🔰بررسی کارنامه ادبی نیما یوشیج در گفت‌وگو با مهدی علیایی‌مقدم؛ نیما معتقد بود شعر غیرسیاسی هیچ‌وقت وجود نداشته 🔸مهدی علیایی‌مقدم، پژوهشگر و عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، گفت: کارنامه شعر نیما که محصول نزدیک به چهار دهه فعالیت سماجت‌آمیز و پیگیر در معرفی نوعی قالب تازه سرایش است تقریباً هیچگاه از نوعی به اصطلاح «رسالت اجتماعی» خالی نبوده. این مطلب به ویژه پس از انتشار اشعار منتشرنشده او شواهد و مستندات بیشتری نیز یافته. نیما جز در اواخر عمر همیشه یک مارکسیست - لنینیست بلکه گاه استالینیست بود و شعرهای تازه‌نشرشده او گواه این ادعاست. نیما معتقد بود شعر غیرسیاسی هیچ‌وقت وجود نداشته. 🔸نیما دوست می‌داشت شعری بسازد که تفسیرهای مختلف را در پی داشته باشد و حصول معنا آسان نباشد. این را خودش صریح گفته. این سخن به این معنا نیست که این کیفیت در همه شعرهای او به یک میزان وجود دارد. 🔸در این تردیدی نیست که شعر فارسی پس از نیما دچار دگرگونی عمیق شد و او در میان شاعران پس از مشروطه تأثیرگذارترین شخصیت محسوب می‌شود. اگر بخواهم با تعبیر شما سهم نیما را بیان کنم باید بگویم در میان حلقه‌های زنجیر تجدد شعر فارسی نیما یکی از درشت‌ترین حلقه‌هاست. ibna.ir/x6D8Y @ibna_official

🔰ضرورت‌ها و فرصت‌های خانه‌های ادبیات و فرهنگ- ۱۳ درهای بسته خانه ادبیات و فرهنگ به‌روی نویسندگان اردبیلی/ اما و اگرهای ایجاد خانه‌ای امن 🔸 استان اردبیل خاستگاه نویسندگان و شعرای نامداری در طول تاریخ بوده و اکنون نیز نویسندگان بسیاری را به عرصه رسانده اما تاکنون یک انجمن و خانه ادبیات به صورت متمرکز به عنوان جریانی بالنده و پویا در این استان شکل نگرفته تا همه ادبیان را سر یک سفره بزرگ فرهنگی جمع کند. 🔸اردبیل هنوز از نبود یک خانه فرهنگ و ادبیات مستقل و فعال رنج می‌برد؛ جایی که بتواند پاتوقی برای شاعران، نویسندگان و هنرمندان باشد، حقله ارتباط میان نسل‌ها را حفظ کند و بستری برای تولید و گفت‌وگو درباره آثار ادبی فراهم آورد. بسیاری از فعالان فرهنگی این خلأ را سال‌هاست احساس کرده‌اند و نبود چنین مرکزی را عاملی برای پراکندگی فعالیت‌ها و کمرنگ شدن حضور ادبی اردبیل در سطح ملی می‌دانند. 🔸در گفت‌وگو با چند تن از شاعران و نویسندگان اردبیلی، آنها از ضرورت ایجاد «خانه فرهنگ و ادبیات» در این استان سخن گفتند؛ جایی که نه تنها می‌تواند حافظ میراث ادبی منطقه باشد بلکه باید بتواند به پرورش استعدادهای تازه، حمایت از جریان‌های بومی و ایجاد تعامل میان هنرمندان و نهاهای فرهنگی کمک کند. ibna.ir/x6CKJ @ibna_official

🔰گزارش تصویری دست‌نوشته‌های پدر شعر نو 🔸به مناسبت سالروز تولد نیما یوشیج، مجموعه‌ای از دست‌نوشته‌های او ثبت تصویری شده است؛ یادگارهایی از پدر شعر نو که اکنون در قاب تصویر، بخشی از تاریخ ادبیات معاصر ایران را بازمی‌نمایند. 📸 عکاس: معصومه احمدی https://www.ibna.ir/photo/542793 @ibna_official

