💠 معرفی طرح های برگزیده مرحله کشوری ششمین دوره مسابقات نجوم پژوهش سراهای دانش آموزی در سال تحصیلی 1404-1403 🛰 قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی @astrospace 🇮🇷 کانال پژوهش سراهای دانش آموزی @pajouheshsara

🌖پنج شنبه ها با چالش های فناورانه برای سکونت در ماه 🌜چالش حفاظت در برابر تابش‌های کیهانی و ریزشهاب‌سنگ‌ها در ماه، دقیقاً مانند این است که بخواهیم در منطقه‌ای جنگی بدون هیچ سپر دفاعی زندگی کنیم. زمین با داشتن جو (اتمسفر) و میدان مغناطیسی (مگنتوسفر)، مانند یک چتر نجات بزرگ عمل می‌کند که اکثر ذرات پرانرژی خورشیدی و سنگ‌های سرگردان را نابود یا منحرف می‌کند. اما در ماه، این چتر وجود ندارد. 📗 ۱. ماهیت تهدید: چرا روی سطح ماه خطرناک است؟ - تابش‌های کیهانی: این‌ها ذرات بسیار پرسرعتی هستند که از خورشید یا اعماق کهکشان می‌آیند. در طولانی‌مدت، این تابش‌ها باعث تخریب DNA، بیماری‌های حاد تابشی و افزایش شدید ریسک سرطان در فضانوردان می‌شوند. - ریزشهاب‌سنگ‌ها: سنگ‌های بسیار ریزی (گاهی به اندازه یک دانه شن) که با سرعت‌های سرسام‌آور (چندین کیلومتر در ثانیه) حرکت می‌کنند. بدون وجود جو برای سوزاندن آن‌ها، این ذرات مانند گلوله به تجهیزات و سکونتگاه‌ها برخورد می‌کنند. 📒 ۲. غارهای گدازه‌ای (Lava Tubes)؛ پناهگاه‌های طبیعی میلیاردها سال پیش، زمانی که ماه فعالیت آتشفشانی داشت، جریان‌های گدازه در زیر سطح آن جاری بودند. لایه رویی این جریان‌ها سرد و سخت شد، در حالی که گدازه مذاب در زیر آن به حرکت ادامه داد و در نهایت خارج شد. نتیجه؟ تونل‌های توخالی و عظیمی که زیر پوسته ماه باقی مانده‌اند. ◀️چرا این غارها ایده‌آل هستند؟ - سپر ضخیم سنگی: سقف این غارها چندین متر (گاهی تا ده‌ها متر) ضخامت دارد. این لایه سنگی عظیم، تمام تابش‌های مرگبار کیهانی را مسدود کرده و مانند یک زره بتنی در برابر ریزشهاب‌سنگ‌ها عمل می‌کنند 📜ثبات دمایی: سطح ماه تغییرات دمایی وحشتناکی دارد (از حدود ۱۲۷ درجه سانتی‌گراد زیر آفتاب تا ۱۷۳- درجه در شب). اما در داخل این غارها، دما ثابت باقی می‌ماند (حدود ۱۷- درجه سانتی‌گراد) که مدیریت سیستم‌های گرمایشی را بسیار آسان‌تر می‌کند. 📜ابعاد خیره‌کننده:برخلاف غارهای زمین، به دلیل جاذبه کم ماه، این تونل‌ها می‌توانند بسیار عریض باشند (گاهی تا عرض یک کیلومتر)، به طوری که یک شهر کوچک می‌تواند درون آن‌ها جای بگیرد! 📜 نحوه ساخت‌وساز در این غارها دانشمندان به جای حمل مصالح سنگین از زمین، به فکر استفاده از خودِ محیط هستند: - سکونتگاه‌های بادی: می‌توان سازه‌های پارچه‌ای پیشرفته و بادی را داخل این غارها باد کرد. چون غار خودش محافظت ایجاد می‌کند، دیگر نیازی به دیواره‌های سربی سنگین برای این سازه‌ها نیست. - چاپ سه‌بعدی: استفاده از "رگولیت" (خاک ماه) برای مهروموم کردن ورودی غارها یا ساخت دیوارهای داخلی با استفاده از ربات‌های چاپگر سه‌بعدی. 