🔰افزایش بیش از دو برابری؛ رشد چشمگیر حضور جوانان در کتابخانه‌های ترکیه 🔸آمارهای تازه مؤسسه آمار ترکیه نشان می‌دهد شمار مراجعه‌کنندگان به کتابخانه‌های عمومی این کشور طی چهار سال بیش از دو برابر شده است؛ رشدی که عمدتاً به حضور جوانان و نوجوانان مربوط می‌شود و مسئولان فرهنگی آن را نتیجه سیاست تبدیل کتابخانه‌ها از مخزن کتاب به مراکز یادگیری، خلاقیت و تعاملات اجتماعی می‌دانند. 🔸این آمار نشان می‌دهد که با وجود گسترش سرگرمی‌های دیجیتال، شمار فزاینده‌ای از جوانان ترکیه همچنان به دنبال فضاهایی برای مطالعه، یادگیری و تمرکز عمیق هستند. 🔸براساس داده‌های مؤسسه آمار ترکیه، تعداد کتابخانه‌های فعال این کشور در سال ۲۰۲۵ به ۴۵ هزارو ۳۲۷ کتابخانه رسیده است؛ آماری که تازه‌ترین دستاوردبرنامه ده‌ساله وزارت فرهنگ و گردشگری برای بازتعریف جایگاه کتابخانه‌ها در جامعه ترکیه به شمار می‌رود. 🔸اکنون مسئولان فرهنگی ترکیه قصددارند یک گام فراتر بروندومفهوم «کتابخانه زنده» را به «کتابخانه تولیدکننده» ارتقا دهند؛ فضاهایی که هدف آن‌ها تنها مصرف دانش نیست،بلکه تولید دانش وایده‌های نو نیز در آن‌ها دنبال می‌شود. ibna.ir/x6HQ5 @ibna_official

🔰میزگرد بر لبه تنهایی/2 جنگ‌ها چه زمانی پایان می‌یابند؟ 🔸️بخش دوم میزگرد بررسی و نقد کتاب «بر لبه تنهایی» با حضور مترجمان، استادان دانشگاه و پژوهشگران روابط بین‌الملل، به واکاوی روایت ولی نصر از پرونده هسته‌ای ایران و سیاست خارجی جمهوری اسلامی اختصاص داشت 🔸️محمدفاضلی: نگاه من به کتاب ولی نصر از زاویه خرده‌داده‌ها نیست؛ یعنی اینکه داده‌های ریزی ارائه شود و درباره صحت هر داده بحث کنیم. برای مثال، در بسیاری از موارد، نصر به گفت‌وگوهای شخصی خود ارجاع می‌دهد. درست است که وقتی کسی به گفت‌وگوی شخصی ارجاع می‌کند، داده‌ای برای راستی‌آزمایی مستقیم آن وجود ندارد. اگر اعتماد کنید، روایت را به شکلی خاص تفسیر می‌کنید و اگر اعتماد نکنید، ابزاری ندارید که بگویید این روایت نادرست است. من که آنجا نبوده‌ام که شما با محمد خاتمی یا صادق خرازی نشسته‌اید و گفت‌وگو کرده‌اید و می‌گویید چنین مطالبی مطرح شده است؛ یا گفت‌وگو با رایان کروکر، دیپلمات آمریکایی، که آن هم یک گفت‌وگوی شخصی است. گفت‌وگو باید قابل بررسی و ارزیابی باشد. ظاهراً گفت‌وگوی شخصی من این است که کتاب را فراتر از این خرده‌داده‌ها می‌بینم. آن روایت کلانی که از شکل‌گیری امنیت ملی ایران و الگوها و استراتژی امنیت ملی ایران در ذهن رهبران جمهوری اسلامی وجود دارد، برای من مهم است. 🔸️اساساً کتاب نصر را نباید از زاویه جزئیات دید. به نظر من، اگر عنوان کتاب هم همان «بر لبه تنهایی» گذاشته نشده بود ـ چون این عنوان اصلی کتاب نبود ـ عنوان دقیق‌تر آن «گرند استراتژی» است؛ نسخه ترجمه ترکی استانبولی آن هم که ماه پیش منتشر شد، «کلان استراتژی ایران» با همین رویکرد مطرح شده است. 