🔰چهره پنهان و فاسد دنیای کتاب‌های نایاب: سرقت بزرگ دو کتاب عتیقه 🔸گزارش «دوایر مورفی» از ماجرای سرقت دو کتاب عتیقه در نیویورک، نه فقط روایتی از یک دزدی فرعی، بلکه تصویری از شبکه‌ی بسته و وسوسه‌انگیز دنیای تجارت کتاب‌های نایاب است؛ جهانی که مرز میان شیفتگی، زرنگی و جرم در آن به‌سختی دیده می‌شود. 🔸در ماه ژوئن گذشته، دو عنوان به فهرست کتاب‌های مسروقه افزوده شد: رساله‌ای از آنتیوچی تیبرتی درباره کف‌بینی (Antioci Tiberti) چاپ شده در سال ۱۵۲۸ و گفت‌وگوهای سیمفوریَن شامپیه (Symphorien Champier) و هادریان بارلاندوس (Hadrian Barlandus) چاپ شده در سال ۱۵۱۹ که توسط ژاکوب کلرک دو خیل (Jacob Clercx de Geel) از شهر آنتورپ در جلد چرمی مهرکوب‌خورده صحافی شده بود. ارزش مجموع آن دو، حدود بیست‌هزار دلار برآورد شد و تماس برای هر دو عنوان به فابریتزیو گووی، کتاب‌فروش معروف مودنا و نیویورک، اشاره داشت. 🔸پایگاه داده البته پاسخ نمی‌داد چه کسی و چرا دست به این سرقت زده است. ماجرا شاید همان‌جا تمام می‌شد، اگر چند تصویر در نیویورک منتشر نمی‌شد. ibna.ir/x6D5x @ibna_official

🔰بازخوانی رمان «اسناد من»: بازداشت در سرزمین آزادی 🔸رمانی درباره‌ قرن‌های گم‌شده میان اردوگاه‌ها و رؤیای آزادی 🔸رمان اسناد من تازه‌ترین اثر کوین نگویِن، نویسنده و سردبیر مجله The Verge، که در آوریل ۲۰۲۵ توسط انتشارات One World منتشر شده، بحران تاریخی اردوگاه‌های بازداشت در آمریکا را در قالبی طنزآمیز و سیاه بازآفرینی می‌کند. نگویِن در این اثر، با پیوند تاریخ مهاجرت آسیایی–آمریکایی و واقعیت سیاسی روز، تصویری از فروپاشی اخلاقی و اجتماعی جامعه‌ای ارائه می‌دهد که میان آرمان آزادی و ماشین نژادپرستی گرفتار شده است. 🔸واشنگتن پست در نقدی، اثر را «بازآفرینی دهشتناک تاریخ آمریکا از منظر نژادی آشنا» توصیف کرده و نیویورک تایمز نوشته است: «سرزمین آزادی، سرزمین بازداشت‌شدگان نیز هست.» به زعم بُستون گلوب، نزدیکی آزاردهنده دنیای تخیلی نگویِن به واقعیت امروز، رمان را به «آینه‌ای از شکنندگی زندگی معاصر» بدل کرده است. نشریاتی چون رولینگ استون، یواِس‌ای تودی و ونیتی فِر نیز اسناد من را مهم‌ترین هشدار ادبی درباره تکرار چرخه‌های تبعیض در جامعه آمریکا دانسته‌اند. ibna.ir/x6D4h @ibna_official

🔰سیاست جدید گوگل؛ پایان کتابخانه‌های سایه؟ 🔸با اجرای سیاست جدید گوگل، اپلیکیشن‌های اندرویدی که به این کتابخانه‌ها متصل‌اند در خطر حذف قرار می‌گیرند. برخی از این برنامه‌ها، که در ظاهر نرم‌افزارهای مطالعه رایگان هستند . 🔸در طرح جدید، توسعه‌دهندگان موظف‌اند مدارک شناسایی خود را به گوگل ارائه دهند تا هویت آنها تایید شود، حتی اگر اپلیکیشن‌شان در فروشگاه رسمی منتشر نشود. در غیر این صورت، برنامه‌ی آنها اجازه انتشار در اکوسیستم اندروید را نخواهد داشت. هدف، جلوگیری از انتشار اپ‌های دست‌کاری‌شده و آلوده به بدافزار است، اما این محدودیت به‌طور غیرمستقیم به سدّی جدی در برابر اپ‌های مرتبط با کتابخانه‌های سایه نیز تبدیل می‌شود. ibna.ir/x6CYC @ibna_official

