🔰برگی از تاریخ روزنامهنگاری ادبی: گفتوگوی جمعی با کریم کشاورز؛
*کریم کشاورز: مترجم، نویسنده، انسان*
🔸بهمناسبت هفدهم آبان، سالروز درگذشت کریم کشاورز، در قسمت دوم پرونده «برگی از تاریخ روزنامهنگاری ادبی» سراغ مصاحبه جمعیِ مجله «کتاب امروز» با این مترجم و نویسنده رفتیم. آنچه میخوانید البته نه متن کامل این مصاحبه جمعی، بلکه بخشی از آن است که بیشتر به فعالیتهای ادبی کشاورز اختصاص دارد. در این گفتوگو از زندگی و کارنامه فرهنگی و خاطرات کریم کشاورز و نیز از بعضی مسائل ترجمه سخن رفته است.
🔸کریم کشاورز مردی است دارای عالیترین صفات و سجایا: مردی است دانشمند و کاری، با خلقی شوخ و مهربان، و طبعی منیع و نجیب. گفتگوی زیر در محیط گرم خانه آقای کشاورز میان ایشان و چند تن از علاقهمندان به آثارشان صورت گرفت. «نویسندگان کتاب امروز» لازم میدانند علاوه بر آقای کشاورز، از آقایان عنایتالله رضا و مهرداد بهار و احمد سمیعی و محمدرضا حکیمی که به دعوت «کتاب امروز» در این بحث شرکت کردند سپاسگزاری کنند.
🔸کشاورز از قدیمیترین مترجمان ادبیات روسیه است. همچنین کتاب «هزار سال نثر پارسی» او از قدیمیترین آنتولوژیهای نثر کلاسیک فارسی و هنوز هم اثری خواندنی و مفید برای کسانی است که میخواهند آشنایی اولیه با ادبیات منثور کهن ایران پیدا کنند و با تاریخ نثر کلاسیک فارسی، از طریق خواندن نمونههایی از نثر هر دوره، آشنا شوند.
ibna.ir/x6D4t
@ibna_official
🔰ایبنا گزارش میدهد؛
نمایش زرد؛ زبان نسل Z مدیریت شهری!
🔸پارچهنوشتههای این روزهای شهر، گویی گفتوگوهای فضای مجازی را بر ستونهای گوشه و کنار شهر زنده کردهاند اما تلاش مدیریت شهری در اقدام به اصطلاح فرهنگی، به نظر بیشتر شبیه اجرای طرحی کمرنگ و بههم ریخته و کم اثر میماند.
🔸پارچهنوشتههای این روزهای شهر، گویی گفتوگوهای فضای مجازی را بر ستونهای گوشه و کنار شهر زنده کردهاند؛ خطوطی غریبه پیش چشم شهروندان؛ واژگانی شکسته از زبان انگلیسی و دور از معنای بلند اشعار نسبت داده شده به آنها. تلاش مدیریت شهری در اقدام به اصطلاح فرهنگی، به نظر بیشتر شبیه اجرای طرحی کمرنگ و بههم ریخته و کم اثر میماند.
🔸جریان تولید فزاینده واژگان از ذهن نسل Z را نمیتوان انکار کرد؛ پدیدهای زبانی و فراگیر که ریشههای جامعهشناختی دارد؛ هرچند خود به خود ابزاری متداول برای انتقال پیام نیستند اما بیتردید حرکتی حامل پیام هستند.
ibna.ir/x6CZ7
@ibna_official
🔰«فلسفه کانت» در گفتوگو با سیدامینالدین ابطحی؛
بدون آزادی، عقلانیت اخلاقی بیمعنا میشود
🔸کانت همچنان یک گفتوگوی زنده با فلسفه تحلیلی دارد.
🔸خودآیینی در فلسفه کانت بهمعنای توانایی انسان برای قانونگذاری اخلاقی برای خود از طریق عقل است/ کانت ما را به پرسش درباره «حدود عقل» و نحوه استفاده از آن در مواجهه با مسائل پیچیده (مانند تغییرات اقلیمی یا اخلاق هوش مصنوعی) تشویق میکند. این ایده که عقل میتواند هم محدود باشد و هم توانمند، همچنان الهامبخش است.
🔸نویسندگان کتاب «فلسفه کانت» در مقدمه تأکید میکنند که تفسیر آنها از فلسفه کانت نه کاملاً در سنت تحلیلی (که بر دقت منطقی، تحلیل مفاهیم و مسائل معرفتشناختی تمرکز دارد) و نه کاملاً در سنت قارهای (که بر جنبههای تاریخی، فرهنگی و وجودی فلسفه تأکید میکند) قرار دارد، بلکه تلاش میکند پلی بین این دو ایجاد کند.
