⭕️اقتدار هر مملکتی در ارتش آن و اقتدار هر ارتشی در نیروی هوایی آن است - سرلشکر شهید منصور ستاری ⭕️لزوم نوسازی ساختار نیروی هوایی ارتش و اهمیت آن، از جمله موضوعاتی بوده که طی سالیان اخیر بارها توسط نظامی‌نویسان و فعالین حوزه نظامی کشور مورد اشاره قرار گرفته است. ⭕️پس از آغاز جنگ تحمیلی 12 روزه و مشاهده حوادثی که درنهایت به از دست رفتن آسمان کشور انجامید، اهمیت نوسازی نیروی هوایی را بیش از گذشته بر همگان اثبات کرد. در ادامه این سلسله پست تلاش خواهیم کرد تا با بررسی برخی موارد به دلایل لزوم نوسازی توان هوایی و اولویت بالای آن بپردازیم. ⭕️در مطالبی که ادامه خواهید خواند قرار است تا به‌طور خاص به مسئله عوارض زمینی کشور و مشکلات آن در عملکرد سیستم‌های راداری و پدافند هوایی کشور بپردازیم؛ مشکلی که در این موضوع خاص کمتر مورد توجه بوده است. ⭕️پی‌نوشت: تصویر مربوط به بازدید فرماندهی کل قوا از پایگاه هشتم شکاری شهید بابایی اصفهان و بازدید از جنگنده رهگیر F-14A تامکت در کنار سرلشکر شهید منصور ستاری فرمانده وقت نیروی هوایی - 18 مهر 1371 1/7 ⭕️@Projectmeshkat

⭕️در دوره پهلوی پروژه‌های متعددی برای افزایش پوشش راداری در نواحی مختلف کشور با خرید رادارهای کشف و رهگیری از آمریکا انجام گرفت. ⭕️در سال 1344 تلاش شد تا تحت پروژه Peace ruby برای افزایش پوشش راداری در نواحی جنوب و آسمان خلیج فارس، رادارهای AN/FPS-100 خریداری و در نواحی جنوبی کشور نصب شود. همچنین تحت پروژه‌های IBEX و Peace crown نیز به‌منظور نصب تجهیزات راداری و جاسوسی در نواحی شمال و شمال غرب، تعدادی تجهیزات الکترونیکی و راداری وارد کشور شد. ⭕️باتوجه به وضعیت جغرافیایی کشور، تلاش برای تکمیل پوشش راداری از گذشته یک معضل بوده است. در سال 1354 باتوجه به ضعف کشور در برابر پرنده‌های جاسوسی شوروی و ضعف شبکه راداری در پوشش آسمان، جنگنده F-14A تامکت وارد کشور شد. در آن برهه حتی صحبت‌هایی با مستشاران و پرسنل نظامی آمریکا درباره نصب رادار AN/AWG-9 و موشک AIM-54 فینیکس مورد استفاده در جنگنده F-14 بر روی هواپیمای P-3F اوریون توسط ایران با آمریکا انجام می‌گیرد که درنهایت این موضوع بی‌نتیجه می‌ماند. ⭕️در سال 1355 هواپیمای هشدار زودهنگام و کنترل هوابرد E-3 سنتری بر پایه بوئینگ-707 دردست توسعه قرار گرفت؛ پرنده‌ای که در همان سال‌ها با اینکه توجه ایران را برای خریداری حداقل 7 فروند جلب کرده بود اما به‌علت فناوری‌های پیشرفته به‌کار رفته در این هواپیما در آن برهه درکنار قانون کنترل صادرات اسلحه (با هدف جلوگیری از رقابت تسلیحاتی)، به محل اختلاف دولت آمریکا (به‌عنوان موافق فروش) و کنگره آمریکا (به‌عنوان مخالف فروش) بدل شد و با وقوع انقلاب نیز برنامه فروش این پرنده به ایران به‌طور...

کامل کنار گذاشته شد. ⭕️علت بیان موارد فوق این است تا نشان داده شود معضل عوارض جغرافیایی و مشکلات ناشی از کوهستانی بودن ایران از گذشته وجود داشته و این مشکل گریبان‌گیر سیستم‌های راداری و پدافندی زمین‌پایه ایران بوده است. 2/7 ⭕️@Projectmeshkat

