.
#شرح_حدیث |
💞 مدیریت ورودیهای قلب و عقل
✓ «چشم، جاسوس دل و قاصد خرد است».
⁙ «العَينُ جاسُوسُ القَلبِ و بَريدُ العَقلِ».(۱)
ا----
✍️ این جملهٔ نورانی از امیرالمؤمنین علیهالسلام در واقع برشی از یک پاسخ بلند است:
⁘ از امیرالمؤمنین علیهالسلام پرسیدند: با چه چیزی میتوان بر فروبستن چشم یاری جست؟
فرمود: «با فروتنی و تسلیم در برابر سلطانی که بر راز تو آگاه است. و چشم، جاسوس قلب و پیک عقل است؛
پس چشمت را از آنچه شایستهٔ دین تو نیست و قلبت آن را ناپسند میدارد و عقلت آن را انکار میکند، فروبند».
📚 این مضمون، با چند تعبیر متفاوت در غرر الحکم نقل شده است:▿
• «العَينُ بَريدُ القَلبِ» ← چشم قاصد/پیک دل است.
• «العُيونُ طَلائِعُ القُلوبِ»← چشمها پیشاهنگانِ دلهایند.
• «العَينُ رائِدُ القَلبِ» ← چشم، دیدبانِ دل است.(۲)
∹ واژهشناسی:▿
🔹جاسوس:
← جاسوس کسی است که پنهانی اطلاعات جمع میکند و بر آنچه در نهان است آگاه میگردد.
یعنی چشم واسطهٔ ورود دادههای بیرونی به حریم درونی است.
🔹برید:
← در لغت عرب، پیکِ نامهرسان و همچنین اسبِ تیزرویی که پیام را سریع میرساند.
یعنی چشم، رسول و پیامآور سوی عقل است؛ پیام را به محکمهٔ خرد میسپارد.
🔹 قلب:
← در انسانشناسی قرآنی، مرکز گرایش، محبت و میل آدمی است.
🔹 عقل:
← قوهٔ تشخیص و داوری و سنجش سود و زیان.
💡نکتهٔ ظریف این است که امام علیهالسلام چشم را دو نسبت داد:
نسبت به قلب (جاسوس، یعنی دادهرسانِ حریم عاطفی و گرایشی)
و نسبت به عقل (برید، یعنی پیکِ رسمی که خبر را به دستگاه داوری میرساند).
این هر دو نسبت، ذیل پرسشِ ابتدایی روایت یعنی کنترل نگاه معنا مییابد.
✍️۱) چگونه چشم جاسوس دل است؟
نگاه، بر دل اثر تکوینی میگذارد؛ آنچه چشم میبیند، صرفاً از کنار انسان نمیگذرد، بلکه در صفحهٔ دل نقش میبندد. از این رو در روایات، چشم «اولین دروازهٔ ورود به قلب» شمرده شده است. اگر این جاسوس بیاجازه عمل کند، دادههای نامطلوب را به دل میریزد و شهوت و میل را در دل میدمد.
۲) چگونه چشم پیک عقل است؟
چشم خبر را به عقل میآورد؛ اگر خبر، نادرست یا آلوده باشد، محکمهٔ عقل نیز به خطا میافتد.
از این رو سلامتِ ورودیهای حسّی، شرط درستی داوری عقل است.
۳) ملاک نهایی در حدیث:
آنچه دین نپسندد، و قلب ناخوش دارد، و عقل انکار کند، از سه جهت، یکصدا بر «فروبستن چشم» حکم میدهند.
یعنی دین، قلب و عقل در انسان سالم، همسو حرکت میکنند.
۞ پیوند با آیات و روایات هممضمون: ▿
• آیهٔ غضّ بصر: ﴿قُلْ لِلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ وَيَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ﴾ (۳)
• از رسول خدا ﷺ نقل شده: «چشم را از محرّمات بپوشانید تا امور عجیب ببینید»
• و از حضرت عیسی علیهالسلام: نگاه به حرام «بذر شهوت و شاخهٔ فسق» است.
