🔅تپه باستانی کنارصندل جیرفت
محوطه باستانی کنار صندل در غرب رودخانه هلیل رود، به فاصله 4 کیلومتری شمال غرب روستای کنار صندل، 5 کیلومتری غرب شهر عنبر آباد، 30 کیلومتری جنوب جیرفت، در استان کرمان قرار دارد و جایگاه یک تمدن باستانی می باشد.
مدتها چنین اندیشه می شد که کهن ترین تمدن جهان در سومر عراق پای گرفته است. اما کشف یک زیگورات (معبد پلکانی) با قدمت بیش از پنج هزار سال، آثار سنگی بسیار و کتیبه های آجری به خطی ناشناخته در این منطقه ایران باعث شد باستان شناسان درباره دانسته ها و ادعاهای پیشین خود تجدید نظر کنند.
این تمدن که قدیمی تر و وسیع تر از تمدن بین النهرین بوده است، بزرگترین مرکز تجاری جهان نیز بوده است .
خطوط نوشته شده بر روی لوح های گلی این منطقه نوعی خط هندسی است که هنوز رمزگشایی نشده است. این خطوط قرنها قدیمی تر از خطوط سومری، ایلامی و میخی است و نشان می دهد که مردم این بخش از ایران مخترع خط بوده اند.
احتمال می رود که این تمدن همان شهر گمشده و افسانه ای ارت باشد که در کتیبه های پادشاه سومری در بین النهرین بدان اشاره شده است .
#ایران #تاریخ
حکومت هخامنشی :
هخامنشیان از سال 700 قبل از میلاد تا سال 559 قبل از میلاد فرمانروایان ایالت پارس بودند. اولین فرمانروا هخامنش بود و آخرین آنها کمبوجیه اول بود.
از سال 559 ق .م تا 328 ق .م به عنوان شاهنشاه بر کل ایران حکومت می کردند.
نخستین پادشاه هخامنشی کوروش دوم(کبیر) و آخرین هم بسوس(اردشیرچهارم) بود که دوسال پادشاه بود.
این حکومت یازده تا پادشاه داشت و با حمله اسکندر مقدونی در زمان داریوش سوم سقوط کرد.
هخامنشیان ۲۲۰ سال حکومت کردند و از مرز های چین تا مقدونیه در شمال یونان و جزایری در دریای مدیترانه و مصر تا حبشه را تحت تصرف داشتند.
جنگ های آن ها با یونانی ها بود. و دو نبرد مهم ماراتن و سالامیس را با یونان داشتند.
در نبرد ماراتن داریوش کبیر در فتح شهر آتن شکست خورد و یونانی ها خاطره این پیروزی را با ایجاد ورزش دو ماراتن گرامی داشتند.
در نبرد سالامیس خشایارشا به یونان حمله کرد و شهر آتن را تصرف کرد اما نیروی دریای اش شکست خورد و مجبور به بازگشت شد.
پنج تا پایتخت داشتند که عبارتند از :
بابل , پاسارگاد , هگمتانه , شوش , پارسه.
#هخامنشیان #ایران
📌 کوروش دوم هخامنشی(۵۵۹ تا۵۳۰ ق.م) :
وی فرزند کمبوجیه اول شاه ایالت پارس و ماندانا دختر آستیاگ آخرین پادشاه ماد می باشد.
در کودکی به علت خوابی که پدربزرگش (آستیاگ) درباره کوروش و خطرش برای حکومت میبیند , دستور قتل وی را می دهد. اما این دستور اجرا نمی شود و وی در نبردی موفق به شکست مادها میشود.
اقدامات کوروش :
۱ - توسعه شهر پاسارگاد و ساخت بناها و کاخ ها در این شهر.
۲ - فتح کشور لیدی (ترکیه) و شکست کرزوش پادشاه آن.
۲- فتح نواحی شمالی و شمال شرقی ایران و پیشروی تا رود سیحون و ایجاد قلعه هایی در آنجا جهت مقابله با قبایل آسیای مرکزی.
۳- فتح شهر بابل در عراق و شکست نبونید شاه بابل و اعلام بیانیه حقوق بشر .
۴ - آزادی یهودیان اسیر در بابل و فرستادن آنان به اورشلیم برای تعمیر و بازسازی معابدشون .