🔰در گفت‌وگو با ایبنا مطرح شد؛ نجات میراث مکتوب شیعه از عراق تا قم/گنجینه نسخ خطی چگونه از کربلا به ایران منتقل شد؟ 🔸 فرزند مؤسس کتابخانه آیت‌الله حائری با تأکید بر اینکه هدف اصلی از جمع‌آوری نسخ خطی، نجات بخشی از هویت فرهنگی و علمی تشیع بود که در غربت و در آستانه فراموشی قرار داشت، بیان کرد: هر نسخه در این مجموعه تنها یک کتاب نیست، بلکه سندی زنده از تاریخ علم و اندیشه است. 🔸هر نسخه، دنیایی از ناگفته‌ها را در خود دارد. این کتابخانه فقط مجموعه‌ای از کاغذهای قدیمی نیست. وقتی یک نسخه خطی را باز می‌کنید، تنها با متن مؤلف روبه‌رو نیستید؛ شما با دست‌خط کاتب، حواشی و تعلیقه‌هایی که شاگردان و علما در طول قرن‌ها بر آن نوشته‌اند، مهرهای تملک افراد مختلف و یادگارهای دیگر مواجه می‌شوید. همه این‌ها اسناد زنده‌ای هستند که تاریخ علم و فرهنگ را برای ما روایت می‌کنند. ibna.ir/x6CFs @ibna_official

🔰روزبه زرین‌کوب در شب بخارای عبدالحسین زرین‌کوب و قمر آریان؛ برای عبدالحسین زرین‌کوب، ایران یاد مدام بود 🔸دنیای بی‌ایران برای انسانیت قابل تصور و تحمل نیست. 🔸روزبه زرین‌کوب گفت: برای استاد عبدالحسین زرین‌کوب ، ایران یاد مدام بود. او چه در تاریخ، چه در ادب فارسی و چه در تصوف و عرفان، همیشه با یاد ایران زیست و هیچ‌گاه از تامل در گذشته، اکنون و آینده این سرزمین غافل نماند. 🔸علی دهباشی، مدیر مجله بخارا گفت: استاد ما تاریخ‌نگاری عجیب و ژرف‌نگر بود. او تاریخ و ادبیات را در هم آمیخته بود؛ تاریخ را از چشم ادبیات می‌دید و در ادبیات، ردپای تاریخ را جست‌وجو می‌کرد. وی در بنیان‌های فکری غربیان نیز به‌خوبی تفکر و تأمل کرد و این آگاهی ژرف از سنت و تجدد را در آثار خود در هم آمیخت. 🔸حبیب الله عباسی گفت:زرین‌کوب توانست میان سر و پای اندیشه خود هارمونی ایجاد کند؛ او بر خلاف بسیاری از ما که فقط بر فراز ذهن سیر می‌کنیم، بر زمین تاریخ گام می‌نهاد. تحقیقاتش بر بستر تاریخ بود و نه نظریه‌هایی که کهنه می‌شوند. از همین‌رو آثارش همیشه تازه می‌مانند. ibna.ir/x6Dck @ibna_official