💎 جمعبندی ▿
این کلام علوی، یک نظاموارهٔ کامل از مدیریت نگاه بهدست میدهد:
۱. چشم، گزارشگر درون است؛ دادههایش سرنوشت دل و عقل را میسازد.
۲. لذا کنترل ورودی (غضّ بصر) بر کنترل درون مقدم است.
۳. و راه این کنترل، نه صرفاً فشار بیرونی، بلکه حضور آگاهانهٔ الهی در باطن است.
«چشم دروازهٔ دل است؛ آنچه از این در وارد شود، بر تختِ عقل و قلب حکومت خواهد کرد».
◁ مدیریت نگاه = مدیریت ورودیهای قلب و عقل
ا ---
۱. بحار الأنوار: ج١٠٤ ص٤١ح٥٢
۲. غرر الحکم، ص۱۰۸۷
۳. نور/ ۳۰
@hadithnet | معارف حدیث
8.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
.
▪️ در حسـرت یـک تبـسم...
◉ هنوز فاطمه بیمار است و نشانه ها بر جای جای بدنش مونس تنهایی اویند.
◂اگر در ساحل اشک علی علیه السّلام بنشینی، کبوتری خونین را خواهی دید که دیگر برگرد بام خانه نمیپرد و فریاد نگاه، زینب او را پرواز نمیدهد و طوفان نالههای حسنین او را نمیخروشاند.
◈ او در نگاه علی چون شمعی است که چند قطره اشکی بیش از او نمانده است بدنش کاهیده و در بستر افتاده و از شدت رنجوری چون سایهای مینمود.
◒ آری! على - عليه السّلام - و طفلانش در حسرت یک تبسم، خیره به لبهای اویند. اما او تا هنگام شهادت دیگر لبخندی نخواهد زد...
📖 هجوم به خانه صدیقه طاهره، ص۷۷
ا ---------
.دلائل الإمامة ـ به نقل از جابر جعفى از #امام_باقر_علیه_السلام از پدرش عليهالسلام از محمّد بن عمار بن ياسر از پدرش [عمار] ـ:
فاطمه عليهاالسلام به حسن باردار شد و زمانى كه حسن روزىِ او شد [و به دنيا آمد]، او چهل روز بعد، به حسين باردار شدند.
سپس زينب و امّ كلثوم نصيب او شدند.
سپس به محسن باردار شد. وقتى رسول خدا صلىاللهعليهوآله درگذشت، و آن ماجرا در روزى كه آن گروه وارد خانه او شدند، اتفاق افتاد
و پسر عمويش اميرالمؤمنين را بيرون كشيدند و آنچه از آن مرد [خليفه] به سرش آمد،
او محسن را كه يك جنين كامل بود، را سقط كرد و همين [سقط جنين]اصل بيمارى و سبب درگذشت ايشان بود ـ درودهاى خدا بر او ـ.
◌ دلائل الإمامة : ص ۱۰۴ ح ۳۳
◌ حکمتنامه فاطمی، ص۶۸۰
#حضرت_زهرا سلام الله علیها
#فاطمیه
@hadithnet | معارف حدیث
هدایت شده از رسانه رهبر انقلاب اسلامی
💬 ایران عزیز، مظهر اراده و امید
▪️ایران عزیز ما در این مقطع زمانی، بیشتر مظهر اراده و امید است و نقش نخبگان و جوانان با استعداد و توانمند ایرانی در این امید و #پیشرفت و قدم نهادن در مسیر آیندۀ درخشان آن، بیبدیل است.
▪️امّا جغرافیای نخبگی، منحصر در ساحت علم و فنّاوری یا ورزش و انواع مهارتها نیست. هر نوع ممتاز بودنِ مثبت و مطلوب میتواند نخبگی را تحقّق بخشد.
▪️این روزها ما شاهد جلوۀ نخبگی زبدگانی از مردمان این سرزمین هستیم که با نظر به افقی وسیعتر در راه اعتلای پرچم مقدّس وطن خود مجاهدت بهعمل میآورند. اینان #نخبگان_بصیرت و جهاد هستند.