۵- تصرف سوریه و فلسطین و رساندن مرزهای ایران به دریای مدیترانه و آماده شدن برای فتح مصر .
❗️ مرگ کورش :
در حالی که وی آماده فتح مصر بود برای مقابله با اقوام وحشی که همواره به مرزهای شمال شرقی حمله می کردند به آن منطقه رفت اما در یکی از نبردها کشته شد.
از نظر هرودوت مورخ باستان , کوروش در نبرد با اقوام ماساژت کشته شد و ملکه ماساژت ها (تومیریس یا تهم رییش) دستور داد که سر او را بریدند و در دشتی از خون غوطه ور ساختند.
جسد کوروش را مومیایی کردند و در تابوتی زرین در آرامگاهش دفن نمودند.
#کوروش #ایران #هخامنشیان
📜 وصیت نامه کوروش کبیر :
گزنفون مورخ باستان در کتاب کوروش نامه متنی را به عنوان وصیت نامه کوروش آورده است.
هر چند که گروهی معتقدند که این وصیت نامه واقعی نیست .
❗️قسمت هایی از وصیت نامه کوروش :
.... پیکر بیجان مرا هنگامی که دیگر در این دنیا نیستم در میان سیم و زر مگذارید و هر چه زودتر آن را به خاک بازدهید. چه بهتر از اینکه انسان به خاک که اینهمه چیزهای نغز و زیبا میپرورد آمیخته شود.
من عمر خویش را در یاری به مردم به سر بردم. نیکی به دیگران در من خوشدلی و آسایش فراهم می ساخت که از همه شادی های عالم لذت بخش تر است .
#ایران #هخامنشیان
🚩کمبوجیه هخامنشی (۵۲۵ تا ۵۲۲ ق.م):
بنا بر وصیت کوروش , پسر ارشد وی کمبوجیه که هشت سال پادشاه بابل بود به تخت نشست.
وی برخلاف پدرش در مواقعی تندخو و خشن بود و با مردم با خشونت رفتار می کرد. و این عامل سبب نارضایتی بزرگان هخامنشی و محبوبیت بردیا برادرش کوچکش شده بود.
کمبوجیه پیش از حمله به مصر , بردیا را کشت و گئوماتا که شخصیتی محبوب بین بزرگان و روحانیون بود را به عنوان نایب خود انتخاب کرد.
حمله کمبوجیه به مصر به پیروزی وی و شکست فرعون پسامتیک سوم انجامید. فرعون به قتل رسید و یک فرمانده ایرانی به اسم آریاند حاکم مصر شد.
دربارهي رفتن كمبوجيه به مصر و اتفاقهايي كه آنجا براي او افتادند، از شخصي به نام «اوجارهورسن» که یک درباری مصری می باشد كتيبهاي باقي مانده است .
در تاريخ مصر در دو سلسلهي فراعنه، يعني سلسلههاي سيودوم و سيوسوم نام سلسلهي هخامنشي آمده و اين به آن معناست كه آنها ايرانيان را بهعنوان اينكه از خودشان هستند، قبول داشتند.
کمبوجیه پس از فتح مصر , لشکری را برای تصرف کشور لیبی فرستاد اما به علت طوفان شن , این لشکر در زیر صحرا مدفون شد و شکست خوردند.
اقدام دیگر وی تصرف کشور حبشه و ساخت شهری در آنجا به اسم همسرش مروئه بود.
کمبوجیه سرانجام به علت شورش گئوماتا در ایران تصمیم بازگشت گرفت اما در سوریه و نزدیک دمشق درگذشت.
#ایران #هخامنشیان
کشف سپاه گمشده کمبوجیه هخامنشی :
سال ۱۳۸۸ بود که محققان ایتالیایی موفق شدند بقایای لشکر کمبوجیه شامل استخوان ها , سفال ها و قطعات فلزی مانند خنجر و گوشواره و ابزار اسب را در بیابانی نزدیک لیبی کشف کنند.
با توجه به بقایای یافته شده و مقایسه آن با نقوش هخامنشی اعلام شد که این سپاهی است که کمبوجیه برای فتح لیبی و کارتاژ فرستاده بود و طوفان شن آن ها را مدفون کرد.