🔸️کرمی: دیدگاه من این است که جنگ تا حد زیادی پدیده‌ای آمریکایی بود؛ آغاز، تداوم و هم پایانش. اما شوروی‌ها نه در آغاز جنگ ایران و عراق نقشی داشتند، نه در تداوم آن نه در پایانش. با این حال، مانعی نیز بر سر راه پایان جنگ ایجاد نکردند. همچنین، هرگاه موضوع جنگ ایران و عراق در شورای امنیت مطرح می‌شد، شوروی‌ها مایل بودند که جنگ خاتمه پیدا کند. در نشست‌های سیاسی دفتر حزب کمونیست نیز این موضوع مطرح می‌شد که این جنگ هیچ سودی برای ما ندارد و اگر پایان یابد، به نفع ماست. با این حال، نقش شوروی‌ها آن‌قدر تعیین‌کننده نبود که بتوانند دولت عراق یا جمهوری اسلامی را وادار به پایان دادن به جنگ کنند یا شرایط بین‌المللی را به گونه‌ای تحت تأثیر قرار دهند که جنگ خاتمه یابد. اما در پایان جنگ همراهی کردند؛ یعنی وقتی آمریکایی‌ها تصمیم گرفتند جنگ خاتمه پیدا کند، شوروی‌ها نه‌تنها هیچ ممانعتی نکردند، بلکه از این تصمیم حمایت و با آن همراهی کردند. 🔸️فاطمه‌سادات موسوی:درباره برداشت مؤلف از «صلح پایدار» کانت سخنی ندارم؛ اما در مورد اینکه چرا آن سیاستمدار شگفت‌زده شده است، به گمانم علت این بوده که کیسینجر تصور می‌کرد لاریجانی صرفاً یک سیاستمدار است، در حالی که او تنها سیاستمدار نبوده، بلکه فردی اهل مطالعه، به‌ویژه در حوزه فلسفه، بوده و حتی فلسفه نیز تدریس می‌کرده است. بنابراین، آشنایی او با اندیشه‌های کانت چندان دور از انتظار نیست. از منظر یک سیاستمدار نیز باید توجه داشت که او در مقام گفت‌وگو سخن گفته است؛ ازاین‌رو، نباید صرفِ نقل یا طرح یک دیدگاه را لزوماً به معنای پذیرش یا درستی آن گزاره از سوی گوینده تلقی کرد. ibna.ir/x6J6j @ibna_official

🔰«جنگ، صلح و ایران» با سخنرانی شروین وکیلی؛ نمی‌شود ایران را غارت کرد 🔸️شروین وکیلی گفت: ساختار ایران به گونه‌ای است که نمی‌شود آن را غارت کرد. ایران را می‌توان ۳۰ سال یا ۵۰ سال غارت کرد، اما سه هزار سال نمی‌شود ایران را غارت کرد. دوران مصرف شدن ایران کوتاه است. ما با همان چیزی روبه‌رو هستیم که همیشه بوده‌ایم. برخی احساس می‌کنند که ما در یک دوره تاریخی ویژه به سر می‌بریم، اما چنین نیست. 🔸️جنگ و صلح را می‌توان به مثابه موضوعی در دامنه حقیقت، و به‌عنوان امری ملموس و عینی، در نظر گرفت که از هر زاویه‌ای به آن نگاه کنید، همان را می‌بینید. گونه انسان، جانوری جنگاور است. این تصور که انسان‌ها پیش از پیدایش شهرنشینی موجوداتی بسیار صلح‌جو و آرام بودند و در بهشتی عدنی زندگی می‌کردند، تصوری نادرست است. کتاب مشهور «رساله‌ای درباره نابرابری» اثر ژان ژاک روسو یکی از متون بنیان‌گذار در این زمینه است که بعدها تأثیر آن را بر مارکسیسم و کتاب‌های انگلس، از جمله «خانواده مقدس»، می‌بینیم. سپس اتفاقاتی رخ داد و این انسان پاکیزه و «وحشیِ نجیب» فروکاسته شد و به موجودی تبدیل شد که مالکیت دارد و به دلیل مالکیت می‌جنگد و به همین دلیل، انسان منحرف شد. 