پژوهشگر ارشد حوزه محیط زیست: 🔰دولت باید آغازگر سرمایه‌گذاری در فناوری‌های نوین پسماند باشد 💠عضو هیأت امنای خانه محیط زیستِ هم‌افزایی انرژی و آب با اشاره به تولید روزانه بیش از دو هزار تُن پسماند در شهر مشهد، تأکید کرد که مدیریت پسماند در ایران دیگر یک «مزیت اختیاری» نیست، بلکه «ضرورتی اجتناب‌ناپذیر» برای بقا و اداره شهرهاست. 💠دکتر نجمه رضازاده، مدرس دانشگاه و پژوهشگر ارشد حوزه محیط زیست، در گفت‌وگو با خبرنگار ما با تشریح وضعیت مدیریت پسماند در کشور و شهر مشهد، و نیز موانع توسعه این بخش، خواستار ورود جدی دولت به عرصه سرمایه‌گذاری اولیه در فناوری‌های نوین مدیریت پسماند شد. ⭕️رضازاده درباره ضرورت مدیریت پسماند گفت:«ما در ایران و به‌خصوص در شهری مثل مشهد، عملاً ناگزیر از مدیریت پسماند هستیم. روزانه بیش از دو هزار تن پسماند در مشهد تولید می‌شود. اگر این حجم از زباله مدیریت نشود، در یک بازه کوتاه‌مدت، شهر زیر بار زباله دفن می‌شود؛ بنابراین حتی اگر هیچ مزیت اقتصادی و اجتماعی‌ای هم در کار نباشد، ما مجبور به مدیریت پسماند هستیم.» ⭕️او با اشاره به اصطلاح «طلای کثیف» برای زباله افزود:«اینکه به زباله می‌گویند طلای کثیف، بی‌دلیل نیست. بخش زیادی از مواد اولیه مورد استفاده در بسیاری از صنایع در دل همین پسماندها قرار دارد و با روش‌های درست، قابل استحصال است. مزیت‌های اقتصادی این حوزه دیگر چیزی نیست که برای کسی پوشیده باشد.» 📡 @wesh_ir | سایت

📌بحران چندوجهی پسماند در جامعه 💠به گفته این پژوهشگر، ابعاد اجتماعی و فرهنگی مدیریت پسماند نیز کاملاً حیاتی است:«اگر مدیریت پسماند جدی گرفته نشود، ما با یک بحران اجتماعی و زیست‌محیطی روبه‌رو می‌شویم. موضوع فقط این نیست که در انتها با زباله چه کار کنیم؛ مدیریت پسماند از همان لحظه تولید زباله در خانه شروع می‌شود. اهالی خانواده باید در همان نقطه تولید، آموزش ببینند و در فرآیند جداسازی و کاهش تولید زباله مشارکت کنند.» 💠رضازاده تأکید کرد:«نحوه جمع‌آوری، نحوه تفکیک، شیوه انتقال و در نهایت چگونگی پردازش و دفع یا بازیافت، همه جزء زنجیره مدیریت پسماند است. این‌طور نیست که مدیریت پسماند فقط به مرحله آخر، یعنی تصمیم‌گیری درباره اینکه با زباله جمع‌آوری‌شده چه کنیم، محدود شود.» ⭕️عضو هیأت امنای خانه محیط زیست خانه هم‌افزایی انرژی و آب، درباره «شرایط مطلوب» در حوزه مدیریت پسماند در کشور گفت:«دنیای امروز و میزان جمعیت، دیگر به روش‌های سنتی اجازه پاسخ‌گویی نمی‌دهد؛ این محدود به مدیریت پسماند نیست. در حوزه‌هایی مثل دامپروری، پرورش مرغ، گاو و گوسفند هم همین است؛ روش‌های قدیمی، دیگر جوابگوی این حجم تولید و مصرف نیستند. ما باید در همه این حوزه‌ها، از جمله مدیریت پسماند، از روش‌های مدرن و حتی پست‌مدرن استفاده کنیم.» 