▪️ما «ریزعلی خواجوی»ها و «علی لندی»ها را نخبگانی میدانیم که نامشان باید بر سردر امکنۀ فرهنگی درج شود، و از این قبیل گلهای سرسبد جامعه، شهدا و ایثارگرانی هستند که با ایثار جان و سلامت خود، اثری فوقالعاده بر سرنوشت ایران اسلامی و ملّت عزیزش گذاشتند و مدال بندگی را از معبود یگانه دریافت کردند.
🗓۴/آبان/۱۴۰۵
#بسته_خبری ۶ | متن کامل پیام
💻 Rahbar.ir | 📲 @Rahbar_ir
.
﷽؛
✧ #حديث_روز سه شنبه ۵ آبان ۱۴۰۵
🏷 امینِ خائنان!
#امام_جواد_علیه_السلام :
✓ «در خيانتكارى انسان همين بس كه امينِ خيانتكاران باشد».
⁙ «كَفى بِالمَرءِ خِيانَةً أن يَكونَ أمِينا لِلخَوَنَةِ».
📚 الدرّة الباهرة : ص٣٩
@hadithnet | معارف حدیث
.
#شرح_حدیث |
⁜ همدستیِ پنهان!
#امام_جواد_علیه_السلام :
✓ «در خيانتكارى انسان همين بس كه امينِ خيانتكاران باشد».
⁙ «كَفَى بِالْمَرْءِ خِيَانَةً أَنْ يَكُونَ أَمِينًا لِلْخَوَنَةِ».(۱)
ا----
✍️ همکاری، تسهیلگری و اعتماد به خائنان در زمرهٔ خیانت است!
این روایت دایرهٔ خیانت را از «عمل مستقیم» فراتر میبرد؛
∹ واژهشناسی:▿
🔹کَفى بِـ...
• ترکیبی برای مبالغه در مذمت؛ یعنی برای رسوا ساختن، همین یک عنوان بس است و نیازی به برشمردن گناهان دیگر نیست.
🔹خِيانَة:
• شکستن پیمان و امانتی که شرع یا عرف بر عهده نهاده است؛ نقطهٔ مقابل «أمانت».
🔹أَمين:
• کسی که دیگران او را در مال، راز و پیمان، محرم و مورد اعتماد میدانند.
«الخَوَنَة»:
• جمع «خائن»، یعنی گروهی که رفتارشان خیانت است.
✍️۱) شرح و تحلیل مضمون
← الف) توسعهٔ مفهومی خیانت:
کسی که مهارت، نفوذ و امانتداری خود را در خدمت خائنان میگذارد، در حقیقت «ابزار» آنان است.
همدستی، تسهیلگری، پردهپوشی و سکوت آگاهانه، با خیانت همافق شمرده میشود؛
← ب) مسئولیت اخلاقی انتخاب:
امین قرار دادن خائن، دو آسیب میزند:
نخست به خودِ فرد (آلودگی وجدان و شریک شدن در گناه)،
دوم به جامعه (مشروعیتبخشی و تداوم عمل خائن).
← ج) سنجهٔ گزینش کارگزاران:
این مضمون، پشتوانهٔ اصل «عدم بهکارگیری عناصر بدسابقه» است.
در نامهٔ ۵۳ نهج البلاغه، امام علی علیهالسلام، بدترین وزیر را کسی میداند که «پیش از این وزیر بدکاران بوده یا در گناه آنان شریک بوده است».
کسی که در نظام ستم، «امین خائنان» بوده، صلاحیت سپردن مناصب را ندارد؛ زیرا احتمال تکرار خیانت و نقش «عامل نفوذ» در او بالاست.
← د) بُعد فقهی–قضایی:
مضمون روایت با قاعدهٔ «شهادت خائن پذیرفته نیست» و «خیانت، مانع وثاقت»، هماهنگ است؛
یعنی همانگونه که امین بودنِ خائن، فرد را در دایرهٔ خیانت میآورد، این وصف در اعتبار شهادت و وثاقت او نیز اثر میگذارد.
🔹جمعبندی ▿
حدیث با کمترین واژه، سنگینترین هشدار را میدهد:
امانتداری، بهخودیخود فضیلت نیست؛ جهتگیری امانت است که آن را فضیلت یا خیانت میسازد.