🔰احمد دهقان در گفت‌وگو با ایبنا: چرا جنگی که آن گونه بود، این‌گونه ثبت شد؟/ ادبیات ما دیگر زایش ندارد 🔸احمد دهقان معتقد است: امروز کتاب‌های بی‌مخاطب و گلخانه‌ای مانند بچه‌های ناخواسته وارد بازار نشر می‌شوند و کسی آن‌ها را نمی‌خواند. کتاب‌هایی که ادعا می‌شود به سی، چهل چاپ می‌رسند، اما خواننده‌ای نیست که بگوید «من این کتاب را خواندم!» این وضعیتی است که در دوره جدید به وجود آمده است. 🔸اگر نگاهی به فضای رسمی ادبیات امروز بیندازیم، تعداد نویسندگان جوانی که به‌طور طبیعی و اصیل رشد کرده‌اند، خیلی کم است. در عوض، با گروهی روبه‌رو هستیم که به شکل گلخانه‌ای و با تکیه بر زر، زور و تزویر این فرقه‌ها به شهرت رسیده‌اند؛ در حالی‌که آثارشان نه از نظر ادبی غنایی دارد نه از سوی مخاطبان جدی ادبیات پذیرفته شده. این گروه با شیوه پاولوف روسی رشد کرده‌اند: با هر کار جایزه دریافت کردند. هم خودشان فهمیدند روش پیشرفت چنین است، هم به دیگران فهماندند تنها راه پیشرفت همین است. کاملاً همان تئوری شرطی‌سازی پاولوف روسی که همه‌مان می‌دانیم: جایزه در برابر تکرار عمل. ibna.ir/x6D8C @ibna_official

🔰«میراث فرهنگی سغدیان» در گفت‌وگو با پریسا درخشان‌مقدم ؛ هزاره‌های گمشده 🔸ابداع بازی تخته نرد به وزیر انوشیروان 🔸پریسا درخشان‌مقدم: از منابع نوشتاری درباره تخته نرد می‌توان به نوشته پهلوی ماتیکان چترنگ (گزارش شطرنج) اشاره کرد که در آن ابداع بازی تخته نرد را به بزرگمهر (وزیر انوشیروان) در پاسخ به بازی شطرنج که پادشاه هندوستان برای انوشیروان می‌فرستد، نسبت می‌دهد. این بازی به پاس بنیانگذار سلسله ساسانی به نام اردشیر بابکان، نیواردشیر (اردشیر شجاع) نامیده شد و از نمادهای گوناگون باورهای زردشتی الهام می‌گیرد. 🔸منابع نوشتاری درباره شطرنج: در کارنامه اردشیر بابکان نوشته شده که این بازی از دستاوردهای فرهنگی اردشیر بابکان بوده است اما بعدها سه متن به زبان پهلوی نوشته شد که در آن ادعا شد که بازی شطرنج را هندیان به دربار ایران معرفی کردند. با توجه به اشارات زبانشناختی و ریشه واژه چترنگ که در زبان پهلوی از واژه سنسکریت چاتورانگا ریشه گرفته، منشا هندی این بازی تایید می‌شود. 🔸طبیعتاً سغدیان دانش پزشکی را پیش از فتح اعراب داشته‌اند. این مطلب از روی ابزار پزشکی و ادوات جراحی و نسخه‌های پزشکی در سغد قابل اثبات است. 🔸سغدها متن‌های پزشکی هندی را نیز ترجمه کرده‌اند. این امر را متنی دو زبانه به سانسکریت و سغدی که از مجموعه‌ی ترفان به دست آمده و در برلین نگهداری می‌شود به اثبات می‌رساند. ibna.ir/x6BYB @ibna_official