🔷او افزود:«شرایط مطلوب در مدیریت پسماند، یعنی اینکه ما برای ورود فناوری‌های نوین هزینه کنیم، تکنولوژی‌های جدید را وارد کنیم و به‌روز شویم. این حوزه هم مانند سایر بخش‌های علمی و صنعتی از قاعده پیشرفت مستثنی نیست.» ⚠️رضازاده، مهم‌ترین مانع تحقق این شرایط را «اقتصاد» دانست و توضیح داد:«در کشور ما اولین و جدی‌ترین مانع، مسئله بودجه است. اگر بودجه فراهم شود، مرحله بعد، مدیریت درست آن، استفاده از افراد کارشناس و نخبه و برنامه‌ریزی دقیق برای هزینه‌کرد این منابع است. بدون این سه‌گانه – بودجه، مدیریت و بهره‌گیری از متخصصان – حرکت جدی در این حوزه سخت خواهد بود.» 📌ایران نسبت به دنیا عقب، مشهد نسبت به ایران جلو 💠این پژوهشگر ارشد محیط زیست، در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت مدیریت پسماند در ایران و شهر مشهد و همچنین تجارب بین‌المللی به‌ویژه در حوزه پسماندهای ویژه، گفت:«از نظر تکنولوژی مدیریت پسماند، ما در ایران از دنیا عقب مانده‌ایم. شاید حدود ۱۵ تا ۲۰ سال پیش، قبل از اینکه مدیریت پسماند در سطح جهان به‌عنوان یک علم تخصصی با فناوری‌های خاص شناخته شود، ما هم‌سطح کشورهای پیشرو بودیم؛ اما با توسعه فناوری و ورود دستگاه‌ها و سامانه‌های مدرن، دنیا جلو رفت و ما جا ماندیم.» 💠او ادامه داد:«در جهان امروز، دستگاه‌هایی مانند زباله‌سوزهای پیشرفته یا هاضم‌های بزرگ بایوگاز، جزو ابزارهای معمول مدیریت پسماند شهری و صنعتی هستند. ما در ایران نتوانستیم خودمان را با سرعت توسعه این فناوری‌ها هماهنگ کنیم و عقب افتادیم.» ⭕️رضازاده در عین حال تأکید کرد که وضعیت شهرهای ایران یکسان نیست:«شهرها با هم تفاوت دارند. اگر بخواهم منصفانه بگویم، مشهد در بین شهرهای کشور در حوزه مدیریت پسماند نسبتاً پیشرو است و حتی می‌توان برای آن رتبه اول در سطح ایران قائل شد. در برخی حوزه‌ها از تهران و اصفهان جلوتر هستیم. اما باید توجه کنیم که این مقایسه درون‌کشوری است؛ در مقایسه با استانداردها و فناوری‌های روز دنیا، همچنان سیستم‌های ما قدیمی محسوب می‌شوند.» 🔷او به سابقه مشهد در این بخش اشاره کرد و گفت:«در مشهد، از گذشته سایتی برای بازیافت زباله ایجاد شد که کمپوست تولید می‌کرد و بخشی از ارزش افزوده را بازتولید می‌کرد. مشکل اینجاست که تقریباً در همان سطح باقی مانده و ارتقا و به‌روزرسانی جدی نداشته است. حتی این پرسش وجود دارد که همین سایت امروز تا چه حد واقعی و مؤثر کار می‌کند و تا چه اندازه صرفاً جنبه فرمالیته و نمایشی دارد.» 📡 @wesh_ir | سایت

