eitaa logo
موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی
520 دنبال‌کننده
337 عکس
4 ویدیو
0 فایل
مؤسسه‌ای با هدف پاسخ به پرسش‌هایی درباره علل و زمینه‌های انقلاب اسلامی، بازخوانی زوایای پنهان تاریخ و روایتی متکی بر اسناد تاریخی 🌐 www.psri.ir شناسه بله، ایتا و تلگرام: 🆔 @psri_ir
مشاهده در ایتا
دانلود
📷جنگ قدرت پس از ریاست هوشنگ نهاوندی بر دفتر فرح تاریخ : ۷ /۱۰ /۳۵ [۷ دی ۱۳۵۵] از : ۳۴۷ به : عرض می رسد تاریخ وقوع: اخیرا موضوع : توزیع قطعه شعری علیه هوشنگ نهاوندی اخیراً فتوکپی قطعه شعر پیوست بدون ذکر نام سراینده، جهت مدیران برخی از جراید ارسال گردیده است. در این شعر هوشنگ نهاوندی خائن به وطن توصیف و از انتصاب او به ریاست دفتر علیاحضرت شهبانو اظهار تعجب گردیده و اضافه شده که او لیاقت تصدی ریاست این دفتر را که قبله هر ایرانی است ندارد و فقط در اثر غفلت آقای نخست وزیر بوده که این شخص به جائی رسیده است. توضیح بخش: از موزونی و محکمی شعر و زیبایی و صحت خط آن چنین بر می آید که سراینده شخص بسیار مطلع و با معلومات و احتمالاً از دانشگاهیان باشد از این رو از طریق منبع به منظور شناسائی سراینده شعر تحقیقاتی به عمل آمد لیکن شناخته نگردید. برای دیدن اسناد بیشتر اینجا را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
پاسخ کوبنده و صریح شهید بهشتی به هنری پرکت 🔻در روزهایی که موج دانشجوییِ اشغال سفارت آمریکا در تهران در اوج خود بود و چشم جهانیان به ایران دوخته شده بود، پرکت در تماسی تلفنی از شهید بهشتی خواست تا برای آزادسازی گروگان‌ها و آرام کردن فضا، از دولت موقت و شورای انقلاب کمک کند. اما پاسخ قاطع و تحلیلی دکتر بهشتی، نه‌تنها درخواست آمریکایی‌ها را بی‌اثر کرد، بلکه عمق پیوند این حرکت دانشجویی با روح خط امام را آشکار نمود. 📷 نام سند: تسخیر سفارت و کارکنان ایالات متحده (خلاصه گفت‌وگو) تاریخ: ۵ نوامبر ۱۹۷۹، ۱۴ آبان ۱۳۵۸ مکان: واشنگتن، دی‌سی. شرکت‌کنندگان: آیت‌الله سید محمد بهشتی، هنری پِرکت، مدیر میز ایران 🔹آقای پرکت در تماس تلفنی با آیت‌الله بهشتی برای آزادی پرسنل سفارت و تخلیه محوطه سفارت از دانشجویان ایرانی درخواست کمک کرد. در این درخواست، عبارت‌های بشردوستانه در لفافه آمده بود و عبارتی برای فهم دیدگاه‌های مردم ایران و اهداف انقلاب اسلامی دیده می‌شد. 🔸آیت‌الله پاسخ داد: وقتی از روابط سازنده صحبت می‌کنید اما به دشمن اصلی ایران پناه می‌دهید، باید انتظار عصبانیت و خشم مردم ایران را داشته باشید. شاه می‌توانست برای معالجه به جای دیگری برود. حضور بختیار و دیگران در انگلستان نیز خشم مردم ایران را برانگیخته و منجر به اشغال سفارت شد. ایران راه خود را خواهد رفت و حفظ استقلال اولویت دارد. دانشجویان تأکید کرده‌اند که مراقب امنیت و آرامش خاطر گروگان‌ها خواهند بود. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📸 راز اعدام طیب چه بود؟ 🔸۱۵ آبان ۱۳۴۲ ساواک خبر از توزیع گسترده اعلامیه‌ای برای هفتمین روز شهادت طیب حاج رضایی و محمداسماعیل رضایی می‌دهد. چند گزارش متوالی بعدی نشان می‌دهد، ساواک انتظار این حجم از واکنش مردم را نداشته و آن را به چگونگی انتشار خبر در مطبوعات مرتبط می‌داند. 