🔰 گفت‌وگو با ایبنا مطرح شد؛ اولویت نمایشگاه؛ تقویت نشر کردستان 🔸 مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی کردستان گفت: استقبال مردم و میزان خرید آنها در نمایشگاه کتاب کردستان نشان می‌دهد کتاب همچنان در میان مردم استان جایگاه خود را حفظ کرده و این نمایشگاه می‌تواند فرصتی برای تقویت اقتصاد نشر و معرفی آثار نویسندگان و ناشران بومی باشد. 🔸شاید با توجه به شرایط اقتصادی و افزایش هزینه‌های زندگی این انتظار وجود داشت که مردم بیشتر برای بازدید به نمایشگاه بیایند و در خرید کتاب احتیاط بیشتری داشته باشند، اما آنچه تاکنون مشاهده شده، نشان‌دهنده استقبال مناسب مردم از خرید کتاب است. 🔸حضور ناشران کردستانی برای ما اهمیت ویژه‌ای دارد و یکی از اهداف اصلی نمایشگاه، ایجاد فرصت برای دیده‌شدن آثار آنها و کمک به رونق فعالیت‌هایشان است. 🔸ناشران اقلیم کردستان عراق نیز در این دوره حضور دارند و آثار خود را در بخش مربوط به ناشران خارجی عرضه می‌کنند. حضور این ناشران در کنار ناشران داخلی، ظرفیت دیگری برای ارتباط فرهنگی و ادبی میان دو سوی مرز ایجاد کرده است. 🔸برگزاری این رویداد را نباید تنها در میزان فروش کتاب خلاصه کرد. نمایشگاه فرصتی است برای اینکه مردم با آثار جدید آشنا شوند، نویسندگان و ناشران دیده شوند و ارتباط میان مخاطب و کتاب تقویت شود. ibna.ir/x6K3c @ibna_official

🔰کتابخانه‌های تخصصی استان‌ها - ۶ کتابخانه‌ای برای روایت هنر اصفهان 🔸کتابخانه تخصصی هنر و ادبیات اصفهان با تجمیع منابع هنر، ادبیات و اصفهان‌شناسی، ظرفیتی تخصصی برای پژوهشگران فراهم کرده است. 🔸در این کتابخانه منابع و کتاب‌هایی در حوزه‌های مختلف هنر وجود دارد؛ از عکاسی و هنرهای تجسمی گرفته تا سینما و سایر حوزه‌های هنری. در کنار اینها، منابع حوزه شعر و ادبیات نیز در مجموعه قرار گرفته است. بنابراین وقتی از کتابخانه تخصصی هنر و ادبیات صحبت می‌کنیم، منظور مجموعه‌ای است که تلاش شده طیف گسترده‌ای از وجوه هنر و ادبیات را پوشش دهد. 🔸اگر کتاب‌های تخصصی در نقطه‌ای نگهداری شوند که شرایط دسترسی و استفاده از آنها مناسب نباشد، طبیعتاً هدف اصلی کتابخانه که خدمت‌رسانی به مخاطب است، محقق نمی‌شود. در مورد این مجموعه نیز یکی از موضوعات مهم، شرایط نگهداری و دسترسی بود. 🔸یکی از خدماتی که در این مجموعه ارائه می‌شود، اختصاص میز پژوهش به شهروندان، پژوهشگران و دانشجویان است. این امکان در کتابخانه مرکزی و کتابخانه میرداماد نیز وجود دارد، اما در اینجا به دلیل تخصصی بودن موضوع و نزدیکی به دانشگاه هنر اصفهان، می‌تواند کارکرد ویژه‌تری داشته باشد. 🔸هدف این است که پژوهشگر صرفاً برای برداشتن یک کتاب مراجعه نکند، بلکه فضای مناسبی برای مطالعه و پژوهش در اختیار داشته باشد. اگر این ظرفیت در کنار نشست‌ها و تعامل با جامعه دانشگاهی و هنری قرار گیرد، می‌تواند کارکرد کتابخانه را به عنوان یک مرکز پژوهشی تقویت کند. 🔸اگر نهادهای مختلف متناسب با ظرفیت اصفهان همه مأموریت‌های خود را به بهترین شکل انجام دهند، طبیعتاً شهرداری نیز باید مأموریت‌های خاص خود را دنبال کند. اما شهرداری‌ها در حوزه فرهنگی نیز دارای مأموریت هستند و این موضوع در طول زمان در فعالیت‌های فرهنگی شهر نمود پیدا کرده است. ibna.ir/x6JHD @ibna_official

