🔰به انتخاب مجله کانتری لایف؛ نگاهی به زیباترین کتابخانه‌های عمومی جهان 🔸کتابخانه‌ها تنها محل نگهداری کتاب نیستند؛ بسیاری از آن‌ها بناهایی‌اند که خود به اندازه آثار درونشان ارزش دیدن دارند. مجله Country Life در گزارشی تازه، فهرستی از کتابخانه‌های عمومی جهان را معرفی کرده که ترکیبی از تاریخ، معماری و فرهنگ را در فضایی واحد گرد آورده‌اند. 🔸شاید وقتی نام شنل را می‌شنوید، بلافاصله به کتابخانه فکر نکنید؛ اما این برند مشهور مد به‌تازگی کتابخانه‌ای در موزهٔ Power Station of Art شانگهای افتتاح کرده است. این نخستین کتابخانه در سرزمین اصلی چین است که به هنر معاصر می‌پردازد و توسط دولت اداره می‌شود. 🔸کتابخانه بریتانیا یکی از بزرگ‌ترین مراکز نگهداری کتاب در جهان است. این مجموعه نسخه‌ای از هر کتاب منتشرشده در بریتانیا و ایرلند را دریافت می‌کند و بنابراین آرشیوی عظیم از میراث مکتوب این کشور به شمار می‌آید. 🔸وین چیزهای جذاب زیادی دارد: شنیتسل، اشترودل، آن ترانه معروف بیلی جوئل و البته کتابخانه آکادمی هنرهای زیبا. دکور چوب تیره و چراغ‌های مطالعه طلایی با کلاهک سبز، بازدیدکنندگان را به دورانی می‌برد که هنوز آیفونی وجود نداشت و کتاب‌ها پادشاه بودند. این کتابخانه حدود ۱۱۰ هزار جلد کتاب دارد و همچنین «کابینه حکاکی» آن شامل حدود ۱۵۰ هزار طرح و چاپ هنری است. ibna.ir/x6GTS @ibna_official

🔰چند سطر از کتاب «پنج سفر»؛ سیزده هزار بار زخم به کوچه پس کوچه‌های تنگ و باریک 🔸با تغییر مناسبات اجتماعی و قدرت گرفتن جریان شیعی مقاومت در لبنان و به تبع آن بیروت، حاشیه بر متن غلبه دارد و ضاحیه برای خودش قطبی شده است که سکونت در آن، نوعی شرافت اجتماعی محسوب می‌شود. 🔸کتاب پنج سفر ساختاری روایی‌ـ‌سفرنامه‌ای دارد و حسین شرفخانلو مسیر خود را در قالب پنج «سِفْر» تقسیم‌بندی کرده است: سرعت‌گیر، مقتل، مشاهد، تشییع و شیرینی دیر. هر سِفر یک گام به‌سوی تشییع عظیم دو دبیرکل شهید حزب‌الله لبنان برمی‌دارد. متن از «قبل سفر» در خوی آغاز می‌شود؛ از تردیدهای شخصی نویسنده، گفت‌وگو با دوست منتقد، زیارت مزار پدر شهیدش و تصمیم نهایی برای رفتن. سپس خان‌های مختلف سفر، از خانه‌ی خودشان تا مرز رازی، پایانه‌ی کاپی‌کوی، فرودگاه وان، فرودگاه صبیحای استانبول، میدان تقسیم، ایاصوفیه، فرودگاه استانبول و در نهایت فرودگاه رفیق حریری بیروت، به‌تفصیل روایت شده است. ibna.ir/x6HsZ @ibna_official

