🔰محمدحسین پاپلی یزدی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ ایران، اتحادیه‌ای بر بنیاد صلح و عشق است 🔸محمدحسین پاپلی یزدی، پژوهشگر و نویسنده، گفت: ما ملتی صلح‌جو هستیم. اگر صلح نمی‌کردیم، این کشور تکه‌تکه بود و هر منطقه به وسعتی کمتر از بلژیک یا لوکزامبورگ جدا می‌شد. درست است که شمشیر هم در تاریخ ما بوده، اما شمشیر نمی‌توانست یک اتحادیه درست کند. ایران یک اتحادیه است که بر مبناً صلح، دوستی و مسالمت مستقر شده است. 🔸️تکثر حقیقتی است که نمی‌توان آن را نادیده گرفت. ۳۰۰۰ سال است که در این مملکت اقوام، زبان‌ها و ادیان مختلف بوده‌اند و با هم زندگی کرده‌اند. نمی‌گویم هیچ اختلافی نبود، اما این اختلافات هیچ‌گاه به حدی نرسید که باعث جدایی شود. چه وجه اشتراکی بین یک بلوچ و یک آذربایجانی هست؟ نه مذهبشان یکی است، نه قیافه، نه خوراک، نه لباس و نه زبانشان. اما جغرافیای ایران به توافقی رسید که ما ایرانی هستیم و باید یک ملت را تشکیل دهیم. این ویژگی در دنیا کم است؛ شاید فقط ایران و هند باشند که چنین تنوعی دارند و با هم متحدند. اروپا هزار سال تلاش کرد با زور شمشیر متحد شود و جنگ‌های بسیاری دید. 🔸️ایران یک اتحادیه است که بر مبنای صلح، دوستی و مسالمت مستقر شده است. اگر تصور کنند بنیان این کشور بر اساس شمشیر آغا محمدخان، نادرشاه، شاه عباس و زور دیگر پادشاهان بوده و بخواهند به همان راه بروند، اشتباه می‌کنند. آن‌ها حتی وقتی کشوری را فتح می‌کردند، با مردم سازگاربودند و نمی‌گفتند که بختیاری‌ها یاقشقایی‌ها باید نابود شوندیاشبیه ما شوند. بنابراین اساس و بنیان این کشور بر مبنای صلح است. ibna.ir/x6J9m @ibna_official

🔰جمیله سنجری در گفت‌وگو با ایبنا: غمِ پیروز را به امید و مسئولیت برای کودکان تبدیل کردیم 🔸جمیله سنجری گفت: به قول بانو توران میرهادی، مادر ادبیات کودک ایران: «غم بزرگ را به کار بزرگ تبدیل کنید.» همه دلمان سوخت که پیروز علی‌رغم مراقبت‌های شبانه‌روزی مُرد؛ اما می‌دانیم که مرگ پایان زندگی او نیست. می‌شود مثل پیروز در یادها ماند و زندگی کرد؛ «پیروزی» که در داستان به همه کمک می‌کند. شیطنت می‌کند؛ طناز است و باری از روی دوش دیگران برمی‌دارد و خودش حس بهتری دارد. اینطوری امید جای غم را می‌گیرد. 🔸️شخصیت و نام و زندگی پیروز دوست‌داشتنی مردم را نسبت به محیط زیست و حیوانات نادر ایران حساس‌تر کرد. اغلب، پی‌جویِ زندگی و زنده ماندن او بودند. بچه‌یوزپلنگی که مردم را از کوچک و بزرگ به هم پیوند داد. ما هم فکر کردیم فقط دلسوزی کافی نیست، بهتر است کاری انجام دهیم؛ هر کس با توجه به مهارت و تجربه و توانایی خود. یوزی در حال انقراض است و هیچ‌یک دوست نداریم حیات این حیوان کمیاب به پایان برسد. اما دربارهٔ پیروز، یک راه زنده نگه داشتن او بهره‌مندی از هنر است؛ با نقاشی، انیمیشن، فیلم و... می‌شود یاد و خاطراتش، هرچند تخیلی را زنده نگه داشت. 