🔘سه اهرم و یک شبح/ اپیزود اول
اختباس: ترامپ در مواجهه با جمهوری اسلامی ایران، دستکم از سه اهرم قدرتمند برخوردار است:
1⃣ کاستن از توان نظامی از طریق حملات هوایی و ضربات نقطهزن؛
2⃣ کاهش منابع اقتصادی با محاصره دریایی و محدودسازی صادرات و واردات؛
3⃣ افزایش هزینههای مالی و اقتصادی از طریق تحریمهای فراگیر و فشار بر نهادهای کلیدی.
بکارگیری همزمان این سه اهرم، میتواند جمهوری اسلامی را تضعیف و فرسوده کند؛ ولی در این معادله، یک حلقه مفقوده اساسی وجود دارد:
سازوکار مشخصی که بتواند «فشار» را به «تغییر تصمیم سیاسی» در تهران تبدیل کند.
میخواهم بگویم، اگر استراتژی واشنگتن صرفاً بر «قدرت هوایی»، «محاصره دریایی» و «فشار اقتصادی» استوار باشد، نمیتوان آن را شیوهای کارآمد برای تغییر رفتار یا تغییر نظام برشمرد.
یعنی بدون یافتن این حلقه مفقوده، فشار حداکثری به «بقای شکوهمندانه» نظام خواهد انجامید، نه به «تسلیم» آن!
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘سه اهرم و یک شبح/ اپیزود دوم
کودتا اینجا موضوعیت پیدا میکند.
ماموریت کودتا، تبدیل فشار نظامی و اقتصادی به دستآورد سیاسی است.
حالا بهتر میشود فهمید کارگزاران کودتا چه میخواهند و چه میکنند.
ضمناً من کودتا را محصور در حلقهی اصلاحات و ظریف و روحانی نمیبینم.
این قرائتهای رسانهزده و قدرتساخته را دور بیندازید...
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘سه اهرم و یک شبح/ اپیزود سوم
اختباس: جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با ایالات متحده، دستکم از ۳ اهرم پایدار و ساختاری برخوردار است؛ اهرمهایی که برخلاف ابزارهای مقطعی واشنگتن، ریشه در ساختار اجتماعی_سیاسی ایران دارند و به همین دلیل، فرسایشپذیر نیستند:
1⃣ اهرم عمق منطقهای و شبکهی نفوذ: ایران در چهار دهه گذشته، یک شبکهی چندلایه از روابط، پیوندها و ظرفیتهای منطقهای ساخته که در لحظههای حساس، میتواند معادلات امنیتی را دچار تغییر کند. این شبکه، هزینهی هر فشار آمریکا را بالا میبرد و دامنهی پیامدها را برای واشنگتن غیرقابل پیشبینی میکند.
این همان چیزی است که در ادبیات امنیتی آمریکا «شبکهی تهدیدات پراکنده» نامیده میشود.
2⃣ اهرم ژئوپلیتیک انرژی و موقعیت جغرافیایی: ایران در نقطهی اتصال سه کریدور انرژی قرار دارد؛ هر نوسان در پیرامون ایران، میتواند بر قیمت جهانی نفت و گاز اثر بگذارد و اقتصاد آمریکا را در دورههای حساس سیاسی تحت فشار قرار دهد. این اهرم، یک ابزار تاکتیکی نیست؛ یک متغیر ساختاری است که واشنگتن ناچار است همیشه آن را لحاظ کند.
3⃣ اهرم تابآوری اجتماعی_سیاسی: ساختار سیاسی ایران در چهار دهه گذشته نشان داده که فشار اقتصادی، لزوماً به تغییر تصمیم سیاسی نمیانجامد. جامعهی ایران، برخلاف مدلهای کلاسیک تحلیل غربی، دارای یک تابآوری اجتماعی_ایدئولوژیک است که فشار را هضم میکند!
اما در این معادله، یک شبح وجود دارد؛ شبحی که برای آمریکا نگرانکنندهتر از هر ابزار دیگر است: شبح بسیج ایدئولوژیک!