🔰درباره مجموعه شعر «گواهی می‌دهم هیچ زنی نیست جز تو»؛ دفاعیه نزار قبانی برای عشق 🔸انتشار ترجمه فارسی دیوان «أشهد أن لا امرأة إلا أنت» با عنوان «گواهی می‌دهم هیچ زنی نیست جز تو» فرصتی است برای بازخوانی یکی از مهم‌ترین پرسش‌هایی که در تمام دوران شاعری نزار قبانی همراه او بود: چرا این شاعر تا این اندازه از عشق و زن می‌نوشت. 🔸طرح پرسش به این صورت ظالمانه نمودار آن است که پرسش‌کنندگان چیزی نه درباره زن می‌دانند و نه درباره وطن.» 🔸در این نگاه، وطن فقط یک جغرافیا نیست. وطن شامل همه چیزهایی است که تجربه زیسته انسان را می‌سازند؛ خانه، خانواده، خاطره، معشوق، ترس، امید و آزادی. اگر چنین تعریفی را بپذیریم، نوشتن از زن دیگر نقطه مقابل نوشتن از جامعه نیست، بخشی از آن است. او در پایان این نوشته می‌گوید: «دریافت من از وطن و وطنی، مفهومی ترکیبی و چون دورنمایی کامل است. در نظر من تصویر وطن مانند ترکیب سمفونی از میلیون‌ها شیء ساخته می‌شود: از قطره باران گرفته تا برگ درخت، گرده نان، ناودان خانه، نامه‌های عاشقانه، بوی کتاب‌ها، هواپیماهای کاغذی کودکان، صفیر سوسک‌ها در شب، شانه لغزنده در زلف معشوقه‌ام، جانماز مادرم و گذشت سال‌ها که بر پیشانی پدرم نقش بسته است. 🔸مقدمه «چرا زن؟» یک ادعا مطرح می‌کند: نمی‌توان میان عشق، آزادی و زندگی انسانی دیوار کشید. اما ارزش یک جهان‌بینی را باید در خود شعرها سنجید، نه در توضیحاتی که شاعر درباره آن می‌دهد. بنابراین پرسش اصلی این است: آیا شعرهای این دیوان واقعاً از چنین نگاهی پشتیبانی می‌کنند؟ 🔸محبوبیت نزار را نمی‌توان فقط با موضوع زن توضیح داد. بخش مهمی از موفقیت او به زبانش بازمی‌گردد. قبانی تنها شاعری نبود که شعر عربی را نوسازی کرد، اما از موفق‌ترین شاعرانی بود که زبان فصیح عربی را به تجربه‌های روزمره نزدیک کرد. در شعر او، نامه، انتظار، حسادت، تماس، قهوه، گفت‌وگو و جزئیات زندگی عاطفی به مرکز شعر راه پیدا می‌کنند. او به جای آنکه عشق را در سطح یک مفهوم انتزاعی نگه دارد، آن را به تجربه‌ای ملموس و قابل لمس تبدیل می‌کند. ibna.ir/x6Ht4 @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «هوش مصنوعی در سینما» نوشته پائولا مورفی؛ سینما و پرسش قدیمی انسان بودن 🔸کتاب «هوش مصنوعی در سینما» با مرور فیلم‌های علمی ‌تخیلی، نشان می‌دهد نگرانی بشر از هوش مصنوعی فقط یک دغدغه‌ فناورانه نیست و به پرسش‌هایی درباره هویت، حافظه، مرگ و انسان ‌بودن گره خورده است. 🔸یکی از نکات مهم کتاب این است که فیلم‌های مرتبط با هوش مصنوعی را فقط روایت‌هایی درباره‌ی فناوری نمی‌داند، بلکه آن‌ها را بازتابی از پرسش‌های انسان درباره‌ی هویت، حافظه و احساسات معرفی می‌کند. 🔸درواقع نویسنده مسیر حضور ماشین‌های هوشمند در فیلم‌ها را از نخستین ربات‌ها و رایانه‌های ابتدایی تا شکل‌های پیچیده و امروزی هوش مصنوعی دنبال می‌کند و نشان می‌دهد سینما در هر دوره چه نگاهی به فناوری داشته است و از این نظر محتوای منظم و دنباله‌داری را در اختیار مخاطب می‌گذارد. ibna.ir/x6Htg @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «کارِ سبکباران» اثر ماسیمو پیلیوچی؛ هنرِ شادکامانه زیستن کتاب خوب، زندگی سعادتمند- ۲ 🔸در این کتاب، نویسنده کوشش می‌کند ما را به اندیشیدن درباره واقعیت‌ها وادارد تا نگاه خودمان را تغیر دهیم. زیرا بسیاری از ناآرامی‌ها و نارضایتی‌هایِ ما به خاطرِ نگرشِ خودِ ماست. 