🔹 انتظار می‌رفت گزارش روزنامه از اعدام آنها، زهر چشم بگیرد اما اثر معکوس داشت و توضیحات درج شده درباره وصیت آنها نشان می‌داد این دو در شرایط رفاه مالی بوده‌اند و نمی‌توان تصور کرد که مطابق تبلیغات رژیم شاه، بخاطر پول از امام حمایت کرده باشند. 🔸نقش طیب در قیام ۱۵ خرداد، چنان نبود که به اعدام منجر شود. او بنا به درخواست انقلابیون، جلوی هیأتهای آنها در روز عاشورا را نگرفته بود. همچنین بعد از رسیدن خبر بازداشت امام نیز، درخواست انقلابیون برای تعطیلی میدان تره‌بار را تلفنی تأیید کرده بود، در حالی که خودش در میدان نبود. 🔹 شهید حاج مهدی عراقی می‌گوید: «همین‌ که اجازه تعطیلی میدان از سوی طیب صادر شد، افراد میدان را تعطیل کرده و با چوب و چماق به سمت کلانتری ۶ حرکت کردند...» 🔸با این حساب چرا رژیم شاه طیب را اعدام کرد؟ می‌توانید خلاصه پاسخ این سوال را در [اینجا] بخوانید و سندهای این موضوع را نیز در [اینجا] ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓️تلاش ساواک برای جلوگیری از برگزاری مراسم ختم 🔹این اسناد از تلاش ساواک برای جلوگیری از برگزاری مراسم توسط مبارزان برای بزرگداشت شهید شکنجه، حجت الاسلام شیخ نصرت الله انصاری در دومین سالگرد شهادت وی حکایت دارد. 🔸وی که از مبارزان نهضت امام خمینی بود و با تشکیل صندوق قرض الحسنه تعاون اسلامی در قم، به حمایت از مبارزان همت گماشته بود، در سال ۱۳۵۴ توسط ساواک دستگیر شد. 🔹با توجه به عدم دسترسی به اطلاعات صحیح، بر اساس قرائن مشهور شد که وی ۱۵ آبان ۱۳۵۴زیر شکنجه به شهادت رسیده است. از این رو برای اولین بار مراسم بزرگداشت او در سال ۱۳۵۶ در همان روز برگزار شد. 🔸هرچند اسناد بعدی نشان داد که او در اسفند همچنان زنده بوده و بازجویی می‌شده و ۲۴ اسفند ۱۳۵۴ به شهادت رسیده است؛ اما سالگرد شهادت وی به همان تاریخ شهرت یافته است. برای خواندن سندهای بیشتر اینجا و اینجا را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷گزارش ساواک از فاطمیه متفاوت شهید سعیدی 🔹با ورود آیت‌الله سعیدی به مسجد موسی‌بن‌جعفر(ع) در خیابان غیاثی تهران، این مکان به کانون مبارزه علیه رژیم شاهنشاهی تبدیل شد. نوجوانان و جوانان محل به سرعت جذب این مسجد شدند. به گفته عزت‌الله مطهری (عزت‌شاهی) از مبارزان با سابقه: «آنجا پاتوق بچه‌های سیاسی بود... بچه‌ها با محمل نماز خواندن و سخنرانی گوش‌کردن به آنجا می‌رفتند و اگر ارتباطاتی می‌خواستند بگیرند، به صورت رمزی و به شکل تلفنی و بیرون از آنجا بود.» 🔸سخنرانی‌های بی‌پروای آیت‌الله سعیدی از همان آغاز، توجه منابع اطلاعاتی رژیم شاه را جلب کرد. او در یک سخنرانی، همزمان رژیم پهلوی را مورد انتقاد قرار داد و شاه را «ظالم» خواند، هم علیه استعمار آمریکا و بهائیت سخن گفت و نام امام خمینی را بر منبر برد. 