این شبح، همان توان بسیجکنندگی بالا، ظرفیت مکتبی گسترده و امکان فوقالعادهی خودترمیمی در ساختار جمهوری اسلامی است. ایران در لحظههای بحران، قادر است نیروهای اجتماعی، سیاسی و حتی فرهنگی را حول یک محور واحد بسیج کند؛ محوری که از جنس «ایدئولوژی»، «هویت» و «امنیت ملی» است.
این توان بسیج، یک پدیدهی اجتماعی است که میتواند فشار خارجی را به انسجام داخلی تبدیل کند! یعنی فشار را مهندسی معکوس کرده و بازسازی هویتی میکند! این همان چیزی است که در ادبیات امنیتی به آن «خودترمیمی ساختاری» گفته میشود؛ توانایی نظام برای بازسازی انسجام، بازتعریف تهدید و تبدیل فشار به مقاومت...
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘افزایش قیمت بنزین از ۵ هزار به ۱۰ هزار تومان، از ۱۷ شهریورماه، قطعی شده است.
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘دیروز بعد از ظهر، ۲ جوان بسیجی که در حال عبور از جادههای بین شهری در سیستان و بلوچستان بودند، توسط مزدوران دشمن مورد حمله قرار گرفته و به شهادت رسیدند. تروریستها، این جوانها رو تنها گیر آوردند و سر حوصله بهشون تیر خلاص زدند...
هزینهی بسیجی بودن در کشور انقلابی تا این حد بالا رفته...
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘از گذشتهی حماس تا آیندهی حزبالله
اختباس: نتانیاهو راست گفت که مسئولیت نخست دولتش، تامین امنیت کشور و مردمش (رژیم و اشغالگران) است و در این باره منتظر کسی نخواهد ماند (به خصوص آمریکا). شاهد، رخدادی است که از ۱۰ شهریور تا امروز همه خاورمیانه بدان چشم دوختهاند: سقوط مقر علیالطاهر...
ارتش اسرائیل کنترل عملیاتی ارتفاعات علیالطاهر نزدیک نبطیه را به دست گرفته و زیرساختهای زیرزمینی گسترده حزبالله را پاکسازی و در حال خنثیسازی است. این مجموعه که طی دو دهه با هزینه مالی بالا ساخته شده بود، شامل اتاقهای فرماندهی، انبار سلاح، ژنراتور و امکانات ماندگاری چندین ماهه میشد و به عنوان مرکز عصبی واحد بدر عمل میکرد. در واقع هتل-پادگانی چند ستاره.
موقعیت مرتفع آن امکان پرتاب موشکهای کوتاهبرد و پهپاد به شمال اسرائیل را فراهم میآورد و مساحت و تیپ ساختش، ماندگاری طولانی را برای نظامیان فراهم میساخت. ولی از مدتها پیش، با شناسایی دقیق ماهوارهای، هوایی و تجسس زمینی، بستر برای تصرفش مهیا شد.
این عملیات، ترکیبی از محاصره طولانی، شناسایی دقیق با پهپادهای حرارتی و ورود مهندسی بود. برخی نیروهای حزبالله شهید یا مجبور به عقبنشینی شدند و تجهیزات مهمی هم به دست اسرائیل افتاد. از دست رفتن این گره راهبردی، توان فرماندهی محلی، ذخیرهسازی امن و پرتاب محافظتشده در محور شرقی جنوب لبنان را به طور محسوسی کاهش داده است.
البته، این ضربه به معنای فلج کامل یا جمود نظامی حزبالله نیست.
حزبالله سازمانی غیرمتمرکز با ذخایر پراکنده موشکی و پهپادی در عمق خاک لبنان، تجربه جنگ نامتقارن و پشتوانه ایران است. نابودی یک مجتمع، هرچند بزرگ و مستحکم، توانایی بازدارندگی کلی، عملیات چریکی یا بازسازی تدریجی را از بین نمیبرد. نمونههای جنگ ۲۰۰۶ و درگیریهای اخیر نشان میدهد حزب پس از ضربات سنگین زیرساختی همچنان توان پاسخگویی نسبی خود را حفظ کرده است. این همان خودترمیمی ساختاری است که اختباس پیشتر به آن _درباره جمهوری اسلامی و نهادهای آن_ اشاره کرده بود.