بر اساس گفته های هردودت مورخ باستان ، کمبوجیه 50 هزار جنگجو را از شهر تبس برای حمله به واحه سیوه در مصر اعزام کرد که این سپاه پس از هفت روز پیاده روی در بیابان به واحهای به نام El Kargha رسیدند که پس از خروج از آن دیگر هرگز دیده نشدند.
#ایران #هخامنشیان
📌داریوش هخامنشی :
داریوش اول از سال ۵۲۲ تا ۴۸۶ قبل از میلاد بر ایران حکومت کرد.
پدرش ویشتاسب و مادرش روزگونه هخامنشی بود و با دختر کوروش کبیر به اسم آتوسا ازدواج کرد.
وی در سال ۵۲۲ پیش از میلاد، با کمک چند تن از بزرگان هفت خانوادهٔ اشرافی پارسی با کشتن گئومات مغ بر تخت نشست.
از جمله اقدامات داریوش کبیر حفر کانالی بود که دریای سرخ را به رود نیل پیوند می داد.
اقدام دیگر داریوش ایجاد گارد جاویدان بود . سپاهی ده هزار نفری که مسئول حفاظت از کاخ ها و بزرگان هخامنشی بودند و هیچگاه از تعداد آن ها کاسته نمی شد.
سرکوب شورش ها: داریوش طی دو سال و نیز نوزده جنگ پی در پی توانست شورش ۹ فرمانروای محلی را سرکوب کند.
آغاز بنای تخت جمشید به عنوان پایتخت جدید هخامنشیان در شهر پارسه.
اصلاحات گسترده اداری و تشکیل یک سازمان بازرسی که افراد آن را چشم و گوش شاه می خواندند.
ایجاد جاده های ارتباطی و ساخت آب انبارهاو کاروانسراهای متعدد.
ضرب سکه طلا و نقره توسط داریوش . سکه طلا را دریک می نامیدند.
خط رسمی این دوره پارسی باستان بود. اما زبان دیوانی و اداری زبان آرامی بود.
تقسیم قلمرو هخامنشی به چندین شهربانی :
داریوش سرزمینهای ایران را به چند قسمت تقسیم نموده، برای هر کدام یک شهربان گماشت. «شهربان» را به زبان پارسی هخامنشی (خِشَتَرَپاون) میگفتند و به زبان یونانی ساتراپ می نامیدند.
ایجاد راه شاهی که سارد پایتخت سابق لیدی، را به شوش پایتخت هخامنشیان وصل میکرد. یک راه دیگر نیز بابل را به مصر مربوط میکرد.
جنگ با یونان: داریوش با سپاهی به یونان حمله برد اما در نبرد ماراتن از مردم آتن شکست خورد و به ایران بازگشت.
جنگ با اقوام وحشی سکایی و شکست آنان.
تدوین قوانین برای مصر و برقراری آزادی دینی از دیگر اقدامات وی بود.
#ایران #هخامنشیان
سنگ نگاره بیستون - داریوش کبیر در حالی که ۹ پادشاه شکست خورده شورشی در مقابل او هستند .
#ایران #هخامنشیان
📌کتیبه بیستون :
این سنگ نگاره در شهر بیستون از توابع شهرستان هرسین در سی کیلومتری شهر کرمانشاه بر دامنه کوه بیستون نقش بسته است.
این کتیبه شرح پیروزی داریوش بزرگ را بر گئومات مغ و به بند کشیدن یاغیان را نشان میدهد.
سنگنبشته بیستون از آنجایی که در ۳ نسخه مشابه (هم معنی) به زبان ایلامی , زبان اکدی و خط میخی نگاشته شده است یکی از مهمترین عوامل رمزگشایی خط میخی و زبان فارسی باستان است .
واژه بیستون به معنی جایگاه خدایان است.
در سال ۱۸۳۵ تا ۱۸۴۴ راولینسون انگلیسی بود که از متن این کتیبه نسخهبرداری کرد و سبب شد که بر روی متن آن تحقیق کنند و به ترجمه اش بپردازند.
پیش از ترجمه کتیبه بیستون , افراد مختلف نظرا متفاوت در موردش داشتند.
گاردان، جهانگرد فرانسوی، در سال ۱۷۹۴ این نقش را پیکره دوازده حواری مسیح دانست و تصویر فروهر را به مسیح نسبت داد .
