📚کتابچه کمک‌های اولیه برای عموم، در شرایط جنگی و تروریستی 💠تهیه شده در مرکز تحقیقات اورژانس پیش‌بیمارستانی و معاونت آموزشی سازمان اورژانس کشور

☢️ سندروم له شدگی (Crush Syndrome)؛ مدیریت «بولوسِ سم» از صحنه تا ICU سندروم له شدگی یا Traumatic Rhabdomyolysis، فراتر از یک آسیب فیزیکی، یک فاجعه متابولیک است. تاریخچه این سندروم از جنگ جهانی اول و بمباران‌های لندن (با مرگ‌ومیر بالای ۹۰٪) تا امروز که با همودیالیز به ۵۰٪ رسیده، نشان‌دهنده پیچیدگی مدیریت آن است. 🧬 پاتوفیزیولوژی: پدیده Reperfusion در زمان فشردگی، عضلات دچار ایسکمی و نکروز می‌شوند. فاجعه اصلی لحظه‌ای رخ می‌دهد که نیروی فشارنده حذف شود (Extrication). در این لحظه، اندام با خون تازه بازپتانسیل شده و همزمان، «خون قدیمی» مملو از پتاسیم و میوگلوبین مانند یک «بولوس سم» وارد گردش خون سیستمیک می‌شود. 🚩 شناسایی فراتر از آوار (Clinical Suspicion) طبق PHTLS، کراش سندروم فقط مختص زلزله نیست: گیر افتادن طولانی: در تصادفات جاده‌ای یا ریزش آوار. کراش خاموش (The Silent Crush): سالمندانی که دچار زمین‌خوردگی شده و ساعت‌ها روی سطح سخت بی‌حرکت مانده‌اند. وزن بدن خود بیمار روی عضلات، منجر به رابدمیولیز و نارسایی کلیه می‌شود. 💊 استراتژی مدیریت مایع‌درمانی (Fluid Gold Standards) نکته کلیدی در کاهش مرگ‌ومیر، احیای تهاجمی قبل از رهاسازی (Pre-extrication) است. تأخیر ۱۲ ساعته در شروع مایع‌درمانی، ریسک نارسایی کلیه را به ۱۰۰٪ می‌رساند. انتخاب محلول (Choice of Fluid): انتخاب اول Normal Saline 0.9% است. ⚠️ احتیاط در مورد رینگر لاکتات (LR): طبق پروتکل PHTLS، تا زمانی که برون‌ده ادراری کافی (Urine Output) برقرار نشده است، باید از محلول LR به دلیل وجود پتاسیم در ترکیبات آن اجتناب کرد. استفاده از LR تنها پس از اطمینان از کارکرد کلیه‌ها مجاز است. دوزاژ تهاجمی: شروع با نرخ تا ۱۵۰۰ میلی‌لیتر در ساعت در زمان آزادسازی، برای حفظ برون‌ده ادراری ۱۵۰ تا ۲۰۰ میلی‌لیتر در ساعت. افزودنی‌های حفاظتی: اضافه کردن ۵۰ میلی‌اکی‌والان بی‌کربنات سدیم و ۱۰ گرم مانیتول به هر لیتر سرم در فاز آزادسازی برای قلیایی کردن ادرار و پیشگیری از رسوب میوگلوبین. فاز پس از آزادسازی: کاهش نرخ نرمال سالین به ۵۰۰ میلی‌لیتر در ساعت و جایگزینی متناوب با $D5W$ همراه با بی‌کربنات. ⚡️ مدیریت هایپرکالمی در میدان تغییرات موج T (Peaked T-waves) در مانیتورینگ قلب، زنگ خطر آریتمی‌های مرگبار است. پروتکل درمانی: Inhaled Beta-agonists (Albuterol) Sodium Bicarbonate IV Insulin + Dextrose (در صورت امکان) Calcium Chloride IV: در صورت بروز آریتمی‌های تهدیدکننده حیات (برای پایداری غشای میوکارد).

🟣بسته آموزشی مدیریت خطر بلایا ؛ مناسب جهت آموزش های گروهی و سفیران سلامت ⚕️تهیه شده در سرفصل های آموزشی زیر: ■راهنمای کاربردی برای حفظ و ارتقاء سلامت روان در شرایط بحران جنگ ■دستورالعمل مقابله با شرایط اضطرار آلودگی هوا در شرایط جنگ و حملات هوایی ■راهنمای حفظ ایمنی فردی و خانوادگی در شرایط جنگ ■راهنمای خود مراقبتی-سوختگی ⚕️به دوستان خود اطلاع دهید 🚨https://eitaa.com/DisastermedHashemi 🚑https://eitaa.com/emsedu

⭕️ قانون طلایی پناهگیری (۳۰ ثانیه سرنوشت‌ساز) 🔻به محض شنیدن صدای آژیر یا انفجار، جستجو برای وسایل را متوقف کنید. 🔻شما فقط ۳۰ ثانیه فرصت دارید تا به «اتاق امن» (داخلی‌ترین اتاق بدون پنجره) بروید. 🔻در گوشه‌ای امن، دور از کمدها و اشیاء آویزان، روی زمین دراز بکشید، زانوها را جمع کنید، دهان را کمی باز نگه دارید و با دست‌ها از پشت سر و گردن خود محافظت کنید. فراموش نکنید: ثانیه‌ها جان می‌خرند. 🚨https://eitaa.com/DisastermedHashemi 🚑https://eitaa.com/emsedu

🟣راهنمای حفاظت از زنان باردار و تازه زا در حمله هوایی: ⚕️اولویت در تخلیه ⚕️حفظ آرامش تنفسی ⚕️واکنش به هنگام و شناخت علائم خطر ⚕️همراه داشتن و دسترسی به کیف اضطراری ⚕️دوری از محیط های خطرناک و آلوده ⚕️همراه داشتن مدارک بارداری و پرونده سلامت ⚕️دوری از مکان های شلوغ و ازدحام جمعیت 🚨https://eitaa.com/DisastermedHashemi 🚑https://eitaa.com/emsedu

⭕️ مراقبت روانی در شرایط خاص ویژه والدین دانش آموزان 🔹 در این روزها بیشتر مراقب روان فرزندانمان باشیم. 🚨https://eitaa.com/DisastermedHashemi 🚑https://eitaa.com/emsedu

🔵 *اگر کودک شوک دید* کودکان در بحران سریع‌تر شوک می‌کنند و علائمشان ممکن است متفاوت باشد: 🔹در آغوشش بگیر 🔹لالایی یا شعر آرام بخوان 🔹نگو «بزرگ شو»، بگو «حق داری بترسی، من پیشتم» 🔹بعد از شوک، با او نقاشی بکش یا بازی کن (کودکان ترس را در بازی نشان می‌دهند) 🚨https://eitaa.com/DisastermedHashemi 🚑https://eitaa.com/emsedu