🔸️هرچه نظام‌های اجتماعی پیچیده‌تر می‌شوند، به سمت تمدنی مستقرتر و یکپارچه‌تر حرکت می‌کنند؛ تمدنی که در آن، بسامد جنگ و تعداد انسان‌های کشته‌شده کمتر می‌شود. نکته بعدی این است که هرچه جلوتر می‌آییم و نظام‌های سیاسی و اجتماعی پیچیده‌تر و بزرگ‌تری می‌بینیم، هرچه نظام سیاسی و دولت بزرگ‌تر و پایدارتر باشد، احتمال جنگ در آن کمتر است. نخستین تمدن‌ها حدود پنج هزار و چهارصد سال پیش در ایران و مصر شکل گرفتند. در این مدت، اگر نگاه کنید، ساختارهای سیاسی بزرگ‌تر، پایدارتر و فربه‌تری می‌بینید و توانایی مدیریت جنگ نیز افزایش پیدا می‌کند. 🔸️در ایران، الگوی جنگ متفاوت است و یکی از دلایل آن این است که ما حوزه تمدنی بزرگی داریم که مقدم بر دولت است؛ این دولت نبوده که تمدن را ساخته، بلکه تمدن بوده که دولت را ساخته است. بنابراین، دولت‌ها فرو می‌ریزند، اما تمدن همچنان باقی می‌ماند و دولت نیرومندتری را پدید می‌آورد؛ در حالی که در جاهای دیگر چنین نیست. اگر مدل جنگ در ایران را از منظر تاریخی بررسی کنید، الگوی ویژه‌ای دارد و با دیگر تمدن‌ها متفاوت است. نیروی جنگ ایران، از نظر فناوری، تا پیش از حدود ۲۰۰ سال اخیر در نوک فناوری روز دنیا قرار داشته است؛ اما از زمانی که مدرنیته شکل گرفت، از نظر فناوری جنگ عقب افتادیم و هنوز هم عقب هستیم. 🔸️ساختار ایران به گونه‌ای است که نمی‌شود آن را غارت کرد. ایران را می‌توان ۳۰ سال یا ۵۰ سال غارت کرد، اما سه هزار سال نمی‌شود ایران را غارت کرد. دوران مصرف شدن ایران کوتاه است. ما با همان چیزی روبه‌رو هستیم که همیشه بوده‌ایم. برخی احساس می‌کنند که ما در یک دوره تاریخی ویژه به سر می‌بریم، اما چنین نیست. ما در ۵۰ سال گذشته چهار جنگ داشته‌ایم: جنگ ایران و عراق، جنگ ۱۲روزه، جنگ رمضان و جنگ جدید که می‌توان همه آن‌ها را یک‌کاسه کرد. اگر ۲۰ سال بعد به امروز نگاه کنید، همه این‌ها یک جنگ تلقی خواهند شد و جزو دوره‌های آرام تاریخ و نیز از دوره‌های غارت و ویرانی ایران به شمار خواهند آمد. ibna.ir/x6J94 @ibna_official

🔰در نشست «از سقاخانه تا نوسقاخانه؛ بازخوانی یک جریان» عنوان شد؛ ماجرای اختلاف حسین زنده رودی و جلال آل‌احمد چه بود؟ 🔸نشست تخصصی «از سقاخانه تا نوسقاخانه؛ بازخوانی یک جریان» با سخنرانی آیدین آغداشلو و محمدرضا مریدی و به اهتمام شایان شعبان، پنجشنبه اول مردادماه در گالری ایرانشهر برگزار شد. 🔸آغداشلو درباره اهمیت روایت‌های شفاهی و خاطرات گفت: هرچه از دهه ۴۰ دورتر می‌شویم، فاصله نسلی بیشتر می‌شود. مشاهده مستقیم و روایت خاطرات، نسبت به تحلیل‌های بعدی مزیت دارد، هرچند این خطر وجود دارد که خاطره به تخیل تبدیل شود. برای همین است که شنیدن این روایت‌ها برای من جذاب است، چراکه ما سعی می‌کنیم پازل‌های تاریخی را کامل کنیم. 🔸️وی در مورد اهمیت گزینش روایت‌های تاریخی برای روشن‌تر شدن وقایع هنر معاصر سخن گفت و افزود که اکنون زمان آن است که با دقت تعیین کنیم هر یک از هنرمندان سقاخانه چه جایگاهی داشتند، چه کسی «سقاخانه‌ای‌تر» بود و در واقع نخستین پیشگامان این جریان چه کسانی بودند؛ چرا که موضوع «اولین بودن»، همواره موضوع مشاجرات و مرافعه‌های متعددی میان هنرمندان بوده است. ibna.ir/x6J9d @ibna_official