📜 چالش‌های باقی‌مانده البته همه چیز هم ساده نیست؛ ورود به این غارها (که اغلب از طریق سوراخ‌های عمودی به نام Skylights است) دشوار است. فرستادن ربات‌های کاوشگر برای نقشه‌برداری از پایداری سقف این غارها، اولین قدم حیاتی است که در ماموریت‌های آینده آژانس‌های فضایی (مثل ناسا و اسا) در اولویت قرار دارد. 💠به نظر شما، زندگی در یک شهر زیرزمینی در ماه، بیشتر شبیه به فیلم‌های علمی-تخیلی است یا می‌تواند تا چند دهه دیگر به واقعیت تبدیل شود؟ شاید روزی آدرس خانه‌ی کسی این باشد: «ماه، دریای آرامش، غار گدازه‌ای شماره ۴»! قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی 🆔@astrospace ╭━━━━⊰🇮🇷⊱━━━━╮ کانال رسمی پژوهش سراهای دانش آموزی کشور @pajouheshsara ╰═══❁💠❁═══

تقارن شگفت‌انگیز نوروز ۱۴۰۵ و عید سعید فطر/ جزئیات نجومی تحویل سال 🌸 زمان دقیق تحویل سال ۱۴۰۵: جمعه ۲۹ اسفند ۱۴۰۴، ساعت ۱۸:۱۶:۳۰ (هجده و شانزده دقیقه و سی ثانیه). 🌙 نوروز در آغوش عید فطر: طبق محاسبات نجومی، لحظه تحویل سال ۱۴۰۵ با آخرین ساعات ماه مبارک رمضان همزمان شده است. به این ترتیب: 🔹 جمعه ۲۹ اسفند: مصادف با ۳۰ رمضان (روز آخر روزه‌داری). 🔹 شنبه ۱ فروردین: آغاز سال نو و همزمان «عید سعید فطر». 🔭 چرا تحویل سال در ۲۹ اسفند است؟ طبق «قاعده نوروز تحویلی»، چون لحظه تحویل سال بعد از ظهر حقیقی (اذان ظهر) روز ۲۹ اسفند قرار دارد، از نظر تقویمی فردای آن روز «اول فروردین» محسوب می‌شود. اما از نظر آیینی، ما از عصر جمعه وارد سال جدید می‌شویم. 🌍 ویژگی‌های این لحظه خاص: اتفاقی که در لحظه تحویل سال ما رخ می‌دهد، این است که خورشید به نقطه مشخصی در آسمان می‌رسد. جذابیت تقویم ما در این است که لحظه تحویل سال در تمام کره زمین لحظه‌ای یکسان است؛ تفاوتی نمی‌کند در ایران، استرالیا یا آمریکا باشید و برای تمام ایرانیان لحظه تحویل سال یکسان است. قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی 🆔@astrospace ╭━━━━⊰🇮🇷⊱━━━━╮ کانال رسمی پژوهش سراهای دانش آموزی کشور @pajouheshsara ╰═══❁💠❁═══

مشخصات هلال ماه شوال در روزهای پنج شنبه و جمعه ۲۸ و ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ 💠 ویژه گروه های استهلال و نجوم رصدی مسابقات نجوم و فناوری های فضایی هفتمین جشنواره علمی پژوهشی پژوهش سراهای دانش آموزی 🛰 قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی @astrospace 🇮🇷 کانال پژوهش سراهای دانش آموزی @pajouheshsara