🔹بر اساس اسناد، محورهای اصلی فعالیت آیت‌الله سعیدی شامل این موارد بود: احیای نام امام خمینی؛ افشاگری علیه دولت و دربار؛ افشای استعمار آمریکا؛ تشویق مردم به مبارزه؛ سازماندهی حرکت‌های ضد سلطنتی؛ آموزش‌های دینی؛ دعوت از روحانیون انقلابی؛ و سخنرانی علیه بهائیت و صهیونیسم. او سرانجام به دلیل مواضع ضد آمریکایی در ۱۳ خرداد ۱۳۴۹ بازداشت و یک هفته بعد زیر شکنجه به شهادت رسید. 🔹نمونه مواضع شجاعانه او در گزارش ساواک از مراسم فاطمیه سال ۱۳۴۶ ثبت شده است که او با شجاعت از موضوع شهادت حضرت فاطمه زهرا به مبارزات امام خمینی گریز زده و به صراحت از ایشان دفاع می‌کند. گزارش مذکور را اینجا بخوانید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷اسنادی از سفر نیکسون به ایران 🔹سوم آذر ۱۳۳۲، اعلامیه کوتاه دربار از سفر نایب ریاست جمهوری آمریکا، ریچارد نیکسون و همسرش به ایران در بازه زمانی هجدهم تا بیست‌ویکم خبر می‌دهد. همین روزها خبر برقراری مجدد روابط سیاسی ایران و انگلستان هم منتشر می‌شود و این‌ها یعنی بر باد رفتن رویای مصدق-کاشانی و همه‌ی زحماتی که برای ملی‌شدن صنعت نفت کشیده شده بود. برای دیدن اسناد بیشتری از حضور او در ایران، اینجا را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷تلاش انگلیس برای استعمار جزایر خلیج‌فارس 🔹بریتانیا در سال ۱۷۶۳ تا ۱۹۷۱ (برابر با ۱۱۴۲ تا ۱۳۵۰ شمسی) مناطق وسیعی از جنوب خلیج فارس را که همیشه بخشی از سرزمین ایران بود، اشغال کرد و حتی تشکیلات اداری اختصاصی برای آن دایر کرد؛ اما از زمانی‌که استعمار انگلیس به دلیل مشکلات خود ناگزیر به ترک خلیج‌فارس شد، سعی به جعل دولت‌هایی کرد تا منافع خود در این منطقه را از دست ندهد. 🔸چون این جزایر تا پیش از تصرف بریتانیا بخشی از خاک ایران بودند و در عمل متعلق به هیچ یک از دولتهای جدید التأسیس نبودند. استمرار بلاتکلیفی این جزایر منجر به الحاق طبیعی آنها به خاک ایران می‌گشت. 🔹برای شناخت فرایند اشغال جزایر ایرانی توسط انگلیس، اسناد موجود در آرشیو کتابخانه ملی امارات متحده عربی اهمیت زیادی دارند؛ از جمله آنها اسنادی است که اشغال جزایری از خلیج فارس همچون آریانا، ارزنه و زرکوه توسط شرکت‌های نفتی در تابستان ۱۳۴۰ را روایت می‌کند و از نگرانی آنها درباره چگونگی استخراج نفت از «هر یک از جزایر مورد مناقشه» خبر می‌دهد. 🔸مهمترین نکته این اسناد، تردیدها درباره تعلق سرزمینی این جزایر است که نشان می‌دهد به تعبیر قید شده در مکاتبات اداری انگلستان، هنوز «اعلی‌حضرت»‌ درباره این جزایر تصمیم نگرفته است. 🔹فارغ از چنین اسنادی و همه نقشه‌های کهن، نام‌هایی همچون زرکوه و آریانا به تنهایی نیز خبر از سابقه طولانی تعلق آنها به ایران دارد. 🔸۵ برگ از این اسناد مهم و تاریخی که بخشی از حکایت مالکیت ایران بر آن جزایر خلیج فارس است را می‌توانید اینجا ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷نصب پرچم انگلیس در جزایر ایرانی! 🔹سندی تاریخی از سال ۱۳۰۸، یکی از شواهدی است که حاکمیت بدون تردید ایران بر جزایر سه گانه را نشان می‌دهد. طبق این سند به رغم همکاری تمام و کمال رضاشاه با بریتانیا، جزایر ایران بدون اعتنا به دولت مرکزی اشغال شده است، همان اشغالی که مستمسک ادعای امروز کشور امارات است. 