🔸️اگر پیروز الآن زنده بود می‌گفت: «می‌رم توتستان، توت شیرین می‌خورم، یک عالمه دوست پیدا می‌کنم و زود برمی‌گردم.» همین‌قدر شاد و همین‌قدر امیدوار! ibna.ir/x6Jf5 @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «جاسوس و خائن» نوشته بن مکینتایر؛ نفس‌گیرترین پرونده جاسوسی جنگ سرد خدمتگزار وفادار اتحاد جماهیر شوروی و جاسوس بریتانیا 🔸کتاب «جاسوس و خائن؛ بزرگ‌ترین داستان جاسوسی جنگ سرد» با تکیه بر اسناد و منابع دست اول نه تنها سرگذشت یک جاسوس بلکه تصویری روشن از جنگ پنهان اطلاعاتی میان شوروی، بریتانیا و آمریکا ارائه می‌دهد؛ جنگی که در پشت صحنه‌ سیاست جهانی جریان داشت و نشان می‌دهد چگونه تصمیم‌های یک فرد می‌تواند بر مسیر تاریخ اثر بگذارد. 🔸️نویسنده با اتکا به اسناد طبقه‌بندی‌شده و گفت‌وگو با مأموران سابق اطلاعاتی، از جمله خود گوردیفسکی، نشان می‌دهد که چگونه پیچیدگی‌های روان‌شناختی، گریزهای نبوغ‌آمیز و خیانت‌های درونی، به شکل‌گیری یکی از مهیج‌ترین و در عین حال واقعی‌ترین روایت‌های جاسوسی قرن بیستم انجامیده است. 🔸️این کتاب با تکیه بر اسناد و منابع دست اول نه تنها سرگذشت یک جاسوس بلکه تصویری روشن از جنگ پنهان اطلاعاتی میان شوروی، بریتانیا و آمریکا ارائه می‌دهد؛ جنگی که در پشت صحنه‌ سیاست جهانی جریان داشت و نشان می‌دهد چگونه تصمیم‌های یک فرد می‌تواند بر مسیر تاریخ اثر بگذارد. 🔸️«جاسوس و خائن» فقط برای علاقه‌مندان به تاریخ یا سیاست نوشته نشده است و داستانی بر پایه اتفاقات واقعی و روایت‌های پرتعلیق است. این کتاب با تکیه براسنادومنابع دست‌اول، نه‌تنها سرگذشت یک جاسوس، بلکه تصویری روشن ازجنگ پنهان اطلاعاتی میان شوروی و بریتانیا ارائه می‌دهد؛ جنگی که در پشت‌صحنه سیاست جهانی جریان داشت ونشان می‌دهدچگونه تصمیم‌های یک فرد می‌تواند بر مسیر تاریخ اثر بگذارد. ibna.ir/x6JdL @ibna_official

🔰فرهاد قربان‌زاده‌ربطی درباره «دیرینه‌شناسی عقل علمی میشل فوکو»؛ فیلسوف آزادی انتقادی فوکو ضدعلم نیست 🔸به‌باور مترجم: «فوکو از ما نمی‌خواهد بدون هنجار زندگی کنیم؛ بلکه از ما می‌خواهد هیچ هنجاری را پیش از آن‌که تاریخ، مناسبات قدرت و شرایط امکان شکل‌گیری آن را بشناسیم، طبیعی، ازلی و غیرقابل تغییر نپنداریم. این همان روح نقدی است که فوکو آن را میراث اصیل پروژه روشنگری کانت می‌داند؛ نقدی که نه به نفی عقل، بلکه به عقلانی‌سازی عقلانیت می‌انجامد و افق‌های تازه‌ای برای اندیشیدن و زیستن می‌گشاید.» 🔸️سوءبرداشت‌های متعددی در مورد میشل فوکو وجود دارد و یکی از رایج‌ترین آن‌ها این است که او را منتقد عقل یا حتی عقل‌ستیز معرفی می‌کنند. این برداشت بیش از آن‌که حاصل خواندن آثار فوکو باشد، نتیجه قرار دادن او در دوگانه‌ای است که خود او بارها آن را رد کرده است؛ یعنی دوگانه عقل‌گرایی و عقل‌ستیزی. واقعیت این است که فوکو هرگز علیه عقل سخن نمی‌گوید؛ بلکه علیه تصور متافیزیکی از عقل سخن می‌گوید؛ تصوری که عقل را جوهری واحد، ثابت، جهان‌شمول و فراتاریخی می‌داند. از نگاه فوکو، چیزی به‌نام عقل، علی‌الاطلاق، وجود ندارد؛ آن‌چه وجود دارد، عقلانیت‌های تاریخی است. مقصود از عقلانیت، مجموعه قواعد، رویه‌ها، نهادها و شیوه‌هایی است که در یک دوره تاریخی تعیین می‌کنند