🔸پیلیوچی در کتاب "کار سبکباران" می‌نویسد:«برخی امور تماماً در دست تو هستند در حالی که مابقی آنها تماماً در دست تو نیستند. پی بردن به اینکه چه چیزی در کدام مقوله جا می‌گیرد شگفت‌آور است. آن‌هایی که تماماً از عهده تو برمی‌آیند داوری‌های آگاهانه تو، آرا، اهداف، ارزش‌هایی که برگزیده‌ای و تصمیم‌های تو برای انجام‌دادن یا ندادن کار است، یعنی در اصل چیزهایی که بعد از تأمل و تعمق انتخاب می‌کنی. تقریباً بقیه امور ولی به ویژه کارکرد بدن تو، روابط، شغل، شهرت و ثروت تو... تماماً در اختیار تو نیستند، یعنی خلاصه کلام اموری که می‌توانی بر آن‌ها تأثیر بگذاری ولی نتیجه هر کدام از آنها به دیگران نیز وابسته است. 🔸در این کتاب، نویسنده کوشش می‌کند ما را به اندیشیدن درباره واقعیت‌ها وادارد تا نگاه خودمان را تغیر دهیم. زیرا بسیاری از ناآرامی‌ها و نارضایتی‌هایِ ما به خاطرِ نگرشِ خودِ ماست. پیلیوچی می‌نویسد:«تو به مراتب کمتر از چیزی که تصور می‌کنی امور را در کنترل داری و احتمالاً درباره آنچه واقعاً در کنترل توست تصورات نادرستی داری. جهل شایعی که ریشه ناخشنودی‌های بسیار است این است که مذبوحانه چیزهایی را می‌خواهی که -در نهایت- در اختیار تو نیستند، در حالی که هم‌زمان از این که تلاشت را مصروف کارهایی کنی که در واقع امر از تو برمی‌آیند غفلت می‌کنی. ibna.ir/x6HsB @ibna_official

🔰پژوهشگر اسناد تاریخی خبر داد؛ کشف قدیمی‌ترین وقف‌نامه جهان اسلام در طبس/ سندی متعلق به سال ۶۹۲ هجری شمسی 🔸مهدی قربانی پژوهشگر اسناد تاریخی از شناسایی وقف‌نامه‌ای کم‌نظیر متعلق به سال ۶۹۲ هجری شمسی خبر داد که قدیمی‌ترین سند وقفی در جهان اسلام است. 🔸این سند بر روی پارچه‌ای به ابعاد حدود ۱۸ سانتیمتر و طول سه متر و ۲۰ سانتیمتر با خط نسخ تحریری و رسم‌الخط رایج دوران تیموریان نوشته شده است، به عنوان مثال «پس» را «بس» و «دینار کُپَکی» را «دینار کُبَکی» و «آنچه» را «آنجه» نگاشته که مرسوم بودن الفبای ادبیات عرب در کتابت آن دوران را نشان می‌دهد. ibna.ir/x6HsH @ibna_official

🔰از مجموعه مشاهیر کتابشناسی معاصر ایران بازخوانی شد؛ زندگی و زمانه احمد گلچین معانی؛ ادیبی میان شعر، تحقیق و نسخه‌شناسی 🔸زندگی احمد گلچین معانی، از انجمن‌های ادبی تهران تا تالار نسخه‌های خطی آستان قدس رضوی، مسیر با تحقیق، شعر و کتاب‌شناسی پیوند خورده است. 🔸نام احمد گلچین معانی برای پژوهشگران ادبیات فارسی با کتاب‌شناسی، نسخه‌پژوهی و تذکره‌شناسی گره خورده است؛ ادیبی که از نوجوانی با کتاب مأنوس شد و عمر خود را در کتابخانه‌ها گذراند. او از انجمن‌های ادبی تهران تا کتابخانه آستان قدس رضوی، مسیری پربار را پیمود و با آثاری چون تاریخ تذکره‌های فارسی و کاروان هند جایگاهی ماندگار در پژوهش‌های ادبی یافت. 