🔰کارشناس علم اطلاعات و دانش‌شناسی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ کتابخانه‌ها باید به سراغ مردم بروند 🔸کارشناس علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گفت: در روزگاری که هوش مصنوعی، کتاب‌های الکترونیکی و شبکه‌های اجتماعی شیوه مطالعه را دگرگون کرده‌اند، کتابخانه‌ها نیز ناگزیر از تغییر هستند 🔸کتابخانه فقط محل امانت گرفتن کتاب نیست. کتابخانه می‌تواند در زندگی افراد نقش جدی ایفا کند؛ از کمک به انتخاب رشته و مسیر شغلی گرفته تا افزایش آگاهی، رشد فردی و تقویت مهارت‌های زندگی. اگر برنامه‌های متنوع فرهنگی در کتابخانه‌ها اجرا شود، خانواده‌ها نیز ارتباط بیشتری با این مراکز برقرار خواهند کرد و کتابخانه بیش از گذشته وارد زندگی روزمره مردم می‌شود. 🔸️نقش کتابداران، بسیار مهم‌تر از آن چیزی است که معمولاً تصور می‌شود. کتابدار فقط مسئول ثبت و امانت کتاب نیست؛ او می‌تواند یک مروج فرهنگ مطالعه، یک راهنما و حتی یک تسهیل‌گر فرهنگی باشد. البته این نقش، زمانی به بهترین شکل ایفا می‌شود که کتابدار به کار خود علاقه داشته باشد و با عشق و انگیزه فعالیت کند. اگر کتابدار علاقه‌مند به حرفه خود باشد، می‌تواند تأثیری بسیار فراتر از وظایف اداری بر جامعه بگذارد. ibna.ir/x6HXy @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «ذهن جباران»؛ دیکتاتورها بیمار روانی‌اند؟ 🔸«ذهن جباران» کتابی درباره گذشته نیست؛ کتابی درباره اکنون و شاید آینده است. اثری که خواننده را وادار می‌کند پس از بستن آخرین صفحه، همچنان به این پرسش فکر کند: آیا جباران تاریخ فقط در کاخ‌های گذشته زندگی می‌کردند یا هنوز هم می‌توان ردپای آنان را در جهان امروز دید؟ 🔸️یکی از جذاب‌ترین بخش‌های کتاب به این پرسش اختصاص دارد که آیا می‌توان ظهور یک جبار را پیش‌بینی کرد؟ این موضوع شاید در نگاه نخست شبیه داستان‌های علمی-تخیلی به نظر برسد، اما هیکاک با استناد به پژوهش‌های روان‌شناختی و مطالعات شخصیتی نشان می‌دهد که برخی الگوهای رفتاری در بسیاری از رهبران اقتدارگرا مشترک است. او از مفهومی سخن می‌گوید که روان‌شناسان آن را «سه‌گانه تاریک شخصیت» می‌نامند: خودشیفتگی، ماکیاولیسم و روان‌آزاری. بر اساس استدلال کتاب، هنگامی که این ویژگی‌ها با جاه‌طلبی سیاسی، فرصت تاریخی و ضعف نهادهای نظارتی ترکیب شوند، شرایط برای ظهور یک رهبر خطرناک فراهم می‌شود. 🔸️شاید مهم‌ترین پیام «ذهن جباران» این باشد که استبداد صرفاً متعلق به گذشته نیست. بخش‌های پایانی کتاب که با عنوان‌هایی نظیر «اینجا نمی‌تواند اتفاق بیفتد» و «آیا می‌تواند اینجا اتفاق بیفتد؟» تنظیم شده‌اند، در واقع هشداری به جوامع معاصرند. نویسنده یادآور می‌شود که بسیاری از ملت‌ها پیش از ظهور دیکتاتوری گمان می‌کردند نهادهای سیاسی آنان آن‌قدر قدرتمند است که هرگز اجازه ظهور یک خودکامه را نخواهد داد. اما تاریخ بارها خلاف این تصور را ثابت کرده است. این بخش‌ها کتاب را از یک مطالعه صرفاً تاریخی فراتر می‌برند و آن را به تأملی درباره شکنندگی دموکراسی، نقش افکار عمومی و مسئولیت نخبگان تبدیل می‌کنند. ibna.ir/x6J8X @ibna_official