چه چیزی معقول، چه چیزی نامعقول، چه چیزی علمی، چه چیزی انحراف و چه چیزی حقیقت تلقی شود. برای مثال، عقلانیتی که در پزشکی قرن هجدهم حاکم بود، با عقلانیت پزشکی امروز یکسان نیست. آن‌چه در قرون وسطی جنون تلقی می‌شد، با تعریفی که روان‌پزشکی مدرن از بیماری روانی ارائه می‌دهد، تفاوت اساسی دارد. همین‌طور عقلانیت حقوقی، عقلانیت اداری، عقلانیت اقتصادی یا عقلانیت امنیتی، هر یک منطق خاص خود را دارند. 🔸️از نگاه فوکو، یکی از مهم‌ترین پیامدهای پروژه انتقادی کانت، آشکار شدن کران‌مندی انسان بود. البته این نکته را باید با دقت فهمید. فوکو نمی‌گوید کانت مستقیماً علوم انسانی را بنیان گذاشت، بلکه معتقد است نقد کانتی شرایطی را فراهم کرد که در آن، انسان خود به موضوع شناخت تبدیل شد. در عصر کلاسیک، آن‌گونه که فوکو در واژه‌ها و چیزها توضیح می‌دهد، انسان بیش از آن‌که موضوع شناخت باشد، ناظر و طبقه‌بندی‌کننده جهان بود. طبیعت، گیاهان، حیوانات و اشیا موضوع علم بودند، اما خود انسان هنوز در مرکز این شبکه قرار نگرفته بود. 🔸یکی از بنیادی‌ترین نوآوری‌های فکری میشل فوکو این است که بدن را از یک واقعیت صرفاً زیستی به یک مسئله تاریخی، معرفتی و سیاسی تبدیل می‌کند. پیش از فوکو، طنین مسلط علوم تجربی ما را بر آن می‌داشت که معمولاً بدن را موضوعی طبیعی تلقی کنیم؛ گویی پزشکی، روان‌پزشکی یا روان‌شناسی صرفاً واقعیتی را که از پیش وجود داشته، کشف کرده‌اند. اما فوکو این پیش‌فرض را به چالش می‌کشد و می‌پرسد: چگونه اساساً بدن به ابژه شناخت علمی تبدیل شد؟ چه شرایط تاریخی و چه صورت‌های خاصی از عقلانیت، امکان چنین شناختی را فراهم کردند؟ ibna.ir/x6JdF @ibna_official

🔰فلسفه بیداری در بستر خواب؛ چرا آلبر کامو از خستگی و خواب می‌نویسد؟ 🔸خواب در جهان داستانی آلبر کامو نه پناهگاهی برای فرار از واقعیت، که آستانه مواجهه عریان با پوچی است؛ جایی که انسان درست در اوج خستگی و تنهایی، با حقیقت تلخ اما رهایی‌بخش هستی بیدار می‌شود. 🔸برای سرک کشیدن به دنیای کامو، باید بدانیم او ذهنی کاملاً منظومه‌ای داشت. کامو آثارش را در چرخه‌های سه‌گانه خلق می‌کرد و هر موضوع را هم‌زمان در سه قالبِ رمان، مقاله فلسفی و نمایشنامه می‌کاوید. نخستین چرخه او حول محور «پوچی» چرخید که حاصلش رمان بیگانه (The Stranger)، مقاله اسطوره سیزیف (The Myth of Sisyphus) و نمایشنامه‌های کالیگولا (Caligula) و سوءتفاهم (The Misunderstanding) بود. در چرخه دوم، او به سراغ مفهوم «طغیان» رفت و رمان طاعون (The Plague)، مقاله انسان عصیانگر (The Rebel) و نمایشنامه‌های عادل‌ها (The Just Assassins) و حکومت نظامی (State of Siege) را آفرید. بنا بود چرخه سوم به «عشق» اختصاص یابد، اما نقد تند کامو به مارکسیسم در کتاب انسان عصیانگر، خشم شدید روشنفکران چپ را برافروخت. این انزوای تلخ، برنامه‌های چرخه‌ای او را به هم زد تا در نهایت مجموعه داستان تبعید و سلطنت (Exile and the Kingdom) و رمان سقوط (The Fall) متولد شوند. 🔸کامو که به شدت تحت تاثیر فلسفه نیچه و ایده «افشای رازهای بزرگ زندگی توسط شیطان در تنهاترین شب‌ها» بود، از خواب به عنوان استعاره‌ای دوگانه بهره می‌برد. از یک سو، افرادی که در ظاهر بیدارند اما بی‌تفاوت زندگی می‌کنند، خواب‌گردهایی نیهیلیست هستند؛ و از سوی دیگر، بی‌خوابی، خستگی مفرط و لحظه «بیدار شدن»، تنها معبری است که انسان را از خواب‌زدگی بیرون می‌کشد و با حقیقت پوچی و رنج مواجه می‌کند. ibna.ir/x6J9H @ibna_official