🔰گفتار اختصاصی نصرالله پورجوادی به مناسبت بزرگداشت ابن‌سینا؛ عشق ابن‌سینا افلاطونی است 🔸به گفته پورجوادی: «ابن‌سینا چند مرده حلّاج است، طبیب هم بوده و به همان اندازه که در فلسفه مهارت داشته در طب هم مهارت داشته. اصلاً اسم طب، مکتب طبی او را سینوی یا ابن‌سینائی خوانده‌اند. داروشناس هم بوده. روان‌شناس هم بوده. آثاری در این زمینه‌ها تألیف کرده است. در عرفان هم آثاری تألیف کرده است. ابن‌سینا عارف نبوده ولی نویسندۀ آثار عرفانی بوده، آثاری که در نوع خود شاهکار به شمار می‌آید.» 🔸در فلسفه ابن‌سینا، آفرینش به این معنی نیست که خدا همچون یک بنّا یا معمار عمل کند و خانه‌ای را که پیش‌تر وجود نداشته را بسازد. این برداشت در فلسفه نوافلاطونی و فلسفه ایرانشهری وجود ندارد. معمولاً خلقت عربی را به آفرینش ترجمه می‌کنند. ولی آفرینش با خلقت فرق دارد. آفرینش در واقع همان چیزیست که در انگلیسی به آن Emanation می‌گویند، این یعنی فیضان و صدور، مثل خورشید یا چشمه آب. وقتی لیوان آبی را پر کردید و آب از آن سرازیر شد، به آن فیضان می‌گویند. می‌گویند آفرینش فیضان است، مثل خورشیدی که دائم می‌درخشد. و وقتی که خداوند این جهان را بدین گونه پدید می‌آورد، عشق به همه عالم سرازیر شد. ابن‌سینا انواع عشق را ذکر می‌کند، که یکی از آن‌ها Cosmic Love یا عشق کیهانی است. 🔸ابن‌سینا عشق ظرفا را ستایش می‌کند، آن را به عرش می‌رساند و منظورش هم عشق افلاطونی بوده است. وقتی آن را به جوانمردان نسبت می‌دهد باز منظورش عشق افلاطونی است، عشقی که در آن هوس و شهوت نیست. جوانمردی بی‌ارتباط با آئین میترا نبوده است. 🔸همه کتاب بحث بر سر ارتباط بین روح و عشق است. این مطلب نوافلاطونی و ابن‌سینایی نیست؟ چون ابن‌سینا می‌گوید که از واحد، یکی صادر می‌شود. می‌گوید عقل کلی از ذات احدیت صادر می‌شود، درحالی‌که غزالی می‌گوید نه، دوتا، یکی روح به وجود می‌آید و یکی دیگر عشق. اینها دو گوهر هستند که بعد آمیزش پیدا می‌کنند. این تفاوت مهمی است که بعضی‌ها به آن توجه نکردند. مثلاً فخرالدین عراقی در «لمعات» اصلاً به این موضوع توجه نداشته است. من مقاله‌ای نوشته‌ام تحت عنوان «لمعات؛ رساله‌ای بی‌روح». منظورم از بی‌روح بودن این است که عراقی اصلاً از روح بحث نکرده است. تحت تأثیر ابن‌عربی بوده است. این صدور روح و عشق به همان بندهش ایرانی برمی‌گردد. ما قاعده الواحد لا صدر عنه الا الواحد در فلسفه ایرانشهری نداریم. وقتی که احمد غزالی می‌گوید که روح و عشق با همدیگر به وجود آمدند، این نفی قاعده است. این یکی از تفاوت‌های مهمی است که بین این رساله و رساله دیگر وجود دارد. فصول سوانح همه درباره رابطه یا نسبیت روح و عشق است. ibna.ir/x6JZY @ibna_official