📌 قابل توجه دانش آموزان علاقه مند به شرکت در گرایش استهلال و نجوم رصدی هفتمین دوره مسابقات نجوم و فناوری هایی فضایی 📍یکی از موارد امتیاز آور در فرم داوری مراحل مختلف ( منطقه ای، استانی و کشوری) این گرایش، ارسال گزارش استهلال در ابتدا و انتهای ماه مبارک رمضان و دریافت گواهی ثبت گزارش از سوی قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی است. اکنون این فرصت را دارید تا یکی از این گزارش ها را ثبت نمایید. دانش آموزان علاقه مند که در این گرایش ثبت نام نموده یا خواهند نمود می توانند برای رصد هلال ماه نو در پایان ماه مبارک رمضان در روز های پنج شنبه و جمعه ۲۸ و ۲۹ اسفند اقدام نمایند. بعد از استهلال باید گزارش آن را از طریق فرم زیر ثبت و برای ما ارسال کنید. به گزارش های تایید شده از سوی قطب کشوری، گواهی اعطا خواهد شد و تا 10 امتیاز فرم داوری به آن تعلق می گیرد. البته انجام استهلال با توجه به شرایط اخیر کشور و جنگ تحمیلی دشمن آمریکایی صهیونی، در برخی مناطق کشور با دشواری هایی همراه است که توصیه می شود قبل از اقدام در این زمینه حتما با والدین یا مسئولین پژوهش سرا هماهنگ نمایید و ترجیحا از نقاط شهری خارج نشوید. ضمنا با توجه به تمدید مهلت ثبت نام جشنواره تا 26 فروردین ماه، امکان استهلال ماه ذی القعده ( در اواخر فروردین) و ارسال گزارش آن برای کسب گواهی قطب کشوری نجوم فراهم شده است تا دانش آموزان عزیزی که فعلا شرایط انجام استهلال را ندارند بعدا بتوانند در این رویداد شرکت نمایند. https://form.razaviedu.ir/formfa/view.php?id=2395392 فرم ارسال گزارش 🛰 قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی @astrospace

📌 سوال: چرا برای استهلال ماه باید از زمان غروب خورشید به بعد اقدام کنیم؟ 💠 پاسخ: استهلال یا تلاش برای رؤیت هلال ماه نو، به دلایل علمی و نجومی دقیقی مستلزم آن است که پس از غروب خورشید انجام شود. در ادامه دلایل اصلی این موضوع را با هم مرور می‌کنیم: ‌ ۱. تضاد نوری (کنتراست): در زمان حضور خورشید در آسمان، شدت نور آن به قدری زیاد است که جو زمین را کاملاً روشن می‌کند. هلال ماه نو بسیار باریک و کم‌نور است؛ بنابراین در روشنایی روز، چشم انسان یا حتی تلسکوپ‌های معمولی قادر به تشخیص این نور ضعیف در میان انبوه نور خورشید نیستند. با غروب خورشید و تاریک شدن تدریجی آسمان، تضاد نوری لازم برای دیدن لبه باریک و درخشان ماه فراهم می‌شود. ‌ ۲. موقعیت نجومی ماه: ماه در پایان ماه قمری (مقارنه)، بین زمین و خورشید قرار می‌گیرد و به همین دلیل بخش روشن آن رو به ما نیست. پس از گذشت چند ساعت از زمان مقارنه، ماه کمی از خط واصل زمین و خورشید فاصله می‌گیرد. در این حالت، ماه از دید ما در نزدیکی خورشید قرار دارد. بنابراین تا زمانی که خورشید در آسمان است، ماه نیز به دلیل نزدیکی به آن، تحت تأثیر تابش مستقیم قرار دارد و دیده نمی‌شود. ‌ ۳. ضخامت بسیار کم هلال: هلال ماه در اولین ساعات تولد خود، بسیار نازک است. برای اینکه این هلال دیده شود، باید «جدایی زاویه‌ای» کافی از خورشید پیدا کند. حتی در بهترین شرایط، این هلال به قدری به خورشید نزدیک است که تنها پس از پایین رفتن خورشید از خط افق، فرصت کوتاهی (چند دقیقه تا حدود یک ساعت) پیش می‌آید تا قبل از آنکه خود ماه نیز غروب کند، آن را در افق غربی مشاهده کرد. ‌ در واقع، غروب خورشید مانند کنار رفتن یک پرده ضخیم نورانی است که اجازه می‌دهد اجرام کم‌نورتری که در نزدیکی آن منطقه از آسمان هستند، خودنمایی کنند. به همین دلیل است که گروه‌های استهلال، دقیقاً از لحظات قبل از غروب خورشید آماده می‌شوند و با ناپدید شدن قرص خورشید، جستجوی دقیق خود را آغاز می‌کنند. 