🔸نویسندگان کتاب «فلسفه کانت» بر این ایده تأکید دارند که فلسفه انتقادی کانت یک «نظام واحد» را تشکیل میدهد، و انسجام درونی سه نقد (نقد عقل محض، نقد عقل عملی، نقد قوه حکم) از طریق مفهوم هنجارمندی قابل فهم است.
بهنظر شما، مهمترین مسئلهای که فلسفه کانت هنوز برای ما زنده نگاه میدارد چیست؟
🔸این کتاب بهطور ضمنی پیشنهاد میکند که مهمترین مسئله زنده در فلسفه کانت، مفهوم هنجارمندی عقل و توانایی آن برای ساختاردهی به تجربه، اخلاق و روابط انسانی با جهان است.
ibna.ir/x6CVH
@ibna_official
🔰در گفتوگو با ایبنا مطرح شد؛
کتاب با طعم سنجد و لذت دوچرخهسواری!/ روایت مردی که کتاب را به روستا برد
🔸 نویسنده و ناشر خوانساری از سالها فعالیت فرهنگی خود میگوید؛ از ساخت خانههای کتاب 10 متری تا شعار «کتاب با طعم سنجد و لذت دوچرخه» که ماندگار شد.
🔸من اعتقاد دارم کتاب از جنس روح و بدن انسان است؛ گرما و حیات دارد. وقتی کسی در جمع کتاب در دست دارد، حس مثبتی به اطرافیان منتقل میکند، درحالیکه کسی که در موبایلش غرق است، ناشناخته است. ممکن است قرآن یا شعر بخواند، اما از دور معلوم نیست. کتاب حضور فیزیکی دارد، دیده میشود و همین دیدن خودش تبلیغ فرهنگ است.
🔸بسیاری از روستاها مکانهایی دارند که بدون استفاده مانده؛ مثلاً ساختمانهای قدیمی مخابرات یا درمانگاهها که متروکه هستند. ما میتوانیم بدون تحمیل هیچ هزینهای به دولت، همان فضاها را با چند قفسه و تابلو تبدیل به خانه کتاب کنیم. تنها نیاز ما حمایت معنوی و هماهنگی از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارت کشور یا بنیاد شهید است.
ibna.ir/x6D4y
@ibna_official
🔰فرشاد مومنی در یکصدمین سال انقراض قاجاریه اظهار کرد؛
رشد گسسته عامل توسعهنیافتگی ایران
🔸فرشاد مومنی گفت:قاجاریه نه تنها چیزی از پیشینیان خود کم نداشتند بلکه یک مسیر بسیار آرام روبه بهبود را طی میکردند اما سرعت طی کردن این مسیر هیچ تناسبی با عصر پساصنعتی ندارد. کل ماجرای تحولات باز تولیدکننده توسعه نیافتگی در ایران را میشود ذیل مفهوم رشد گسسته توضیح داد.
🔸راهحل نجات ایران قدرت تشخیص مسائل اصلی از حاشیه هاست. اگر ما شناخت عالمانه از اقتضائات زمان نداشته باشیم معمولاً در معرض اراده و مطامع قدرتهای بزرگ قرار میگیریم. ایده موازنه منفی که توسط مدرس و مصدق هم صورتبندی مفهومی و نظری شد و هم تا حدودی جنبه عملی گرفت از دل شکست موازنه مثبت خارج شد و ایران هم اگر بخواهد موفق شود باید از همان سیاست موازنه عدمی را طی کند. قاجاریه نه تنها چیزی از پیشینیان خود کم نداشتند بلکه یک مسیر بسیار آرام روبه بهبود را طی میکردند اما سرعت طی کردن این مسیر هیچ تناسبی با عصر پساصنعتی ندارد. کل ماجرای تحولات باز تولیدکننده توسعه نیافتگی در ایران را میشود ذیل مفهوم رشد گسسته توضیح داد.
ibna.ir/x6D4D
@ibna_official
🔰گفتوگوی ایبنا با نازنین میهن، *مترجم نمایشنامههای وجدی معوض:
وجدی معوض جهانشمول و شاعرانه مینویسد/ او بسیار جلوتر از زمان خود است*
🔸نازنین میهن، مترجم برخی از آثار وجدی معوض معتقد است که سخت ترین آثاری که ترجمه کرده است مربوط به آثار وجدی معوض است، او همیشه در آثارش منابع و رفرنسهای مذهبی، عرفانی و تاریخی دارد و کسی که میخواهد آثار او را اجرا کند باید همه این دانشها را داشته باشد.
