مرکز تحلیل اجتماعی (متا)
⬅️ بررسی وضعیت دینداری این دسته نشان میدهد که حدود ۵۵ درصد از این دسته همیشه یا اکثر اوقات نماز میخوانند. این یافته نشان میدهد که بخش قابل توجهی از این گروه نسبت به انجام دستورات و احکام دینی تقید دارند. بنابراین، عدم زیارت در این دسته نمیتواند به دلیل عدم پایبندی به دستورات و احکام دینی باشد. در نتیجه، اگرچه این گروه تاکنون به زیارت امام رضا(ع) نرفته اند اما اگر شرایط زیارت مهیا باشد، اکثریت این گروه نیز در زمرهی زائران امام رضا(ع) قرار خواهند داشت.
🔸همچنین در تقاطع این سوال با متغیر وضعیت اقتصادی، مشاهده میکنیم که حدود ۵۰ درصد از این دسته بیان کردهاند که خانوادهشان در تأمین نیازهای اولیه مانند مواد غذایی و پوشاک با مشکل روبهرو است. این یافتهها بهوضوح نشان میدهند که یکی از موانع اصلی برای رفتن به زیارت در این گروه، مشکلات مالی و اقتصادی است. بنابراین، بهنظر میرسد که این دسته از افراد نیز، به دلیل محدودیتهای اقتصادی، توانایی مالی لازم برای انجام سفر زیارت را ندارند.
🔹 این دادهها تأکید میکنند که زیارت امام رضا(ع) نهتنها یک تجربه فردی و مذهبی، بلکه یک پدیدهی اجتماعی مشترک است که میتواند بهعنوان محور همبستگی اجتماعی و وفاق ملی میان اقشار و گروههای مختلف مردم ایران عمل کند. حفظ و تقویت این سرمایه معنوی و اجتماعی، بهویژه در شرایطی که جامعه به چنین محورهای اشتراک و انسجام در مسائل مختلف نیازمند است، میتواند نقش راهگشایی در توسعه وفاق و انسجام اجتماعی در کشور ایفا کند.
🔰دادههای این پیمایش در اسفندماه ۱۴۰۳ و در بستر پانل ملی متا جمعآوری شدهاند.
🔰 پویش #نه_به_تصادف از نگاه مردم
بخش اول: نگرش مردم نسبت به پویش
🔸 پویش ملی «نه به تصادف» با هدف افزایش آگاهی عمومی نسبت به ایمنی جادهای و کاهش تصادفات، از اسفندماه سال گذشته کار خود را آغاز نمود. هسته سلامت مرکز در بستر پنل ملی آنلاین مرکز تحلیل اجتماعی (متا)، جهت یاریرساندن در بهبود فرآیند اجرا و اصلاح این پویش و بهرهبرداری در تصمیمسازیهای آتی، اقدام به طراحی و اجرای پیمایشی ملی با محوریت بررسی پویش «نه به تصادف» از نگاه مردم و انگارههای مرتبط با رانندگی در جامعه نمود. نمونه این پنل برگرفته از جامعه آنلاین است که حدود ۸۵ درصد کل جامعه ایران را تشکیل میدهند.
🔹 قضاوت نهایی در خصوص پویش وابسته به میزان واقعی کاهش تصادفات و نیازمند اثرسنجی است. اما بررسی نگرش _افرادی که از پویش آگاهی داشتند_، میتواند برآوردی از تلقی و ارزیابی جامعه نسبت به این برنامه و به تبع آن همراهی احتمالی آنها داشته باشد. در پاسخ به سوالی پیرامون ادراک میزان اثربخشی، ۱۹.۴٪ گزینه «بسیار زیاد» و ۵۷.۴٪ گزینه «تاحدی» را انتخاب نمودند. بنابراین میتوان گفت اگرچه بیش از ۷۵٪ آن را اثرگذار میدانند و در مجموع پویش از منظر اثربخشی مثبت ارزیابی شده اما این اثرگذاری از نظر اکثر آنها قابل بهبود است.
مرکز تحلیل اجتماعی (متا)
🔸 وقتی از آنها خواسته شد عمق اثر پویش را ارزیابی کنند، تنها ۳۵.۹٪ به تأثیر عمیق و بلندمدت آن باور داشتند. بررسی و تحلیل دقیقتر این دو پرسش در کنار یکدیگر نشان میدهد که ۵۶.۱٪ از کسانی که معتقد بودند پویش «بسیار زیاد» یا «تا حدی» اثرگذار بوده، عمق و ماندگاری آن را کم ارزیابی نمودهاند. در نتیجه غالب افراد مطلع از پویش، حتی در صورت داشتن باوری نسبی به اثرگذاری، این مداخله را از منظر نهادینهسازی رفتارهای ایمن در رانندگی، نیازمند ارتقاء میدانند.