امینِ صالح بودن، کمال است و امینِ خائنان بودن، خیانت.
ثمرهٔ عملی آن، احتیاط در اعتماد، دقت در گزینش همکار و پرهیز از تبدیل شدن به «ابزارِ نیکنما»ی بدکاران است.
◁ امانتداری، وقتی در خدمت خائنان قرار گیرد، از فضیلت به خیانت بدل میشود.
ا ---
۱. الدرّة الباهرة : ص٣٩
@hadithnet | معارف حدیث
7.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
.
✉️ برای امام زمانتان، مثل من باشید!
یاری امام زمان علیهالسلام
در مهمترین پیغام حضرت زهرا علیهالسلام برای فرزندانش
ا ---
#امام_صادق_علیه_السلام :
⁘ «...هر کس رسيدن به حاجتها برايش دشوار شد، روز سهشنبه در پى آنها برود؛
زيرا، سهشنبه روزى است که خداوند در آن روز آهن را براى داود علیه السلام نرم کرد».
✧ «... وَ مَنْ تَعَذَّرَتْ عَلَيْهِ الْحَوَائِجُ فَلْيَلْتَمِسْ طَلَبَهَا يَوْمَ الثَّلَاثَاءِ؛ فَإِنَّهُ الْيَوْمُ الَّذِي أَلَانَ اللهُ فِيهِ الْحَدِيدَ لِدَاوُدَ علیه السلام».
◌ الکافی با ترجمه فارسی، ج۱۵ ص۲۷۰
ا ---
همنوا با مادرپهلو شکسته،
در سهشنبهای دیگر،
برای فرج منتقمش دعا کنیم.
#امام_زمان علیهالسلام
#سهشنبههایمهدوی
@hadithnet | معارف حدیث
.
﷽؛
✧ #حديث_روز چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵
🏷 توشهات را پیش بفرست!
#امام_علی_علیه_السلام :
✓ «پس از مرگ هرگز چيزى به كار تو نمىآيد، مگر كردار نيكى كه پيش فرستاده باشى. بنا بر اين، از كار نيك توشه فراهم آر».
⁙ «إنّكَ لَن يُغنيَ عنكَ بعدَ المَوتِ إلاّ صالِحُ عَمَلٍ قَدَّمتَهُ، فتَزوَّدْ مِن صالحِ العَمَلِ».
📚 غرر الحكم : ح٣٨١٥
@hadithnet | معارف حدیث
4.3M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
.
🌺 در چهارشنبهای دیگر،
با یک سـلام، زائـر امـام رئـوف باشـیم
و بـر سُـفره کـلام نـورانیـش بنـشینیـم
⨳ روز زیارتی #امام_رضا_علیه_السلام
🔅 اللهُمَّ صَلِّ عَلَى عَلِیِّ بْنِ مُوسَى الرِّضَا الْمُرْتَضَى،الْإِمَامِ التَّقِیِّ النَّقِیِّ
وَ حُجَّتِکَ عَلَى مَنْ فَوْقَ الْأَرْضِ وَ مَنْ تَحْتَ الثَّرَى
الصِّدِّیقِ الشَّهِیدِ، صَلاةً کَثِیرَةً تَامَّةً زَاکِیَةً مُتَوَاصِلَةً مُتَوَاتِرَةً مُتَرَادِفَةً
کَأَفْضَلِ مَا صَلَّیْتَ عَلَى أَحَدٍ مِنْ أَوْلِیَائِکَ.
⁘ خدايا درود فرست بر على بن موسى الرّضا،امام پسنديده با تقواى بى عيب،
و حجّتت بر هر كه بر زمين، و هر كه زير زمين است،
آن راستگوى شهيد، درودى بسيار و كامل، و پاك و به هم پيوسته و پياپى و در پى هم،
مانند برترين درودى كه بر هر یک از اوليائت فرستادى.
ا ═❖═
⩵ خود را ريشخند كرده! ▿
◃ «هر كس [از خدا] بهشت بخواهد و در برابر سختیها شكيبايى نورزد، بى گمان خود را ريشخند كرده است».