🔰گفت‌وگوی «ایبنا» با مازیار اسلامی، مترجم کتاب «اورتورهای سینمایی» افتتاحیه فیلم فقط آغاز داستان نیست، جهان‌بینی فیلمساز را آشکار می‌کند 🔸مترجم کتاب «اورتورهای سینمایی» گفت: سکانس‌های افتتاحیه اولین معبر ورود ما به جهان فیلم هستند. به همین خاطر نویسنده کتاب از اصطلاح «اورتور» استفاده می‌کند، چون افتتاحیه‌ها همان کارکرد اورتور در موسیقی کلاسیک غربی را دارند. اورتور، فارغ از آن چیزی که در یک سمفونی می‌شنویم، واجد نوعی استقلال فرمی است و می‌توانیم آن را مستقل از کل سمفونی بشنویم. 🔸در مورد افتتاحیه‌هایی که اینسدورف در این کتاب درباره‌شان صحبت می‌کند، می‌توان گفت بخش عمده آنها خصلتی اورتورگونه در موسیقی دارند. اما اینکه چرا به شکل طبیعی، تماشاگر پایان فیلم را حتی بیشتر از کل فیلم در ذهنش حک می‌کند و آن را به خاطر می‌آورد، تا حدود زیادی به شیوه فیلم دیدن ما برمی‌گردد. 🔸فیلم دیدن، حتی در متمرکزترین شکلش، همواره احتیاج دارد که چند دقیقه‌ای از سپری شدن داستان فیلم بگذرد تا ما بتوانیم درون فیلم متمرکز شویم و جای خودمان را در جهان فیلم پیدا کنیم. 🔸افتتاحیه‌ها، می‌توانم بگویم، خصلتی «مونادگونه» دارند، یعنی شما می‌توانید کل را در یک جزء، به شکلی بسیار فشرده‌تر پیدا کنید. پایان‌بندی‌ها هم دقیقاً در فیلم‌های بزرگ همین خصلت مونادگونه را دارند. یعنی بعد از پایان فیلم، وقتی برگردید و سکانس افتتاحیه را با دقت تماشا کنید، می‌بینید کل فیلم به شکلی مینیاتوری و جزئی، در همان سکانس ابتدایی برای شما طراحی شده است. 🔸این کتاب محصول یک نگارش پیوسته و منسجم نیست که از ابتدا به‌عنوان یک پروژه واحد نوشته شده باشد بلکه در طول سال‌ها، سیر و روندی را که مفهوم افتتاحیه در ذهن نویسنده طی کرده، در کتاب مشاهده می‌کنیم. در واقع، تکامل و تحولی که در رویکرد نویسنده نسبت به مفهوم افتتاحیه شکل گرفته، در بخش‌های مختلف کتاب قابل مشاهده است. 🔸 ما اثر اصلی را خوانده‌ایم و می‌دانیم شخصیت‌ها چه کسانی هستند، روابطشان چگونه است و مثلاً فرجامشان چه خواهد شد. نویسنده به دلیل همین پیشینه یا پیش‌فرض ذهنی‌ای که خواننده دارد، این فیلم‌ها را از دیگر آثار تفکیک کرده و بعد نشان داده که کارگردان و فیلمنامه‌نویس چگونه در واقع ظرفیت‌های ادبی‌ای را که در داستان کاملاً تجسم پیدا کرده‌اند، به زبان سینما ترجمه می‌کنند. 🔸نویسنده سعی کرده این مجموعه متنوع را به شیوه‌های مختلف، در فصل‌های مختلف کتاب صورت‌بندی کند. اما نکته مهم درباره کتاب این نیست که مثلاً کدام سکانس‌های افتتاحیه بهتری هستند. مسئله اصلی این است که نشان داده شود سکانس ابتدایی چگونه باید با منطق کلی فیلم خوانا باشد. 🔸در نهایت نمی‌توان یک نسخه واحد برای افتتاحیه خوب ارائه کرد و هر فیلم باید افتتاحیه‌اش را از دل منطق خودش پیدا کند. مسئله این است که افتتاحیه باید با منطق کلی فیلم ارتباط داشته باشد و بتواند جهان فیلم را، حتی اگر به‌صورت فشرده، در همان ابتدا پیش روی مخاطب قرار دهد ibna.ir/x6K3t @ibna_official