🔰روزی که بقعه شیخ‌ صفی‌الدین اردبیلی بی‌کتاب شد؛ قصه غم‌انگیز یک کتابخانه 🔸️کتابخانه بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی یکی از کتابخانه‌های کهن ایران است که طی جنگ‌ها و دوره‌های مختلف تاریخ، مورد تاراج قرار گرفت و به این ترتیب، این مجموعه غنی، قصه غم‌انگیزی را لابه‌لای قفسه‌های خود جای داد. 🔸شرح تاراج این کتابخانه را نخستین بار «عبدالعزیز جواهر» در کتاب خود آورده که نوشته است: ژنرال «سوشتلن» که فرماندهی قشون روس را بر عهده داشت، فکر کرد اگر برای تملک کتابخانه شیخ صفی به زور متوسل شود، ممکن است سبب عکس‌العمل و دردسر شود، بنابراین نقشه‌ای طراحی کرد. وقتی ۲۵ ژانویه ۱۸۲۸ به اردبیل رسید. مستقیم عازم بقعه شد و قشون خود را خارج از حصار بقعه نگهداشت. او تمام علما و بزرگان شهر را به بقعه دعوت کرد در حضور آنها به علامت احترام به مزار شیخ صفی تعظیم کرد و بعد یک قالی خراسانی و یک پرده زر دوزی را که از تبریز آورده بودند در صحن مقبره شیخ گستراند و ۸۰۰ منات زر روسی نیز بر روی مزار قرار داد. 🔸به گفته خانم «اولگا واسیلیوا»، رئیس بخش نسخ خطی کتابخانه ملی روسیه، بنا بر اسناد تاریخی که در جلد ششم یا هفتم مجموعه اسناد مربوط به قفقاز آمده است؛ حکایت از آن دارد، با اینکه این کتب غنایم حنگی محسوب می‌شده‌اند؛ دولت روسیه تزاری برای ابراز حسن نیت در مقابل آن دست‌نویس‌ها به دولت ایران طلا پرداخته و آن را داخل پاکتی روی مقبره شیخ صفی‌الدین در اردبیل نهاده است. ibna.ir/x6HZp @ibna_official

🔰ایبنا به بهانه دور جدید فعالیت کارگروه صیانت گزارش می‌دهد؛ ۱۰ سالگی کارگروه صیانت؛ قانون به گرد پای قاچاقچیان کتاب می‌رسد؟ 🔸️با ازسرگیری فعالیت کارگروه صیانت از حقوق ناشران و کتابفروشان، این پرسش پیش می‌آید که آیا مقابله با تکثیر و عرضه غیرقانونی کتاب وارد مرحله‌ای جدید می‌شود یا خلأهای قانونی، همچنان میدان را به متخلفان می‌دهد. 🔸️تشکیل این کارگروه را می‌توان نخستین اقدام منسجم صنف نشر برای مقابله با پدیده‌ای دانست که تا پیش از آن، بیشتر، موردی و با شکایت‌های پراکنده ناشران پیگیری می‌شد. در آن مقطع، بسیاری از ناشران معتقد بودند که نبود یک مرجع مشخص برای هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی، موجب شده بود برخوردها با قاچاق کتاب مقطعی و کم‌اثر باشد. 🔸️هم‌زمان با توسعه فناوری‌های چاپ دیجیتال و گسترش فروش اینترنتی، شیوه فعالیت سودجویان نیز تغییر کرد. اگر در گذشته انبارهای بزرگ، حلقه اصلی شبکه قاچاق بودند، امروزه تولید محدود و براساس تقاضا، فعالیت در شبکه‌های اجتماعی و استفاده از قابلیت فروش برخط، امکان ردیابی متخلفان را دشوارتر کرده است. به همین دلیل، بسیاری از کارشناسان معتقدند که ابزارهای نظارتی نیز باید متناسب با این تغییرات به‌روز شوند. 🔸در سال‌های گذشته، بسیاری از ناشران معتقد بودند که برخورد با ناشران متخلف نباید تنها به جریمه‌های مالی محدود شود. از نگاه آن‌ها، زمانی که یک ناشر با استفاده از مجوز رسمی، حقوق پدیدآورندگان و ناشران دیگر را نقض می‌کند، لغو یا تعلیق پروانه نشر می‌تواند پیام روشنی برای کل بازار نشر داشته باشد و نقش بازدارنده مؤثرتری ایفا کند. 