🔸فرمانده کل قوای جنوب به ارکان حرب کل قشون گزارش می‌دهد که انگلیسی‌ها بدون مجوز در جزایر ایرانی «تنب» و «ابوموسی» پرچم نصب کرده و مأمور گماشته‌اند. این اقدام حیرت «اهالی» را برانگیخته است، همان اهالی که ایرانیان بومی بودند. برای خواندن متن سند اینجا را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓 رشوه معرفی فرح دیبا به شاه 🔹در اداره رادیو، رضا کاشفی و ایرج شمس و چند نفر دیگر جلسه بحثی تشکیل داده و آقای کاشفی در مورد انتصاب مهندس اردشیر زاهدی [به سفارت ایران در آمریکا اظهار داشت اخیراً در مطبوعات آمریکا نسبت به ایران و روش سیاسی این کشور حملاتی شده است. 🔸سفارت ایران در آمریکا نتوانسته آن‌طور که باید و شاید از این حملات جلوگیری نماید، ممکن است اردشیر زاهدی را به این جهت که با اغلب از مقامات آمریکایی آشنایی و دوستی دارد به این پست گمارده باشند که بتواند در آینده موجبات حسن‌تفاهم و حسن‌نظر مطبوعات آمریکا را فراهم نماید. 🔹آقای شمس پس از وقایع ۲۸ مرداد، هر هفته در یکی از کوچه‌های فرعی باغ آصف‌الدوله واقع در خیابان ری، حوزه‌های حزبی تشکیل می‌داد و به‌وسیله نامبرده اداره می‌شد که گویا هنوز هم اداره می‌شود. 🔸در منزل شمس هم اکنون مقدار متعددی از عکس‌های رهبران نهضت مقاومت ملی از جمله دکتر مصدق که با خط و امضای خود آن را به شمس هدیه نموده است وجود دارد. نامبرده اظهار داشت در مورد انتصاب مهندس اردشیر زاهدی باید بگویم که وی رشوه معرفی فرح دیبا را به شاه، از شاه گرفت.(۱) 🗄 (۱) شاه در خرداد ماه ۱۳۳۸ سفری به فرانسه داشت و در آن سفر فرح به عنوان دانشجو با او صحبت کرد. پس از آن اردشیر زاهدی که مسئول رسیدگی به امور دانشجویان ایرانی خارج از کشور بود، پیگیر ملاقات او با شاه به عنوان گزینه ازدواج شد. برای مشاهده تصاویر بیشتر و بازتاب رسانه‌ای این ازدواج [اینجا] را ببینید. 🆔 @psri_ir
📷نظر شهیدبهشتی درباره آیت‌الله خامنه‌ای 🔹پس از عزل بنی‌صدر جلسه‌ای با حضور شهید بهشتی تشکیل شد و درباره رئیس جمهوری بعدی هم صحبت شد. نظریات روی حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به عنوان مناسب‌ترین چهره برای ریاست جمهوری بود. دکتر بهشتی فرمودند: «چهره‌ای مانند شخصیت آیت‌الله خامنه‌ای خداوند ذخیره کرده برای رهبری این انقلاب، لذا اجازه بدهید محمدعلی رجائی به عنوان رئیس جمهوری مطرح شود.» 🔸همچنین حبیب‌الله عسکراولادی از آخرین لحظات شهید بهشتی چنین به یاد دارد: در آخرین جلسه شورای مرکزی، از بیمارستان خبر آوردند که الحمدلله حال آقای خامنه‌ای رو به بهبود است، بعد گفتند امام پیامی را برای ایشان فرستاده است. من کنار میز کوچکی که آقای بهشتی در جلسه شورای مرکزی پشت آن می‌نشست، نشسته بودم، ایشان گفت: «خوشا به حال آقای خامنه‌ای! اگر ایشان بماند این پیام برایش افتخار است، اگر از این دنیا برود، برگه افتخاری است که ولی‌فقیه درباره انسان چنین چیزی را بگوید. ای کاش من هم بتوانم با چنین گذرنامه‌ای وارد قیامت شوم» 🔹این امر سابقه ای قدیمی‌تر دارد. در اسناد ساواک سندی از اظهار نظر سال ۱۳۵۲ شهید بهشتی در مورد آیت‌الله خامنه‌ای آمده که در آن، ایشان از آیت‌الله خامنه‌ای تعریف و تمجید و اظهار امیدواری نموده که در آینده خامنه‌ای یکی از علمای موجه ملی و با نفوذ خواهد شد. این سند را می‌توانید اینجا ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