🔰گفت‌وگو با علیرضا ملایی‌توانی درباره آیت‌الله طالقانی؛ روحانیت برای طالقانی شغل نبود 🔸علیرضا ملایی‌توانی گفت: مرحوم طالقانی دوران کودکی ویژه‌ای داشت؛ زیرا در متن یک خانواده روحانی به دنیا آمد، اما روحانی که از طریق ساعت‌سازی امرار معاش می‌کرد، نه از راه شغل روحانی. روحانیت برای او شغل نبود؛ او یک عالم دینی بود و در کنار آن، با تخصصی که اندوخته بود، روزگار می‌گذراند. 🔸تعصبات دین‌گرایانه‌ای که بسیاری از روحانیون نشان می‌دادند، در طالقانی شکل نگرفت و نوعی انعطاف دینی در شخصیت او پدید آمد. این ویژگی باعث شد پذیرش اصلاحات دینی، تغییر نهادهای دینی و تغییرات مذهبی را ــ البته تغییراتی که منشأ فکری داشته باشند و با مبانی دین تعارض پیدا نکنند ــ آسان‌تر بپذیرد و انگیزه بیشتری برای آنها داشته باشد. همچنین این توانایی را پیدا کرد که آمادگی و پذیرندگی بیشتری نسبت به ایده‌های جدید در حوزه دین‌ورزی داشته باشد. 🔸گاهی از او با عنوان «مهندس طالقانی» و از بازرگان با عنوان «آیت‌الله بازرگان» یاد می‌کردند. این تفاوت در تعبیر نیز تا حدی نشان می‌دهد که آن فضا، آن شرایط، آن بستر اجتماعی، محیط خانوادگی و گفت‌وگوهای بین‌ادیانی که در آنجا شکل می‌گرفت، ذهنیت طالقانی را برای تغییرات بزرگ، رهبری دینی، کنشگری مذهبی و کشاندن دین به عرصه سیاست آماده کرده بود؛ در عین حال، در او نوعی مدارای فکری و مذهبی نیز شکل گرفت. ibna.ir/x6K22 @ibna_official

🔰حفاظت از نسخه‌های خطی کتابخانه‌ها در زمان جنگ روایت کرد؛ وقتی لوح هخامنشی، بهای خرید ماشین پیکان شد آوار بحران بر سر تاریخ 🔸مدیر واحد آسیب‌شناسی و مرمت کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس از آسیب‌پذیری و راه‌های حفاظت از منابع کهن در جنگ و بحران و برخی سوء‌استفاده‌ها از روزهای بحرانی گفت. 🔸تعیین نسخه‌های نفیس‌تر یکی از نکات مهم پیش حفاظتی است، باید پیش از جنگ نسخه‌های خطی را طبقه‌بندی کنیم، مثلا اگر ۱۰۰ هزار نسخه خطی داریم و همه را نمی‌توانیم به جای امن ببریم، بینیم ۱۰ هزار نسخه خطی که از نظر علمی، هنری یا تاریخی نفیس‌ترند؛ داخل گاوصندوق‌های ضدحریق بگذاریم یا پک‌هایی وجود دارد که اگر منطقه را دود گرفت یا آتش سطحی رخ داد؛ این پک‌ها که نسخه‌های خطی جداگانه در آن قرار می‌گیرند ؛تا حدودی از آثار محافظت می‌کنند. 🔸ایران سال‌هاست با جنگ لفظی و تهدید روبه‌رو است و حتی چندین بار به کشور تهاجم شده است، در حین و بعد از جنگ، سرقت و فروش آثار تاریخی امری بسیار رایج محسوب می‌شود؛ بنابراین وضعیت بعد از جنگ بسیار مهم است، زیرا مسائل مالی موجب فقر و زمینه‌ساز سرقت، هرج و مرج برای آثار تاریخی و نسخ خطی می‌شود. 🔸یکی از موارد پیش حفاظتی که در کتابخانه مجلس پیش از جنگ مورد توجه قرار گرفت،اسکن تمام نسخه‌های خطی بود.