✓ «مَن سألَ اللّهَ الجَنّةَ ولَم يَصْبِرْ على الشَّدائدِ فَقدِ اسْتَهْزأ بنَفْسِهِ».
◌ حکمتنامه رضوی ج۴ ص۴۴۴
#چهارشنبه_های_زیارتی
@hadithnet | معارف حدیث
.
📖 #معرفی_کتاب |
📗 ریشههای قرآنی و حدیثی مقاومت اسلامی
مجموعهای از آیات و روایات ترغیب کننده به مقاومت
با عناوینی گویا و تنظیمی سنجیده، به همراه ترجمه
🚩 فرهنگ مقاومت و ایستادگی در برابر ظلم، ریشه در فطرت الهی انسان دارد و پیش از هر منبع معرفتی دیگر، در نهاد انسانهای آزاده جای گرفته است.
💭 آموزههای قرآن و سنّت و سیرۀ معصومان(ع)، این گرایش فطری را تعالی بخشیده و شیوهای از زیست مؤمنانه و موحّدانه را ترسیم کردهاند.
🛡در گفتمان قرآن و حدیث، مفاهیمی چون: صبر، تحمّل، استقامت، جهاد، عزّتمداری، ذلّتگریزی و کرامت انسانی، رویکرد مؤمنان را در مواجهه با ظلم و تجاوز تبیین و چارچوبی الهی برای مقاومت در برابر ستمگران ارائه میدهند.
🌷در پی شهادت قائد بزرگ انقلاب اسلامی، حضرت آیت الله خامنهای (قدس سره)،
و مقاومت و ایستادگی ملّت دلیر ایران با تکیه بر معارف اصیل اسلامی و شیعی
و با الهام از روحیّۀ ظلمستیزانۀ خویش، در برابر شرورترین دشمنان اسلام و ایران،
«بازخوانی آموزهها و مصداقهای مقاومت اسلامی در پرتو آیات و روایات معصومان علیهم السلام»،
معنایی تازه و ضرورتی دوچندان مییابد.
⩸ فصلهای هشتگانه کتاب: ▿
◃مقاومت اسلامی در برابر استکبار و ستم
◃انگیزه های مقاومت اسلامی
◃یاوران مقاومت اسلامی
◃ویژگی های یاران مقاومت اسلامی
◃دوست نمایان جبهۀ مقاومت اسلامی
◃سنّت الهی در تعامل با جریان مقاومت اسلامی
◃ویژگی های دشمنان مقاومت اسلامی
◃پیروزی جبهۀ مقاومت اسلامی
📝 پديدآورنده: مرتضی خوش نصیب، انتشارات دارالحدیث، چاپ اول، ۲۴۵ صفحه
#باید_برخاست
#مقاومت
@hadithnet | معارف حدیث
هدایت شده از رسانه رهبر انقلاب اسلامی
📩 نامهای به فرزندان عزیزم؛
تا رسیدن به قلّههای پیشرفت همعهدیم
💬 حضرت آیتالله سیّدمجتبی خامنهای، رهبر معظّم انقلاب، در پاسخ به نامههای جمعی از دانشجویان کشور که طی ماههای اخیر برای معظّمله ارسال کردهاند، عزم و اراده و احساس مسئولیّت آنان برای ساختن آینده را رشتۀ اتصال «همعهدی» میان رهبری و جوانان دانستند و بر مجهّز شدن به سلاح علم و ایمان و تهذیب نفس و تلاش مضاعف برای افزایش قوّت و اقتدار ایران تأکید کردند.
📝متن پاسخ رهبر معظّم انقلاب به این شرح است:
▪️باسمهتعالی
سلام به فرزندان عزیزم؛
نامههای پُرمهرتان را خواندم. از الطاف فراوان شما دانشجویان جوان و پرانگیزه متشکّرم و برای همۀ شما که حقّی بر گردن اینجانب قرار دادهاید، دعاگویی خاص خواهم داشت.
▪️در نامههای شما و بسیاری از جوانان و دانشجویان که این حقیر را مورد لطف و محبّت خود قرار میدهند، عزم و اراده و احساس مسئولیّت برای ساختن آینده میدرخشد.