🔸زمانی که آدمها از خاکشان مهاجرت میکنند گویا یک هویت گمشده و از دست رفتهای دارند و بعد دوباره به میهن و خاک خودشان برمیگردند که آن هویت گمشده را باز یابند. در تمام نوشتههای معوض این موضوع وجود دارد و دقیقاً این موضوع برای خودم هم پیش آمد. من بعد از ۱۵ سال که در کانادا زندگی میکردم دوباره به ایران بازگشتم و گویا زندگی خود را دوباره از نو شروع کردم و خودم را از نو شناختم.
🔸معوض از جهان شمول بودن جنگ در آثارش میگوید. مهم نیست جنگ کجا باشد، فرقی نمیکند که زمان و مکان کجاست. همانطور که در «ساحلیها» زمان و مکان نداریم و از یک سری از المانهایی که خود نمایشنامه نشان میدهد میتوان فهمید که از خاورمیانه به کانادا بوده یا برعکس.
ibna.ir/x6D4G
@ibna_official
🔰سالروز شهادت مدافع حرم «سید اسماعیل سیرتنیا»؛
شهیدی که ارادتش به حضرت زهرا(س) با پهلوی شکافته پایان یافت
🔸در همان لحظات، فرمانده به سید نگاهی کرد و گفت: «سید دراز بکش، میزنن.» اما هنوز فرمانده فرصت نکرده بود سرش را برگرداند که یک تیر پهلوی سید را شکافت. فرمانده به سرعت نزدیک شد و دید صدایی از او بلند نمیشد؛ فقط زمزمهها و ذکرهای آرامشبخش از او به گوش میرسد.
🔸تحت تأثیر فضای مسجد، گوش اسماعیل با اخبار جبهه و جنگ آشنا شده بود. وقتی به خانه برمیگشت، گوشهوکنار خانه را با پشتیها سنگربندی میکرد و با اسلحه چوبی یا پلاستیکیاش، گرم نبرد با خواهر و برادرهایش میشد. همیشه نقش رزمنده ایرانی را بازی میکرد و در نهایت به خواسته دلش، یعنی شهادت، میرسید.
🔸سید اسماعیل همیشه از اوضاع سوریه میگفت؛ از محاصره روستاهای شیعهنشین نبل و الزهرا، از نوامیس شیعه که به خطر افتاده بودند و از گرفتاری اهل سنت. همه فکر و ذهنش رفتن به سوریه بود. سرانجام نام خود را برای اولین گروه اعزامی ثبت کرد و دوره تخصصی را با مهارتهای نظامی که داشت پشت سر گذاشت و به سرعت مهر اعزامش صادر شد.
ibna.ir/x6D48
@ibna_official
🔰کتاب «موزهی ما بِه را خوردیم» منتشر شد؛
وقتی میتوان با یک میوه به فضا رفت!
🔸کتاب «موزهی ما به را خوردیم» تلاش دارد ذیلِ مواجهه بچهها با پدیدههایی که به شکل معمول در اطراف ما وجود دارند و ممکن است فکرمان را مشغول نکنند، تخیل و خلاقیت آنها را پرورش دهد.
🔸یک مادربزرگ دوستداشتنی که کارهای عجیب و غریبی انجام میدهد، در کتاب «موزهی ما به را خوردیم» چنین احوال و خصوصیاتی دارد. او ناگهان یک روز صبح از خواب بیدار میشود و فکر میکند باید بزرگترین آدامسفروش دنیا شود! او کنترل تلویزیونها را بهعنوان کلکسیون جمع میکند، درباره قاشقها کتاب مینویسد و یک روز هم تصمیم میگیرد که به سفر دور دنیا برود.
ibna.ir/x6D4r
@ibna_official
🔰ضرورت صیانت از حق بر دانایی کودکان در عصر فناوری
✍محمدمهدی سیدناصری، حقوقدان، مدرس دانشگاه و پژوهشگر حقوق بینالملل کودکان:
🔸حق بر کتاب، در عصر دیجیتال، تنها یک مطالبه فرهنگی نیست؛ سنگبنای عدالت دانایی و انسانیت در جهان فناوریزدهی امروز است. کتاب به کودک میآموزد چگونه در میان انبوه صداها، صدای درون خود را بشنود و چگونه در برابر دادههای بیپایان، معنا بیافریند. کودکی که کتاب نمیخواند، در آینده شهروندی نخواهد بود که توان تشخیص، نقد یا انتخاب داشته باشد.