🔰نگاهی به فلسفه لایب‌نیتس در گفت‌وگو با فاطمه مینایی؛ فیلسوف نظام‌ساز 🔸لایب‌نیتس:‌ «چیزی در عقل نیست که از حواس نیامده باشد، مگر خود عقل» 🔸فاطمه مینایی: لایب‌نیتس در چندین شاخه از دانش که از قضا امروز بسیار هم به هم مرتبط شده‌اند از پیش‌گامان آن شاخه‌ها محسوب می‌شود: علوم شناختی، سیبرنتیک و بعدتر نظریه سیستم‌ها، و بالاخره هوش مصنوعی. فقط برای نمونه‌ای از سهم لایب‌نیتس در مباحث اخیر، می‌شود به استدلال «اتاق چینی» جان سرل در رد آگاه‌بودن هوش مصنوعی اشاره کرد. یکی از پیشگامان طرح این استدلال در فلسفه، لایب‌نیتس است. 🔸لایب‌نیتس در دل ماجراهای علمی و فکری روزگار خودش زندگی کرده و برای همین فلسفه‌اش به‌جز رساله‌ها و یادداشت‌هایش در نامه‌نگاری‌های فراوان با فیلسوفان و دانشمندان شاخه‌های گوناگون پراکنده است. از بین آن نامه‌ها، مجموعه مکاتبات او با سمیول کلارک، الهی‌دان و دانشمند نیوتنی، درباره مسائل گوناگون فیزیک، از جمله ماهیت زمان و مکان شهرت دارد. در فلسفه، لایب‌نیتس دیدگاه‌های اثرگذاری در حوزه‌های فراوانی داشته که از مهم‌ترین‌هایش الهیات، مابعدالطبیعه، اخلاق، منطق و شناخت‌شناسی است. در ریاضیات، علاوه بر حساب دیفرانسیل و انتگرال، در حوزه‌هایی مثل آمار و حساب ارقام دودویی (Binary Arithmetic) که امرزه آن را با علوم مرتبط با رایانه می‌شناسیم اثر داشته‌است. ibna.ir/x6Dbv @ibna_official

🔰مدیر کتابفروشی کتاب‌باز، مطرح کرد؛ کتابفروشی‌ها حلقه ترویج کتابخوانی در هفته کتاب‌اند 🔸مدیر کتابفروشی کتاب‌باز، گفت: در طول سال به بهانه‌های مختلف کوشش کردیم در ترویج کتابخوانی نقش داشته باشیم، ولی در «هفته کتاب» این تکاپو پررنگ‌تر می‌شود. 🔸چهارمین دوره است که همزمان با «هفته کتاب» در مدارس، نمایشگاه برگزار می‌شود، ۱۰۰ تا ۲۰۰ عنوان کتاب با تنوع و موضوع مختلف به نمایش درمی‌آید. در بین کودکان اگر یک نفر کتابی بخرد و بپسندد به همکلاسی‌های خود معرفی می‌کند و تمام تعداد ارائه شده آن اثر در نمایشگاه به فروش می‌رود. ibna.ir/x6D8R @ibna_official

🔰رکوردی جاودانه برای ارشادی، بازی در ۷ فیلم اقتباسی؛ همایون ارشادی، بازیگری که روشنفکر بودن را دوست نداشت 🔸چهره آرام، متفکر و پر از طمانینه ارشادی، او را به انتخاب اول کارگردانان برای ساخت فیلم‌شان بدل می‌کرد. فیلم‌های اگزیستانسیالیستی همچون «طعم گیلاس» ارشادی را همانند قهرمان‌های کتاب‌های کامو و سارتر، در جست‌وجوی معنای زندگی و مرگ قرار می‌داد. 🔸خودش معتقد بود اگر آن روز کیارستمی، او را پشت چراغ قرمز نمی‌دید و اگر سرنوشت او را با کیارستمی آشنا نمی‌کرد، طبعاً مسیر زندگی‌اش هیچ وقت به سمت حضور مداوم در سینما کشیده نمی‌شد. شاید معمار باقی می‌ماند و شاید هم خواننده می‌شد. 🔸کیارستمی و «طعم گیلاس» برای همیشه مسیر زندگی ارشادی را تغییر دادند تا پس از آن، او در فیلم‌های مهمی مثل «درخت گلابی» و «بادبادک‌باز» به ایفای نقش بپردازد. 🔸در کنار بازی در فیلم‌های ایرانی، یکی از بخت‌های بلند ارشادی، بازی درفیلم‌های بین‌المللی بود. او پس از درخشش در فیلم «طعم گیلاس»، به چشم کارگردانان کشورهای دیگر هم آمدو بازی در فیلم اقتباسی «بادبادک‌باز»،سکوی پرتابی جهت معرفی ارشادی به سایر فیلمسازان بود. ibna.ir/x6DbD @ibna_official