🛰 قطب کشوری نجوم و فناوری های فضایی @astrospace 🇮🇷 کانال پژوهش سراهای دانش آموزی @pajouheshsara

📌 سوال: چرا معمولا هلال ماه نو در نزدیکی محل غروب خورشید رؤیت می شود و مثلا در بالای سرمان در آسمان یا در شرق آسمان نیست؟ 💠 دلیل این موضوع به هندسه منظومه شمسی و موقعیت نسبی زمین، ماه و خورشید در لحظه «تولد ماه» برمی‌گردد. برای درک بهتر این موضوع، بیایید به چند نکته ساده و کلیدی نگاه کنیم: ‌ ۱. مفهوم ماه نو (مقارنه): زمانی که یک ماه قمری تمام می‌شود و ماه جدید آغاز می‌گردد، ماه دقیقاً بین زمین و خورشید قرار می‌گیرد (در اصطلاح نجومی به آن «مقارنه» می‌گویند). در این لحظه، تمام بخش روشن ماه رو به خورشید است و پشتِ تاریک ماه رو به زمین؛ بنابراین ماه اصلاً دیده نمی‌شود. ‌ ۲. فاصله گرفتن ماه از خورشید: پس از لحظه مقارنه، ماه در مدار خود به دور زمین حرکت می‌کند و کمی از خط مستقیمی که بین زمین و خورشید بود، فاصله می‌گیرد. این فاصله گرفتن باعث می‌شود لبه بسیار باریکی از بخش روشن ماه (هلال) برای ما در زمین قابل رؤیت شود. اما چون ماه هنوز فاصله زاویه‌ای کمی از خورشید دارد، در آسمان همواره در نزدیکی خورشید دیده می‌شود. ‌ ۳. هم‌سفری ماه و خورشید در آسمان: در روزهای اول ماه قمری، ماه و خورشید تقریباً با هم در آسمان طلوع و غروب می‌کنند. یعنی وقتی خورشید در حال غروب در افق غربی است، ماه هم دقیقاً در همان سمت (غرب) و با فاصله کمی از خورشید قرار دارد. - اگر ماه در شرق آسمان بود، یعنی ۱۸۰ درجه با خورشید فاصله داشت (وضعیتی که در شب چهاردهم یا ماه کامل رخ می‌دهد). - اگر ماه در میانه آسمان (بالای سر) بود، یعنی حدود ۹۰ درجه از خورشید فاصله گرفته بود (وضعیتی که در شب هفتم یا تربیع اول رخ می‌دهد). ‌ ۴. فرصت کوتاه رؤیت: چون در ابتدای ماه، ماه بلافاصله بعد از خورشید غروب می‌کند، ما فقط یک فرصت کوتاه (چند دقیقه تا حداکثر یک ساعت) بعد از غروب خورشید داریم تا آن را در همان حوالی افق غربی ببینیم. بعد از آن، خودِ ماه هم زیر افق می‌رود و غایب می‌شود. ‌ به زبان ساده: تصور کنید خورشید یک پروژکتور بزرگ و ماه یک آینه کوچک است. در شروع ماه، این آینه درست کنار پروژکتور قرار دارد. برای اینکه انعکاس نور را در آینه ببینید، باید دقیقاً به همان سمتی نگاه کنید که پروژکتور (خورشید) قرار دارد. با گذشت روزهای ماه، این آینه (ماه) آرام‌آرام از پروژکتور فاصله می‌گیرد و شب‌های بعد، آن را بالاتر و دورتر از محل غروب خورشید می‌بینیم.