آغاز بازنگری حکمرانی کشف‌رود تأکید بر کمیته مدیریت جامع حوضه آبخیز؛ 🔰تأکید دستگاه‌ها بر تدوین لوایح سیاستی جدید برای ساماندهی کشف‌رود؛ دلایل عدم تحقق سند قبلی بررسی شد 💠نخستین جلسه کمیته کشف‌رود دبیرخانه دائمی سازگاری با کم‌آبی استان خراسان رضوی، با حضور نمایندگان دستگاه‌های اجرایی، تقنینی و قضایی، ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ برگزار شد و حاضران با اذعان به عدم تحقق «توافق‌نامه همکاری مشترک» سال ۱۳۹۸، بر تدوین لوایح سیاستی جدید بر پایه «سند احیا و ساماندهی کشف‌رود خانه هم‌افزایی انرژی و آب» و تشکیل کمیته مدیریت جامع حوزه آبخیز برای رسیدگی یکپارچه به مسائل آب و فاضلاب تأکید کردند. 💠در این نشست نمایندگانی از دستگاه‌های مختلف از هر سه قوه اصلی از جمله شرکت آب و فاضلاب مشهد، پژوهشکده آب و محیط‌زیست دانشگاه فردوسی مشهد، نماینده دادستانی (به‌عنوان نماینده قوه قضاییه)، دفتر حجت‌الاسلام والمسلمین پژمانفر (به‌عنوان نماینده قوه مقننه)، شهرداری مشهد، سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان مشهد، دبیرخانه شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی، شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی، سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی خراسان رضوی، اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان رضوی، شرکت شهرک‌های صنعتی خراسان رضوی، اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی، اتاق اصناف کشاورزی مشهد، پژوهشکده محیط‌های خشک دانشگاه آزاد اسلامی مشهد، برخی داش‌پژوهان در حوزه مناقشات اجتماعی آب و نمایندگان خانه هم‌افزایی انرژی و آب حضور داشتند. 📡 @wesh_ir | سایت

🔰چرا برنامه‌های ساماندهی کشف‌رود در گذشته شکست خوردند؟ 💠امین وطن‌پور، معاون کمیته‌های خانه هم‌افزایی انرژی و آب، در تشریح ابعاد این نشست گفت محور اصلی جلسه بر «علل شکست مستمر برنامه‌های ساماندهی رودخانه کشف‌رود» و «یافتن مسیری عملی برای خروج از بحران» متمرکز بوده است. ⭕️وطن پور درباره دلایل شکست توافق‌نامه 98 که توسط نمایندگان مختلف تصریح شد، گفت: کانون گفت‌وگوها، آسیب‌شناسی «توافق‌نامه همکاری مشترک» سال ۱۳۹۸ بود؛ توافق‌نامه‌ای که به گفته اکثریت اعضای جلسه، امروز سندی «شکست‌خورده» و «غیرقابل اجرا» تلقی می‌شود. از مهم‌ترین دلایل شکست این توافق‌نامه می‌توان به عمل نکردن طرف‌ها به تعهداتشان، تأمین نشدن منابع مالی مصوب، تحویل نشدن حجم مشخص پساب، تغییر رویکرد مدیران، محدودیت‌های قانونی سخت‌گیرانه و نبود یک نهاد ناظر قدرتمند برای الزام دستگاه‌ها به اجرای تعهدات اشاره کرد. 📌بخش مهم دیگری از جلسه به بحث‌های فنی و حقوقی اختصاص داشت. یکی از محورها، چالش اجرای روش‌های مدیریتی برای تصفیه فاضلاب‌های فوق‌العاده غلیظ و به‌طور ویژه موضوع ممنوعیت «رقیق‌سازی» از سوی سازمان حفاظت محیط‌زیست بود که به یکی از نقاط اختلاف میان برخی دستگاه‌ها تبدیل شد. ⭕️در بخشی از این بحث‌ها، برخی نمایندگان بر «غیرواقع‌بینانه بودن استانداردهای سخت» موجود تأکید کردند؛ استانداردهایی که به گفته آنان، عملاً راه را بر هرگونه راهکار میانی و عملی می‌بندد و در شرایط بحرانی فعلی، باید به سمت راه‌حل‌های مدیریتی مانند ترکیب فاضلاب‌ها و استفاده از ظرفیت تصفیه‌خانه‌های بزرگ‌تر حرکت کرد. 📡 @wesh_ir | سایت

