👑 قواعد مهم بابهای ثلاثی مزید 👑
بررسی بابهایی که اولین صیغه ی ماضی آنها دارای یک حرف زائد( مزید بحرفٍ زائدٍ) هستند:
🔅باب إفعال ، تفعیل ، مفاعَلَة🔅
1⃣ باب إفعال: این باب معمولا برای متعدّی کردن افعال لازم به کار میرود.
جَلَسَ( =نشست) ⬅️ فعل لازم
أجْلَسَ( =نشاند). ⬅️ فعل متعدّی
🔴 صرف باب إفعال:
ماضی: أفعَلَ ------> أجْلَسَ
مضارع: یُفْعِلُ ------> یُجْلِسُ
امر: أَفْعِلْ --------> أجْلِسْ
مصدر: إفعال -------> إجْلاس
🔺حروف اصلی: ف ع ل ---> ج ل س
🔺حروف زائد: همزه ---> همزه
🍃🍂🍁🍃🍂🍁
2⃣ باب تَفْعیل: این باب نیز غالباً برای متعدی کردن افعال لازم به کار میرود .
نَزَلَ( =نازل شد) ⬅️ فعل لازم
نزَّلَ( =نازل کرد) ⬅️ فعل متعدّی
🔴 صرف باب تفعیل:
ماضی: فَعَّلَ ----> نَزَّلَ
مضارع: یُفَعِّلُ -----> یُنَزِّلُ
امر: فَعِّلْ -----> نَزِّلْ
مصدر: تَفعیل-----> تنزیل
🔺حروف اصلی: ف ع ل ---> ن ز ل
🔺حروف زائد: تکرار "ع" ---> تکرار"ز"
🍃🍂🍁🍃🍂🍁
3⃣ باب مُفاعَلَة:
این باب بری مشارکت به کار میرود ،مشارکتی یکطرفه به نحوی که یکی فاعل و دیگری مفعول باشد.
کتَبَ علیٌّ کتاباً(=علی نامهای را نوشت)
کاتَبَ علیٌّ صدیقَــهُ(=علی با دوستش نامه نگاری کرد)
🔴 صرف باب مفاعلة:
ماضی: فاعَلَ -----> کاتَبَ
مضارع: یُفاعِلُ ----> یُکاتِبُ
مصدر: مفاعَلَة (فِعال) -----> مُکاتَبَة
امر: فاعِلْ ------> کاتِبْ
🔺حروف اصلی: ف ع ل ---> ک ت ب
🔺حروف زائد: الف ---> الف
🍃🍂🍁🍃🍂🍁
بررسی باب هایی که اولین صیغه ی ماضی آنها دارای دو حرف زائد( بحرفَیْنِ زائدَیْنِ)هستند:
🔅تفعُّل، تفاعُل، اِنفعال، اِفتعال 🔅
1⃣ باب تفَعُّل: این باب معمولا برای مطاوعة (اثرپذیری) به کار میرود.
ادَّبْتُ الطفلَ فَتَأدَّبَ = کودک را ادب کردم ،پس با ادب شد .
🔴صرف باب تفعُّل :
ماضی: تَفَعَّلَ ------> تحَمَّلَ
مضارع: یَتَفَعَّلُ ------> یَتَحَمَّلُ
امر: تَفَعَّلْ --------> تَحَمَّلْ
مصدر: تَفَعُّلْ -------> تَحَمُّل
🔺حروف اصلی: ف ع ل ----> ح م ل
🔺حروف زائد: ت و تکرار ع ----> ت و تکرار م
☑️ این باب گاهی به صورت لازم یا متعدی استفاده میشود.
☑️دقت کنید ک ماضی این باب با "ت" شروع میشود ،پس بسیار دقت کنید که در تله تستی نیفتید .
☑️ماضی صیغه های ۲و۳و۶ کاملا با امر صیغه های ۸و۹و۱۱و۱۲ یکسان هستند.
2⃣ باب تَفاعُل : این باب نیز برای مشارکت دو طرفه به کار میرود.
🔴 صرف باب تفاعُلْ:
ماضی: تَفاعَلَ ----> تکاتَبَ
مضارع: یَتَفاعَلُ -----> یَتَکاتَبُ
امر: تَفاعَلْ -----> تَکاتَبْ
مصدر: تَفاعُلْ -----> تَکاتُب
🔺حروف اصلی:ف ع ل ----> ک ت ب
🔺حروف زائد: ت - الف ----> ت - الف
مثال:
تکاتَبَ علیٌ و محمدٌ = علی و محمد نامه نگاری کردند.