اثر واقعی این عملیات در تضعیف الگوی «جنگ پایدار از زیرزمین» در جنوب لبنان، افزایش هزینه بازسازی و تشدید فشار سیاسی برای خلع سلاح یا عقبنشینی بیشتر نهفته است. خودِ رژیم اذعان کرده شبکههای مشابه دیگری هنوز باقی ماندهاند. بنابراین، آنچه رخ داده پیشرفتی رژیم در پروژه خنثیسازی نقاط کلیدی حزب است، هرچند حزبالله همچنان بازیگر نظامی فعالی باقی میماند و سرنوشت نهایی به واکنشهای آتی، وضعیت آتشبس و توانایی بازسازی بستگی دارد. آیا حزبالله هم به سرنوشت حماس گرفتار میشود؟ یا ققنوس دوباره از خاکستر خود برمیخیزد؟
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘اختباس: در جلسهای با یکی از اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام با تخصص اقتصادی، موضوع وضعیت واقعی اقتصاد ایران و نسبت آن با تصویر موجود از بحران اقتصادی مورد بررسی قرار گرفت.
▪️در این جلسه، از قائممقام بانک مرکزی درباره وضعیت صادرات و واردات کشور در سال ۱۴۰۴ سؤال شد و بر اساس گزارش ارائهشده، ایران در این سال حدود ۷۶ میلیارد دلار صادرات و ۵۸ میلیارد دلار واردات داشته است.
▪️بر این اساس، تراز بازرگانی کشور در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۰ میلیارد دلار مثبت بوده است؛ یعنی حتی در یکی از پرحادثهترین سالهای اخیر، جریان تجارت خارجی کشور همچنان با مازاد قابلتوجه همراه بوده است.
▪️اهمیت این ارقام زمانی بیشتر روشن میشود که شرایط امنیتی و سیاسی سال ۱۴۰۴ نیز در نظر گرفته شود؛ سالی که جمهوری اسلامی در آن با دو جنگ و یک آشوب شدید امنیتی مواجه شد و در جریان این وقایع، شماری از عالیترین مقامات و فرماندهان کشور، از جمله رهبر انقلاب، دو رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، دو فرمانده کل سپاه، دبیر شورای عالی امنیت ملی، وزیر دفاع، وزیر اطلاعات و تعدادی از فرماندهان ارشد نیروی هوایی و بسیج به شهادت رسیدند و بخشی از زیرساختهای کشور، از جمله در حوزه بنادر، آسیب دید.
▪️نکته قابلتأمل آن است که با وجود این حجم از فشارهای امنیتی، نظامی و زیرساختی، تراز تجاری کشور همچنان مثبت باقی مانده است؛ بنابراین بخشی از آنچه تحت عنوان «بحران اقتصادی» در افکار عمومی صورتبندی میشود، الزاماً ناشی از فقدان ظرفیت اقتصادی نیست.
▪️جمعبندی مطرحشده در این جلسه این بود که مسئله اصلی اقتصاد ایران، لزوماً کمبود منابع و ظرفیت اقتصادی نیست، بلکه ضعف در مدیریت اقتصادی و نحوه تخصیص و بهکارگیری منابع است.
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘مرکز مطالعات سیاسی و استراتژیکِ الأهرام: در انتخابات پیشِ روی اسرائیل، نتانیاهو با معضلی روبهروست که در انتخاباتهای قبلی بدین شکل وجود نداشت:
چگونه تصویر خود را بهعنوان «مرد امنیت» (رجل الأمن) اسرائیل بازسازی کند، درحالی که پس از حملات ۷ اکتبر، این تصویر بهشدت مخدوش شده است؟
سنگبنای هویت سیاسی نتانیاهو بر این فرض استوار بود که خود را بهعنوان سیاستمداری معرفی کند که بهتر از دیگران، قدرت درک خطرات و تهدیدهای پیرامونی اسرائیل را دارد و نیز واجد بهترین روش مقابله با این خطرات و تهدیدهاست. با این حال، پس از هفتم اکتبر، این روایت فروپاشید و نتانیاهو، پس از سالها معرفی خود بهعنوان حافظ امنیت اسرائیل، نتوانست از آن حمله جلوگیری کند.