💠 در مقابل، گروهی دیگر با استناد به ملاحظات فنی و مخاطرات بهره‌برداری، انجام چنین اقداماتی را به دلیل ایجاد «شوک» به سیستم‌های در حال کار، غیرممکن و پرخطر دانستند. ⭕️زنگ خطر سلامت عمومی؛ ۶۹۰۰ هکتار کشت با فاضلاب خام 💠همزمان با طرح مسائل زیرساختی و مدیریتی، هشدارهای جدی درباره ابعاد سلامت عمومی نیز مطرح شد. در این بخش، با اشاره به آمار نگران‌کننده حدود ۶۹۰۰ هکتار اراضی کشاورزی که با فاضلاب خام و آلوده آبیاری می‌شود، تأکید شد که برخوردهای قضایی کنونی، بازدارندگی لازم را ندارد و برخی سودجویان با مصادره منابع آبی، صرفاً به دنبال تولید غذای آلوده و غیرمجاز هستند. 💠جمع‌بندی این بخش از جلسه آن بود که ریشه اصلی ناتوانی در مواجهه با این پدیده، «نبود قانون» نیست، بلکه «حکمرانی چندگانه»، تعارض منافع میان دستگاه‌ها و اجرا نشدن احکام بازدارنده است؛ موضوعی که به گفته حاضران، باعث تداوم کشت‌های آلوده و تهدید سلامت مردم شده است. 📌تغییر مبنای عمل؛ از توافق‌نامه شکست‌خورده به سند پژوهشی جدید 💠وطن‌پور درباره جمع‌بندی نهایی جلسه گفت: حاضران با پذیرش این گزاره که پافشاری بر توافق‌نامه شکست‌خورده سال ۱۳۹۸ بی‌فایده است، بر این نکته توافق کردند که مبنای عمل جدید، «سند پژوهشی تازه» باشد که حاصل دو سال کار کارشناسی نمایندگان دستگاه‌های مختلف در خانه هم‌افزایی انرژی و آب است. ⭕️وی افزود: مقرر شد اعضای جلسه ظرف یک هفته، نظرات تکمیلی و اعتراضی خود را نسبت به این سند ارائه کنند و نهایتاً تا دو هفته آینده، لوایح سیاستی با ساختار مشخص شامل شرح مشکل، راه‌حل‌های پیشنهادی دارای زمان‌بندی، برآورد بودجه و تعیین نهاد مسئول تدوین شود. 🔷معاون کمیته‌های خانه هم‌افزایی انرژی و آب گفت: در این جلسه تأکید شد که حل ریشه‌ای معضل کشف‌رود، صرفاً با ساخت تصفیه‌خانه‌های منفرد ممکن نیست و لازم است هرچه سریع‌تر «کمیته مدیریت جامع حوزه آبخیز» برای رسیدگی هم‌زمان به مسائل آب و فاضلاب با رویکردی یکپارچه تشکیل شود. 📡 @wesh_ir | سایت

🔰سند ساماندهی و احیا کشف‌رود مبنای سیاست‌گذاری شد 💠در این نشست با اجماع حاضران، مسئله ساماندهی رودخانه کشف‌رود در مجاورت شهر مشهد، مسئله‌ای چندبعدی و دارای ذی‌نفعان متعدد شناخته شد. بر همین اساس مقرر گردید “سند احیا و ساماندهی کشف‌رود” که توسط خانه هم‌افزایی انرژی و آب با مشارکت کلیه دستگاه‌های ذی‌ربط و طی دو سال کار کارشناسی تدوین شده است و شامل شبکه چالش‌ها و شبکه راهکارهای اجرایی و