علی و محمد هر دو در نامه نگاری کردن مشارکت دارندو هر دو فاعل هستند.
*علی فاعل و مرفوع است و محمد معطوف و مرفوع به تبعیت از فاعل.
3⃣ باب اِنفعال:
این باب هم برای مطاوعة (اثرپذیری) به کار میرود و بصورت لازم استفاده میشود.
🔴 صرف باب انفعال:
ماضی: اِنفَعَلَ -----> اِنصرَفَ
مضارع: یَنفَعِلُ ----> یَنصَرِفُ
امر: اِنفَعِلْ ------> اِنصَرِفْ
مصدر: اِنفعال ----> اِنصِراف
🔺حروف اصلی:ف ع ل ----> ص ر ف
🔺حروف زائد: همزه -ن ----> همزه - ن
4⃣ باب اِفْتِعال: این باب نیز برای مُطاوعة به کار میرود .
🔴 صرف باب افتعال :
ماضی: اِفْتَعَلَ -----> اِحترَمَ
مضارع: یَفْتَعِلُ ------> یَحترِمُ
امر: اِفْتَعِلْ -------> اِحتَرِمْ
مصدر: اِفتِعال -------> اِحتِرام
🔺حروف اصلی: ف ع ل ---> ح ر م
🔺حروف زائد: همزه - ت ---> همزه - ت
🍃🍂🍁🍃🍂🍁
بررسی بابی که اولین صیغه ی ماضی آن دارای سه حرف زائد( بزیادة ثلاثة أحرف: )هست:
🔅باب إستفعال 🔅
🔴 صرف باب استفعال :
ماضی: إِسْتَفْعَلَ -----> إسْتَغْفَرَ
مضارع: یَسْتَفعلُ-----> یَسْتَغفِرُ
امر: إستَفعِلْ ------> إسْتَغْفِرْ
مصدر: إستفعال ------> اِستِغْفارْ
🔺حروف اصلی: ف ع ل ----> غ ف ر
🔺حروف زائد:
همزه - س- ت ----> همزه - س- ت
مثال:
أستغفِرُ اللهَ = از خدا طلب بخشش میکنم.
@drjall
https://www.aparat.com/v/LQ8kO
تدریس ملحقات فن ترجمه در دوران کرونا
@drjall
✅✅✅✅✅✅
تهیه کننده: مرضیه آزموده
خلاصه ۸ باب مزید:
🔘۱- فقط: باب "اِستفعال"، ۳ حرف زائد دارد.
🔘۲- فقط: امر باب "إِفعال" با " أَ " شروع میشود.( شش كوچولو همراه َ = همزه فتحه دار )
🔘۳- فقط: مصدر باب "تفعیل"، با ماضی، مضارع و امرش، تفاوت بسیار دارد.
🔘۴- فقط: مصدر باب "مُفاعَلة" به تاء گرد ختم میشود.
🔘۵- فقط : در باب "تفعّل"، ماضی، مضارع، امر و مصدر، همگی تشدید دارند.
🔘۶- فقط: در ۲ باب "تفعُّل و تفاعُل" همه حرکات ماضی، مضارع، امر و مصدر در بالای حروف کلمه قرار دارد.
🔘۷- فقط: در ۲ باب "تفعُّل و تفاعُل"، حرکت عین الفعل ماضی و امر، با هم یکی است.( در ۶ باب دیگر، حرکت عین الفعل ماضی " َ " ، حرکت عین الفعل امر " ِ " است)
🔘۸- فقط: در ۳ باب "تفعُّل، تفاعُل،اِفتعال" یکی از حروف زائد "ت" است.
🔘۹- فقط: در ۲ باب "تفعُّل و تفعیل"، حرف زائد به صورت تشدید " ّ " به کار میرود.
🔘۱۰- فقط: در ۳ باب "إِفعال، تفعیل و مُفاعَلة"، فعل مضارع با " ُ " شروع می شود.
🔘۱۱- فقط: در ۳ باب "اِفعال، تفعیل و مُفاعَلَة"، یک حرف زائد وجود دارد.
