4_239606974084285047.mp3
زمان:
حجم:
3.3M
هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف ( مفعولُ مفاعیلُ مفاعیلُ فعولن) همراه من باشید در کانال «از دل تا کلک»: 🆔 @khanpoor09 🔗 ایتا: https://eitaa.com/khanpoor009---------------------------------- ------------------------------------------
آیا تا به حال به موسیقیِ کلمات فکر کرده‌اید؟ 🎶✨
سلام به همراهان عزیز «از دل تا کلک»...
امروز می‌خواهیم با هم به قلبِ تپنده شعر برویم؛ جایی که «وزن و عروض» جاری است. امروز می‌خواهیم با یکی از وزن‌های زیبا و آهنگین آشنا شویم:
«هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف»
شاید اسمش سخت به نظر برسد، اما موسیقی‌اش در دل ماست. فرمول این وزن این است:
( مفعولُ مفاعیلُ مفاعیلُ فعولن ) 🥁 _
برای اینکه ببینیم این وزن در عمل چطور است، بیایید نگاهی به این غزل دل‌نشینِ حافظ بیندازیم:
آن ترک پری چهره که دوش از بر ما رفت
آیا چه خطا دید که از راه خطا رفت
تا رفت مرا از نظر آن چشم جهان بین
کس واقف ما نیست که از دیده چه ها رفت
دور از رخ تو دم به دم از گوشه چشمم
سیلاب سرشک آمد و طوفان بلا رفت
از پای فتادیم چو آمد غم هجران
در درد بمردیم چو از دست دوا رفت
دل گفت وصالش به دعا باز توان یافت
عمریست که عمرم همه در کار دعا رفت
احرام چه بندیم چو آن قبله نه این جاست
در سعی چه کوشیم چو از مروه صفا رفت
دی گفت طبیب از سر حسرت چو مرا دید
هیهات که رنج تو ز قانون شفا رفت
ای دوست به پرسیدن حافظ قدمی نه
زان پیش که گویند که از دار فنا رفت
حالا بیایید با هم «کالبدشکافی» کنیم! 👇
برای اینکه بفهمیم کلمات چطور در جای خود نشسته‌اند، بیت اول را تقطیع می‌کنیم:
🔹 مصرع اول:
آن ترکِ \ مفعولُ
پری چهره \مفاعیلُ
که دو شَز بَ \مفاعیلُ
رِ ما رفت \ فعولن
🔹 مصرع دوم:
آیا چه / مفعولُ
خطا دیدُ \مفاعیلُ
که از راهِ \مفاعیلُ
خطا رفت \ فعولن
✨ تمرین برای شما:
دوستان عزیز، اگر دوست دارید در این هنر مهارت پیدا کنید، سعی کنید ابیات دیگر این غزل را به همین شکل تقطیع کنید و برای من بفرستید. منتظر پاسخ‌های شما هستم! 👇
━━━━━━━⊱📝⊰━━━━━━━
«اما...
آیا می‌دانستید همین وزنی که امروز یاد گرفتیم، یک "اسم مستعار" هم دارد؟ و چطور تنها با حذف یک صدا، می‌توانیم از دنیای غزل به دنیای رباعی‌ها سفر کنیم؟>
داستان این شباهت عجیب و راز نام‌های مستعار وزن‌ها را در پست بعدی می‌خوانیم... منتظرتان هستم! 👇
━━━━━━━⊱📝⊰━━━-
از شناخت نقش واژه‌ها تا آفرینش زیبایی سخن؛ همراهی برای آموختن، اندیشیدن و درست نوشتن.
✍️ تهیه و تنظیم: طاهره خان‌پور
━━━━━━⊱📝⊱━━━━━━
📌 همراه من باشید در کانالِ «از دل تا کلک»:
🆔 @khanpoor09
🔗 ایتا: https://eitaa.com/khanpoor009----------------------------------
------------------------------------------
🌿 فرهیختگی در امانت‌داری است؛ بازنشر با ذکر نام نویسنده، احترام به قلم است.
برگردیم به دنیای وزن‌ها... 👇🌸 شاید بعضی از شما در کتاب‌های مختلف، همین وزن را با نامی دیگر دیده باشید. اصلاً تعجب نکنید! برخی این وزن را به شکل «مستفعلُ مستفعلُ مستفعلُ فع لن» بیان می‌کنند. حالا شاید بپرسید: «پس کدام درست است؟» پاسخ این است: هر دو! ✅ ببینید چطور هر دو یک چیز هستند: مف/عو/لُ/ مَ/فا/عی/لُ/ مَ/فا/عی/لُ/فَ/عو/ لن مس/تف/عِ/لُ/ مس/تف/عِ/لُ/ مس/تف/عِ/لُ/فع/ لن اگر هجاهای هر دو را کنار هم بگذارید، می‌بینید که دقیقاً یک ریتم را می‌سازند. فقط نام‌گذاری‌ها متفاوت است. 💡 یک نکته‌ی طلایی و جذاب: آیا می‌دانستید این وزن، شباهت عجیبی به «وزن رباعی» دارد؟ 😮 تفاوتشان فقط در یک «هجای بلند» در انتهای شعر است! 🔸 این وزن: مفعولُ مفاعیلُ مفاعیلُ فعولن (یک هجای بلند اضافه در آخر) 🔸 وزن رباعی: مفعولُ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَل یعنی اگر آخرین صدای بلندِ این وزن را برداریم، به دنیای رباعی‌ها می‌رسیم! (به زودی وزن رباعی را کامل برایتان شرح می‌دهم). ✨ ━━━━━━━⊱📝⊰━━━- از شناخت نقش واژه‌ها تا آفرینش زیبایی سخن؛ همراهی برای آموختن، اندیشیدن و درست نوشتن. ✍️ تهیه و تنظیم: طاهره خان‌پور ━━━━━━⊱📝⊱━━━━━━ 📌 همراه من باشید در کانالِ «از دل تا کلک»: 🆔 @khanpoor09 🔗 ایتا: https://eitaa.com/khanpoor009---------------------------------- ------------------------------------------ 🌿 فرهیختگی در امانت‌داری است؛ بازنشر با ذکر نام نویسنده، احترام به قلم است.