احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش پانزدهم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ زيردستان تو اين است كه بدانى آنها به خاطر ناتوانى خود و توانايى تو رعيّت تو گشته‏اند پس واجب است كه در بين آنان به عدل رفتار كنى و براى آنان چون پدرى مهربان باشى و نادانى آنان را ببخشايى و در كيفر نمودن آنان شتاب نكنى و خداى عزّ و جلّ را بر قدرت و تسلّطى كه بر ايشان به تو داده است سپاسگزار باشى. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 29. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش شانزدهم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ آنان كه سرپرستى علمى ايشان را به عهده دارى اين است كه بدانى خداى عزّ و جلّ تو را در آموختن دانشى كه به تو عطا فرموده متولّى و سرپرست آنان قرار داده و از خزانه علم درى بر تو گشوده پس اگر در تعليم و آموزش آنان نيك بكوشى و براى آنان دروغ نبافى و از [قدر ناشناسى‏] آنان ملول و دلتنگ نگردى خداوند از فضل خود بر تو زيادتى [از علم و ايمان‏] را عطا مى‏فرمايد و امّا اگر دانشت را از مردمان دريغ داشتى يا آنگاه كه آنان خواهان دانش تو هستند با دروغ‏بافى آنان را متحيّر و سرگردان سازى بر خداى عزّ و جلّ سزاوار است كه دانش و درخشندگى آن را از تو بگيرد و جايگاهت را در دلها بى‏اعتبار سازد. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 29. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش هفدهم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ همسرت اين است كه بدانى خداوند عزّ و جلّ او را مايه آسايش و آرامش تو قرار داده و او نعمتى از جانب خداى عزّ و جلّ براى توست پس او را گرامى بدارى و با او مدارا كنى اگر چه حقّى كه تو بر او دارى بسى لازم‏تر است پس بر توست كه با او به مهربانى رفتار كنى زيرا او اسير توست و بايد او را اطعام نموده و جامه بپوشانى و هر گاه نادانى نمود مورد بخشش قرارش دهى. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 29. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش هجدهم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ مملوك تو اين است كه بدانى او نيز آفريده پروردگار توست و فرزند پدر و مادر تو (يعنى فرزند حضرت آدم و حوّا است) و گوشت و خون تو است تو مالكش نيستى به اين دليل كه تو او را آفريده باشى نه خدا، و تو هيچ يك از اعضاى او را نيافريده‏اى و روزى او را از دل طبيعت تو بيرون نياورده‏اى ولى خداوند عزّ و جلّ كار او را به تو واگذاشت سپس او را مسخّر تو گرداند و تو را بر او امين قرار داد و او را به امانت نزد تو نهاد تا او آنچه از مال و دارايى كه تو به او مى‏دهى برايت نگهدارى كند، پس تو نيز به او نيكى كن چنان كه خداوند به تو نيكى نموده است و اگر در نظر تو ناپسند است به جاى او مملوك ديگرى بگير و مخلوق خداى عزّ و جلّ را عذاب مده و هيچ نيرويى نيست مگر به يارى خدا. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 29. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش نوزدهم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ مادرت اين است كه بدانى او زمانى تو را حمل كرد كه با آن وضعيّت كسى ديگرى را حمل نمى‏كند و به تو از ميوه قلب خود چيزى را كه هيچ كس به كسى ديگر نمى‏بخشد عطا كرد و با تمامى اعضاى خود تو را نگهدارى نمود و باكى نداشت از اينكه تو گرسنه شوى و غذايت دهد و تشنه شوى و سيرآبت كند و عريان باشى و تو را بپوشاند و آفتاب بر تو بتابد و او سايه بر تو افكند، و به خاطر تو از خواب كناره گرفت. و تو را از گرما و سرما نگاهداشت تا براى او باشى و تو توانايى سپاسگزارى از او را ندارى مگر به كمك و توفيق الهى. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 29. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیستم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ پدرت اين است كه بدانى او اصل و ريشه توست زيرا اگر او نبود تو نيز نبودى پس هر گاه در خود چيزى ديدى كه مايه خودپسندى تو شد بدان كه پدرت در آن صفت اصل و ريشه توست پس خداى را سپاس گو و شكرش را به جاى آور كه هيچ نيرو و جنبشى نيست مگر به اراده الهى. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 31. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و یکم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ فرزندت اين است كه بدانى او از توست و در اين دنيا خير و شرّش منسوب به توست و تو در برابر ادب نيكوى او و راهنمايى او به سوى خداى عزّ و جلّ و يارى او بر طاعت پروردگار مسئول هستى، پس در مورد او همانند كسى كه مى‏داند بر احسان به فرزند ثواب خواهد برد و بر بدى نمودن به او كيفر خواهد ديد عمل كن. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 31. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و دوم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ برادرت اين است كه بدانى او به منزله دست تو و مايه عزّت و قدرت توست بنا بر اين از او به عنوان اسلحه و وسيله‏اى براى معصيت خداوند و همچنين [پشتيبان و] ساز و برگ براى ستم به خلق خدا استفاده مكن، در مقابل دشمنش او را تنها مگذار و از نصيحت نمودن و خيرخواهى او كوتاهى مكن، و اينها در صورتى است كه او مطيع خداوند باشد و گر نه بايد خداوند در نزد تو ارجمندتر از او باشد و هيچ جنبش و قدرتى نيست مگر به كمك خداوند، و امّا حقّ آقايى كه تو را آزاد كرده اين است كه بدانى او مالش را در راه تو خرج كرده و تو را از ذلّت و وحشت بندگى به عزّت و آرامش آزادى رسانده است و از اسيرى ملكيّت تو را رها نموده و بند بندگى را از تو گشوده و تو را از زندان بيرون آورده و تو را مالك خودت نموده و به تو براى عبادت پروردگارت فراغت بخشيده و بايد بدانى كه او در زندگى و مرگت سزاوارترين و نزديكترين مردمان به توست و يارى رساندن به او بر تو واجب است حال چه خودت به ياريش بشتابى و چه آنچه را كه از تو احتياج دارد در اختيارش قرار دهى و هيچ قدرتى نيست مگر به كمك خداوند. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 31. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و سوم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ كسى كه به تو احسان و نيكى نموده اين است كه او را سپاس گويى و نيكى‏اش را ياد كنى و گفتار نيكو را در مورد او به گوش ديگران برسانى و بين خود و خداى عزيز و جليل براى او خالصانه دعا كنى اگر چنين كنى از او در نهان و آشكار قدردانى كرده‏اى. سپس اگر روزى توان عوض دادن و جبران خوبى‏اش را يافتى چنين كن. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 31. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و چهارم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ اذان گو اين است كه بدانى او پروردگار عزيز و جليل را به ياد تو مى‏آورد و تو را به سوى بهره‏ات دعوت مى‏كند و تو را بر انجام فريضه‏اى كه خداى عزّ و جلّ بر تو واجب ساخته يارى مى‏كند پس بر اين كار از او همانند كسى كه به تو نيكى روا داشته قدردانى كن. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 33. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و پنجم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ كسى كه پيشنماز توست اين است كه بدانى او سفير بودن بين تو و پروردگارت را به عهده گرفته و سخنگوى توست و تو از جانب او سخن نمى‏گويى و دعاگوى توست و تو دعايش نمى‏كنى و تو را از هول و هراس ايستادن در پيشگاه پروردگارت كفايت كرده است، اگر نقصى باشد به گردن اوست نه تو و اگر نمازش كامل و تمام باشد تو نيز با او شريك هستى و بر تو برترى ندارد با سپر خود تو را نگاه داشته و با نماز خود نمازت را حافظ گشته پس بايد به اندازه خوبى و خدمتى كه به تو دارد قدردان و سپاسگوى وى باشى. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 33. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat

احادیث کتاب #جهادالنفس شماره 19 بخش بیست و ششم امام سجّاد عليه السّلام در ادامه فرموده اند: و امّا حقّ همنشينت اين است كه با نرمى پذيراى او باشى و در گفتگو با وى انصاف را رعايت كنى و جز با اجازه او از جايت برنخيزى و او مى‏تواند بدون اجازه تو بر خيزد، لغزشهايش را به فراموشى سپار و خوبيهايش را حفظ كن و جز خوبى را به گوش او مرسان. جهاد النفس وسائل الشيعة / ترجمه افراسيابى، ص: 33. احسان پورنعمان درنگی بر فرهنگ https://eitaa.com/ehsankhattat