نقشهای این اثر تاریخی بر سطحی به طول ۶ متر و عرض یا ارتفاع ۳ متر و ۲۰ سانتیمتر حجاریشده است و شامل تصویر داریوش، کماندار ونیزهدار شاهی و ۱۰ تن شورشگر است.
یک تن زیر پای داریوش و ۹ تن دستبسته در مقابل او قرار دارند و سرهایشان به جز نفر اول به وسیله طنابی به هم وصل شده است و هرکدام لباس مخصوص کشور خود را بر تن دارند که آنها را از دیگری متمایز میسازد.
بالای سر هرکدام نوشتهای است که نام شورشگر و محل شورش را معلوم میکند.
اندازه قد هشت تن از اینان ۱۲۶ سانتیمتر و آخرین نفر که سکونخا نام دارد، با کلاهش ۱۷۸ سانتیمتر است.
در این مجموعه شاه با چهره اصلی و با اندازه حقیقی یعنی ۱۸۱ سانتیمتر نشان دادهشده، پای چپ و کمان او که در دست چپش قرار دارد بر بدن گئوماتا که زیر پای او به حال تضرع افتاده، نهاده شده و دست راست پادشاه به نشانه پرستش به سوی فروهر بلند شده است
#ایران #هخامنشیان
🔻قسمتی از متن کتیبه بیستون :
من داریوش، شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه در پارس، شاه کشورها، پسر ویشتاسب، نوه ارشام هخامنشی .
بدین جهت ما هخامنشی خوانده میشویم [که] از دیرگاهان اصیل هستیم. از دیرگاهان نیاکان ما شاهان بودند.
۸ [تن] از نیاکان من شاه بودند. من نهمین [هستم] ما ۹ [تن] پشت اندر پشت (در دو شاخه) شاه هستیم.
به خواست اهورامزدا من شاه هستم. اهورامزدا شاهی را به من داد.
شاهی را که از تخمه ما برداشته شده بود آن را من برپا کردم. من آن را در جایش استوار نمودم. چنانکه پیش از این [بود] همان طور من کردم.
من پرستشگاههایی را که گئومات مغ ویران کرده بود مرمت نمودم. به مردم چراگاه ها و رمهها و غلامان و خانههایی را که گئومات مغ ستانده بود بازگرداندم.
من مردم را در جایش استوار نمودم، هم پارس، هم ماد و سایر کشورها را. چنان که پیش از این [بود] آنچه را گرفته شده [بود] برگرداندم. به خواست اهورامزدا من این را کردم.
من کوشیدم تا خاندان ما را در جایش استوار نمایم چنان که پیش از این [بود] آنطور من کوشیدم به خواست اهورامزدا تا گئومات مغ خاندان ما را برنگیرد
#ایران #هخامنشیان #تاریخ
🔻آرامگاه داریوشکبیر هخامنشی :
داریوش در سال ۴۸۵ قبل از میلاد در سن ۶۵ سالگی درگذشت و جسد وی را در آرامگاه صخره ای در نقش رستم دفن کردند.
نقش رستم در فارس ، شمال مرودشت و در فاصلهٔ ۶ کیلومتری از تخت جمشید بر کوهی که مردم محلی آن را حسینکوه میخوانند، واقع شدهاست.
نقش رستم برای نخستین بار در سال ۱۹۲۳ میلادی (۱۳۰۲ خورشیدی) توسط ارنست هرتسفلد باستان شناس آلمانی بررسی و کاوش شد.
علاوه بر داریوش ، آرامگاه خشایارشا , اردشیر اول و داریوش دوم هخامنشی نیز در نقش رستم است.
مقبره داریوش یکم در ارتفاع ۶۰ متری از زمین در صخره نقش رستم قرار دارد.
شکل ظاهری ورودی این آرامگاه بهشکل صلیب است.
در راس بالایی صلیب، تصویری از آیین پادشاهی حک کردهاند که در آن شاه با کمان، انسان بالدار، آتشدان، تخت و حلقه شاهی و به احتمال زیاد نمایی از کاخ تچر (کاخ داریوش شاه) به چشم میخورند.
آرامگاه داریوش ۹ مقبره را در بر میگیرد که سه تا از آنها را درون اتاقکی کندهاند.
هشت قبر دیگر در این اتاقک و بخشهای دیگر به نزدیکان داریوش شاه تعلق دارد.