🔰بررسی کارنامه ادبی مهرداد بهار در گفت‌وگو با عباس مخبر؛ مهرداد بهار در اسطوره‌پژوهی نگاهی غیرایدئولوژیک داشت 🔸عباس مخبر، پژوهشگر و اسطوره‌شناس، گفت: دکتر بهار نگاهی غیرایدئولوژیک داشت و با دید پژوهشی و تاریخی به اساطیر نگاه می‌کرد. شما اگر بخواهید اساطیر ایران را مطالعه کنید، ناگزیر هستید به کارهای دکتر بهار مراجعه کنید. حتی اگر حرف تازه‌ای برای گفتن داشته باشید، باید ابتدا کارهای ایشان را ببینید. هیچ راه دیگری وجود ندارد. به نظر من، ایشان همچنان چهره‌ای راهنما و مرجع برای پژوهشگران جوان در این حوزه هستند. 🔸یکی از مباحث مهم دکتر بهار این بود که اساطیر ایران در قالب دین تحول یافته‌اند؛ یعنی در دل دین زرتشتی، آیین مهری و دیگر سنت‌های دینی ادامه یافته‌اند و تغییر کرده‌اند. بنابراین برای مطالعه اساطیر ایران، ناچارید از منابع زرتشتی، مهری و بعد از آن شاهنامه استفاده کنید. 🔸رویکرد دکتر بهار بیشتر جامعه‌شناختی و تاریخی بود؛ در واقع می‌توان گفت رویکردی تاریخی–جامعه‌شناختی در چارچوب تطبیقی داشت. ibna.ir/x6Dcc @ibna_official

🔰مدیر کتابفروشی خوارزمی، مطرح کرد؛ هفته کتاب دورهمی کتابفروشی‌ها و مردم است 🔸مدیر کتابفروشی خوارزمی، معتقد است، اگر هفته کتاب به‌درستی برگزار شود مردم بیش از نمایشگاه، به کتابفروشی می‌آیند و به آن و شور و شوق می‌دهند. 🔸درباره برگزاری هفته کتاب آنقدر باید گفته شود که مانند نمایشگاه بین‌المللی کتاب که در اردیبهشت ماه برگزار می‌شود و همه می‌دانند، مطلع باشند. هنوز عموم مردم درباره این رویداد و زمان آن نمی‌دانند. ibna.ir/x6DbV @ibna_official

🔰به مناسبت ۳۰ سالگی فیلم ماندگار کلینت ایستوود؛ «پل‌های مدیسون کانتی»، عاشقانه‌ای که میان قلم و دوربین زاده شد 🔸پل‌های مدیسون کانتی رمانی کوتاه و عاشقانه است که عشقی پرشور و عمیق را به تصویر می‌کشد. این کتاب برای مدت ۱۶۴ هفته یعنی بیش از سه سال متوالی در لیست پرفروش‌ترین کتاب‌ها باقی ماند و حتی رکورد فروش کتاب بر باد رفته را شکست! 🔸این کتاب متاثر از ایدئولوژی، طرز تفکر و سبک زندگی نویسنده است و شاید الهام گرفته از یکی از ترانه‌هایش باشد که دقیقاً در آن زنی به نام فرانچسکا را توصیف می‌کند، زنی که از لحاظ ظاهری و فیزیکی بسیار به همسر خودش جورجیا شباهت دارد. جیمز والر در سفری که برای انجام پروژه عکاسی به پل‌های مدیسون کانتی داشت، این شعر را می‌سراید و همین شعر سرچشمه الهام برای نوشتن این رمانِ کوتاه می‌شود. 🔸نقدهای بسیاری در تحسین این کتاب نوشته شده است، گرچه نمی‌توان گفت که اولین کتابی‌ست که این موضوع را مطرح می‌کند اما نحوه پردازش‌اش در آن برهه از زمان یعنی دهه ۹۰ قرن بیستم، جسورانه‌تر بوده است. ibna.ir/x6Dcq @ibna_official

🔰مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان ایلام: کافه کتاب‌ها در ایلام گسترش می‌یابد 🔸مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان ایلام از خلاقیت در اجرای برنامه‌های هفته کتاب در استان ایلام خبر داد و گفت: کافه کتاب‌ها در ایلام گسترش می‌یابد. 🔸شعار امسال «بخوانیم برای ایران» است که یادآور اهمیت کتاب‌خوانی برای اعتلا و عزت کشور خواهد بود و کتاب سرمایه فرهنگی ماست و باید در هر جایگاهی که هستیم، به فرهنگ مطالعه کمک کنیم، چرا که جامعه اهل کتاب، جامعه‌ای آگاه و پیشرو خواهد بود. ibna.ir/x6Dc2 @ibna_official