نسخه دیجیتال شده و اسکن این منابع اکنون در سه نقطه از کشور نگهداری می‌شود، علت نگهداری اسکن‌ها و نسخه دیجیتال این منابع در نقاط مختلف کشور و شهرهای مختلف این است که اگر در یک نقطه اسکن‌ها آسیب دید، در نقطه دیگر سالم بماند. یا در زمان جنگ و موشک باران زمانی که وضعیت کشور قرمز بود؛ من و چند نفر ازدوستانم به موزه مجلس رفتیم و آثار موزه ای مجلس مانند تابلوهای کمال الملک و منابع دیگر را جابه جا و به مکان امن بردیم.کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی حتی برای انتقال منابع و نسخه های خطی فیزیکی به شهری غیر از تهران هم پیشنهاد داشته است. 🔸وقتی جنگ ایدئولوژیک می‌شود مثل جنگ داعش در عراق و سوریه آن‌ها کتاب‌ها را می‌سوزاندند؛ مثل کتابخانه دانشگاه موصل عراق که داعش آنجا را آتش زد، زیرا موضوع اعتقادی شعیه و سنی برایشان مهم بود اما آمریکایی‌ها کاری به تعصبات مذهبی ندارند و فقط کتاب‌ها را غارت می‌کنند و می‌فروشند. به خاطر دارم در زمان صدام؛ یکسری از نسخه‌ها را مرمت و از ترس صدام پنهان ‌کردیم؛ این نسخه‌ها در یک زیر زمینی دچار آبگرفتگی شد. 🔸قدم اول بعد ازجنگ برای محافظت از کتب اسناد و منابع ارشیوی ،اطمینان ازایمنی ساختمان از نظر امنیت، سرقت و دسترسی و ریختگی ساختمان و اطمینان از اینکه شیشه ها دچار ریزش و شکستگی نشوند. دومین نکته این است که وضعیت موجود بعد از جنگ حتما مستند نگاری شود؛ یعنی ازوضعیت موجود عکاسی و فیلم برداری شود تا بدانیم قبل از جنگ چه وضعیتی داشتیم و بعد ازجنگ چه وضعیتی داریم. این مستندنگاری و نوشتن راهکارها و ثبت وضعیت آثار بعد ازجنگ میراث مکتوب و کمک بزرگی برای آیندگان است تا از تجربیات ما آیندگان استفاده کنند و اشتباهات ما را تکرار نکنند.پایدار کردن شرایط محیطی که شامل نور، دما و رطوبت است اولویت‌بندی آثار برای فعالیت‌های حفاظتی و مرمتی این نوع دسته‌ بندی ازنظر نوع آسیب و هم از لحاظ ارزش نسخه‌ها می تواند مورد بررسی قرار بگیرد. ibna.ir/x6JZt @ibna_official

🔰مروری بر بایدها یا نبایدهای استفاده دانش‌آموزان از هوش‌مصنوعی؛ مواجهه مدرسه و فناوری 🔸یونیسف نیز در راهنمای جدید خود درباره هوش مصنوعی و کودکان، ضمن تأکید بر ضرورت حفاظت از کودکان، به فرصت‌هایی مانند پشتیبانی از یادگیری، افزایش دسترسی آموزشی برای کودکان دارای معلولیت، آموزش شخصی‌سازی‌شده و ارائه بازخورد اشاره کرده است. البته این سازمان تأکید می‌کند که استفاده از چنین سامانه‌هایی باید بر پایه شواهد، همراه با حفاظت از حریم خصوصی و رعایت حقوق کودک باشد 🔸مهم‌ترین نگرانی درباره استفاده دانش‌آموزان از هوش مصنوعی، نه صرفاً تقلب، بلکه از بین رفتن فرصت یادگیری است. دانش‌آموزی که از هوش مصنوعی می‌خواهد انشا، تحقیق یا پاسخ یک مسئله را به‌طور کامل برای او تولید کند، ممکن است محصول نهایی قابل‌قبولی تحویل دهد، اما الزاماً مهارتی در او شکل نگرفته است. 