علاوه بر هخامنشیان , آثار دیگری از دوره ایلامی و ساسانی در نقش رستم وجود دارد.
#ایران #هخامنشیان
📌مجسمه داریوش هخامنشی :
این مجسمه که داریوش اول را نشان میدهد در حین کاوشهای کاخ داریوش واقع در شهر شوش توسط گروهی ایرانی-فرانسوی که در سال ۱۹۷۲ کشف شد. این اثر از سال ۱۹۷۳ در موزه ملی ایران نگهداری میشود.
بر روی این مجسمه تزئیناتی به خط هیروگلیف مصری و نوشتههایی به خط میخی پارسی قدیم، ایلامی و بابلی وجود دارد.
این مجسمه بدون سر , ۲ متر و چهل و شش سانتیمتر ارتفاع دارد و در سمت غربی ورودی کاخ داریوش کشف شده است.
این تندیس در اصل رنگی بوده، زیرا باقیماندههای رنگ قرمز روی کفش آن یافت شدهاست.
متن مصری کتیبه روی تندیس :
«اَتوم، خدای هلیوپولیس، او [داریوش] را برگزیده است تا خداوندگار همهٔ کسانی باشد که در احاطهٔ پرتو خورشید قرار دارند، زیرا میداند که او پسرش است.»
نیث ایزدبانوی سائیس، نیز داریوش را برگزید تا خداوندگار جهان گردد.
متن میخی سه زبانه تندیس :
«این همان تندیس سنگی است که داریوش شاه دستور داد در مصر بسازند تا هر کس در آینده آن را ببیند، بداند که ایرانیان مالک مصرند.»
#ایران #هخامنشیان
📌تخت جمشید (پرسپولیس , پارسه) :
این کاخ بزرگ در دوران پادشاهی داریوش اول , خشایارشا و اردشیر اول هخامنشی ساخته شده است.
در سال ۵۱۸ پیش از میلاد بنای تخت جمشید به عنوان پایتخت جدید هخامنشیان در پارسه آغاز گردید.
بنیانگذار تخت جمشید داریوش بزرگ بود و به کارگرانی که در ساخت آن نقش داشتند حقوف پرداخت می شد زیرا برده داری در ایران رایج نبود.
اسکندر مقدونی در ۳۳۰ پیش از میلاد به ایران حمله کرد و این بنا را آتش کشید.
تخت جمشید در ۶۳ کیلومتری شیراز و در دامنه کوه رحمت یا مهر واقع شده است .
آرامگاه اردشیر دوم و اردشیر سوم هخامنشی در تخت جمشید است .
هر سال در تخت جمشید جشن نوروز برپا می شد و نمایندگانی از سراسر قلمرو هدایایی برای شاهنشاه می آوردند.
هنگامی که اسکندر به تخت جمشید آمد حدود ۱۵۰ سال از بنای نخستین کاخ تخت جمشید می گذشت و خزاین حیرت انگیزی در این مکان گرد آمده بود.
هخامنشیان برای اتصال سنگ ها به یکدیگر از قطعات فلزی و سرب مذاب استفاده می کردند.
گفته شده است که آتش سوزی تخت جمشید به انتقام آتش زدن شهر آتن توسط ایرانیان و به دست زنی فاحشه به نام تائیس که اسکندر را همراهی می کرد صورت گرفت.
در دوره های بعد مردم فکر می کردند این مکان کاخ حضرت سلیمان و یا کاخ جمشید شاه اساطیری می باشد .
اولین کاوشهای علمی در تخت جمشید توسط ارنست امیل هرتزفلد آلمانی در ۱۹۳۱ تحت نظر رضاشاه صورت گرفت .
در زمان حکمرانی دودمان پهلوی به این بنا توجه فراوانی شد و محمدرضاشاه پهلوی جشنهای دوهزار و پانصد سال شاهنشاهی ایران را در این سازهٔ کهن برگزار کرد.
#ایران #هخامنشیان #تخت_جمشید
مجسمه سگ از آثار دوره هخامنشی ، کشف شده از ضلع جنوب شرقی آپادانا ، موزه ملی تهران
#باستانشناسی #ایران
پنجه شیر ساخته شده از سنگ لاجورد، در موزه تختجمشید - قدمت : هخامنشی
#ایران #باستانشناسی
❗️کتیبه های گلی تخت جمشید :
در سال 1312 شمسی کاوش گرانی از دانشگاه شیکاگو آمریکا موفق شدند بیش از سی هزار لوح گلی مکتوب با حروف ایلامی و ممهور با مهرهایی به خط میخی پارسی از شمال شرقی تخت جمشید بدست آوردند.
