📚از «تکلیف» اجباری تا «فعالیت» لذتبخش: تحولی که معلمان را نجات میدهد
✏️در سلسله وبینارهای توسعه سواد خواندن که همزمان با هفته کتاب و کتابخوانی در یک نشست تخصصی با موضوع لذت خواندن با قصه و داستان در محل مرکز توسعه سواد خواندن برگزار شد، سید محسن گلدانساز صاحبنظر و مدیر امور فرهنگی و آموزشی با محمد ناصری نویسنده و مدیر مرکز توسعه سواد خواندن به گفتگو پرداختند.
در ابتدا ناصری به اهمیت و جایگاه سواد خواندن و نقش کتابهای قصه و داستان و تاثیر آن در مدارس بر روی دانشآموزان پایههای مختلف پرداخت و در ادامه رشته کلام را به مهمان برنامه سپرد. گلدانساز نیز از نقش بیبدیل «بستههای قصه و داستان» به عنوان راهکاری عملی برای خروج از بحران ضعف درک مطلب و نوشتار در میان دانشآموزان ایرانی پرده برداشت و گفت:" این بستهها که بر پایه «ادبیات» و نه صرفاً «زبان ابزاری» طراحی شدهاند، میتوانند با ایجاد لذت و انگیزه درونی، سیستم آموزشی کتابمحور را به سمت ایجاد «صحنههای یادگیری» سوق دهند."
گلدانساز تاکید کرد:" اگرچه اسناد بالادستی آموزش و پرورش ایران،بارها و بارها بر اهمیت «خواندن» و «درک مطلب» تاکید کردهاند، اما دادههای بینالمللی و مشاهدات میدانی، روایت دیگری را نشان میدهند. دانشآموزان ایرانی در آزمونهای جهانی مانند «پرلز» جایگاه مناسبی ندارند و این ضعف، سالهاست که به یک چالش ساختاری تبدیل شده است. پرسش اساسی اینجاست: چرا پس از ۱۲ سال آموزش اجباری زبان فارسی و مطالعه کتابهای درسی مرتبط، بسیاری از فارغالتحصیلان حتی در نوشتن یک درخواست ساده اداری یا گزارش کاری نیز با مشکل مواجه هستند؟ کارشناسان معتقدند کتابهای درسی موجود، به تنهایی قادر به پر کردن این شکاف عمیق نیستند، چرا که عمدتاً بر «زبان به عنوان ابزار ارتباط» متمرکزند و از «زبان به عنوان منبع زیباییشناسی و ادبیات» فاصله گرفتهاند. این همان نقطهای است که سیستم آموزشی را با یک بنبست جدی روبرو کرده است."
این مدیر مجرب و باسابقه حوزه فرهنگ و آموزش کشور در وبینار راه حل را، نه در جایگزینی، بلکه در تکمیل کتابهای درسی با «بستههای قصه و داستان» عنوان کرد و افزود:" این بستهها که به صورت پایه به پایه (از اول تا ششم دبستان) طراحی شدهاند، یک ویژگی متمایز دارند که همانا «رویکرد ادبیاتمحور» است. وقتی دانشآموز با یک متن ادبی غنی، زیبا و احساسبرانگیز مواجه میشود، تنها واژگان جدید یاد نمیگیرد؛ بلکه با اندیشه، عاطفه و فرهنگ گره میخورد. همانطور که در وبینار اشاره شد، یک بیت حافظ یا سعدی میتواند گویای حجم عظیمی از مفاهیم باشد و رگ احساسات و اندیشه را به حرکت درآورد. این بستهها با قرار دادن دانشآموز در معرض متون قصهای فاخر، به طور غیرمستقیم و در بستری لذتبخش، دایره واژگان، قدرت درک مطلب و حتی توانایی نوشتار او را تقویت میکنند. تجربه موفق اجرای آزمایشی این بستهها در مجتمعهای آموزشی بزرگی مانند مجتمع آموزشی جوادالائمه در یزد، گواهی بر اثربخشی این روش است."
