دهمین لغزشگاه اشتباه برای انسان سرعت در پاسخگویی است. تا چیزی پرسیدند بدون تأمل پاسخ بدهی. امام صادق(ع) فرمودند: هرکس هرچه از او بپرسند، با اینکه تسلط علمی ندارد، پاسخ دهد، دیوانه است. امیرالمؤمنین(ع) فرمودند: زبان خود را حبس کن پیش از آنکه زبان تو را حبس کند. «لا ادری نصف العلم» نمیدانم، تخصص ندارم. بلد نیستم. علامه طباطبایی وقتی که میدانستند آرام میگفتند، وقتی نمیدانستند، بلند میگفتند: اگر بگویم: نمیدانم اشکالی ندارد؟ آیت الله امینی از اعضای محترم جامعه مدرسین گفتند: یک روز در حجرهام، علامه طباطبایی و امام را دعوت کردم. یک آبگوشتی هم درست کردم، این دو بزرگوار آمدند. گاهی که داشتم غذا را هم میزدم تا آماده شود، یک سؤال میکردم. هیچکدام از این دو بزرگوار جواب نمیدادند. این به او تعارف میکرد تا احتراماً جواب میدادند. اینکه زودتر بدوند و پاسخ بدهند نه! یا من میگفتم: حضرت علامه یا حضرت امام. امیرمؤمنان علی(ع) فرمودند: تا زمانی که زبانت تو را به خطر نیانداخته، وضعیت را دشوار نکرده، زبانت را حفظ کن. زبانی که باعث انحراف انسان میشود و باعث عجله در پاسخگویی بشود باید مرتب حبس باشد و در کنترل باشد. جهل و نادانی، شتاب در رسیدن به فرصتها و زود جواب دادن به پرسشهاست. در جمع همه اظهار نظر میکنند و ما هم میخواهیم اظهار نظر کنیم.
فراز پایانی صحبت بنده اشتباهات محاسبهای مردم در زندگی است که همه ما به نوعی درگیر هستیم. هرچه میرویم و میدویم به جایی نمیرسیم. خداوند به حضرت داود وحی کرد، ای داود من پنج چیز را در پنج چیز قرار دادم، مردم در غیر آن جستجو میکنند ولی نمییابند. این پنج چیز میتواند هشتاد سال زندگی ما را اداره کند و به هدف برساند. 1- من علم را در گرسنگی و تلاش بسیار قرار دادم ولی مردم در سیری و راحتی میجویند و نمییابند. «جوع و الجهد» ولی مردم در راحت جستجو میکنند.
به هوس کار نیاید به تمنا نشود *** کاندر این راه بسی خون جگر باید خورد