🔰نتایج تحقیقات جدید پژوهشگران؛ آیا مهم است کودکان چه می‌خوانند؟ 🔸پژوهشگران بر این باورند که علاقه‌مند کردن کودکان به مطالعه از مسیر موضوعات محبوبشان، مانند فوتبال، مانگا یا زندگی‌نامه ورزشکاران، بسیار مؤثرتر از تحمیل کتاب‌های به‌اصطلاح جدی است. به گفته آنان، مهم‌ترین گام برای پرورش یک کتاب‌خوان، ایجاد لذت و عادت مطالعه است، نه تعیین اینکه چه متنی ارزشمندتر است. 🔸️در سال‌های اخیر، بحث‌های فراوانی درباره کاهش کتاب‌خوانی، گسترش استفاده از تلفن همراه و شبکه‌های اجتماعی و افت تمرکز در خواندن متن‌های بلند شکل گرفته است. بسیاری معتقدند برخی متون ارزش بیشتری نسبت به سایر آثار دارند، اما پژوهشگران می‌گویند پیش از داوری درباره کیفیت مطالعه، باید پرسید افراد اساساً چگونه به یک «خواننده» تبدیل می‌شوند. 🔸پژوهش‌های حوزه سوادخوانی نیز نشان می‌دهد انگیزه، مهم‌ترین عامل تداوم مطالعه است. افراد زمانی بیشتر کتاب یا هر متن دیگری را می‌خوانند که احساس کنند با هویت، تجربه‌ها یا علاقه‌هایشان پیوند دارد. ibna.ir/x6HXg @ibna_official

🔰تعجب محققان از نتایج تحقیقات جدید روی کتاب‌های صوتی؛ مخاطبان کتاب‌های صوتی، روایت هوش مصنوعی را ترجیح می‌دهند 🔸نتایج یک پژوهش جدید در آمریکا نشان می‌دهد برخلاف تصور رایج و انتقادهایی که به استفاده از هوش مصنوعی در تولید کتاب‌های صوتی وارد می‌شود، بسیاری از شنوندگان پس از شنیدن نمونه‌های مختلف، نسخه‌های روایت‌شده با هوش مصنوعی را جذاب‌تر، باکیفیت‌تر و تأثیرگذارتر از نسخه‌های اجراشده توسط گویندگان انسانی ارزیابی کرده‌اند. 🔸️نتایج پژوهش همچنین نشان داد نسخه هوش مصنوعی در شاخص «کیفیت روایت» نیز امتیاز بالاتری کسب کرده است؛ به‌طوری که ۶۶ درصد از شرکت‌کنندگان کیفیت روایت آن را مطلوب دانستند، در حالی که این رقم برای نسخه انسانی ۶۰ درصد بود. در شاخص «میزان درگیر کردن مخاطب» نیز روایت هوش مصنوعی با کسب ۵۸ درصد، از روایت انسانی با ۴۹ درصد پیشی گرفت. 🔸هدف پژوهش حذف هرگونه پیش‌داوری درباره هوش مصنوعی بوده است تا واکنش واقعی مخاطبان سنجیده شود. او افزود نتایج نشان داد بسیاری از شنوندگان نه‌تنها نسبت به استفاده از هوش مصنوعی دیدگاه منفی نداشتند، بلکه معتقد بودند این فناوری تجربه شنیدن کتاب را بهبود بخشیده است. ibna.ir/x6J5p @ibna_official