📌 سوال: سوال: آیا می توان در هنگام طلوع خورشید نیز هلال ماه نو را رؤیت کرد یا فقط هنگام غروب قابل رؤیت است؟ 💠 پاسخ کوتاه این است: خیر، هلال ماه نو (که نشانه شروع ماه قمری جدید است) را نمی‌توان هنگام طلوع خورشید دید. چیزی که هنگام طلوع خورشید دیده می‌شود، هلال آخر ماه (در حال محو شدن) است. ‌ برای روشن شدن موضوع، باید بین دو نوع هلال تفاوت قائل شویم: ‌ ۱. هلال شامگاهی (هلال ماه نو) این همان هلالی است که برای تشخیص اول ماه (مثل اول رمضان یا شوال) به دنبالش هستیم. - زمان مشاهده: بلافاصله بعد از غروب خورشید. - مکان: در افق غرب. - وضعیت: این ماه چند ساعت از «مقارنه» فاصله گرفته و در حال دور شدن از خورشید است. چون ماه در مدار خود از غرب به شرق حرکت می‌کند، پس از غروب خورشید در سمت غرب ظاهر می‌شود و دقایقی بعد خودش هم غروب می‌کند. ‌ ۲. هلال صبحگاهی (هلال آخر ماه) این هلال مربوط به روزهای پایانی ماه قبلی است (مثلاً ۲۸ یا ۲۹ رمضان). - زمان مشاهده: دقایقی قبل از طلوع خورشید. - مکان: در افق شرق. - وضعیت: این ماه در حال نزدیک شدن به خورشید است تا به لحظه «مقارنه» برسد و ناپدید شود. در واقع این هلال، آخرین بازمانده از ماهِ در حال تمام شدن است که در سپیده‌دم دیده می‌شود. ‌ 💠 چرا نمی‌توان هلال ماه نو را صبح دید؟ هندسه مدار ماه به گونه‌ای است که: ۱. در پایان ماه قمری، ماه قبل از خورشید طلوع می‌کند (در شرق) و قبل از آن هم غروب می‌کند. پس فقط قبل از طلوع خورشید قابل دیدن است. ۲. در آغاز ماه قمری، ماه بعد از خورشید طلوع می‌کند و بعد از آن هم غروب می‌کند (در غرب). به همین دلیل در روشنایی روز به دلیل نزدیکی به خورشید دیده نمی‌شود و فقط پس از اینکه خورشید غروب کرد و آسمان کمی تاریک شد، در افق غربی برای مدت کوتاهی خودنمایی می‌کند. ‌ نتیجه‌گیری: اگر صبح زود و پیش از طلوع خورشید، هلالی باریک در سمت شرق دیدید، آن ماه در حال «تمام شدن» است. اما اگر عصر بعد از غروب خورشید، هلالی باریک در سمت غرب دیدید، آن ماهِ نو و در حال «شروع شدن» است. بنابراین برای استهلال ماه شوال، فقط باید در زمان غروب خورشید به افق غربی نگاه کرد.