تغییر نقش معلم از ماشین تدریس تا صحنهپرداز یادگیری
اجرای این طرح، محور دیگر این نشست بود. این کار مستلزم تغییر نگاه معلمان از «تکلیفمحوری» به «فعالیتمحوری» است. وقتی خواندن یک داستان به عنوان «تکلیف» اجباری ارائه شود، هم برای معلم و هم برای دانشآموز خستهکننده است. اما اگر معلم بتواند فضایی ایجاد کند که دانشآموز به اختیار و از روی علاقه، جذب فعالیت قصهخوانی و داستاننویسی شود، آنگاه «یادگیری» واقعی رخ میدهد. سید محسن گلدانساز با اشاره به تجربه سالها مدیریت در کانون زبان ایران، به مقایسه جالبی در این رابطه پرداخت و گفت:" در بخش بزرگسالان که افراد با انگیزه شخصی ثبتنام میکردند، ریزش بسیار کم بود، اما در بخش نوجوانان که توسط والدین ثبتنام میشدند، ریزش قابل توجهی مشاهده میشد. این نشان میدهد کلید موفقیت، در «انگیزه درونی» و «لذت بردن» است. بنابراین، هنر معلم امروز، نه فقط تدریس کتاب، بلکه «صحنهپردازی برای یادگیری» است. افق روشن در آنجایی دیده میشود که بچهها برای رفتن به مدرسه اشتیاق دارند و نتیجه نهایی این تحول،میتواند فراتر از حل مشکل درک مطلب باشد که میتواند به ایجاد «مدرسه لذتبخش» بیانجامد. وقتی دانشآموز از طریق قصه و داستان، از فرآیند یادگیری لذت ببرد، نگاه او به مدرسه به عنوان یک «اجبار» تغییر خواهد کرد. این رویکرد، پادزهر پدیده ناخوشایند «شادی از تعطیلی مدرسه» است. اگر سیستم آموزشی بپذیرد که برای پرورش «مخاطب کتاب» باید پیش از هر چیز، «لذت خواندن» را در وجود کودک نهادینه کند، آنگاه میتوان به آیندهای امیدوار بود که در آن، کتاب نه یک شیء بیجان، بلکه یک دوست شگفتانگیز و همیشه حاضر در زندگی کودکان ایران باشد."
📚 هفته کتاب و کتاب خوانی به پایان رسید. اما تخفیف فصلنامههای "گلک من" و " گلک نو " همچنان تا پایان فصل پاییز ادامه دارد.
🏦 تخفیفهای ویژه 📍۵۰ درصدی
🌐 موسسه نوآوران قصه و داستان تقدیم میکند:
مجلات «گلک من» و «گلک نو» به صورت فصلنامه و متناسب با ردههای سنی مختلف دانشآموزان منتشر شده است. قیمت پایه هر شماره ۱۰۰ هزار تومان تعیین شده، اما با اعمال تخفیفهای ویژه، امکان خرید با قیمتی پایینتر فراهم شده است.
مهمترین طرح تشویقی، تخفیف ۵۰ درصدی برای خرید آبونمان سالانه (۴ شماره) است. این طرح ویژه مدارس و مراکزی است که به تعداد دانشآموزان خود سفارش میدهند. همچنین برای خریدهای حجمی دیگر، تخفیفهای ۴۰ درصدی برای ۳ شماره و ۳۰ درصدی برای ۲ شماره در نظر گرفته شده است.
✏️علاقهمندان برای بهرهمندی از این تخفیفها میتوانند از طریق تماس با شماره ۰۲۱۸۵۶۷۰ یا مراجعه به پایگاه اینترنتی shop.meraat.ir اقدام کنند. حداکثر تخفیف تنها برای سفارشهای ثبتشده تا پایان فصل پاییز اعمال خواهد شد.
✔️ فیلم معرفی مجلات و ثبت سفارش
https://survey.porsline.ir/s/wkevcY3
✉️ ارتباط با ادمین:
@ghdm_admin
📚 کتاب داستان کجا می روی نردبان؟
✨دارای تاییدیه سازمان پژوهش و برنامه ریزی وزارت آموزش و پرورش
🎧دارای فایل صوتی، به همت صداپیشگان رادیو نمایش به صورت رمزینه در پشت جلد کتاب
🎬 فیلم معرفی کتاب داستان با انتخاب لینک زیر👇
https://B2n.ir/rd9409
📍 اطلاعات بیشتر، سفارش و دریافت نمونه از طریق لینک زیر 👇
www.meraat.ir/survey/s-1n1e7QL
✅لینک کانال قصه و داستان👇
https://eitaa.com/ghdmpub
📚 دفتر قصه کجا می روی نردبان؟
✏️جدول و سرگرمی:تقویت سطوح درک مطلب (pirls)
🗣گفت و گو: تقویت مهارت صحبت کردن
🎨نقاشی: بروز عواطف و احساسات
🎤قصه گویی: رشد تخیل
📝داستان نویسی: تمرین آفرینشگری
✨دارای تاییدیه سازمان پژوهش و برنامه ریزی وزارت آموزش و پرورش
🎬 فیلم معرفی دفترقصه با انتخاب لینک زیر👇
B2n.ir/yh3073
📍 اطلاعات بیشتر، سفارش و دریافت نمونه از طریق لینک زیر 👇
www.meraat.ir/survey/s-1n1e7QL
✅لینک کانال قصه و داستان👇
https://eitaa.com/ghdmpub
🌄شکوفایی در سایه مهربانی
هفته اول سال تحصیلی گذشت، اما از او خبری نبود. تا اینکه یک روز شنبه، در میانههای تدریس، در کلاس گشوده شد و او آرام از آن گذر کرد. چون جای خالی در نیمکتها نبود، در ساکتترین نقطه کلاس، در ردیف آخر نشست. دفترش را گشود و قلم به دست گرفت.