🔸کارشناسان حوزه نشر معتقدند مقابله با قاچاق کتاب، نیازمند نگاهی فراتر از اقدامات مقطعی است، اصلاح قوانین، بهره‌گیری از فناوری، حمایت از ناشران، همکاری پلتفرم‌های فروش کتاب و افزایش آگاهی عمومی درباره حقوق مالکیت فکری، مجموعه اقداماتی است که در کنار یکدیگر می‌تواند به کاهش این پدیده منجر شود. ibna.ir/x6J7c @ibna_official

🔰گفت‌وگو با غزاله حجتی درباره چالش‌های معرفتی جهان چنددینی امروز؛ راه سوم اندیشه اختلاف‌نظر فرصتی معرفتی است 🔸️به‌گفته حجتی: «یکی از خطاهای رایج در مواجهه با اختلاف‌نظر این است که گمان می‌کنیم تنها دو راه پیش رو داریم: یا باید از باور خود دست برداریم، یا باید مخالفان را نادیده بگیریم. درحالی‌که راه سومی نیز وجود دارد؛ اینکه هم به باورهای خود پایبند بمانیم و هم از وجود دیدگاه‌های رقیب برای سنجش و ارزیابی دوباره مبانی فکری خود بهره ببریم. من اختلاف‌نظر را نه تهدیدی برای ایمان و نه نشانه شکست عقلانیت، بلکه بخشی طبیعی از وضعیت انسانی می‌دانم.» به گمان من، یکی از دلایل اصلی کم‌توجهی به مسئله اختلاف‌نظر در جامعه علمی ما این است که این موضوع نسبتاً جدید است و بخش عمده ادبیات آن در دو دهه اخیر در معرفت‌شناسی تحلیلی شکل گرفته است. درحالی‌که بسیاری از مباحث کلاسیک فلسفه دین، مانند براهین وجود خدا یا مسئله شر، سابقه‌ای طولانی در فضای دانشگاهی ما دارند، بحث اختلاف‌نظر هنوز به اندازه کافی وارد برنامه‌های آموزشی و پژوهشی نشده است. 🔸️مطالعه اختلاف‌نظر صرفاً یک بحث انتزاعی فلسفی نیست؛ بلکه مستقیماً با گفت‌وگوی بین‌دینی، هم‌زیستی مسالمت‌آمیز، مدارا، و حتی شیوه دفاع از باورهای دینی در جهان معاصر ارتباط دارد. یکی از انگیزه‌های نگارش این کتاب نیز همین بوده است که این خلأ پژوهشی را تا حدی جبران کند و مخاطب فارسی‌زبان را با یکی از مهم‌ترین مباحث فلسفه دین و معرفت‌شناسی معاصر آشنا سازد. 🔸️در کتاب «تجربه دینی و اختلاف‌نظر دینی» تلاش شده است این مسئله از زاویه‌ای کمتر بررسی‌شده تحلیل شود؛ یعنی از منظر تجربه دینی. بسیاری از باورهای دینی افراد بر پایه تجربه‌هایی شکل می‌گیرد که برای خودشان بسیار قانع‌کننده و اطمینان‌بخش است. اما همین تجربه‌ها در سنت‌های دینی مختلف به نتایج متفاوت و گاه متعارض منجر می‌شوند. بنابراین این پرسش پدید می‌آید که تجربه دینی در مواجهه با اختلاف‌نظر چه جایگاهی دارد؟ آیا می‌تواند همچنان توجیه‌کننده باور دینی باشد یا باید در پرتو وجود مخالفان، اعتبار آن را بازنگری کرد؟ 🔸️من در این کتاب تلاش کرده‌ام از موضعی دفاع کنم که می‌توان آن را «پایبندی همراه با فروتنی معرفتی» نامید. به نظر من، مواجهه با اختلاف‌نظر دینی نباید ما را به دو افراط بکشاند: نه به این نتیجه که چون اختلاف وجود دارد پس هیچ حقیقتی در کار نیست، و نه به این نتیجه که چون ما خود را بر حق می‌دانیم، پس می‌توانیم همه دیدگاه‌های دیگر را نادیده بگیریم. ibna.ir/x6J97 @ibna_official