📌 سوال: چرا معمولا استهلال ماه نو با تلسکوپ یا دوربین مورد پذیرش است اما مشاهده تصویر با CCD مورد قبول علما نیست؟ 💠 تفاوت اصلی در «ماهیت مشاهده» از نظر شرعی است. در اینجا دلایل اصلی این تفاوت دیدگاه میان فقها را بررسی می‌کنیم: ‌ ### ۱. مفهوم «رؤیت» در فقه بسیاری از فقها معتقدند تعبیر «صُومُوا لِرُؤْيَتِهِ وَ أَفْطِرُوا لِرُؤْيَتِهِ» (با دیدن ماه روزه بگیرید و با دیدن آن افطار کنید)، ظهور در رؤیت بصری دارد. - تلسکوپ و دوربین دوچشمی: این ابزارها فقط نور ماه را «تقویت» می‌کنند و مسیر نور را تغییر نمی‌دهند. وقتی شما پشت چشمی تلسکوپ قرار می‌گیرید، فوتون‌های نوری که از ماه بازتاب شده‌اند، مستقیماً به شبکیه چشم شما می‌رسند. در واقع تلسکوپ مثل یک عینک قوی عمل می‌کند که به چشم کمک می‌کند تا شیء موجود را ببیند. - دوربین‌های CCD و دیجیتال: در این ابزارها، نور به یک سنسور برخورد می‌کند، تبدیل به داده‌های الکترونیکی (صفر و یک) می‌شود، پردازش می‌گردد و سپس یک «تصویر بازسازی‌شده» روی نمایشگر نشان داده می‌شود. از نظر بسیاری از مراجع، آنچه در مانیتور دیده می‌شود، «خودِ ماه» نیست، بلکه «تصویرِ ماه» است. ‌ ### ۲. پردازش تصویر (Image Processing) دوربین‌های CCD (به‌ویژه در استهلال روزانه یا هلال‌های بسیار بحرانی) از تکنیک‌های پردازش تصویر استفاده می‌کنند. برای مثال، چندین فریم را روی هم می‌اندازند (Stacking) یا تضاد نوری (Contrast) را به صورت نرم‌افزاری بالا می‌برند تا هلال از پس‌زمینه آسمان جدا شود. - علما معتقدند این هلال «ساخته پردازشگر» است و با چشم انسانی (حتی با کمک ابزار اپتیکی ساده) قابل دیدن نبوده است. ملاک شرعی برای بسیاری از فقها، قابلیّت رؤیت برای انسان است، نه قدرتِ سنسورهای سیلیکونی در شکار فوتون‌ها. ‌ ### ۳. ملاک «رؤیت با چشم» (مسلح یا غیرمسلح) در میان مراجع تقلید، دو دیدگاه کلی وجود دارد: - برخی مراجع رؤیت با ابزار اپتیکی (تلسکوپ و دوربین) را معتبر می‌دانند؛ چون آن را مصداق «رؤیت» می‌دانند (چشم با کمک ابزار می‌بیند). اما همین بزرگواران نیز معمولاً تصویر CCD را به تنهایی برای اثبات اول ماه کافی نمی‌دانند. - برخی دیگر از مراجع معتقدند ملاک، «رؤیت با چشم غیرمسلح» (عادی) است. از نظر این گروه، حتی تلسکوپ هم ملاک نیست، چه برسد به دوربین دیجیتال. ‌ ### ۴. اعتبار و اطمینان (حجیّت) تصویر CCD می‌تواند به عنوان یک مؤید یا راهنما به کار رود. یعنی اگر دوربین CCD مکان هلال را مشخص کرد و سپس رصدگر توانست با چشم پشت تلسکوپ آن را ببیند، رؤیت ثابت می‌شود. اما به تنهایی نمی‌تواند مبنای حکم شرعی باشد، چون احتمال خطا در پردازش تصویر یا پیکسل‌های سوخته سنسور وجود دارد و از نظر فقهی، «رؤیت» بر آن صدق نمی‌کند. ‌ خلاصه ساده: تلسکوپ مثل «ذره‌بین» است که به چشم شما کمک می‌کند مستقیماً ماه را ببیند؛ اما CCD مثل «تلویزیون» است که عکسی از ماه را به شما نشان می‌دهد. از نظر فقهی، دیدن عکس ماه، معادل دیدن خودِ ماه محسوب نمی‌شود.

