ققنوس
6:14 هنوز همهمهی سرو ها که ای جلاد مزن، مکش، چه کنی های، ای پلید شریر! چگونه تیغ زنی بر برهنه در حم
هنوز زاری آب، هنوز نالهی باد،
هنوز گوش کر آسمان، فسونگر پیر!
هنوز منتظرانیم تا ز گرمابه
برون خرامی ای آفتاب عالم گیر
"نشیمن تو نه این کنج محنت آباد است
تو را ز کنگرهی عرش میزنند صفیر"
میدونیم سنج، دمام، دهل، کرب و خیلی ساز های دیگه آیین هایی هستن که توی مراسم های عزاداری مناطق مختلف کشور استفاده میشن. هر مکانی ساز مخصوص آیین خودش رو داره که ساز های کوبه ای نقش خاصی دارن اینجا به طوری که حتی اگر سازی غیر از ساز کوبهای باشه به عنوان همراه و کامل کنندهی کوبهای ها هستن و ساز اصلی همیشه کوبهای خواهد بود. من میخوام چند تا رو معرفی کنم.
عکس ها رو هم از مراسم سال گذشتهی روستای خودمون گرفتم.
زنجیر پایه: یکی از ساز های ناشناخته و جالبیه که توی عزاداری های گیلان استفاده میشه. به شکلی که چند تا تکه آهن رو بالای یک چوب بلند میبندن و اون چوب رو در حین مراسم عزاداری در هوا تکون میدن که باعث میشه آهن های بالای چوب به هم بخورن و صدا بدن. یکی از تکنیک های نوازندگی زنجیر پایه اینه که با همون ریتم زنجیر زدن یا دهل یک بار چول رو به زمین میکوبن و بعد توی هوا میچرخونن و قدم بعدی رو برمیدارن.
سنج، جینگ، قاشقک و انواع اسم های دیگه که به اون ها صداش میکنن: سنج ها ویژگی های مشترکی دارن. همه فلزی هستن، بشقابی هستن و از چند عضو تشکیل میشن. ولی با این حال تفاوت هایی در مناطق مختلف کشور دارن. اصلی ترین و مهم ترین سنج مربوط به بوشهر هست. و کلا خاستگاه اصلی سنج جنوب ایرانه در استان های هرمزگان و بوشهر. ولی قاشقک که نوعی سنج کوچکه که به صورت انگشتر در انگشت های دست قرار میگیره و یه برخورد روی هم صدا ایجاد میکنه، مربوط به سیستانه. جالبه که سنج در این استان ها هم برای مراسم های شادی هست و هم برای عزا.
کرب، کارب، جغجغه، چکچکو: انواع مختلف کرب در خراسان، فارس، اصفهان و گیلان وجود داره. این ساز در تمام مناطق فقط برای عزاداری استفاده میشه. کرب به صورت دو تا قطعهی چوبی یک شکل هست که در حین حرکات موزون و هماهنگ در مشت نوازنده ها قرار میگیره و با ضرب معین به هم کوبیده میشه. فیگور این حرکات موزون به شکل کوبیدن پا با ریتم خاص و بر هم زدن کرب در قسمت های مختلف هست، مثلا بالای سر، پایین پا، خم شده و گاهی نشسته.