🔰مترجم «شعر درباری فارسی در سده‌های میانه» تاکید کرد؛ تلاش جولی اسکات در اتهام‌زدایی از چهره شعر درباری ایران 🔸️سعید مزروعیان، مترجم «شعر درباری فارسی در سده‌های میانه» نوشته جولی اسکات میثمی که در نشر مروارید منتشر شده گفت: این کتاب توانسته سوء تفاهم‌های تاریخی و اتهام‌های واردشده در راستای تقلیل شعر درباری ایران را برطرف کند. 🔸️این کتاب یک نقطه عطف در مطالعات شرق‌شناسی و ادبیات تطبیقی به شمار می‌رود. اهمیت و وجوه امتیاز اصلی این اثر را می‌توان در چهار مؤلفه خلاصه کرد. یک مولفه شکستن کلیشه‌های استشراقی و سنتی درباره شعر مدحی است؛ بزرگ‌ترین امتیاز کتاب، اصلاح یک سوءتفاهم تاریخی است. پیش از میثمی، بسیاری از خاورشناسان غربی و حتی منتقدان داخلی، شعر درباری و قصاید مدحی را آثاری متصنع، خشن، فاقد اصالت هنری و برخاسته از چاپلوسی برای کسب صله می‌دانستند. میثمی با رویکردی همه‌جانبه اثبات می‌کند که دربار در قرون وسطی، کانون اصلی تولید فرهنگ و گفتمان سیاسی و اخلاقی جامعه بوده است. 🔸️نویسنده استدلال‌های خود را بر پایه تحلیل متنیی شبکه وسیعی از متون اصیل قرون وسطی بنا کرده است از جمله شعرای قصیده‌سرا و غزل‌سرا؛ تمرکز اصلی او بر دیوان شاعران شاخص سبک خراسانی و عراقی است؛ از جمله قصاید مدحی و ساختارگرایانه فرخی سیستانی، منوچهری دامغانی، مسعود سعد سلمان، انوری و خاقانی و همچنین غزل‌های حافظ شیرازی در تحلیل آرمان‌های عشق. از منظومه‌های داستانی و رمانس‌ها هم استفاده کرده و به عنوان نمونه آثار و داستان‌های عاشقانه نظامی گنجوی به عنوان متون کلیدی در تبیین نمادهای اخلاقی و تمثیل‌های پادشاهی و عدالت مورد بررسی دقیق قرار گرفته‌اند 🔸تکیه بر عنصر عشق که دارای جذابیت و تعمیم‌پذیری است کلید اصلی ماندگاری غزل درباری است. جولی اسکات این تعمیم‌پذیری را از چند منظرِ ساختاری تحلیل می‌کند. غزل درباری به گونه‌ای طراحی می‌شد که به دلیل ماهیت استعاری زبان عشق، می‌توانست هم‌زمان چند سطح از مخاطب را راضی کند. کلمه «معشوق» در غزل درباری واجد ابهامی تعمدی بود؛ این معشوق می‌توانست یک محبوب زمینی، یک ممدوح سیاسی یا در خوانش‌های بعدی، معبودی عرفانی باشد. ibna.ir/x6J5b @ibna_official

🔰از کتاب‌های تاریخ تا پرده سینما؛ اکبر عبدی، بازیگری که تاریخ مکتوب را به تصویر کشید 🔸️یکی از بخش‌های کمتر دیده‌شده کارنامه او، حضور مستمر در فیلم‌ها و سریال‌های تاریخی است. آثاری که بنیان آنها بر کتاب‌های تاریخ، اسناد، خاطرات، سفرنامه‌ها و پژوهش‌های تاریخی استوار بود. 🔸️کارنامه عبدی از همان ابتدا با همکاری با مهم‌ترین فیلمسازان سینمای ایران گره خورد. همکاری‌هایی که به‌ تنهایی جایگاه او را در تاریخ سینمای ایران تثبیت می‌کند. 🔸️در میان این همکاری‌ها، حضور او در آثار علی حاتمی جایگاهی ویژه دارد. عبدی در «مادر» و «دلشدگان» از قالب کمدی فاصله گرفت و ظرفیت‌های دراماتیک خود را به رخ کشید. بازی در نقش «غلامرضا» در فیلم «مادر» برای او سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر را به همراه آورد و بسیاری از منتقدان آن را از ماندگارترین بازی‌های تاریخ سینمای ایران می‌دانند.