سال ۱۹۷۹ شوروی وارد افغانستان شد تا از حکومت کمونیستی افغانستان حمایت کنه در مقابلش گروهای مختلف افغان علیه شوروی جنگیدن این جنگ برای خیلی از اسلام‌گرا های تندرو تبدیل شد به یه جور جهاد بین‌المللی که یعنی آدمایی از کشورای مختلف می‌ اومدن افغانستان تا علیه شوروی بجنگن یکی از اونا یه ثروتمند سعودی به اسم اسامه بن لادن بود. بن لادن خودش از اول فرمانده اصلی جنگ افغانستان نبود. بیشتر پول و ارتباطات و امکانات داشت و با عبدالله عزام که یه روحانی بود همکاری میکرد. این شبکه که برای پشتیبانی از داوطلبان خارجی ساخته شده بود کم‌کم تبدیل شد به چیزی که اسمش القاعده شد؛ یعنی تقریبا پایگاه یا بنیاد. سال ۱۹۸۸ این سازمان به شکل مشخصتری شکل گرفت و بن لادن به رهبر اصلیش تبدیل شد یه نکته مهم اینکه القاعده با طالبان یکی نیست طالبان بعدها تو افغانستان به قدرت رسید القاعده یه شبکه فراملی بود که با طالبان رابطه نزدیک پیدا کرد یه تفکیک مهم داره این موضوع مجاهدین افغانستان اولش عمدتا نیروهای ضد اشغال شوروی بودن و گروه‌های مختلفی با انگیزهای متفاوت داخلشون وجود داشت مشکل اینه که بعد از خروج شوروی جنگ داخلی افغانستان ادامه پیدا کرد. و از دل همین فضای جنگو آشوب طالبان و بعدتر شبکهایی مثل القاعده رشد کردن یعنی به جورایی سواستفاده شد برای اهداف خودشون

شوروی رفت ولی بن لادن نگفت خب تموم شد بریم خونه اتفاقا اینجا مسیرش عوض شد شوروی سال ۱۹۸۹ از افغانستان خارج شد و جنگ افغانستان برای خیلی از داوطلبان خارجی تموم شد بن لادن و اطرافیانش اما معتقد بودن این نیروها باید در جاهای دیگه هم وارد جنگ بشن یعنی از جنگ با شوروی داخل افغانستان رفتن سمت ایده‌ی یه مبارزه جهانی علیه حکومتا و قدرتای خارجی

۱۹۹۰ هم دعوای بن لادن با عربستان بود وقتی عراق زمان صدام سال ۱۹۹۰ به کویت حمله کرد عربستان سعودی از آمریکا درخواست کمک کرد و نیروهای آمریکایی وارد عربستان شدن و بن لادن شدیدا با حضور نیروهای آمریکایی در عربستان مخالف بود مخصوصا به خاطر وجود شهرهای مکه و مدینه. از همین‌جا دشمنی‌اش با آمریکا خیلی جدی‌تر شد. بن لادن کم‌کم علیه حکومت عربستان هم موضع گرفت. اما همش نقشه بود. بن لادن وظیفه داشت یه تروریست مزدور باشه برای آمریکا و وهابیت رو داخل افغانستان گسترش بده. یه جورایی تروریست بود تا دلیل حملات آمریکا برای مدت ها ساخته بشه. حکومت عربستان هم طبیعتا گفت این یارو زیادی زر میزنه و فشار روش رو زیاد کرد و نهایتا بن لادن از عربستان خارج شد و ۱۹۹۱ به سودان رفت

داخل سودان القاعده داره جدی تر میشه بن لادن توی سودان شبکه اقتصادی و تشکیلاتی خودش رو گسترش داد و در همین دوره دشمنی با آمریکا شدیدتر شد. القاعده از اوایل دهه ۹۰ شروع کرد به نگاه کردن به آمریکا بعنوان دشمن اصلی (و همین دلیلی شد که آمریکا از ۱۱ سپتامبر با بهونه تروریسم خاورمیانه رو آتیش بزنه) در همین سالا حملاتی به نیرو های آمریکایی و اهداف غربی توی نقاط مختلف رخ داد و نام بن لادن کم‌کم برای دستگاهای امنیتی آمریکا جدی شد گزارش کمیسیون ۱۱ سپتامبر میگه تا اواسط دهه ۹۰ القاعده دیگه صرفا یه شبکه از مجاهدین سابق افغانستان نبود تبدیل شده بود به سازمانی با ساختار و منابع مالی و برنامه عملیاتی بین‌المللی

سال ۱۹۹۶ برگشت افغانستان سودان بالاخره تحت فشار قرار گرفت که بن لادنرو بیرون کنه بن لادن برگشت افغانستان جایی که طالبان تازه بخش بزرگی از کشور رو گرفته بود طالبان به رهبری ملا محمد عمر حکومت افغانستانو در دست داشت و به بن لادن و القاعده پناه و فضای فعالیت داد اینجا دیگه القاعده خونه‌ی نسبتا امن خودش رو پیدا کرده بود که افغانستانِ تحت حکومت طالبان بود بن لادن سال ۱۹۹۶ علنا علیه آمریکا اعلام موضع کرد و بعدتر ۱۹۹۸ همراه با ایمن الظواهری رهبر جهاد اسلامی مصر اعلامیه‌ای صادر کرد که در اون کشتن آمریکاییارو وظیفه‌ای مذهبی معرفی می‌کرد. یعنی طبق معمول آمریکا خودشو مظلوم نشون داد با روی کار اوردن بن لادن. و اینجا القاعده دیگه رسما وارد فاز جنگ جهانی خودش شده بود