آهسته و بیآنکه جلب توجه کند، خود را به ته کلاس رساندم و کنارش ایستادم. نگاهی به دفترش انداختم. کلمات، بینظم و درهم، بر روی خطوط جا خوش کرده بودند؛ به قول معروف، «خرچنگ-قورباغه» نوشته میشد.
اما هیچ نگفتم. هیچ تذکری ندادم. تنها از کنارش گذشتم و با نگاهی مهربان، لبخندی زدم.
روزهای بعد، در کمال ناباوری همگان، او باز هم آمد. و من با هر گذر روز، بیشتر درمییافتم که با دانشآموزی باهوش، خوشکلام و عمیق روبهرو هستم.
تا اینکه نامه مادرش به دستم رسید:
«دخترم تعریف میکند که شما،برخلاف دیگران، هرگز به خاطر خطم به من تذکر ندادید. شما این حس را به من ندادید که با دیگران تفاوت دارم. من چند سال، درس و مدرسه را جدی نمیگرفتم. حالا من خودم دلم میخواهد به مدرسه بیایم. برای همین، هر روز سحرگاهان، بیآنکه کسی مرا بیدار کند، از خواب برمیخیزم و برای رفتن به کلاس خانم معلمم آماده میشوم.»
سالها از این ماجرا گذشت. تا اینکه یک روز، کسی در کلاس را زد. در باز شد و بانوی جوانی قدم به داخل گذاشت. هر دو همدیگر را در آغوش گرفتیم. شاگردانم فقط نگاه میکردند. او تابلوی زیبایی را به من هدیه داد. روی آن به خطی خوش نوشته بود: "شکوفایی در سایه مهربانی"
تنها یک جمله گفت و رفت: این خط امروز من است.
این خاطره را معلمی مهربان و توانمند با مجموعه نوآوران قصه و داستان درمیان گذاشت و گفت: هیچ نام و نشانی از من نباشد تا مبادا دانشآموز آن روز من ...
و این، والاترین پاداش یک معلم است. وقتی یک نگاه مهربان، میتواند جهان یک کودک را از نو بسازد.
10.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📕کتاب یک دروغ کوچولو
موش کوچولو یک دروغ کوچولو میگوید. او فکر نمیکند که گفتن یک دروغ کوچولو خیلی مهم باشد. اما اشتباه ميکند.
چون دروغ کوچولویش کم کم بزرگ و بزرگتر میشود و او را به دردسر می اندازد. چه طوری؟
قصه را بخوان تا بفهمی
نویسنده: شکوه قاسم نیا
تصویرگر سید میثم موسوی
📚مخاطبان دانش آموزان پایه دوم ابتدایی
برای تهیه کتاب به وب سایت (instory.ir) مراجعه کن.
✨دارای تاییدیه سازمان پژوهش و برنامه ریزی وزارت آموزش و پرورش
📍 اطلاعات بیشتر، سفارش و دریافت نمونه از طریق لینک زیر 👇
www.meraat.ir/survey/s-1n1e7QL
✅لینک کانال قصه و داستان👇
https://eitaa.com/ghdmpub
🗞شاگردان بیحوصله یا کودکان کنجکاو؛ انتخاب با سیستم آموزشی است
✏️سید محسن گلدانساز صاحب نظر و مدیر امور فرهنگی که مهمان این وبینار بود در تحلیل خود از نقش قصه در مدرسه، به یک تحول اساسی اشاره کرد و از تغییر ماهیت «تکلیف» به «فعالیت» با مخاطبان سخن گفت.
او در این ارتباط افزود:" این تغییر، کلید طلایی برای ایجاد لذت از یادگیری است، به طوری که هم معلم و هم دانشآموز، نه تنها از خستگی در امان بمانند، بلکه با شور و اشتیاقی وافر، ساعات کلاس را به تجربهای به یاد ماندنی تبدیل کنند.
فضای بسیاری از کلاسهای درس امروزی،با اجبار و تکلیف گره خورده است. معلم موظف است حجم مشخصی از کتاب را در زمان معینی تدریس کند و دانشآموز موظف است آن را بیاموزد و در امتحان ارائه دهد. این چارچوب سخت و غیرمنعطف، برای هر دو طرف فرآیند آموزش، خستهکننده و استرسزا است. دانشآموز به جای اینکه کنجکاو و جستجوگر باشد، منفعل و مطیع میشود و معلم نیز به جای ایفای نقش یک هدایتگر خلاق، به یک ناظر و پایشگر تبدیل میشود. نتیجه این فرآیند، فراری بودن بسیاری از کودکان از فضای مدرسه و لذت بردن آنها از تعطیلی آن است؛ پدیدهای که به گفته کارشناسان، نشاندهنده یک بیماری جدی در بدنه نظام آموزشی است."
