لازم اما ناکافی
مصطفی قربانی
مقام معظم رهبری در دیدار جمعی از مسئولان ارشد سه قوه با تأکید بر پرهیز از «خوشبینی و بدبینی افراطی» به گفتوگوهای عمان و ضمن خوب ارزیابی کردن گامهای اول تصمیم کشور در این مذاکرات، بر لزوم عدمتکرار تجربه برجام مبنی بر شرطی کردن کشور به مذاکرات و گره زدن مسائل کشور به این گفتوگوها به صورت جدی تأکید کردند. ایشان همچنین، با اشاره به لزوم تداوم فعالیتها در کشور در همه زمینههای صنعتی، اقتصادی، سازندگی، فرهنگی و اجرای پروژههای بزرگ، فرمودند که هیچکدام از این مسائل با گفتوگوهای عمان هیچ ارتباطی ندارد.
تحلیل محتوای سخنان رهبر معظم انقلاب در این دیدار درباره مذاکرات اخیر با آمریکا گویای آن است که از دیدگاه ایشان، اگرچه مذاکره یک ابزار خوب برای تحقق اهداف است، اما راهحل مسائل کشور نه در مذاکره، بلکه در تداوم فعالیتها در داخل کشور و به کاربستن همت و اراده لازم برای تحقق اهداف کشور در زمینههای مختلف قرار دارد. درواقع، از دیدگاه ایشان، فشارهای خارجی نباید بهانه و مستمسکی برای کمکاریها و ضعفهای داخلی باشد و اتفاقاً با پیگیری و اتقانکاری حتی میتوان بسیاری از فشارهای خارجی را خنثی کرد. به همین دلیل، ایشان میان دو راهکار در مواجهه با تحریمها تفاوت قائل شدند: رفع تحریم که منوط به اقدام از سوی طرف تحریمکننده است و خنثیسازی تحریم که در سایه انسجام درونی و به کاربست ابتکار عمل برای شکوفاسازی ظرفیتهای مختلف کشور در ابعاد داخلی و خارجی امکانپذیر است. در همین زمینه است که ایشان گفتوگوهای عمان را یکی از دهها کار وزارت امور خارجه دانستند و بر توسعه روابط با با همسایگان، قطبهای اقتصادی آسیا، آفریقا و کشورهای دیگر تأکید کردند. با توجه به آنچه گفته شد، در باب منطق مواجهه نظام اسلامی با فشارهای خارجی و مسأله تحریمها که گفتوگوهای عمان هم ذیل آن تعریف میشود، چند اصل مهم باید مدنظر قرار گیرد:
1. همه چیز کشور نباید متوقف به این گفتوگوها شود. به نتیجه رسیدن این گفتوگوها در نهایت در حکم یک کاتالیزور برای حل مشکلات کشور است؛ بر همین اساس، در دستگاه محاسباتی مسئولان، وزن و اهمیت این گفتوگوها باید به صورت دقیق، نه کم و نه زیاد، لحاظ شود؛ یعنی همه چیز نباید در ترازوی این گفتوگوها و منوط به آن تصور شود. از این نظر، گفتوگوهای عمان و هر موضوع دیگری در حوزه روابط خارجی، اگرچه لازم است، اما برای حل مشکلات کشور کفایت نمیکند.
2. راهحل اصلی مشکلات کشور در داخل وجود دارد و مسئولان باید با پیگیریهای مجدانه برای حلورفع این مشکلات تلاش کنند. بنابراین، در کنار پیشبرد این گفتوگوها، ابتکارات و پیگیریهای داخلی نه تنها نباید کمرنگ یا کنار گذاشته شود، بلکه باید قویتر و جدیتر ادامه یابد.
3. روابط خارجی کشور هم نباید منحصر به این گفتوگوها شود، بلکه باید با توسعه مناسبات با کشورهای شرقی و همسایه، به متنوعسازی گزینههای روابط خارجی کشور پرداخته شود. توجه به همین نکته میتواند در متعادلسازی و واقعبین کردن آمریکاییها در برابر ایران در برهه کنونی تأثیر جدی داشته باشد.
4. اگرچه تلاش برای رفع تحریم عاقلانه است، اما راهحل اساسیتر و دقیقتر در مواجهه با تحریمها، خنثیسازی آنها در داخل است.
5. نکته آخر آن که مواجهه قدرتمندانه با دنیای خارج و هرگونه موفقیت در زمینه رفع تحریمهای ظالمانه خارجی در سایه انسجام داخلی، وحدت ملی و هماهنگی دستگاههای مختلف امکانپذیر است.