🔸استاد گلچین معانی یکی از شاعران و غزلسرایان نامدار ایرانی بود. او هروقت از کار فنی و دشوار کتابشناسی و نسخه‌شناسی خسته دل می‌شد، به شعر و شاعری روی می‌آورد. سابقه شعر سرایی او به سن سیزده سالگی می‌رسد که هرازگاهی مصرعی و بیتی می‌سرود. او با مطالعه روزنامه نسیم شمال و توفیق تسلیم ذوق شعر و شاعری خود شد. وی در پانزده سالگی به خواهش مدیر یک کارخانه جوراب‌بافی نخستین شعرش را در مذمت تریاک سرود. 🔸بیست و پنج سال کار مداوم در کتابخانه‌های ملی ملک، مجلس شورای ملی و آستان قدس رضوی و سرکار داشتن دائمی با کتاب‌ها و نسخه‌های خطی و تذکره‌ها و آثار ادبی و مطالعات و تتبعات فراوان سبب شد گلچین از کتاب شناسان معدود کشور به شمار آید. همچنین در تذکره شناسی و هند شناسی و بصیرت در ادبیات و شعر صفوی نامور شود. کتاب‌هایی ارجمند و ابتکار آمیز نظیر تاریخ تذکره‌های فارسی، مکتب وقوع در شعر فارسی، کاروان هند و امثال آن تألیف کند و مقالات تحقیقی فراوان بنویسد، برخی متون معتبر زبان فارسی مانند لطائف الطوائف فخرالدین علی صفی بیهقی به تصحیح او انتشار یابد، مجلدات متعدد از فهرست‌های نسخه‌های خطی کتابخانه مجلس و آستان قدس را تدوین نماید و بیست و چند جلد کتاب از آثار و تألیفات و تحقیقات او امروز مورد استفاده پژوهشگران زبان و ادبیات فارسی باشد و همگان از وی به عنوان ادیبی دانشور و سخن شناس نام ببرند. ibna.ir/x6HsG @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «تغذیه و آداب آن در ایران باستان»؛ ایرانیان چه غذاهایی می‌خوردند؟ به من بگو چه می‌خوری تا بگویم چیستی؟ 🔸«کارنامه اردشیر بابکان» و رساله «درخت آسوری» دو منبع ارزشمند دیگر به زبان پهلوی و حاوی اطلاعاتی درباره تغذیه ایرانیان هستند، کارنامه اردشیر بابکان شامل نسب‌نامه، زندگی و وقایع مرتبط با به قدرت رسیدن اردشیر پادشاه بزرگ ساسانی است. برخی اطلاعات تغذیه‌ای از لابه‌لای صفحات این کتاب قابل برداشت است. 🔸مطالعه و شناخت تغذیه و آداب مرتبط با آن در ایران باستان موضوع مطالعاتی ارزشمند و جذابی است که تاکنون مورد توجه برخی پژوهشگران قرار گرفته و تحقیقات فاخر و بسیار ارزشمندی درباره آن انجام شده است. با این حال این پژوهش‌ها پراکنده هستند و البته در پژوهش‌های مذکور، به برخی از موارد مرتبط با تغذیه در ایران باستان نیز بی‌توجهی شده است. 🔸جغرافیایی وسیع ایران، اقوام مختلفی ساکن بوده و هر یک فرهنگ غذایی و آشپزی مخصوص به خود را داشته‌اند. اما درباره روش‌های پخت غذا در این نواحی، منابع تاریخی به ندرت اطلاعی در اختیار ما قرار می‌دهند. تاریخ‌های کلاسیک یونان بخش مهمی از منابع تاریخی درباره تغذیه ایرانیان را تشکیل می‌دهند. این تاریخ‌ها اگرچه منبعی ارزشمند هستند؛ اما اطلاعات ارائه شده در آنها زیاد نیست و اغلب تنها از مواد غذایی مصرفی نام می‌برند و کم‌تر اطلاعی درباره شیوه پخت آنها در اختیار ما قرار می‌دهند. 