این موفقیت نشان داد که عبدی فقط در نقش‌های کمدی موفق نیست و در اصل بازیگری کامل است که می‌تواند پیچیده‌ترین احساسات انسانی را روی پرده نشان دهد. 🔸️اکبر عبدی اگرچه تنها یک اقتباس مستقیم ادبی، یعنی «تحفه هند» را در کارنامه سینمایی خود دارد، اما بخش قابل توجهی از فعالیت حرفه‌ای‌اش در آثاری گذشته که از دل تاریخ مکتوب، اسناد، خاطرات و پژوهش‌های تاریخی بیرون آمده‌اند و شاید به همین دلیل بتوان او را بازیگر تاریخ مکتوب ایران نامید. هنرمندی که بارها لباس شخصیت‌ها و دوره‌هایی را بر تن کرد که پیش از رسیدن به پرده سینما، سال‌ها در صفحات کتاب‌ها زندگی کرده بودند. ibna.ir/x6J9K @ibna_official

🔰نگاهی به «نبرد طولانی با ایران؛ رویدادهای جدید، سوالات قدیمی»؛ غرور امپریالیستی آمریکا 🔸️تبریزی به این جمع­‌بندی می­‌رسد که ساختار سیاسی آمریکا درک درستی از تحولات داخلی ایران نداشته و ندارد و با تکیه بر باورهای غیر واقعی، از ایران اهریمن­‌سازی کرده و نتیجه معکوس سیاست­‌های اشتباه خود را به چشم دیده است. 🔸تبریزی معتقد است که ایران آن طور که در رسانه‌ها و در میان سیاستگذاران خارجی در امریکا معمول شده کشوری با مردمان و حاکمان یک‌دست نیست؛ بلکه ایران دارای جامعه‌ای با جنبش‌های خواهان عدالت اجتماعی، جنبشهای فکری و فرهنگی است که سیاست‌گذاران آمریکایی کمتر به آن توجه می‌کنند. قمری تبریزی معتقد است که ایران نه یک رژیم توتالیتر یکدست، یک بازیگر دیوانه و ایدئولوژیک، بلکه جامعه پیچیده، پویا و مدرن است که در واکنش به فشارهای خارجی، سیاست‌های منطقه‌ای خود را انتخاب و دنبال می‌کند. تبریزی معتقد است یکی از مهم‌ترین فشار خارجی، سیاست‌های مداخله‌جویانه آمریکا است که به سیاست‌های منطقه‌ای ایران شکل و جهت می‌دهد. خصومت آمریکا با ایران در چهار دهه اخیر از تحریمهای مداوم، عملیات‌های مخفی، حمایت از صدام حسین در حمله عراق به ایران تا حملات اخیر در ۲۰۲۵ تنها بخشی از این دشمنی است. 🔸️به زعم تبریزی سوالاتی ثابت وجود دارد مبنی بر این که چرا آمریکا در نیم قرن اخیر از فرصتهای پیش آمده استفاده نکرده است؟ چرا از جنگ ۸ ساله با حمایت‌های غیرمستقیم از صدام تا رویدادهای پس از ۱۱ سپتامبر و طرح ایده محور شرارت و همین جنگ دوازده روزه و سیاست فشار حداکثری همواره فرصتسوزی کرده است؟ قمری تبریزی معتقد است که دستگاه سیاست‌گذاری خارجی آمریکا دچار غرور امپریالیستی (hubris imperialist) شده است. در اثر این غرور، جمهوری اسلامی توانسته شبکه‌ای از متحدان منطقه‌ای از لبنان و عراق تا سوریه و یمن برای خود ایجاد کند. شبکه‌ای به بیان تبریزی لزوما به دنبال سلطه منطقهای نبوده و بیشتر در پی تقویت بازدارندگی خود و حفاظت از حاکمیت ملی است. انگیزه‌ی اصلی ایجاد این شبکه «استقلال سیاسی و اقتصادی در داخل» است (Ghamari-Tabrizi, ۲۰۲۶ :۱۳۵). هر چند که باعث تشدید تهدید خارجی نیز می‌شود. ibna.ir/x6J98 @ibna_official