⭕️جهت تشریح بهتر مشکلات عوارض زمین در عملکرد سیستم‌های راداری و پدافندی زمین‌پایه، عملکرد دو رادار 64N6E2 تومبستون و رادار کشف و شناسایی کاستا-E2/کاوش شبیه‌سازی شده است. ⭕️در این شبیه‌سازی محل استقرار رادار 64N6E2 در پایگاه هشتم شکاری اصفهان و سایت پدافندی کهريزک تهران و محل استقرار رادار کاستا-E2 در تأسیسات موشکی شاهرود درنظر گرفته شده که براساس تصاویر ماهواره‌ای، منطبق بر شرایط واقعی است. ⭕️رادار کشف و رهگیر 64N6E2 در سطح گردان در سامانه پدافندی S-300PMU--2 به‌عنوان رادار هشدار زودهنگام مورد استفاده قرار می‌گیرد. این رادار با برد اعلامی حداقل 300 کیلومتر علیه هواگردها و برد حداقل 1000 کیلومتر علیه پرتابه‌های بالستیک، با مدت زمان استقرار کوتاه می‌تواند پوشش راداری 360 درجه‌ای فراهم کند. ⭕️رادار کاستا-E2 نیز با برد حدود 150 کیلومتر به‌عنوان رادار کشف و رهگیری اهداف هوایی مختلف شامل جنگنده، بالگرد و اهداف پروازی ارتفاع پایین شامل پهپاد و موشک‌های کروز مورد استفاده قرار می‌گیرد. ⭕️در شبیه‌سازی که برای یک هدف در ارتفاع کوتاه تا متوسط (تا سقف 25 هزارپا) انجام شده، نکته مهمی برای اشاره وجود دارد: پدیده سایه رادار (Radar shadow)! ⭕️پدیده سایه زمانی رخ می‌دهد که به‌علت وجود عوارض زمینی، رادار امکان پوشش کامل یک محدوده را نداشته باشد. با انتشار امواج رادار و بازگشت امواج بازتاب شده از عوارض زمینی به گیرنده‌ رادار، اپراتور رادار در نمایشگر رادار نواحی تاریکی را مشاهده خواهد کرد؛ نواحی سیاه رنگی که به‌علت عوارض زمینی ایجاد شده است. با افزایش فاصله رادار از عوارض زمینی،...

پدیده سایه افزایش می‌یابد، چراکه پرتوی رادار مایل و مایل‌تر شده و به این ترتیب اثر سایه عوارض زمین افزایش می‌یابد. ⭕️پدید سایه یکی از دلایلی است که سبب شده تا برخی از سیستم‌های راداری بر روی دکل نصب شوند تا علاوه‌بر کاهش اثر انحنای زمین در بردهای بالا، بر آثاری که از عوارض زمین ناشی می‌شود غلبه کنند؛ راه‌حلی که با افزایش ارتفاع عوارض زمینی و محدودیت ارتفاع دکل‌های مورد استفاده درنهایت در عمل فایده چندانی نخواهد داشت! 3/7 ⭕️@Projectmeshkat

⭕️درحال‌حاضر بهترین راه برای رفع مشکل شناسایی اهداف در بردهای بالا و ارتفاعات پایین، استفاده از پلتفرم‌های هواپایه است. ⭕️به‌عنوان اولین راه‌حل می‌توان نوسازی نیروی هوایی با استفاده از جنگنده‌های به‌روز را در اولویت قرار داد و با افزایش پروازهای CAP و برقراری لینک ارتباطی مابین جنگنده و سامانه‌های پدافندی زمین‌پایه ضمن کاهش بار کاری، خلاء موجود در شبکه پدافندی را از بین برد و مسیرهای کور راداری را مشابه آنچه که در جنگ هشت ساله انجام می‌شد، پر کرد. این راه اگرچه پرهزینه است و به تعداد بالای جنگنده‌های عملیاتی، حضور تانکرهای سوخت‌رسان برای افزایش مداومت پروازی و پشتیبانی فنی برای سرپانگه‌داشتن ناوگان هوایی نیاز دارد اما باتوجه به محدودیت زمانی کشور در تهیه تجهیزات، درحال‌حاضر تنها راه دردسترس و زودبازده است تا با ورود جنگنده‌های به‌روز به کشور، از دچار شدن دوباره آسمان کشور به سرنوشت جنگ 12 روزه جلوگیری شود! ⭕️لازم به‌ذکر است که نيروی هوایی از گذشته تاکنون از تاکتیک GCI (مخفف عبارت Ground Controlled Interception) برای رهگیری هوایی استفاده کرده و می‌کند. به‌عبارت ساده‌تر جنگنده پس از برخاست برای مأموریت رهگیری هوایی با استفاده از یک یا چند ایستگاه رادار زمینی یا مرکز کنترل زمینی که اطلاعات آن با استفاده از رادارهای زمین‌پایه تأمین می‌شود، به سمت هدف متخاصم هدایت می‌شود که امروزه عموما با عنوان کنترل شکاری شناخته می‌شود (مشابه مأموریتی که برعهده سایت راداری سوباشی و سایر سایت‌های راداری قرار داشته و دارد). ⭕️به این ترتیب علاوه‌بر شبکه پدافندی کشور، نیروی هوایی نیز به...