🔸در نظام حقوقی و فرهنگی ایران، کتاب همواره بخشی از میراث تمدنی بوده است. اما در فضای بازارمحور امروز، کتاب در معرض تبدیلشدن به کالایی لوکس قرار گرفته است. کودکانی که در مناطق محروم زندگی میکنند یا دسترسی به کتابخانه ندارند، از ابتداییترین حق فرهنگی خود محروم میشوند؛ و این محرومیت، به شکل زنجیروار بر سایر حقوق آنان تأثیر میگذارد. در واقع، حق بر کتاب، زیربنای حق بر آموزش، رشد ذهنی، و حتی مشارکت اجتماعی است. جامعهای که کتاب در آن دسترسپذیر نباشد، جامعهای است که در آن کودکی به معنای واقعی شکل نمیگیرد.
ibna.ir/x6D2T
@ibna_official
🔰گفتوگو با مولف کتاب «تبعیدیها و تبعیدگاههای عصر پهلوی»؛
سیاستی برای خاموش کردن صداها که فریاد انقلاب را بلندتر کرد
🔸تبعید، نه مجازات بلکه مأموریتی فرهنگی و انقلابی
🔸رحیم روحبخش، پژوهشگر گفت: نظام پهلوی، تصور میکرد که با تبعید روحانیون، آنها در مناطق دورافتاده در حصر قرار میگیرند و نمیتوانند فعالیت مؤثری انجام دهند. اما در عمل، نتیجه کاملاً برعکس بود. روحانیون تبعیدی، با حضور در این مناطق، بهطور فعال به تبلیغ آموزههای انقلاب و ترویج پیامهای نهضت پرداختند و اثرگذاری قابل توجهی بر مردم محل داشتند.
🔸موضوع کتاب «تبعیدیها و تبعیدگاههای عصر پهلوی» از دل بررسی اسناد ساواک شکل گرفت. در جریان فهرستنویسی پروندههای مربوط به روحانیون مبارز، متوجه شدم که بخش مربوط به دوران تبعید آنان در منابع تاریخی و پژوهشی انقلاب اسلامی بسیار کمتوجه مانده است.
🔸رویکرد امام خمینی (ره) نسبت به انقلاب و مبارزه، رویکردی تند و خشونتآمیز نبود. ایشان معتقد بودند که مسیر نهضت نباید با اقدامات مسلحانه و خونریزی همراه باشد. به همین دلیل، روحانیون مبارز نیز در مجموع، شیوهای متفاوت از گروههای تندرو در پیش گرفتند و نحوه مبارزاتشان از جنس فعالیتهای فرهنگی، تبلیغی و آگاهیبخش بود، نه نظامی و مسلحانه. ساواک نسبت به این رویکرد آگاهی داشت.
ibna.ir/x6C7K
@ibna_official
🔰انتشار کتاب «چند سؤال درباره درختها»؛
عشقورزی به درختان در جهان کودکانه
🔸در کتاب «چند سؤال درباره درختها» سؤالاتی درباره دنیای درختان مطرح شده که همگی سؤالهای کودکانهای هستند و شاید پاسخ علمی مشخصی برای آنها وجود نداشته باشد.
ibna.ir/x6CRH
@ibna_official
🔰رونمایی از نسخه نادر قرآن از سوی ناشر ایرانی؛
نمایش نسخه هزار ساله قرآن در نمایشگاه کتاب شارجه
🔸در چهلمین دوره نمایشگاه بینالمللی کتاب شارجه، نسخهای فکسیمیله از مصحف قرآنی متعلق به خوشنویس مشهور ابن البوّاب که حدود هزار سال پیش نگارش شده، در معرض دید عموم قرار گرفت و بازدیدکنندگان فرصت یافتند با زیبایی و ظرافت خوشنویسی عربی قرون گذشته آشنا شوند.
🔸حامد دهدشتی، نماینده غرفه سفیر اردهال از تهران، گفت: «این یکی از قدیمیترین مصاحف کامل است که توسط یک دست مشخص نوشته شده است. نسخه فکسیمیلهای که در شارجه به نمایش درآمده، بازتولید همان مصحف اصلی است که ابن البوّاب در سال ۳۹۱ هجری قمری، حدود سال ۱۰۰۰ میلادی نگارش کرده است. نسخه اصلی در کتابخانه Chester Beatty در دوبلین بهطور ایمن نگهداری میشود. ابن البوّاب نه تنها خوشنویس بود، بلکه نوشتار عربی را به هنری با تناسب کامل و زیبایی معنوی تبدیل کرد».
ibna.ir/x6D4L
@ibna_official