🔰در گفت‌وگو با ایبنا مطرح شد؛ «زیر پرچم خدا»؛ روایتی صادق و مردم‌نگارانه از سفر عتبات 🔸یوسف نیک‌فام نویسنده و پژوهشگر ادبی، کتاب «زیر پرچم خدا» اثر محمد آکریم علمدار را سفرنامه‌ای روان، صادق و مردم‌نگارانه توصیف کرد و گفت: این اثر با پرهیز از روایت‌های کلیشه‌ای، تصویری واقعی از روحیات و رفتار زائران عتبات عالیات ارائه می‌دهد. 🔸️نویسنده در روایت سفر، تنها به شرح وقایع اکتفا نمی‌کند، بلکه به وضعیت شخصی، احساسات و عواطف خود در طول سفر نیز توجه نشان می‌دهد. او بی‌پرده از تجربه‌های درونی خود و حتی دیدگاهش نسبت به همسفران، از جمله هم‌اتاقی دلیجانی‌اش، سخن می‌گوید و همین صداقت، متن را برای مخاطب باورپذیر و جذاب کرده است. 🔸️اگرچه نویسنده شاخصه‌های اصلی ادبیات سفرنامه را به‌خوبی رعایت کرده، اما در معرفی جغرافیای مسیر سفر و شهرهای مقصد، اطلاعات چندان کاملی ارائه نمی‌دهد و خوانندگانی که با این مسیرها آشنایی ندارند، ممکن است با ابهام‌هایی روبه‌رو شوند. ibna.ir/x6J8s @ibna_official

🔰نسخ خطی از آثار سهروردی در کتابخانه و موزه ملی ملک؛ سهروردی خورشید جهان افروز را به «هورخش» تعبیر می‌کند 🔸شیخ اشراق مانند فرزانگان ایران قدیم از خورشید جهان افروز به «هورخش» تعبیر می‌کند و آن را مظهر «شهریور: حکومت آرمانی» و واسطه برخوردار شدن از «تأیید الهی» می‌داند. مقصود از «هورخش» نه جسم خورشید بلکه روحانیت و موکل خورشید است. 🔸️نور و اشراق و مهر و شمس (خورشید) در نوشته‌های سهروردی بازتابی قابل توجه داشته است. مهر در نوشته‌های کهن، حافظ و نگهبان پیمان است و نماد مادی آن روشنی سپیده‌دمان؛ بزرگداشت انوار و نیایش خورشید به عنوان والاترین مظهر روشنایی و فروغ ایزدی در عالم محسوس مطلبی است که عیناً در نوشته‌های سهروردی منعکس شده و بارها از تعظیم انوار و بزرگداشت خورشید در سنت اشراق سخن رفته است. شیخ مانند فرزانگان ایران قدیم از خورشید جهان افروز به «هورخش» تعبیر می‌کند و آن را مظهر «شهریور: حکومت آرمانی» و واسطه برخوردار شدن از «تأیید الهی» می‌داند. مقصود از «هورخش» نه جسم خورشید بلکه روحانیت و موکل خورشید است. 🔸️از مهم‌ترین متون کهن ایرانی که می‌توان در آن نشانه‌هایی از بزرگداشت نور و خورشید و مهر و آتش را یافت، می‌توان به «یشتها» اشاره کرد. در معارف اسلامی-قرآنی نیز سوگند به خورشید (سوره شمس، آیه ۱)، تجلی صفات خداوند از طریق آتش برای موسی کلیم الله (سوره نمل آیه ۹-۷) و شناخت و توصیف خداوند به نوری کیهانی و لایزال (سوره نور آیه ۳۵) مشاهده می‌شود. سهروردی نیز در تطبیق این معارف نورانی در قرآن با مسألۀ نور در ایران باستان بسیار کوشیده است. ibna.ir/x6Jfc @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «آقای مهندس؛ زندگی و زمانه‌ی محمدرضا نعمت‌زاده»؛ ممکن است به درد جوانان بخورد 🔸نعمت‌زاده در این کتاب، نه به دنبال خودستایی، بلکه در پی ثبتِ تجربه‌ای است که به گفته‌ خودش «ممکن است به درد جوانان بخورد». او با اشاره به مفهوم «وجوب کفایی»، مسئولیت مدیران را فراتر از شرح وظایف معمول می‌داند و معتقد است که هرکس می‌تواند در حد توان خود، باری از دوش جامعه بردارد. 🔸️کتاب، روایت‌گر ۴۶ سال تلاش بی‌وقفه در سطوح مختلف مدیریتی کشور است. نعمت‌زاده در این مسیر، مسئولیت‌هایی چون وزارت کار، وزارت صنایع در دولت شهید رجایی، وزارت صنایع در دو دولت هاشمی رفسنجانی، معاونت وزیر نفت و مدیرعاملی صنایع پتروشیمی در دولت سید محمد خاتمی، مدیرعاملی پالایش و پخش در دولت محمود احمدی‌نژاد و نهایتاً وزارت صنعت، معدن و تجارت در دولت حسن روحانی را بر عهده داشته است. 