این اسناد منحصر بفرد که از آسیب زمانه به طرزی معجزه آسا مصون مانده است، بیشتر اختصاص به صورت دستمزد کارگران و صنعتگرانی داشت که در ساخت بنای تخت جمشید نقش داشتند.
این الواح پس از کشف به آمریکا فرستاده شدند تا بر روی آن ها تحقیق شود و خط آن ها ترجمه گردد که پس از مدت ها با تلاش های ایران , نیمی از آن ها از آمریکا پس گرفته شد.
#هخامنشیان #ایران
🔻لوح طلایی داریوش هخامنشی :
این لوح زرین در روز ۲۷ یا ۲۸ شهریور سال ۱۳۱۲شمسی، توسط فردریک کرفتر آلمانی از اعضای هیئت حفاری تخت جمشید، از زیر ستون های کاخ اصلی آپادانا بدست آمد.
متن کتیبه :
داریوش شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه کشورها، پسر ویشتاسپ، از تبار هخامنشی، داریوش شاه میگوید: این است کشوری که من دارم، از جایگاه سکاهایی که در آن سوی سغدند تا برسد به حبشه، از هندوستان تا برسد به لودیه، که آن را اهورامزدا، مهست (بزرگترین) خدایان به من بخشیده است. اهورامزدا، مرا و این خاندان شاهیم را بپایاد
#هخامنشیان #ایران
📌 فرانسه و حفاری های باستان شناسی ایران :
علاقه و اشتياق ناصرالدين شاه قاجار به آثار باستاني باعث شد در سال 1884 م . ۱۲۷۴ شمسی قراردادي ميان ايران و فرانسه منعقد شود تا براي نخستين بار پاي حفاران باستانشناس به ايران باز شود.
اگر در اين حفاريها طلا، نقره و جواهرات پيدا ميشد به دولت ايران تعلق ميگرفت.
ساير آثاري هم كه در جريان اين حفاري پيدا ميشد به صورت 50- 50 به ايران و فرانسه تعلق مييافت.
بهمنظور اجراي اين قرارداد ديو لا فوآ، باستانشناس فرانسوي، بهعنوان سرپرست به همراه دو نفر ديگر به ايران سفر و حفاري خود در ناحيه شوش را آغاز ميكنند.
ديو لا فوآ تمايل فراواني داشت كه يافتههاي خود را در فرانسه به نمايش بگذارد. به همين دليل بدون اجازه دولت ايران تمام آثار يافتشده را با خود به فرانسه ميبرد.
کاوشهای مارسل و ژان دیولافوا از 1884 تا 1886 میلادی طول کشید و در این مدت آثار کاخهای هخامنشی کشف شد. از جمله این آثار گاو سنگی بزرگی به وزن حدود 12 تن، متعلق به سر ستون یکی از کاخها بود.
مادام ژان دیو لافوآ در خاطرات خود نوشته است از اینکه نمیتوانست این توده عظیم سنگی را از جای خود حرکت دهد به شدت عصبانی شد و با پتک به جان سرستون افتاد. سرستون مثل میوه رسیده از هم شکافت و به این ترتیب امکان انتقال تکههای کوچک آن به فرانسه فراهم شد.
#هخامنشیان #استعمار #فرانسه
📌خشایارشا (xerxes)
(۴۸۶ ق .م تا ۴۶۵ ق .م) :وی فرزند داریوش کبیر و آتوسا هخامنشی است .
پیش از رسیدن به حکومت به مدت ۱۲سال حاکم شهر بابل در عراق بود. در این زمان حکومت هخامنشی در اوج قدرت بود و از هند تا حبشه بر ۱۲۷ ایالت حکمرانی می کرد.
اقدامات خشایارشا :
سرکوب شورش مصر و بابل .
حمایت از یهودیان : نفوذ یهودیان زیاد شد و شخصیتی به نام مردخای از بزرگان دربار شد و توانست برادر زاده خود به اسم استر را به همسری خشایار شا دراورد.