مطالعاتی است، به‌عنوان مبنای اصلی سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و اجرای طرح‌های ساماندهی کشف‌رود در محدوده شهر مشهد قرار گیرد. ⭕️همچنین بر این مبنا، تمامی دستگاه‌های عضو جلسه موظف شدند حداکثر ظرف مدت یک هفته از تاریخ ابلاغ صورت‌جلسه، نظرات تکمیلی، پیشنهادهای اصلاحی و موارد اعتراض خود را نسبت به مفاد، راهکارها، اولویت‌بندی‌ها و دستگاه‌های متولی مندرج در این سند به‌صورت مکتوب به خانه هم‌افزایی ارسال کنند. 🔰تدوین لوایح سیاستی طی دو هفته ⭕️در ادامه جلسه مقرر شد خانه هم‌افزایی انرژی و آب، پس از دریافت نظرات دستگاه‌ها (بر اساس مصوبه نخست)، حداکثر ظرف یک هفته، لوایح سیاستی نهایی را تدوین کرده و برای تصویب نهایی در جلسه آتی، که دو هفته پس از ابلاغ این صورت‌جلسه برگزار خواهد شد، ارائه کند. این لوایح قرار است با ساختاری مشخص، شامل تشریح مسئله، راه‌حل‌های پیشنهادی، زمان‌بندی اجرا، برآورد منابع مالی موردنیاز و تعیین دستگاه‌های مسئول باشد تا از تکرار تجربه شکست‌خورده توافق‌نامه ۱۳۹۸ جلوگیری شود. 📡 @wesh_ir | سایت

⭕️تشکیل کمیته‌های تخصصی برای مدیریت جامع حوضه آبخیز 💠از دیگر مصوبات این نشست، تکلیف دبیرخانه سازگاری با کم‌آبی استان بود که با همکاری دستگاه‌های ذی‌ربط، در اسرع وقت نسبت به راه‌اندازی کمیته‌های تخصصی با محورهای مدیریت جامع حوزه آبخیز کشف‌رود، بررسی ابعاد حقوقی و قضایی و تشدید جرائم مرتبط با برداشت‌های غیرمجاز و آلودگی و بررسی بیلان و آینده‌پژوهی منابع و مصارف آب در محدوده کشف‌رود اقدام نماید. ⚠️هدف از تشکیل این کمیته‌ها، ایجاد سازوکاری پایدار برای هم‌افزایی میان نهادهای مسئول، پرهیز از تصمیم‌گیری‌های جزیره‌ای و فراهم کردن زمینه اجرای یکپارچه برنامه‌های احیا و ساماندهی کشف‌رود است. 🔷در پایان، حاضران ضمن تأکید بر لزوم کنارگذاشتن توافق‌نامه شکست‌خورده گذشته، بر تدوین سند جدید احیا و ساماندهی کشف‌رود، ایجاد مدیریت واحد حوزه آبخیز و نظارت قضایی بر اجرای مصوبات توافق کردند. 📡 @wesh_ir | سایت

جناب آقای مهندس حمید ایزدی عضو محترم هیئت مدیره ومدیرعامل سابق خانه هم‌افزایی انرژی و آب ◼️بدین‌وسیله فوت پدر همسر گرامیتان را به جنابعالی و خانواده محترم تسلیت عرض نموده و از خداوند متعال برای آن مرحوم طلب آمرزش و مغفرت می‌نماییم.🥀 📡 @wesh_ir

⬛️سالروز شهادت شهادت نهمین اختر تابناک آسمان امامت و ولایت حضرت جوادالائمه علیه السلام تسلیت باد. 📡 @wesh_ir