در عین حال، پس از وقوع ۷ اکتبر، جنگ فرصتی برای بازتعریف نقش سیاسی او فراهم کرد. برای نتانیاهو، دیگر آسان نبود که خود را بهعنوان کسی معرفی کند که از خطر جلوگیری کرده است؛ اما میتوانست زین پس خود را بهعنوان کسی معرفی کند که تجربه و ارادۀ لازم را برای جلوگیری از تکرار حملات مشابه هفتم اکتبر داراست.
✍نتانیاهو این روزها تلاش میکند شکستِ گذشته را به سرمایهای برای آیندهی خود تبدیل کند. «مرد امنیت»ی که نتوانست مانع بزرگترین ضربه امنیتی شود، اکنون میکوشد خود را با روایتِ «مرد انتقام و بازدارندگی» بازتعریف کند؛ روایتی که اگرچه میتواند حافظۀ شکست را برای مدتی به حاشیه براند، اما نمیتواند مسئولیت آن را از میان ببرد. باید بدانیم که نتانیاهو «بحرانزی» است؛ اساساً از بحران تغذیه میکند و با امنیتیسازی فضای سیاسی داخل رژیم، به ریسمان قدرت چنگ میزند.
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘میان موشک جدید شلیکشده، اظهارات اخیر ترامپ درباره عملیات علیه توانمندی نظامی ایران و رویکرد آتی در برابر محاصره، رابطهای مستقیم برقرار است.
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
اختباس |میلاد خدائی|
🔘اختباس: ۲/ ▪️وظیفه مردم در این خصوص چیست؟ حفظ وحدت و خیابان که مجموعاً میشود «حفظ تابآوری» ▪️وظی
🔘جامعه اطلاعاتی چه ماموریتهایی در پیش دارد؟
اختباس: مهمترین نکته و مهمترین ماموریت در لایه راهبردی که البته در گام بعد باید نقشه راه تاکتیکی برای آن طراحی شود، بازآرایی تهاجمی دستگاههای اطلاعاتی است. انتظار رهبر انقلاب امام سید مجتبی خامنهای حفظهاللهتعالی، تغییر دکترین کشور از رویکرد دفاعی به تهاجمی است؛ در همین راستا دستگاههای اطلاعاتی هم باید نقش و سهم خود در این تغییر دکترین را تعریف کنند.
یک نکته، ارتقاء آمادگیها «در تراز جنگ» است. بازیگران امنیتی باید سهم و نقش و نقطهاثر خود در جنگ مهم جاری را بشناسند و با تعریف ماموریت، به انجام وظیفه بپردازند.
نکته دیگر، ایجاد «شبکه یکپارچه اطلاعات مردمی» است. ما مفهومی به نام «دفاع موزائیکی» داریم که اتفاقاً برگ برنده کشور در نبردهای اخیر بوده است؛ اما ضرورت دارد هم پای این مفهوم، «امنیت موزائیکی» هم طراحی شود؛ به نحوی که بتوانیم در مقابل اقدامات دشمن «رفتار شبکهای» نشان دهیم. لازمه تحقق این امر، ایجاد «ماتریس اطلاعات» است. ماتریس اطلاعات یعنی "ارتباط نقطهبهنقطه"؛ یعنی "کم کردن فاصلههای طولی و عرضی"، یعنی "همافزایی در پایگاه داده و عملیات اطلاعاتی".
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas
🔘از پلیدیهای استبداد این است که شریف زیستن را مدام دشوارتر میکند. استبداد کارش این است که هر روز آدمهای بیشتری را مجبور به انتخاب بين «شرافت» و «آسایش» میکند.
▪️از کتاب قدرت بیقدرتان؛ واتسلاو هاول
اختباس؛ جدال و روشنگری
https://eitaa.com/ekhtebas