هامان وزیر شاه و درباریان تصمیم به قتل تمام یهودیان ایران گرفتند اما استر که همسر شاه بود مانع این کار شد و به همین سبب یهودیان جشنی به نام جشن پوریم برای یادبود این واقعه دارند.
نبرد با یونان : مردونیوس داماد داریوش که در نبرد قبلی با یونان شکست خورده بود و بعضی از یونانی های فرار کرده به ایران , خشایارشا را تحریک به انتقام گرفتن کردند.
نبرد ترموپیل : خشایارشاه با لشکری بزرگ که به گفته هرودت مورخ باستان از ۴۸ قوم و ملت تشکیل شده بود به یونان حمله برد.
هفت هزار اسپارتی و تعدادی آتنی در تنگه باریک ترموپیل به فرماندهی لئونیداس در برابر ایرانی ها مقاومت کردند اما شکست خورده و کشته شدند.
سپاه هخامنشی شهر آتن را تصرف کرده و آکروپل (ارگ شهر) را به تلافی شهر سارد که شورشی های یونانی آتش زده بودند , به آتش کشیدند.
جنگ سالامیس : نیروی دریایی آتن به فرماندهی تمیستوکل در تنگه سالامیس نیروی دریایی ایران را شکست دادند.
خشایارشا پس از شکست سالامیس به ایران بازگشت و سردارش مردونیوس را برای نبردهای بیشتر در یونان گذاشت که وی نیز در جنگ پلاته شکست خورد.
این آخرین لشکرکشی هخامنشیان به یونان بود. پس از آنکه خشایارشاه به ایران بازگشت به ادامه بنای کاخ های مجلل و توسعه حرمسرا در تخت جمشید پرداخت.
مرگ خشایارشا : وی جان خود را در حرمسرا از دست داد. یکی از غلامان او با رئیس گارد سلطنتی (سپاه جاویدان) به نام اردوان هزارپد همدست شد و شبانه وی را در خواب کشتند.
#ایران #هخامنشیان
📌اردشیر اول هخامنشی (۴۶۵ق.م -۴۲۴ ق.م):
در هجده سالگی به پادشاهی رسید. وی پسر خشایارشا و ملکه آمستریس هخامنشی است. لقب وی درازدست می باشد که به علت توانایی اش در اداره امور به او دادند.
وی ۴۲ سال حکومت کرد و در آغاز اردوان فرمانده گارد جاویدان را که پدرش و چند تن دیگر را کشته بود به قتل رساند.
اقدام دیگر اردشیر , سرکوب شورش برادرش ویشتاسب حاکم بلخ و قتل وی بود.
پس از آن در مصر یک شاهزاده لیبیایی به اسم ایناروس شورش کرد که یونانی ها نیز وی را همراهی می کردند اما از سپاه ایران شکست خوردند.
قرارداد صلح یونان با ایران به اسم عهدنامه کالیاس منعقد شد.
تمیستوکل فرمانده معروف یونانی که خشایارشا را در نبرد سالامیس شکست داده بود به علت اختلافات داخلی و دشمنی رقیبان مجبور شد به ایران پناهنده شود و از ایرانی ها عذرخواهی کند . وی مقیم دربار هخامنشی شد.
جنگ های پلوپونزی : بین دو شهر آتن و اسپارت به مدت سی سال جنگ های خونین درگرفت زیرا ایران می خواست با مشغول کردن آن ها به همدیگر حکومت خود را بر مدیترانه و یونان حفظ کند. به همین دلیل از جنگ ها حمایت مالی می کرد.
نفوذ یهودیان در دربار و فرستاده شدن عزرا و نحمیا دو روحانی یهودی از سوی اردشیر به فلسطین جهت بازسازی معبد و دیوار اورشلیم.
شورش مگابیز حاکم سوریه که به شکست وی انجامید.
#ایران #هخامنشیان
📌 بشقاب نقره ای با کتیبه به خط میخی پارسی باستان و نقش گل کوکب به دستور اردشیر یکم هخامنشی در موزه رضا عباسی.
متن روی بشقاب:
به دستور اردشیر بزرگ، شاه شاهان، شاه سرزمینها، پسر شاهنشاه خشایارشا، پسر شاهنشاه داریوش هخامنشی، این بشقاب نقره برای کاخ شاهی ساخته شد
#هخامنشیان #ایران