🔸متون دینی برجای مانده از ایران باستان حاوی دستورات متعددی درباره زندگی روزمره ایرانیان باستان است. تغذیه یکی از این امور روزمره است که در متون دینی به آن توجه شده است. در این متون تغذیه نیک، در کنار پاداش نیک، برکت و فراوانی‌ها ستوده شده است. بر اساس متون دینی برجای مانده از ایران باستان نیکوکاران در جهان پس از مرگ خوراک نیکو دارند و بدکاران خورش‌های بد خواهند داشت. ibna.ir/x6GLc @ibna_official

🔰ماجرایی که سال‌ها بر تاریخ خاورمیانه سایه گسترد؛ جاسوسی که خوره کتاب بود! 🔸اشرف مروان، داماد جمال عبدالناصر زندگی پیچیده‌ای داشت که بخشی از این زندگی به رویکردی مخاطره‌آمیز و نزدیکی با اسرائیل گذشت که تا مدت‌ها مخفی ماند. 🔸اسناد گفتگو و نامه‌نگاری‌های آرون برگمان با اشرف مروان به گفته نویسنده کتاب، در بایگانی لیدل هارت در کینگز کالج انگلستان نگهداری می‌شوند و ادعای دیگر برگمان این است که خاطرات اشرف مروان که با مشورت او در حال نوشتن بودند، در روز سقوط و مرگ مروان به طرز مرموزی ناپدید شدند. به‌هرحال شاید بتوان کتاب «جاسوسی که سقوط کرد» را هم یکی دیگر از آثار صهیونیست‌ها برای نشان‌دادن مظلومیت اسرائیلی‌ها تلقی کرد چون برگمان با روایت ماجراهای جاسوسی اشرف مروان برای اسرائیل، در انتهای کتاب رِندی و هوشمندی او را درشت‌نمایی کرده و همچنین این مساله را به‌طور کاملاً هوشمندانه و زیرپوستی القا می‌کند که مروان از بالکن منزلش در لندن نلغزید یا هل داده نشد، بلکه خودکشی کرد. ibna.ir/x6Hth @ibna_official

🔰ایبنا بررسی کرد؛ وجود سند ۳۰۰ ساله یک قریه در مرکز اسناد شمال‌غرب/ شاه صفوی «مهربان» را ۲۴۰ تومان فروخت 🔸 سندی ۳۰۰ ساله که در آن شاه صفوی قریه مهربان (شهر مهربان کنونی) را به قیمت ۲۴۰ تومان تبریزی به یک خانواده فروخته است، در مرکز اسناد و کتابخانه ملی شمال‌غرب نگهداری می‌شود. 🔸مهم‌ترین بخش سند، مهر حکومتی شاه طهماسب دوم صفوی است که روی آن نقش بسته و تأیید می‌کند که سند کاملاً رسمی و قانونی بوده است. 🔸اصل سند به دلیل حساسیت و ارزش بالایی که دارد، در گاوصندوق مخصوص سازمان اسناد ملی نگهداری می‌شود و شرایط دسترسی به آن بسیار سخت و کنترل‌شده است. ibna.ir/x6Htx @ibna_official

