کفر_به_طاغوت است. باید توجه داشت که کفر به طاغوت تنها به معنی بت نپرستیدن و به سجده درنیفتادن در مقابل تندیسها نیست بلکه کفر به طاغوت اطاعت نکردن از اوامر اوست. هیچ یک از بندگان خداوند حق ندارند در مقابل کسی جز خالق و مالک خود کرنش کنند. اطاعت از پیامبران(ع) و امامان معصوم(ع) و غیرمعصوم و حتی والدین بدون اذن و فرمان الهی ممکن نبود و این جوهره #آزادی است؛ آزادی واقعی که عین #کرامت_بشری است.
چگونه است حال کسانی که میگویند پروردگار ما فقط الله است و در این راه پایداری میکنند؟ ایشان نه ترسی از آینده دارند و حزنی و غمی نسبت به گذشته...
إِنَّ الَّذِينَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ(احقاف/۱۳)
این حقایق زیبا در مقدمه #قانون_اساسی منعکس شده است. هدف نهایی ملت ما حرکت به سوی الله است و ایرانیان در چنین مسیری به خود سازمان داده اند.ما مفتخریم به اینکه در اصل دوم قانون اساسیمان آمده است: " جمهوری اسلامی نظامی است برپایه ایمان به خدای یکتا (لا اله الا الله) و اختصاص حاکمیت و تشریع به او و لزوم تسلیم در برابر امر او"
ملت شریف ایران هرگز تسلیم اوامر #شیطان_بزرگ یعنی آمریکای جهانخوار و ناتوی ظالم و #شیطان_کوچک یعنی رژیم غاصب صهیونیستی نخواهد شد.
تاریخ، شاهد صداقت ملت عزیز ایران در این مسیر نورانی خواهد بود.
✍🏼 فاطمه سادات نقوی
دانشجوی دکتری حقوق عمومی دانشگاه تهران
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
با ما همراه باشید ...⚖📜
@asaas_discourse
⤵️ بازگشت به تنظیمات کارخانه؛ ⬇️
🔻 چراییِ اشاره به مردم ایران با کلیدواژه "امّت" 🔻
طبیعی است پرسیده شود چرا در این روزهای پرتلاطم جنگ تحمیلی، در انواع رسانهها و مکتوبات عمومی و تخصصی، از اصطلاح #امّت (در کنار ملّت یا حتی بیشتر) برای اشاره به مردم مؤمن و مقاوم و بصیر ایران اسلامی، استفاده میشود؟
و یا چرا برای یادکرد از #رهبر_شهید، مرتباً اصطلاح امام/قائد امت به کار میرود؟
مگر در امّت چه هست که در #ملّت نیست؟
از خواص عرصه جنگ، مخصوصاً آنگاه که مواجههای تمدنی باشد، بازگشت به اصالتها است؛ بازگشت به مایههای اصیل معرفتی و بینشی و هویتی یک جامعه؛ همانطور که در جنگ تحمیلی نخست در دهه۶۰ و حتی قبلتر، در نهضت اسلامی مردم ایران چنين رخ داده بود.
به این فرازهای مقدمه قانون اساسی دقت کنید:
"ملت ما در جريان تكامل انقلابى خود، از غبارها و زنگارهای طاغوتى زدوده شد و از آميزههاى فكرى بيگانه خود را پاك نمود و به مواضع فكرى و جهانبينى اصيل اسلامى بازگشت و اكنون بر آن است كه با موازين اسلامى جامعه نمونه (اُسوه) خود را بنا كند."
سخن دقیقاً در همین #جامعهسازی متفاوت در عصر انقلاب اسلامی در پهنه ایرانزمین است. بازسازی هویتیِ یک جمعیت انسانی بر مدار نگاه توحیدی، مهمترین دستاورد انقلاب اسلامی بود که در منشور رسمی آن که همانا #قانون_اساسی است، منعکس و تثبیت شده است.
اشتباه نشود. نزاع واژگانی در کار نیست. وارد جدالهای پرشمار و بیثمر بر سر ملتگرایی و امتگرایی نشدهایم. يکی از محوریترین دستاوردهای رساله دکتری حقیر، تعریف صحيح جامعه ایرانی در عصر انقلاب اسلامی بود که در مقاله #امّت_ایران، اوصاف و آثار و شاخصهای آن برشمرده شده است.
غرض، نشاندادن درونمایه هویتی یک جامعه بلوغیافته و مصمّم در مسیر حرکت تکاملی خویش است. جامعهای متحد و معتقد، که نه ناس است و نه ناسیون(nation). نه قوم و قبليه است و نه طایفه و عشیره. جامعهای پویا و در حال حرکت الی الله است، پایدار بر بینشی توحیدی و منسجم و همبسته بر محور رهبری دینی(امّت). جامعهای که بر مدار آموزههای اصیل دینی و اعتقادات مکتبی، کنش و رفتار و خطر میکند. مردمی که از غل و زنجیرهای طاغوتی رهیده، از تعلقات انسانیتستیزانهی ناسیونالیستی وارسته شده و زیست تمامنشدنی، حقیقتبنیاد و آخرتگرا را برگزیده است.
از این رو جمهوری اسلامی، انعکاس «آرمان و خواست مؤمنانِ متشکل و بههمپیوسته در یک سرزمین» است و نه اجتماع ملیگراهای دارای منفعت مشترک.
کاربرد واژه امت برای اشاره به مردم ایران آثار و دلالتهای روشنی دارد؛ از جمله:
◀️امّت بر محور اعتقاد به وحدانیّت الله (حقیقت مطلق) و انسجام بر مدار ولیّ خدا شکل میگیرد و بدین ترتیب با تکیه بر امّت، مرزبندی با نگاههای شرک آلود #ناسیونالیستی پررنگ میشود.