📌 چرا برخی کشورهای مسلمان عربی معمولا بدون رویت هلال، شروع ماه نو قمری و مثلا عید سعید فطر را اعلام می کنند؟ 💠 این موضوع یکی از تفاوت‌های مبنایی در جهان اسلام است که باعث می‌شود گاهی کشورهای مختلف در روزهای متفاوتی عید فطر را اعلام کنند. ریشه این تفاوت در دو مورد اصلی است: «مبنای فقهی» و «روش‌های محاسباتی». ‌ در اینجا دلایل اصلی که چرا برخی کشورهای عربی (مانند عربستان سعودی و برخی دیگر) بدون رؤیت عینی هلال، شروع ماه را اعلام می‌کنند، بررسی می‌کنیم: ‌ ### ۱. اولویت «محاسبات نجومی» بر «رؤیت بصری» برخلاف بسیاری از فقهای شیعه و برخی مذاهب سنی که معتقدند ماه باید حتماً با چشم (مسلح یا غیرمسلح) دیده شود، برخی از اندیشمندان و تقویم‌نویسان در کشورهای عربی بر «تولد ماه» یا «امکان رؤیت» تکیه می‌کنند. - در تقویم «ام‌القری» (تقویم رسمی عربستان)، ملاک این است که «مقارنه» (تولد ماه) اتفاق افتاده باشد و ماه پس از خورشید غروب کند، حتی اگر این فاصله زمانی بسیار کم باشد و هلال عملاً با هیچ تلسکوپی قابل دیدن نباشد. - از نظر آن‌ها، همین که از نظر علمی ثابت شود ماه در آسمان حضور دارد (حتی اگر دیده نشود)، برای شروع ماه کفایت می‌کند. ‌ ### ۲. پذیرش شهادتِ شهود (حتی اگر اشتباه باشد) در برخی از این کشورها، سیستم قضایی و مذهبی بر پایه «شهادت دادن افراد» (بیّنه) استوار است. - بسیاری از اوقات، افرادی ادعا می‌کنند که ماه را دیده‌اند. مراجع مذهبی در آن کشورها شهادت این افراد را می‌پذیرند، حتی اگر منجمان با قاطعیت علمی بگویند که در آن لحظه و موقعیت، رؤیت ماه به دلیل نزدیکی به خورشید یا غبار غلیظ، «غیرممکن» بوده است. - منجمان معتقدند در بسیاری از این موارد، افراد دچار توهم رؤیت شده‌اند یا سیاره زهره، دنباله‌دارها یا حتی دود هواپیما را با ماه اشتباه گرفته‌اند، اما سیستم فقهی آن‌ها «اعتبار دادن به قول مسلمان» را بر «داده‌های نجومی» مقدم می‌شمارد. ‌ ### ۳. مبنای «اتحاد افق» (وحدت افق) برخی از کشورهای مسلمان معتقدند اگر ماه در هر نقطه‌ای از جهان اسلام (یا حتی کل زمین) دیده شود، برای بقیه کشورها هم ماه ثابت می‌شود. - مثلاً اگر در شرقی‌ترین نقطه آفریقا ماه دیده شود، کشورهای عربی آن را برای خودشان هم ملاک قرار می‌دهند، در حالی که در کشورهای دیگر (مثل ایران) مبنا معمولاً این است که ماه باید در «افق همان منطقه یا مناطق هم‌افق» قابل رؤیت باشد. ‌ ### ۴. مصلحت‌های سیاسی و اجتماعی گاهی اوقات اعلام عید در یک روز مشخص، به منظور هماهنگی بیشتر در دنیای عرب یا برگزاری مراسم حج (در مورد عید قربان) صورت می‌گیرد. در واقع تمایل به داشتن یک تقویم واحد و منظم باعث می‌شود که گاهی دقت در «رؤیت فیزیکی» فدای نظم تقویم قراردادی شود. ‌ ### ۵. تفاوت در تعریف «رؤیت» در فقه سلفی و برخی مذاهب دیگر، گاهی صرفِ «غروب کردن ماه بعد از خورشید» (حتی برای یک ثانیه) را به معنای پایان ماه قبلی و آغاز ماه جدید می‌دانند، بدون اینکه شرط کنند هلال باید ضخامت کافی برای دیده شدن داشته باشد. ‌ خلاصه مطلب: بسیاری از این کشورها از تقویم قراردادی استفاده می‌کنند که بر اساس محاسبات نجومی تنظیم شده و در آن «امکانِ دیدن» شرط نیست، بلکه «حضورِ ماه در آسمان بعد از خورشید» کافیست. همچنین، پذیرش سریعِ ادعای افراد عادی مبنی بر دیدن ماه، عامل اصلی اعلام‌های زودهنگام در این کشورهاست.