بدون شک، توجه به این اصول میتواند تأمینکننده حداکثری منافع ایران در گفتوگوهای عمان باشد.
#دکتر-مصطفی_قربانی
#مطالعات_ایران
https://eitaa.com/iranproblems
11.5M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
سخنان روشنگر دکتر سعید لیلاز درباره توهمات برخی ها در ایران
https://eitaa.com/iranproblems
«از انفعال تا اقتدار: تبیین عظمت مسیر طی شده انقلاب اسلامی» عنوان کتابی است با قلم دکتر مصطفی قربانی که در 176 صفحه توسط انتشارات مصباح اندیشه(وابسته به دانشگاه علوم اسلامی شهید محلاتی(ره)) منتشر شده است. در این اثر تلاش شده تا در نُه گفتار ضمن واکاوی چرایی شکلگیری و پیروزی انقلاب اسلامی، دستاوردها و نتایج آن در حوزههای دفاعی، اقتصادی، فرهنگی و حوزههای غیرمادی و ناملموس مورد واکاوی قرار گیرد. علاوه بر این، برای ارزیابی علمی و دقیق این تحولات و تحلیل چرایی آهنگ و میزان حرکت انقلاب اسلامی در کسب این نتایج و دستاوردها، با فراتحلیل دیدگاههای اندیشمندان مختلف درباره عوامل اثرگذار بر نتایج و پیامدهای انقلابها، چارچوبی برای تحلیل مسیر طی شده و نتایج انقلاب اسلامی ارائه شده است. مبتنی بر چارچوب ارائه شده در گفتار دوم، مشخص شد که برای ارزیابی نتایج و دستاوردهای انقلاب اسلامی و نظام سیاسی برآمده از آن، همچون هر پدیده دیگری، آن را باید در بستر و زمینههای واقعی جامعه دید. بر این اساس، برخی عوامل و متغیرها بر میزان و کیفیت نتایج انقلاب اسلامی اثر تسهیلکننده و برخی دیگر، اثر محدودکننده داشتهاند.
همچنین، در گفتارهای پایانی بهترتیب دلایل ماندگاری انقلاب اسلامی بهرغم وجود فشارهای خارجی و برخی ضعفهای کارآمدی و آیندهپژوهی انقلاب اسلامی با نگرشی به تحولات حوزه فرهنگی اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ایران امروز هم تشریح شد. هدف از ارائه این دو بحث اخیر آن بود که ضمن نشان دادن عوامل ماندگاری و حفظ ثبات سیاسی در سپهر جمهوری اسلامی ایران، بایستههای تداوم این نظام نیز مورد واکاوی قرار گیرد.
معمای توسعه در شیخنشینهای حاشیه خلیج فارس
در پاسخ به بحثهایی که درباره وضعیت توسعه کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس مطرح میشود، توجه به چند نکته ضروری است:
1. آنچه در این کشورها رخ داده نه توسعه و پیشرفت که وفور است و ریشه آن هم به درآمد ارزی بالا که از فروش نفت به دست میآید و جمعیت کم برمیگردد.
2. اقتصاد کشورهای عربی اساسا لوکس(luxury) است؛ در این اقتصادها، مظاهر کارآمدی وجود دارد، اما بنیانهای کارآمدی وجود ندارد مانند پیشرفت علمی و پرورش نیروی انسانی متخصص. به عنوان مثال، هیچ کدام از این کشورها، در مقیاس جهانی هیچ پیشرفت علمی، پزشکی و فناورانه ندارند.
3. پیشرفت وقتی به مرحله کمال میرسد که منجر به افزایش درجه استقلال و عزت کشور هم بشود. هیچ کدام از این کشورها در برابر دخالت ها و فشارهای خارجی استقلال ندارند.
4. با وجود همه وفوری که در این کشورها وجود دارد، اما در شاخص هایی مانند شاخص توسعه انسانی که کیفیت زندگی شهروندان را اندازه گیری میکند، رشد ایران از همه این کشورها بالاتر بوده است؛ یعنی بعد از انقلاب سرعت بهبود کیفیت زندگی در ایران در میان کشورهای منطقه بیشتر از همه کشورهای منطقه میباشد.
#دکتر_مصطفی_قربانی
https://eitaa.com/iranproblems
ضمن تبریک و تسلیت شهادت فرماندهان عزیز و دانشمندان هستهای کشورمان، از این به بعد تلاش میکنم تا درباره مسائل جنگ مطالبی را تقدیم کنم.