۱۹۹۸ سفارتای آمریکا منفجر میشن اوت ۱۹۹۸ دو سفارت آمریکا در کنیا و تانزانیا هدف بمب‌گذاری قرار گرفتن و تعداد زیادی کشته و هزاران نفر زخمی شدن آمریکا گفت کار القاعده بوده و در واکنش، به اهدافی در افغانستان و سودان حمله موشکی کرد. ولی بن لادن و تشکیلاتش از بین نرفتن این حملات باعث شد القاعده دیگه برای آمریکا یه گروه حاشیه‌ای نباشه تبدیل شد به یه تهدید جدی بین‌المللی و چاپیدن ملت ها

۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ روزی که همه‌چیز ترکید و شروع پروژه گسترده ضد تروریسم آمریکا با هدف چاپیدن شروع شد صبح ۱۱ سپتامبر ۱۹ عضو القاعده چهار هواپیمای مسافربریو ربودن دو هواپیما به برجای مرکز تجارت جهانی داخل نیویورک برخورد کردن یکی به ساختمان پنتاگون خورد و هواپیمای چهارم داخل پنسیلوانیا سقوط کرد برجای دوقلو فرو ریختن و نزدیک به ۳۰۰۰ نفر کشته شدن. (قربانی برای پروژه) طراح اصلی عملیات طبق گزارش کمیسیون ۱۱ سپتامبر خالد شیخ محمد بود و بن لادن و رهبران القاعده طرح رو تأیید و حمایت کردن

آمریکا و متحداش اکتبر ۲۰۰۱ به افغانستان حمله کردن هدف اصلی القاعده و سرنگونی حکومت طالبان بود چون طالبان به بن لادن و شبکش پناه داده بود. جالبه بدونید کل اینا زمینه سازی ناامن کردن افغانستان بود که فشاری برای ایران باشه حکومت طالبان سقوط کرد ولی بن لادن فرار کرد و تهش CIA افتاد دنبالش و کشتش. اینجا یه نکته جالب هست اینکه القاعده نابود نشد فقط از یک سازمان متمرکز در افغانستان تبدیل شد به شبکه‌ ی پراکندتر و جالب اینجاست که اگر القاعده صرفا یه گروهک تروریستی صد آمریکایی بود قطعا فورا با کشته شدن بن لادن از بین میرفت دقیقا مثل ابوبکر بغدادی. خلاصه بعضی اعضا رفتن پاکستان بعضی جاهای دیگه و ارتباطات القاعده با گروه‌های محلی بیشتر شد بعدش آمریکا رفت سراغ عراق اینجا قضیه پیچیدتر شد. سال ۲۰۰۳ آمریکا به عراق حمله کرد و صدام سقوط کرد

فضای آشفته بعد از سقوط حکومت گروهای مسلح مختلف علیه نیروهای آمریکایی و دولت جدید عراق جنگیدن یکی از این گروها توسط ابومصعب الزرقاوی رهبری میشد الزرقاوی اولش دقیقا همون القاعده بن لادن نبود اما سال ۲۰۰۴ با بن لادن بیعت کرد و گروهش تبدیل شد به القاعده در عراق که این گروه توی عراق حملات شدیدا خشونت‌آمیزی انجام داد و مخصوصا درگیری شیعه و سنی رو شدیدتر کرد. بمب‌گذاری، ترور، گروگان‌گیری و حمله به غیرنظامیا از روش‌های اصلیش بود این همون شاخه‌ایه که بعدها از دلش داعش بیرون اومد

نیروهای آمریکایی ژوئن ۲۰۰۶ زرقاوی رو پیدا کردن و توی حمله هوایی کشتنش ولی گروهش از بین نرفت و اسم و ساختارش تغییر کرد و چندتا گروه عراقی زیر عنوان دولت اسلامی عراق (ISI) فعالیت کردن بعد یه آدم مهم وارد داستان شد که ابوبکر البغدادی بود و اینجاست که القاعده و داعش کم‌کم از هم جدا میشن

حالا میرسیم به یکی از کثیفترین قسمتای داستان. در جریان جنگ داخلی سوریه شاخه‌ ای از القاعده به نام جبهه النصره شکل گرفت رهبرش ابومحمد جولانی بود اولش النصره با القاعده ارتباط داشت و از الظواهری دستور میگرفت ولی ابوبکر البغدادی رهبر دولت اسلامی عراق گفت سوریه هم باید زیر مجموعه گروه خودش باشه و جولانی قبول نکرد اینجا دعوا بالا گرفت الظواهری تلاش کرد بینشون داوری کنه و گفت عراق و سوریه جدا باشن بغدادی هم گفت نه و گروه خودش رو در عراق و سوریه گسترش داد نتیجش هم شد داعش و القاعده از هم جدا شدن و عملا دشمن هم شدن