📷تکنیک توهین و کتک زدن مخالفان توسط سلطنت‌طلبان 🔹مجله خواندنیها در تاریخ ۲۰ بهمن ۱۳۳۲ در مقاله‌ای نوشت: «کتک‌زدن کسانی که به کاندیداهای مقاومت نهضت ملی رأی می‌دادند، یکی از صحنه‌های تأسف‌آور اخذ رأی در انتخابات [مجلس] سنا بود. گفته می‌شد عده‌ای چوب به دست در پشت در مسجد لولاگر، یکی از رأی‌دهندگان را که به کاندیداهای مقاومت نهضت رأی داده بود، آن‌قدر زدند که خون از سرش جاری شد. به علاوه افراد احزاب و دستجات موافق، عده‌ای از دانشجویان و رأی‌دهندگان به لیست ۷۴ نفری را دستگیر کرده و مثل دادگاه‌های عمومی حکم درباره ایشان صادر می‌کردند و سر عده‌ای از آنها را به زور می‌تراشیدند، و در یک یا دو جا بعضی از «بچه‌های میدان»[!] جیب کسانی را که می‌خواستند رأی بدهند جستجو می‌کردند تا مبادا لیست مقاومت نهضت در جیب آنها باشد.» 🔸این آزار و اذیت‌ها فقط محدود به همین نمونه نبود و سندی وجود دارد که در ایام بعد از کودتای ۲۸مرداد، دارودسته‌ی شعبان بی‌مخ به مخالفان حکومت فحاشی کردند. در این سند آمده است: «روز ۳۲/۷/۱۶ شعبان جعفری معروف به (بی‌مخ) با چند کامیون افراد غیر نظامی که بیشتر آنها شمشیر و چاقو و چوب به دست داشتند در جلو دانشگاه و بازار به مردم کلمات رکیک ادا می‌نمودند...» برای اطلاعات بیشتر از این موضوع، اینجا را بخوانید و سند این ماجرا اینجا را ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir
🗓️ تحریم شرکت‌های ایرانی به دلیل ارتباط با اسرائیل 🔸 هنوز جعل کشور اسرائیل نهایی نشده بود که اتحادیه عرب به‌طور رسمی تحریم اقتصادی «کالاهای تولیدشده توسط یهودیان فلسطین» را اعلام کرد. این تحریم پس از اعلام تأسیس کشور جعلی اسرائیل در ۱۳۲۷ ، تکمیل شد و حتی در سال ۱۳۳۰ اداره مرکزی تحریم (CBO) تأسیس شد. دفتر این اداره در دمشق بود و هماهنگی و اجرای تحریم را در سطح بین‌المللی سامان می‌داد. این نهاد حتی فهرست سیاه شرکت‌های متخلف را تهیه می‌کرد. 🔹 پس از جنگ شش‌روزه در ۱۳۴۶، قطعنامه خارطوم با اصل «نه صلح، نه به رسمیت‌شناسی و نه مذاکره با اسرائیل» صادر شد که تحریم کشورهای حامی اسرائیل را نیز شامل می‌شد. به دلیل حمایت‌های پنهان و آشکار محمدرضا پهلوی از اسرائیل، ایران نیز در کنار کشورهایی همچون آمریکا و بریتانیا، حامی اسرائیل شناخته شد. 🔸 وزارت امور خارجه در سندی به این موضوع اشاره کرده و نوشته است: «همان‌طور که تاکنون به کرات توضیح گردیده غالب کشورهای عربی به استناد به مقررات دفتر تحریم اسرائیل به عذر اینکه کالاهای صادره از ایران به نحوی از انحاء اعم از سرمایه، مواد اولیه، مذهب تولیدکنندگان یا صادرکنندگان با اسرائیل وجه اشتراکی دارد، اقدام به تحریم می‌نمایند.» نمونه‌هایی از این اسناد را اینجا ببینید. 🔗 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید: 🆔 @psri_ir