🔸️شاید مهم‌ترین بخش کتاب، روایت هشت سال مدیریت او بر صنایع پتروشیمی باشد. نعمت‌زاده شرح می‌دهد که چگونه سهم ایران را از ۰.۳ درصد به حدود ۳ درصد از تولید جهانی پتروشیمی رساند؛ چگونه با وجود مخالفت‌های اولیه‌ شرکت نفت، موفق به تفکیک گاز اتان از گاز طبیعی شد و چگونه خط لوله‌ عظیم اتیلن غرب را به طول نزدیک به ۲۰۰۰ کیلومتر طراحی و اجرا کرد تا صنعت را به استان‌های محروم غربی کشور ببرد و از سوی دیگر نقشی مهم در درآمدزایی برای کشور ایفا کرده باشد. ibna.ir/x6JdK @ibna_official

🔰یک پژوهشگر اردبیلی مطرح کرد؛ عصر صفوی دوره تحول در ادبیات ایران 🔸️محمدرضا نوذریان پژوهشگر و استاد ادبیات اردبیلی گفت: استقرار دولت صفوی در ایران، تنها یک رخداد سیاسی نبود بلکه با اعلام مذهب تشیع به عنوان مذهب رسمی کشور، حوزه ادبیات در نثر و شعر بارور شد. 🔸به عقیده این پژوهشگر ادبیات، در آن روزگار، سنت‌ها و آموزه‌های مذهبی تنها در شعر نمود نیافت؛ در دوره ای که آثار مبرز کلامی به زبان عربی نگاشته می‌شدند، برخی چهره‌های نامبردار، همچون علامه محمدباقر مجلسی، بهاءالدین عاملی یا همان شیخ بهایی (که سوم اردیبهشت در تقویم رسمی کشورمان به عنوان روز بزرگداشت او نامیده شده است)، سنت‌های علوم مذهبی را به زبان فارسی عرضه کردند که ورود چنین شخصیت‌های ادبی به نگارش و سرودن به زبان فارسی، ‌توانست انگیزه‌ سایر فضلا را برای پیوستن به این مسیر و پرداختن به دقایق و ظرایفی از مفاهیم دینی و به زبان فارسی برانگیزد. 🔸️بستر فراهم شده به شاخه دیگری از ادبیات یعنی نمایش در دوره صفویان هم شایسته توجه است. در کنار روضه‌خوانی و پرده‌خوانی، در عصر صفویه، شاهنامه‌خوانی و نقالی نیز رونق گرفت و نقالان در قهوه‌خانه‌ها با حرکات و بیانی نمایشی، قصه‌ها را اجرا می‌کردند و هرچند در این دوره، نمایش‌های سرگرم‌کننده یا خنده‌دار مثل «بقال‌بازی» و «روحوضی» هم پدیدار شدند اما جریان اصلی نمایشی در قالب گونه پیشرفته‌تر نقالی، یعنی روایت‌گری نمایشی تعزیه بوده که اهمیت یافتنش در دوره مورد بحث، قابل ملاحظه است. ibna.ir/x6J6d @ibna_official

🔰میزگرد بررسی و نقد بر لبه تنهایی/۳ چرا اسرائیل در «بر لبه تنهایی» کمرنگ است؟ «تنهایی استراتژیک» منحصر به ایران است؟ 🔹️اهمیت کتاب نصر از نظر من این است که در قالب یک روایت تاریخی، مجموعه‌ای از معماهای امنیت و توسعه را پیش روی مخاطب قرار می‌دهد. معمولاً این‌گونه گفته می‌شود که اگر امنیت نداشته باشی، توسعه پیدا نمی‌کنی. اما من از زاویه دیگری به مسئله نگاه می‌کنم و می‌پرسم: چگونه می‌توان توسعه پیدا کرد، بدون آنکه امنیت دیگران یا حتی امنیت خود را به خطر انداخت؟ 