📊اینفوگرافی نخستین جلسه کمیته کشف‌رود دبیرخانه دائمی سازگاری با کم‌آبی 🔰شکست توافق‌نامه ۱۳۹۸، چالش حکمرانی چندگانه و ضرورت مدیریت جامع حوزه آبخیز 📌حکمرانی چندگانه؛ ریشه بحران کشف‌رود 🔷ملکی، نماینده دادستان مشهد، با تأکید بر تداوم مشکلات پس از دو دهه گفت: تعارض منافع و حکمرانی چندگانه میان دستگاه‌ها عامل اصلی وضعیت کنونی است و باید با ترک فعل‌ها برخورد قضایی شود. 📌اختلاف دستگاه‌ها بر سر پروژه تصفیه‌خانه سپتاژ 🔷مرتضوی نماینده شهرداری مشهد، توقف پروژه سپتاژ را ناشی از عمل نکردن سایر دستگاه‌ها به تعهدات دانست و گفت تمرکز تصفیه‌خانه در یک نقطه و هزینه بالای حمل، باعث می‌شود تانکرها تخلیه فاضلاب را در نقاط غیرمجاز انجام دهند. 📌پاسخ آبفا؛ توقف پروژه نتیجه عمل نکردن سایر نهادها 🔷ناصح نماینده شرکت آب و فاضلاب مشهد، تأکید کرد آبفا اقدامات اجرایی پروژه را پیش برده اما به‌دلیل اجرا نشدن تعهدات سایر دستگاه‌ها و نبود اعتبارات، پروژه متوقف شده است. او همچنین ترکیب سپتاژ با فاضلاب شهری را از نظر فنی و زیست‌محیطی غیرممکن دانست. 📌توافق‌نامه ۱۳۹۸ شکست خورده است 🔷علوی‌مقدم رئیس پژوهشکده محیط‌های خشک دانشگاه آزاد مشهد، گفت: توافق‌نامه کشف‌رود عملاً شکست خورده و حل مسئله نیازمند بازگشت دستگاه‌ها به اجرای دقیق وظایف قانونی با نظارت قضایی و محیط‌زیستی است. 📌تبدیل خرد جمعی به سیاست اجرایی 🔷داوری رئیس پژوهشکده آب و محیط‌زیست دانشگاه فردوسی، تأکید کرد جلسات باید از سطح بحث‌های جاری عبور کرده و به تدوین سیاست، برنامه اجرایی و سازوکارهای پایش برای مدیریت کشف‌رود منجر شود. 📡 @wesh_ir | سایت

به گزارش روزنامه شهرآرا پس از بی‌نتیجه‌ماندن تفاهم‌نامه سال 1398، خانه هم‌افزایی انرژی و آب استان از تدوین سند جدیدی برای سامان‌دهی کشف‌رود خبر داد؛ 🔰بحران کشف‌رود در گرداب وعده‌ها 💠به گزارش روزنامه شهرآرا-بیش از دو دهه از عمر یکی از جدی‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی مشهد می‌گذرد. چالشی که در گذر زمان هرازچندگاهی به سر تیتر خبرها تبدیل و باز در میان هیاهوی خبرهای دیگر به فراموشی سپرده می‌شود. معضل کشف‌رود که گاهی از آن به‌عنوان سرطان یاد می‌شود و گاهی لکه‌سیاهی که در قلب حاشیه شهر مشهد، شیوع بسیاری از بیماری‌ها را رقم زده است. تخلیه شبانه فاضلاب‌های شهری، آلودگی محصولات کشاورزی و در حداقل‌ترین آسیب‌ها، لکه سالکی که بر روی صورت کودکان حاشیه شهر به‌دلیل شیوع حشرات موذی در گرمای تابستان، جا خشک می‌کند. با این حال، مسئولان در تمام این دو دهه از پیگیری و تلاش برای سامان‌دهی کشف‌رود صحبت کرده‌اند. آبان سال98 بود که شش دستگاه اجرایی پای تفاهم‌نامه‌ای را امضا زدند که این رودخانه از وضعیت بحرانی خارج شود. با این حال با گذشت زمان، این توافق نیز گرهی را باز نکرد. چند ماه پیش بود که نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی با اشاره به این بحران، هشدار داد که مسئولان برای درک عمق این فاجعه، مدتی در حاشیه شهر زندگی کنند. با این حال این هشدارها نیز در عمل هیچ اتفاق خاصی را رقم نزد. 📡 @wesh_ir | شهرآرا