🔰پنج رمان اولی که سرنوشت نویسندگانشان را عوض کردند؛ آیا برای مشهور شدن در ادبیات باید سال‌ها صبر کرد؟ 🔸بیشتر نویسندگان برای دیده شدن سال‌ها می‌نویسند و بارها شکست را تجربه می‌کنند، اما همیشه استثناهایی هم وجود دارند. «کشتن مرغ مقلد»، «کری»، «نام گل سرخ»، «ناطور دشت» و «تاریخچه پنهان» از جمله رمان‌هایی هستند که توانستند در همان نخستین گام، نویسندگانشان را به چهره‌هایی شناخته‌شده در جهان ادبیات تبدیل کنند. 🔸در این فهرست سراغ پنج نمونه مشهور از این اتفاق رفته‌ایم، از هارپر لی که با «کشتن مرغ مقلد» جایزه پولیتزر را به دست آورد تا استیون کینگ که با «کری» مسیر زندگی حرفه‌ای خود را تغییر داد. از اومبرتو اکو که در میانسالی با «نام گل سرخ» وارد جهان رمان شد تا جی. دی. سلینجر و دانا تارت که نخستین آثارشان به کتاب‌هایی ماندگار تبدیل شدند. این پنج رمان نمونه‌هایی کم‌نظیر از موفقیت در همان گام نخست هستند. 🔸این پنج کتاب یادآوری می‌کنند که در ادبیات هیچ مسیر از پیش تعیین‌شده‌ای برای موفقیت وجود ندارد. یکی از نویسندگان این فهرست در هجده‌سالگی نخستین رمانش را منتشر کرد و دیگری نزدیک پنجاه‌سالگی. یکی با رمانی اجتماعی به شهرت رسید، دیگری با داستانی معمایی و دیگری با روایتی از سرگشتگی نوجوانان. آنچه این آثار را به هم پیوند می‌دهد توانایی آن‌ها در غافلگیر کردن مخاطبان زمانه خود است. 🔸این فهرست تنها بخشی از ماجرا را روایت می‌کند. نمونه‌های دیگری نیز وجود دارند که می‌توانستند در این گزارش حضور داشته باشند، آثاری مانند «بیگانگان» نوشته اس. ای. هینتون، «هری پاتر و سنگ جادو» اثر جی. کی. رولینگ، «بادبادک‌باز» نوشته خالد حسینی، «خدای چیزهای کوچک» اثر آرونداتی روی و «دفترچه خاطرات» نوشته نیکلاس اسپارکس. هر یک از این کتاب‌ها نیز به شکلی متفاوت نویسندگان خود را از گمنامی به شهرت رساندند. ibna.ir/x6Htm @ibna_official

🔰ایبنا به یاد مدیر فقید نشر کارنامه گزارش می‌دهد؛ راز وصیت‌نامه محمد زهرایی 🔸آجرهای سنتی‌ بنا، هم صورت معماری چشم‌نواز بنیاد چشم و چراغ را ساخته‌اند، هم در ۶۸ سطر، جهان فکر محمدزهرایی را تصویر کرده‌اند. حکایتِ دیوار بیرونی عمارت، متن رازآلود وصیت‌نامه بنیان‌گذار نشر کارنامه است. 🔸داستان کوتاه دیوار عمارتِ «چشم و چراغ» به نشانی خیابان زهرایی، در محله دربند پایتخت، روایت «پیوند آجرهای سخت با راز واژه‌ها» است. آجرهای سنتی‌ بنا، هم صورت معماری چشم‌نواز بنیاد چشم و چراغ را ساخته‌اند، هم در ۶۸ سطر، جهان فکر محمدزهرایی را تصویر کرده و پیش چشم رهگذران، نشانده‌اند. حکایتِ دیوار بیرونی عمارت، متن رازآلود وصیت‌نامه بنیان‌گذار نشر کارنامه است. 🔸️محمد زهرایی، مانند معماری استخوان خُردکرده، ساخت بنای کتاب را جز با مصالح ممتاز نمی‌پسندید؛ چون به قول ماهور زهرایی، پدر معتقد بود: «باید به کتاب بیش از این‌ها احترام گذاشت. به متونی که نوشته می‌شود؛ هم محتوا هم ظاهر. احترام یعنی استفاده از مواد خوب، استفاده از متن روان و قابل فهم‌تر و خطوط خوب برای مخاطب کتاب.» 🔸️حالا، کلیدواژه «فونت زهرایی» به کمکِ کشف راز دیگر وصیت‌نامه، می‌آید. ibna.ir/x6HsF @ibna_official