🔸کرمی: به نظرم شاید مهم‌ترین نکته این باشد که نهایتاً درست است که استقلال‌خواهی ایران واقعاً قابل درک است. این استقلال‌خواهی لزوماً به معنای بیگانه‌ستیزی نیست که مثلاً بگوییم با گروگان‌گیری همراه است. همچنین، همان‌طور که دکتر فاضلی هم اشاره کردند، این استقلال‌خواهی لزوماً ایدئولوژیک نیست. این استقلال‌خواهی محصول یک تجربه تاریخی از مداخله خارجی، نفوذ خارجی و تحقیر بین‌المللی است. اما نکته مولف «بر لبه تنهایی» این است که این استقلال‌خواهی، چون سویه‌های نظامی پررنگی پیدا کرده، در حالی که به زعم او می‌توانست سویه‌های توسعه‌ای و اقتصادی جدی نیز داشته باشد، رفتن به سمت نظامی‌گری، درگیری‌های منطقه‌ای و دفاع رو به جلو، آن را با نوعی تناقض مواجه کرده است. خدمت شما عرض کنم، این روند میدان جنگ را از آن دفاع پیشتاز یا رو به جلو در غزه، فلسطین، لبنان و سوریه به داخل ایران کشانده و در واقع به ضد خود تبدیل شده است؛ به‌گونه‌ای که مشکلات و محدودیت‌های آن را به ما نشان می‌دهد. 🔸فاضلی: اهمیت این کتاب در طرح کردن معماها و سؤال‌های پیچیده‌ای است که در بستری پیچیده، پیشِ روی ایران به‌عنوان یک موجودیت ژئوپلیتیک قرار دارد. ایرانی وجود دارد که صرف‌نظر از اینکه در آن شاه در قدرت باشد یا جمهوری اسلامی، با مشکلاتی مواجه است؛ از جمله مشکلات امنیتی. با شکل‌گیری جمهوری اسلامی، این مشکلات امنیتی بیشتر می‌شود؛ یعنی نوع رویکردها و حتی دوره‌ای که جمهوری اسلامی در آن ظهور می‌کند، باعث تشدید این مشکلات می‌شود. در بستری تاریخی که نصر آن را توضیح می‌دهد، برخی ایده‌ها نیز به‌عنوان راهبردهای کلان شکل می‌گیرند؛ از جمله دفاع رو به جلو، جنگیدن با دشمن در جهان عرب یا نفوذ در جهان عرب. اما نکته مهم کتاب، که به‌ویژه در سه فصل پایانی به آن پرداخته می‌شود، همان چیزی است که من در شش قسمت پادکستم آن را شرح دادم. در قسمت ششم، تقریباً نیمی از بحث را به سؤال‌هایی اختصاص دادم که خودِ کتاب پاسخی برای آن‌ها ارائه نمی‌دهد، اما آن‌ها را پیش می‌کشد و مطرح می‌کند. مثلاً؛ استدلال نصر این است که پس از آنکه ایران محور مقاومت را شکل داد، به‌ویژه پس از جنگ لبنان، این محور مقاومت به موفقیت‌های قابل‌توجهی دست یافت. جهان عرب دریافت که محوری از مقاومت شکل گرفته که ایران حامی آن است. در نتیجه، بخش بزرگی از جهان عرب احساس نگرانی کرد. 🔸صادقی‌زاده: به نظر من، مهم‌ترین نکته‌ای که شاید بتوان در این کتاب یافت و از آن بهره گرفت، تصحیح برداشت ما از مفهوم امنیت ملی است. اینکه خاستگاه برداشت ما از مفهوم امنیت چگونه باعث شده است امنیت را به‌صورت تک‌بعدی ببینیم و با این خوانش تک‌بعدی، بسیاری از منابع اجتماعی و اقتصادی خود را، به یک معنا، در لبه پرتگاه قرار دهیم تا سیاستی خاص را پیش ببریم و در یک حوزه مشخص به پیروزی برسیم. واقعیت این است که شکست در همه جبهه‌ها برای پیروزی در یک جبهه، در نهایت مساوی با شکست در همان جبهه است. زیرا اگر در جبهه‌های موازی شکست بخورید، حتی اگر در آن جبهه پیروز شده باشید، این پیروزی عملاً ناپایدار خواهد بود. همان‌گونه که کتاب نیز توضیح می‌دهد، ایران هلال شیعی‌ را که شکل داده بود، در نتیجه همین عدم تقارن و عدم توازن، در تحولات اخیر از دست داد. ibna.ir/x6J99 @ibna_official