🔸ممنوعیت کامل هوش مصنوعی در مدرسه ممکن است در نگاه نخست راه‌حلی ساده به نظر برسد، اما اجرای آن با دشواری‌های جدی روبه‌رو است. دانش‌آموزان خارج از مدرسه همچنان به این ابزارها دسترسی خواهند داشت و بنابراین حذف هوش مصنوعی از کلاس لزوماً به معنای حذف آن از زندگی دانش‌آموز نیست. واقعیت این است که نسل جدید احتمالاً در آینده‌ای وارد بازار کار خواهد شد که استفاده از هوش مصنوعی در بسیاری از مشاغل یک مهارت معمول محسوب می‌شود. در چنین شرایطی، مدرسه‌ای که صرفاً ممنوعیت را انتخاب کند، ممکن است دانش‌آموز را از فناوری دور نگه دارد، اما لزوماً او را برای آینده آماده نمی‌کند ibna.ir/x6K3D @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «پزشکی خانواده، بیماری‌های شایع کودکان»؛ پزشک خانواده؛ کلید طلایی نظام سلامت 🔸استقرار نظام پزشک خانواده، کلید طلایی کاهش هزینه‌های درمان و ارتقای اثربخشی خدمات بهداشتی در کشورهای توسعه‌یافته است؛ در همین راستا، کتاب «پزشکی خانواده، بیماری‌های شایع کودکان» توسط دانشگاه علوم پزشکی شیراز منتشر شد. 🔸پزشک خانواده در این مدل، دروازه‌بان نظام سلامت است؛ کسی که با شناخت دقیق از سوابق بیمار و خانواده او، از مراجعات مکرر و سردرگم به متخصصان متعدد جلوگیری کرده و جریان ساختارمند بیماران را مدیریت می‌کند. به گفته کارشناسان، ویژگی‌های بنیادین پزشک خانواده شامل جامعیت، تداوم، خانواده‌نگری، جامعه‌نگری و سلامت‌نگری است؛ یعنی پزشک نه فقط در زمان بیماری، بلکه در دوران سلامت نیز برای ارتقای کیفیت زندگی مراجعانش برنامه دارد. 🔸اسماعیل مناقب، نویسنده کتاب، در مقدمه این اثر بر اهمیت نگاه تخصصی به طب عمومی تأکید کرده و آورده است: «کتاب حاضر تلاشی برای توانمندسازی پزشکان خانواده و تسهیل مسیر ارجاع در زمینه بیماری‌های شایع کودکان است. مطالب این اثر بر اساس جدیدترین راهنماهای بالینی (Clinical Guidelines) از جمله کتاب مرجع کودکان نلسون و سایر منابع معتبر بین‌المللی تدوین شده است تا پزشکان در سطح اول خدمات، با اعتمادبه‌نفس و دقت بیشتری به تشخیص و درمان بپردازند.» ibna.ir/x6JV4 @ibna_official

🔰شاعر انسان‌هایی که در جست‌وجوی معنایی برای سکوت هستند؛ تی. اس. الیوت؛ شاعرِ رنج، ایمان و سادگی کامل 🔸گاهی برای فهمیدن یک شاعر، نباید از شعرهایش آغاز کرد؛ باید از سکوت‌های میان شعرها آغاز کرد. از آنچه پنهان کرده، از آنچه انکار کرده و از آنچه تمام عمر کوشیده است به زبان نیاورد. تی. اس. الیوت از همین دست شاعران است؛ شاعری که پشت ظاهر رسمی، کت‌وشلوار مرتب، کلاه و رفتار خونسردانه‌اش، جهانی از اضطراب، گناه، تنهایی و جست‌وجوی معنای زندگی را پنهان کرده بود. 🔸️از نگاه گوردون، اشتباه بزرگ در خواندن الیوت این است که میان «الیوت مدرنیست» و «الیوت مسیحی» دیواری بکشیم؛ گویی با دو شاعر متفاوت مواجهیم. یکی شاعر سرخورده است و دیگری شاعر مومن. اما واقعیت پیچیده‌تر است. این دو، دو مرحله از یک زندگی‌اند؛ زندگی انسانی که سال‌ها با بی‌معنایی جنگید تا سرانجام ایمان را به‌عنوان پاسخی برای این بحران تجربه کند. 🔸گوردون معتقد است الیوت نوعی «ضدخود» برای خویش ساخته بود؛ شخصیتی بیرونی که می‌توانست در جهان اجتماعی زندگی کند و در عین حال از جهان درونی شاعر محافظت کند. شوخ‌طبعی، رسمی بودن و حتی بی‌طرفی ظاهری او، همگی دیوارهایی بودند در برابر جهان بیرون. ibna.ir/x6JWN @ibna_official