گلدانساز سپس از قصه به عنوان اکسیر شادی و نشاط نام برد و گفت:" در این میان،قصه و داستان به عنوان یک محرک قوی عاطفی و شناختی وارد میدان میشود. وقتی معلمی یک داستان جذاب را برای کلاس میخواند، یا از دانشآموزان میخواهد در نقش شخصیتهای یک قصه ظاهر شوند، در حال «صحنهپردازی برای یادگیری» است. در این فضا، اجبار جای خود را به «کنجکاوی» میدهد. دانشآموز برای دانستن ادامه ماجرا، حل معمای داستان یا ساختن پایان جدید برای آن، به طور داوطلبانه و با اشتیاق وارد فرآیند یادگیری میشود. این همان «فعالیت»ی است که از درون کودک میجوشد و نه از بیرون به او تحمیل میشود. در این مدل، معلم نیز از دیدن این شور و هیجان، انرژی میگیرد و آموزش برای او به یک حرفه پویا و لذتبخش تبدیل میشود."
در ادامه ناصری به الزامات اجرایی یعنی از حرف تا عمل
برای نهادینه کردن این روش، اشاره کرد که همانا نیاز به حمایت معلمان در این ماجراست.
او افزود:" معلمان باید آموزش ببینند که چگونه از این بستهها استفاده کنند، چگونه فضای کلاس را برای قصهگویی آماده کنند و چگونه ارزیابی خود را از حفظیات محض، به سمت «درک مطلب»، «قدرت بیان» و «خلاقیت در داستاننویسی» سوق دهند. مدیران مدارس نیز باید بپذیرند که گاهی یک ساعت قصهخوانی گروهی، میتواند به اندازه چندین ساعت ارائه قواعد دستوری، در تقویت زبان دانشآموزان موثر است. این امر نیازمند انعطاف در برنامهریزی درسی و اختصاص زمان مشخص به «فعالیتهای ادبی لذتبخش» در کنار درسهای رسمی است."
در ادامه سید محسن گلدانساز صاحب نظر و مدیر امور فرهنگی ادامه داد و افزود:"
دستاورد نهایی این حرکت،تنها تقویت مهارت خواندن نیست. کودکی که با قصه بزرگ میشود، مهارتهای اجتماعی، عاطفی و اخلاقی را نیز میآموزد. او خود را به جای قهرمانان و ضدقهرمانان میگذارد، با معضلات اخلاقی آشنا میشود، همدلی را میآموزد و راهحلهای خلاقانه برای مشکلات پیدا میکند. این کودک، در آینده نه یک ماشین حافظهپرور، بلکه یک شهروند خلاق، نقاد و اهل تفکر خواهد بود که میتواند روابط پیچیده اجتماعی را درک کرده و برای بهبود آن قدم بردارد. بنابراین، سرمایهگذاری روی ترویج قصه در مدارس، در حقیقت سرمایهگذاری برای ساختن آیندهای روشنتر و انسانیتر است. کتاب و مطالعه، در چنین چشماندازی، نه یک اجبار درسی، بلکه یک همراه همیشگی و شگفتانگیز برای تمام زندگی خواهد بود."
💻اینستاگرام نوآوران قصه و داستان، مسیری جذاب برای توسعه خواندن
🌐صفحه رسمی اینستاگرام موسسه نوآوران قصه و داستان با نام«Instory» با هدف ایجاد مسیری شیرین برای رشد و یادگیری از طریق داستان، فعالیت خود را آغاز کرده است.
این صفحه پل ارتباطی مستقیمتر با کودکان، نوجوانان، والدین و تمامی علاقهمندان به ادبیات داستانی است. «اینستوری» با انتشار محتوای جذاب و متنوع، میکوشد تا خواندن را به تجربهای شاد و الهامبخش تبدیل کند.
از جمله محتواهایی که در این صفحه در دسترس شماست میتوان به تازهترین اخبار مجلات، ویدیوهای معرفی بستههای قصه، گفتوگوهای صمیمی با نویسندگان و تصویرگران و همچنین ایدههای بازی و سرگرمی خلاقانه اشاره کرد.
موسسه نوآوران قصه و داستان از همه علاقهمندان به دنیای قصه و خلاقیت دعوت میکند تا از صفحه اینستاگرام«Instory»، در این مسیر پرهیجان و آموزشی همراه باشند.
نشانی:
https://www.instagram.com/instory_ir?igsh=dGU5YzN5MGNybWxp