◀️ملت مسلمان ایران(امت ایران) بخشی از امت بزرگ اسلامی یعنی جامعه بزرگ مسلمانان است و پیوستگی بین نسلی مسلمانان در طول تاریخ و عرض جغرافیا بهتر نمایانده میشود.
◀️اتخاذ مفهوم امت «ایران» بدین معنا است که مردم ایران بهمثابه بخشی از امت بزرگ اسلامی، بر اساس «ایمان به مکتب اسلام» و به «رهبری پیشوای شیعی» تصمیم گرفتهاند روابط سیاسی- اجتماعی خود را، چه در داخل مرزها و چه فراتر از آن، در چارچوب #مکتب پذیرفته خویش سامان دهند. پس در این نگاه، «منافع ملی» در تقابل با «آرمانهای اسلامی» تعریف نمیشود تا چاره ای جز ترجیح یکی بر دیگری و فدا کردن دیگری وجود نداشته باشد. در بطن و متن منافع ملی یک «ملت مسلمان» که اهداف و مسئولیتهای خود را با رویکرد مکتبی و مبتنی بر مبانی اسلامی و طبعاً و عقلاً بر اساس اولویتبندی و تقدیم اهم بر مهم اتخاذ میکند، حمایت و دفاع از مسلمانان و فراتر از آن همه مظلومان و مستضعفان نهادینه و گنجانده شده است.
◀️امّت، توجه به حرکت و رشد و سیر مدام دارد و لذا امّت نیاز به #امام (رهبر شایسته برآمده از بطن امت) دارد. مسؤول بودن امت در طی طریق رشد به رهبری امام از همین رهگذر فهمیده می شود.
✍🏼 دکتر حامد نیکونهاد
عضو هیأت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
📚 پ.ن: این مقالات توضیحات مفصلی در اختیار مینهد؛
☑️ مؤلفههای بنیادین حقوق اساسی جمهوریاسلامی ایران در منطق و منطوق قانون اساسی
☑️ مفهوم امت در حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران
☑️ تأملی بر چالشهای نظام امت امامت در تلاقی با اقتضائات دولت مدرن در نظم حقوق اساسی جمهوری اسلامی
☑️ امت ایران؛ بازشناسی تحلیلی جامعه سیاسیِ زیربنای جمهوری اسلامی بمثابه نظام امت و امامت
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و معنای مدرن ملت
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
با ما همراه باشید ...⚖📜
@asaas_discourse
📝 اَساسنوشت
📍قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، به ویژه اصول ۲ و ۳، بنیانهای عقیدتی و مبانی سیاستگذاری نظام را بر پایهی توحید، نفی ستمگری، عدالتگستری و جلوگیری از هرگونه نفوذ بیگانگان بنا نهاده است. علاوه بر این، اصول کلیدی ۱۵۲ تا ۱۵۴، چارچوب سیاست خارجی کشور را به صراحت بر معیارهای مترقی اسلام و «طرد کامل استعمار و سلطهگری» قرار دادهاند. در چنین بستری، هیچ مقامی، تحت هیچ شرایطی، حق ندارد با مواضع #نسنجیده، #شتابزده و #ذلتبار، #کرامت، #عزت و #شرافت ملت مجاهد و سرافراز ایران را که حاصل سالها مبارزه و ایثار است، مخدوش سازد و یا خدشهدار کند.
🌐 مطلب مرتبط 🌐
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
📝 اَساسنوشت
📍طبق اصل صریح ۱۱۰ قانون اساسی، فرماندهی کل نیروهای مسلح و در نتیجه، تعیین سرنوشت صلح و جنگ، به طور مشخص در حیطه اختیارات و مسئولیتهای #ولی_فقیه است. هیچ فرد، گروه یا مقامی، از هر جناحی که باشد، حق ندارد در مقام اعلام موضع رسمی نظام یا تفسیر دلخواه خود، افکار عمومی را منحرف کرده و یا انسجام ملی را خدشهدار سازد. اولویت اصلی و حیاتی نظام، حفظ و ارتقاء #انسجام_ملی و تحقق خواست قاطع و عمومی مردم است؛ مردمی که خواهان #انتقام_عادلانه خون #امام_شهید و نابودی کامل ریشههای شر و فساد جهانی، یعنی #اسرائیل و #آمریکا هستند.
🌐 مطلب مرتبط 🌐
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse
📝 اَساسنوشت
📍صیانت از #حقوق_عامه ملت قهرمان ایران، وظیفه مشترک همه ارکان نظام حکمرانی است و نه فقط نیروهای مسلح شجاع.
مصداق پرتکرار حقوق عامه در بیانات متعدد رهبر شهید، پاسداری از امنیت روانی مردم بود.
در این میان، حفاظت از #امنيت_روانی عموم مردم در برابر اظهارات و اقدامات رئیسجمهور نامتعادل و فاسد ایالات متحده آمریکا، که مرتباً ملت عزیز را تحقیر و تهدید میکند، تکلیفی عاجل و قطعی است.
زمان ایفای تکلیف تاریخی #قوه_قضائیه فرارسیده است. تأخیر در ادای این وظیفه، مشمول عنوان #ترک_فعل و مستوجب #مسؤولیت_قانونی است
پ.ن: ماده ۲۹۰ قانون آيين دادرسى كيفرى
دادستان كل كشور مكلف است در جرايم راجع به اموال، منافع و مصالح ملى و خسارت وارده به حقوق عمومى كه نياز به طرح دعوى دارد از طريق مراجع ذى صلاح داخلى، خارجى و يا بين المللى پيگيرى و نظارت نمايد.
◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇◇
همراه ما باشید...⚖📜
@asaas_discourse