🔰آیا رمان‌نویس می‌تواند از سایه بوکر بیرون بیاید؟ سایه سنگین مشهورترین جایزه ادبی 🔸جایزه بوکر زمانی قرار بود بهترین رمان‌ها را کشف کند، اما منتقدی هندی می‌پرسد آیا این جایزه حالا آن‌قدر قدرتمند شده که نویسندگان پیش از نوشتن، سلیقه داوران را حدس بزنند؟ از «رمان بوکری» تا ادبیاتی که باید جهان را نجات دهد، مرز میان موفقیت ادبی و تسلیم شدن در برابر معیارهای روز کجاست؟ 🔸وقتی نویسنده به جای پرسیدن «چه چیزی می‌خواهم بنویسم؟» ناچار شود از خود بپرسد «داوران بوکر چه چیزی را خواهند پسندید؟» 🔸در این وضعیت، نویسنده دیگر فقط نویسنده نیست؛ کمی هم دلال سهام است. باید روندها را پیش‌بینی کند، بحران‌های آینده را حدس بزند و بفهمد پنج سال دیگر کدام مسئله اجتماعی یا سیاسی به موضوعی ادبی و قابل تقدیر تبدیل خواهد شد. امروز رنج انسان ممکن است در مرکز توجه باشد، فردا رنج حیوانات و پس‌فردا رودخانه‌ها و تغییرات اقلیمی. نویسنده‌ای که به این چرخه وابسته است، باید پیش از آنکه بحران به خبر تبدیل شود، آن را به رمان تبدیل کرده باشد. 🔸ادبیات قرار نیست همیشه جهان را نجات دهد. گاهی فقط قرار است جهان را به ما نشان دهد. 🔸روی معتقد است در فضای کنونی بوکر، لذت ادبی جای خود را تا حدی به گناه و نجات داده است؛ گویی رمان باید مسئله‌ای را نجات دهد، گروهی را نمایندگی کند یا زخمی اجتماعی را التیام بخشد. در چنین شرایطی، نویسنده شبیه دانشجویی می‌شود که باید رساله‌ای بنویسد تا نظر استاد راهنما و دو داور دیگر را جلب کند. ibna.ir/x6JxV @ibna_official

🔰نگاهی به تازه‌ترین کتاب‌های منتشرشده در جهان عرب؛ از حافظه‌ی سوریه تا جنبش زنان تونس 🔸تازه‌ترین کتاب‌های منتشرشده در جهان عرب، طیف متنوعی از ادبیات و علوم انسانی را دربرمی‌گیرند؛ از رمان و داستان تا پژوهش‌هایی درباره‌ی حافظه‌ی سوریه، جنبش زنان تونس و ساختارهای خویشاوندی 🔸جهان کتاب عرب در روزهای اخیر شاهد انتشار آثاری در حوزه‌های ادبیات، تاریخ، نقد ادبی و علوم انسانی بوده است؛ از رمان و مجموعه‌داستان تا پژوهش‌هایی درباره‌ی جنبش زنان تونس، حافظه‌ی سوریه و ساختارهای خویشاوندی. «العربی الجدید» در تازه‌ترین شماره‌ی ستون «آخر ما صدر» (آخرین نسخه) چند عنوان از انتشارهای جدید ناشران و مراکز پژوهشی را معرفی کرده است؛ انتخاب‌هایی که تصویری از موضوعات مورد توجه کتاب‌های تازه در جهان عرب به دست می‌دهند. 🔸مرور این انتشارها نشان می‌دهد که کتاب تازه در جهان عرب از مسیرهای متفاوتی به مسئله‌ی انسان و جامعه نزدیک می‌شود. «روزنوشت‌های بهجه» سراغ حافظه‌ی فردی و بدن می‌رود؛ «حیاط غریبه‌ها» مکان را به حافظه‌ی شهر تبدیل می‌کند؛ و «فواز حداد؛ رمان‌نویس حافظه‌ی سوریه» ادبیات را از زاویه‌ی ثبت تجربه‌ی استبداد، تبعید و جنگ می‌خواند. 