🔰تأملاتی فلسفی درباره زبان؛ میراث شناخت انسانی 🔸زبان چگونه و چرا پدید آمد و منشا چیست؟ 🔸فرهاد همتی نوشت: میراث شناخت انسان نه در ذهن، بلکه در نوشتار و زبان باقی می‌ماند؛ همان قلمرویی که پوپر آن را «جهان سوم» نامید. 🔸ساحت‌های زبانی از یکدیگر جدا نیستند. انسان، موجودی یکپارچه است و زبان‌های گوناگون او درهم‌تنیده‌اند. برخلاف نظر ویتگنشتاین، اعتقاد ندارم که زبان‌ها قیاس‌ناپذیر و مستقل از یکدیگرند. 🔸انسان موجودی یکپارچه است و نمی‌توان اجزای هستی و معرفت را در «طاقچه‌های جداگانه» تقسیم کرد — یکی برای متافیزیک، دیگری برای علوم فیزیکی، و دیگری برای ذوق و هنر. این ساحت‌ها درهم‌تنیده‌اند و بر یکدیگر تأثیر می‌گذارند. برای مثال، در موسیقی، تنظیم نُت‌ها و تعیین زیر و بم اصوات نیازمند بهره‌گیری از دانش فیزیک است. این ارتباط نشان می‌دهد که مرز میان علم، فلسفه و هنر کاملاً سیال است. 🔸در قلمرو علم، همسانی روش و زبان باعث پذیرش مشترک میان دانشمندان می‌شود. اگر نظریه‌ای با آزمایش نقض شود، فیزیک‌دان یا زیست‌شناس آن را می‌پذیرد، زیرا منطق علم بر پذیرش خطا استوار است. از همین‌رو، در جهان علم، هیچ دانشمندی حکم قتل دانشمند دیگر را صادر نکرده است. اما در جهان دین، از جنگ‌های صلیبی تا نزاع‌های فرقه‌ای میان زرتشتیان، مانویان، مسیحیان و مسلمانان، چنین خشونت‌هایی فراوان رخ داده‌اند. تاریخ دین مملو از نمونه‌هایی است که ایمان، به جای معرفت، به ابزاری سیاسی تبدیل شده است. ibna.ir/x6CFD @ibna_official

🔰پیام وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی: میراث فرهنگی، تنها در ابنیه نیست، در رفتار انسان‌هایی است که باور دارند دانش، جاودانه می‌شود 🔸وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: میراث فرهنگی، تنها در ابنیه و آثار نیست، در رفتار انسان‌هایی است که باور دارند دانش، وقتی به دیگران می‌رسد، جاودانه می‌شود. 🔸 آینده این سرزمین پاک را جوانان خواهند ساخت، اما روشنایی این راه، از فروغ بزرگانی چون شماست که چراغ فرهنگ را با دست و دل خود روشن نگه داشته‌اید. ibna.ir/x6Dd2 @ibna_official

🔰مراسم اختتامیه سومین جشنواره روح الله خالقی برگزار شد جایگاه ویژه خالقی در تاریخ موسیقی ایران/ برگزیدگان جایزه خالقی معرفی شدند 🔸سومین دوره جشنواره آهنگسازی استاد روح الله خالقی شب گذشته با معرفی برگزیدگان رشته های مختلف و با تقدیم نشان ویژه این جشنواره به استاد فرهاد فخرالدینی با حضور جمعی از هنرمندان، مسئولان فرهنگی و علاقمندان شب گذشته در تالار رودکی به کار خود پایان داد. 🔸حسین علیزاده : روح‌الله خالقی شخصیتی بسیار بزرگ و تأثیرگذار در موسیقی ایران بود. او یک روشنفکر بود؛ در دوره‌ای بسیار مهم از تاریخ موسیقی ایران که هر کس وارد این عرصه می‌شد، اگر ذهنی باز و روشن نداشت، نمی‌توانست تأثیری ماندگار بگذارد. خالقی تنها یک موسیقیدان نبود بلکه به نقش اجتماعی و فرهنگی موسیقی در جامعه نیز فکر می‌کرد. 🔸درخشان‌ترین دوران موسیقی ایران در رادیو رقم خورد و خالقی در آن نقش بسیار مهمی داشت. این هنرمند سرمشق بزرگی بود که نشان داد چگونه می‌توان موسیقی ایرانی را مردمی کرد، بدون آنکه از ارزش هنری آن کاسته شود. ibna.ir/x6Ddh @ibna_official