🔘۱۲- فقط: در ابتدایِ امر ۴ باب "تفاعُل، تفعُّل، تفعیل و مُفاعَلة" نیازی به " ا " نیست.
🔘۱۳- فقط: در ابتدایِ امر ۴ باب "اِستفعال، اِفتعال، اِنفعال الف كسره دار " اِ " به کار میرود و باب 《 إِفعال 》 ( إِ ) همزه دار به كار مى رود.
🔘۱۴- فقط: ۴ باب "اِفتعال، اِنفعال، تفعُّل و تفاعُل"، ۲حرف زائد دارد.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
🔘۱۵- غالبا باب "اِستفعال" متعدی است، و در آن، معنای طلب و درخواست وجود دارد.( اما فعلهایی مانند: اِستَکبَرَ: لازم است)
🔘۱۶- غالبا در باب "تفاعُل"، مشارکت دو طرفه وجود دارد به معنای: به یکدیگر، با یکدیگر، همدیگر.(درفعلهایی مانند: تَعالَیَ، مشارکت وجود ندارد)
🔘۱۷- غالبا در باب "مُفاعَلة"، مشارکت یک طرفه وجود دارد و از کلمه "با" در ترجمه استفاده میشود.(در فعلهایی مانند: سافَرَ، طالَعَ، ترجمه "با" وجود ندارد)
🔘۱۸- غالبا باب "إِفعال و تفعیل"، متعدی است.(اما فعل هایی مانند: أَفلَحَ و أَسلَمَ لازم هستند. أَخلَص نیز به دو صورت لازم و متعدی به کار می رود)
🔘۱۹- باب "اِنفعال"، لازم است.
🔘۲۰- باب "اِفتعال و تفعّل"، گاهی لازم و گاهی متعدی است. مانند: اِنتَشَرَ، اِنتَخَبَ، تَنَبَّهَ، تَعَلَّمَ
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
🔘۲۱- در مضارع باب "تفاعُل و تفعُّل"، هرگاه دو حرف " ت " کنار هم قرار گیرند جائز است که یکی از آنها حذف گردد. مانند: لاتَفَرَّقُوا.(لا تَتَفَرَّقُوا بوده است)
🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲🔲
🌹🌹🌹🌹
👆👆👆
👆تهیه کننده سرکار خانم مرضیه آزموده از کرج👆
🔵👇عيّن الصحيح :👇
إِفعال ■
إِفتعال □
إِنفعال □
إِستفعال □
فقط باب إِفعال همزه ( شش کوچولو ) همراه با کسره《 ء إِ 》مى گیرد و باب های ( اِفتعال ، اِنفعال ، اِستفعال ) نیازی به همزه (شش کوچولو ) ندارند و الف ابتدای آن《 اِ 》 فقط کسره می گیرد نه همزه.
👆ضبط حرکات الحروف👆
🟣 كاتِب :
الف ) فعل أمر باب ( مُفاعَلَة )
ب ) اسم فاعل از فعل هاى گروه اوّل ( ثلاثي مجرّد)
🟢 مُشاهَدة :
الف )اسم مفعول از فعل هاى گروه دوّم ( ثُلاثي مزيد )
ب ) مصدر باب ( مُفاعَلَة )
@drjall
CS.tajrobi.pdf
حجم:
10.8M
دفترچه انتخاب رشته تجربی ۱۴۰۲
@drjall
قناة عربیة سهلة
کانال عربی آسان
https://eitaa.com/drjall
CS.Ensani.pdf
حجم:
10.9M
دفترچه انتخاب رشته علوم انسانی ۱۴۰۲
@drjall
قناة عربیة سهلة
کانال عربی آسان
https://eitaa.com/drjall
cs.pey.pdf
حجم:
1.6M
دفترچه پیوست دانشگاه ها
@drjall
قناة عربیة سهلة
کانال عربی آسان
https://eitaa.com/drjall
جدول پذیرش ظرفیت رشته های تحصیلی گروه آزمایشی ریاضی و فنی در دوره های مختلف👆
@drjall
قناة عربیة سهلة
کانال عربی آسان
https://eitaa.com/drjall
جدول پذیرش ظرفیت رشته های تحصیلی گروه آزمایشی علوم تجربی در دوره های مختلف👆
@drjall
قناة عربیة سهلة
کانال عربی آسان
https://eitaa.com/drjall