▪️این میثاق محکم، امانتی گرانسنگ است که ریشه در مکتب اسلام ناب محمّدی صلیالله علیه و آله و سلّم و میراث خمینی کبیر و خامنهای شهید اعلیالله مقامهما الشّریف داشته و رشتۀ اتّصالِ «همعهدی» ما با یکدیگر است.
▪️برای این مقصود، هرچه میتوانید خودتان را به سلاح علم و ایمان و تهذیب نفس و انس با خدا و آشنایی عمیق با معارف قرآن و اهل بیت علیهمالسّلام مجهّز کنید و با کار و ابتکار مضاعف بر قوّت و اقتدار ایران عزیز بیفزایید تا به دعای مولای مهربانمان عجّلالله تعالی فرجه الشّریف، پیمودن مسیر لشکریان همعهد به سمت قلّههای پیشرفت و تمدّن اسلامی ـ ایرانی هرچه بهتر و سریعتر محقّق شود، انشاءالله.
✍🏼سیّدمجتبی حسینی خامنهای
🗓۶/آبان/۱۴۰۵
#️⃣ #هم_عهدی
💻 Rahbar.ir | 📲 @Rahbar_ir
.
﷽؛
✧ #حديث_روز پنج شنبه ۷ آبان ۱۴۰۵
🏷 خوش اخلاقترین ◃مؤمنترین!
#پیامبر_اکرم (ﷺ) :
ـ به نقل از اَنَس ـ :از پيامبر خدا ﷺ سؤال شد: كدام مؤمن، ايمانش كامل تر است؟
✓ فرمود : «آن كه با خانواده اش، خوش اخلاق تر باشد»
⁙ «سُئِلَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعليه وآله: أيُّ المُؤمِنينَ أكمَلُ إيمانا؟
قالَ: أحسَنُهُم خُلُقا مَعَ أهلِهِ».
📚 تنبيه الغافلين: ص٥١٦ ح٨١٦
@hadithnet | معارف حدیث
.
♨️ به كمتر از آتش، رضايت نداده است!
✍️ یکی از آسيب هايى كه از ناحيه شوهر، نهاد خانواده را تهديد مىكنند
و چه بسا موجب فروپاشى آن مىگردد، آزار دادن همسر است!
زن، از محيط گرم خانواده خويش به درون خانهاى پا مىنهد
كه همه چيز آن براى وى، تازه و بدون سابقه است.
او از جايى كه خدمت گيرنده و محبّت بيننده بوده،
به سرايى قدم مىنهد كه خدمت و محبّت در آن، دوسويه است.
در اين حالت، اگر در قبال محبّت و تلاشى كه بروز مىدهد، پاسخ محبّت آميز نگيرد
و حتّى در عوض آن، آزار ببيند، دير يا زود، از محبّت دهى، دست مىكشد
و كانونى كه بايد با محبت و مودّت گرم شود، به سردى مىگرايد. ...
⪼️ از #پیامبر_اکرم (ﷺ) روايت شده كه مىفرمايد:
⁘ هر كس به زنى آزار برساند تا آن زن [با بخشيدن مهريهاش]، جان خود را از او بخرد، خداى متعال، براى آن مرد، به مجازاتى كمتر از آتش، رضايت نداده است؛
چرا كه خداوند متعال براى زن، همان گونه به خشم مىآيد كه به خاطر يتيم به خشم مىآيد.
✧ مَن أضَرَّ بِامرَأةٍ حَتّى تَفتَدِىَ مِنهُ نَفسَها، لَم يَرضَ اللّهُ تَعالى لَهُ بِعُقوبَةٍ دونَ النّارِ؛ لِأنَّ اللّهَ تَعالى يَغضَبُ لِلمَرأةِ كَما يَغضَبُ لِليَتيمِ.
◌ ثواب الأعمال: ص۳۳۶ ح۱
ا---
🌐 بیشتر بخوانید
ا---
🔗 کاملترین ایمان
ا---
🔗 روایاتی پیرامون جایگاه و وظیفه مرد در خانواده
ا---
📗کتاب تحکیم خانواده از نگاه قران و حدیث
#خانواده
@hadithnet | معارف حدیث