🔹 برای افزایش مشارکت مردمی در قالب رعایت ایمنی رانندگی و کمک به انتشار پیامهای پویش، لازم است باور بیشتری به اثرگذاری و ماندگاری بلندمدت وجود داشته باشد. بنابراین ضروری است سیاستگذاران به این مسأله توجه نموده و بهموازات طراحی مداخله جهت افزایش اثر و عمق پویش، انگاره مردم را نسبت به آن اصلاح نمایند.
🔸 همچنین دانستن اینکه چه چیزی در یک پویش توجه افراد را به خود جلب نموده است، داده ارزشمندی است که میتواند سیاستگذاران را از روشهای مؤثر انتقال پیام آگاه سازد و منجر به بهبود این فرآیند در این پیمایش و برنامههای مشابه آتی شود. نتایج پیمایش حاکی از آن است که بیش از یک سوم افراد مطلع از پویش، «تکرار زیاد در تلویزیون، بیلبوردها یا شبکههای اجتماعی» را عامل جلب توجه خود دانستند. اگرچه بایستی به این نکته توجه نمود که تکرار میتواند همچون تیغی دولبه عمل نماید؛ بدین معنا که از یکسو به تثبیت و یادآوری پیام کمک کند و از سوی دیگر اگر بدون تنوع در قالب و محتوا یا زمانبندی مناسب باشد و از حد تعادل خارج گردد، باعث دلزدگی و بیتفاوتی مخاطب میشود. «ارائه آمار و ارقام تصادفات»، توانسته توجه ۲۱.۷٪ از مطلعین را به خود جلب کند. این مسأله نشان از آن دارد که در نظر گرفتن مؤلفه استدلال و منطق در طراحی پیامها، میتواند به همراهی بیشتر منجر شود. به نظر میرسد پویش در انتخاب عنوان روشن، همهفهم و گیرا موفق عمل کرده است؛ چراکه «عنوان پویش» نیز به تنهایی عامل جلب توجه ۱۷٪ از مخاطبان بوده است.
🔹 نگرشهای مردم، شواهد ارزشمندی هستند که اغلب در سیاستگذاریها نادیده گرفته میشود. اهمیت این امر بهویژه در نظام سلامت که موفقیت سیاستها غالبا به تغییر رفتار مردم وابسته است، دوچندان به نظر میرسد. آگاهی از جزئیات افکار عمومی، طراحی مداخلات مرتبط با همراهسازی جامعه را هوشمندانه ساخته و از طریق شکلگیری تقاضای پایین به بالا جهت رفع مشکلات ساختاری از یک سو و تغییر رفتار تکتک افراد از سوی دیگر، مسیر رسیدن به نقطه مطلوب را تسهیل مینماید.
💠 دیدگاه ایرانیان به آتشبس و اعتماد به پایبندی طرف مقابل به آن
🔹 در پی جنگ میان ایران و اسرائیل، مرکز تحلیل اجتماعی (متا) در ۳ مرحله، افکار عمومی جامعه را درباره این جنگ ۱۲ روزه بررسی کرده، و نگاهی به دیدگاه ایرانیان به آتشبس و اعتماد به پایبندی طرف مقابل به این آتشبس انداخته است و تصویری روشن و دقیق از جامعه ایرانی را به نمایش گذاشته است که باتوجه به دادههای طولی متا، این بررسی روندی ۳ مرحلهای از جنگ، حاوی نکاتیست که فرصت مناسبی را برای تحلیل شرایط کنونی جامعه فراهم میآورد.
🔸 بر اساس دادههای پانل ملی متا در تیر ماه ۱۴۰۴ و پس از توقف جنگ ۱۲ روزه، بیش از ۶۹ درصد مردم ایران آتشبس و توقف جنگ را برای کشور مفید ارزیابی کردهاند.
🔹 همچنین، ۶۸.۵ درصد از پاسخدهندگان با توقف موقت جنگ و آتشبس موافق بودهاند.
💢 اما از سوی دیگر، ۸۴ درصد مردم به پایبندی اسرائیل به آتشبس، بیاعتماد هستند؛ بیاعتمادیای گسترده که نشان میدهد مردم، در عین پذیرش آتشبس بعنوان یک تصمیم صحیح، همچنان به اسرائیل بی اعتمادند و نسبت به نیت واقعی طرف مقابل تردید دارند.
🔰 دادههای این پیمایش، در تیر ماه ۱۴۰۴ در نمونه ملی، از ۱۲۰۰ نفر از سراسر کشور، و در بستر پانل ملی متا گردآوری شدهاند.