🔸در حوزه‌ی تاریخ و علوم انسانی نیز موضوعاتی چون حضور تاریخ جنبش زنان تونس و ساختارهای خویشاوندی مورد توجه قرار گرفته‌اند. حتی پژوهشی درباره‌ی تصویر «سگ» در رمان عراقی نیز در نهایت به مسئله‌ای بزرگ‌تر می‌رسد: این‌که تغییر یک نماد ادبی چگونه می‌تواند تغییرات اجتماعی و فرهنگی یک جامعه را آشکار کند. ibna.ir/x6K3H @ibna_official

🔰نگاهی به کتابی درباره‌ی تاریخ شکل‌گیری هویت سودانی؛ سودانی بودن از کجا می‌آید؟ 🔸کتاب «سودانی بودن: تجلیات تاسی‌تی، سرزمین کمان‌ها، در فضاهای مدرنیته» نوشته‌ی عبدالوهاب احمد الأفندی، به یکی از مناقشه‌برانگیزترین پرسش‌های تاریخ سودان بازمی‌گردد: «سودانی بودن» چگونه شکل گرفته است؟ الأفندی با عبور از دوگانه‌ی «عرب یا آفریقایی»، تاریخ هویت سودانی را از تاسی‌تی تا دوران معاصر دنبال می‌کند و آن را حاصل فرایندی طولانی از تداوم، تغییر و بازسازی می‌داند 🔸نقطه‌ی عزیمت الأفندی این است که هویت سودانی را نمی‌توان یک هویت ثابت و ازپیش‌تعیین‌شده دانست. او همچنین بحث را در چارچوب پرسش سنتی «سودان عرب است یا آفریقایی؟» متوقف نمی‌کند. مسئله‌ی اصلی کتاب، بررسی فرایندی است که طی آن، در طول قرن‌ها، عناصر مختلف تاریخی، فرهنگی، دینی و اجتماعی با یکدیگر برخورد کرده‌اند و در جامعه‌ی سودان شکل‌های تازه‌ای پیدا کرده‌اند. 🔸به این ترتیب، پرسش کتاب از «اصل هویت» به «چگونگی شکل‌گیری هویت» تغییر می‌کند. الأفندی معتقد است جامعه‌ی سودان در مواجهه با عوامل بیرونی، صرفاً پذیرنده و منفعل نبوده است؛ تأثیرات مصر، جهان عرب، اسلام، مسیحیت و بعدها اروپا، هرکدام وارد جامعه‌ای شده‌اند که ساختارها و میراث تاریخی خودش را داشته و در نتیجه، این تأثیرات در داخل سودان بازتفسیر و بازسازی شده‌اند. 🔸یکی از حساس‌ترین بخش‌های کتاب به مسئله‌ی دوگانه‌ی «عرب/آفریقایی» مربوط است. الأفندی اهمیت هر دو مؤلفه را در تاریخ سودان می‌پذیرد، اما با تبدیل آنها به دو هویت کاملاً متضاد موافق نیست. از نظر او، تاریخ سودان نمونه‌ای از درهم‌تنیدگی این مؤلفه‌هاست و تلاش برای یافتن یک تعریف خالص و یکدست از هویت سودانی، پیچیدگی این تاریخ را از میان می‌برد. 🔸در همین زمینه، کتاب به جریان ادبی و فکری «الغابة والصحراء» یا «جنگل و صحرا» نیز می‌پردازد؛ جریانی که در دهه‌های گذشته کوشید با تأکید بر ترکیب عناصر آفریقایی و عربی، تصویری تازه از هویت سودانی ارائه دهد. با این حال، الأفندی حتی این جریان را نیز پاسخ نهایی به مسئله‌ی هویت نمی‌داند و بر محدودیت دامنه‌ی اثرگذاری و اختلاف‌های درونی آن تأکید می‌کند. 🔸سودانی بودن» یک تاریخ جامع و خطی از سودان نیست. الأفندی به‌جای آن، دوره‌ها، شخصیت‌ها و متن‌هایی را انتخاب می‌کند که از نظر او می‌توانند لحظه‌های مهم شکل‌گیری هویت را آشکار کنند. احمد ابوشوک این روش را تاریخی ـ تحلیلی و انتخابی می‌خواند. ibna.ir/x6K25 @ibna_official