#روایت
🗓 مهار قدرت و توهم شراکت راهبردی
🔸۳ مرداد ۱۳۵۳، یادداشت تفاهمی میان سازمان ملی هوانوردی و فضای آمریکا (ناسا) و سازمان انرژی اتمی ایران امضا شد. شاه که در چارچوب دکترین نیکسون خود را «ژاندارم منطقه» مینامید و به دنبال تبدیل ایران به یکی از پنج قدرت بزرگ جهان بود، برنامههای بلندپروازانهای در حوزههای هستهای و موشکی در دستور کار داشت. اما این تفاهم - همچون بسیاری از پروژههای همکاری فنآورانه ایران و غرب - هرگز به تولید عملیاتی نرسید.
🔹برخلاف تصور رایج، این تفاهمنامه عمدتاً به سنجش از دور و دریافت دادههای ماهوارهای برای کاربردهای کشاورزی و منابع طبیعی اختصاص داشت، نه تولید موشکهای دوربرد. اسناد تاریخی نشان میدهند که آمریکا حتی در اوج همکاری با رژیم پهلوی، هرگز به انتقال فنآوریهای حساس تن نداد. در ۱ مرداد ۱۳۵۳، شاه در دیدار با مقامات آمریکایی از «عدم پاسخگویی به درخواستهایش برای تولید تجهیزات پیشرفته نظامی در ایران» ابراز ناخرسندی کرد و اذعان داشت که «ایران پایگاه صنعتی لازم برای شروع تولید پیشرفته بدون کمکهای گسترده خارجی را ندارد.»
🔸در سال ۱۳۵۵، کنگره آمریکا با تصویب قانون «کنترل صادرات اسلحه»، فروش تسلیحات به ایران را با محدودیتهای بیشتری مواجه ساخت. همزمان، پروژه «شکوفه» با اسرائیل برای تولید موشکهای دوربرد آغاز شد، اما بعدا مشخص شد آن نیز کلاهبرداری بیش نبود. (درباره فریبکاری اسرائیل اینجا را ببینید.)
متن کامل این روایت را اینجا بخوانید.
🔗 ما را در شبکههای اجتماعی دنبال کنید:
🆔 @psri_ir