‌است و عقل اول واحد نیست و لذا ممکن است از او کثیر صادر شود، کفایت می کند‌‌ ‌‌ولو تثلیث و تربیع جهات در عقل اول غلط باشد.‌ ‌‌مطلب دیگر این است که: کیفیت وقوع کثرت در عالم چگونه است و چطور کثرت‌‌ ‌‌شروع شده است؟‌ ‌‌البته این مطلب دیگری است و ربطی به جواب اشکال ندارد ولو حکما در اعتبار‌‌ ‌‌جهات کثرت اشتباه هم کرده باشند جواب تمام است.‌ ‌‌و بالجمله: وقوع کثرت در عالم به نحوی که گفتیم حاصل گردیده تا به عقل عاشر‌‌ ‌‌و فلک نهم رسیده است.‌ ‌‌البته کسی حق دارد بگوید: از عقل عاشر هم یک نفس صادر می شد و به این‌‌ ‌‌ترتیب سرانجام کثرات عرضیه تولید نمی شد.‌ ‌‌جواب این است که: عقل عاشر، هیولی و مادۀ اُولی را صادر کرده است که به‌‌ ‌‌واسطۀ حرکت افلاک که حرکت دوریه غیر متناهی است، قابل انفعالات و استعدادات‌‌ ‌‌غیر محدود است. وقتی مادۀ قابل انفعالات و استعدادات غیر متناهی با مربی فعالی که‌‌ ‌‌تأثیر آن غیر متناهی است جمع شدند، با تربیت وی استعدادات از قوه به فعلیت رسیده‌‌ ‌‌و در عالم، کثرات عرضیه و اختلافات واقع می شود.‌ ‌‌این حاصل گفتۀ مشائین بود.‌ ‌‌مشائین به اتحاد عاقل و معقول قائل نبوده‌‌و تعقل عقل اول نسبت به مبدأ و ذات‌‌ ‌‌و ماهیت خود را به صور ارتسامیه می دانند ‌‌و آن صور ارتسامیۀ تعقلات مختلف را، منشأ صدور کثرات مختلف می دانند و‌‌ ‌‌چون آنها به علم ارتسامی قائل هستند، اصلاً ممکن است بگویند کثرات بدون واسطه‌‌ ‌‌طبق صور مرتسمۀ علمیه از حضرت حق صادر می شود. بلی آنها صور مرتسمۀ علمیه‌‌ ‌‌باری را متکثر و از ذات منفصل می دانند.‌ ‌‌ @ALTAFHIM

عقول عشره، یادگاری از هیئت قدیم‌ ‌‌یک جهت تنبیهی در مسأله باقی مانده و آن این است که چرا عقول را منحصر به‌‌ ‌‌عقول عشره دانسته اند؟‌ ‌‌علت آن ازدواج نمودن عقل حکیم با رصد مترصدین و جمع شدن عقل وی و‌‌ ‌‌رصد منجم است؛ زیرا اگر حکیم به عقل حِکْمی خود اکتفا کند عقول را غیر متناهی‌‌ ‌‌می بیند؛ چنانکه اشراقیون که رصد را در نظر نگرفته اند، قائل شده اند به اینکه عقول‌‌ ‌‌غیر متناهی است،‌‌ولی مثل شیخ الرئیس چون اهل رصد بوده و به عقیدۀ منجمین نُه‌‌ ‌‌فلک دیده است به عقول عشره قائل شده است.‌‌ ‌‌بنابراین: از زمانی که افلاک تسعه را باطل دانسته اند عشریت عقول هم از بین‌‌ ‌‌رفته است

حل اشکال بنابر طریقۀ مشائین‌ ‌‌جوابی که می توان از طرف مشائین داد این است که اگر تسلسل به عالم افلاک‌‌ ‌‌منتهی شود اشکالی باقی نمی ماند؛‌‌زیرا اگر ثابت شود که عقول و افلاک ازلی و ابدی‌‌ ‌‌می باشند و معنای حادث آن نیست که متکلم می گوید که باید برهه ای از زمان بگذرد و‌‌ ‌‌بعد حادث شود، در عالم افلاک دو وجهه خواهد بود:‌ ‌‌الف: وجهۀ «یلی الرب» که به این وجهه، غیر متغیر و غیر حادث است.‌ ‌‌ب: وجهۀ «یلی الطبیعه» که به این وجهه، حادث و متغیر است.‌ ‌‌تفصیل پاسخ به این نحو است که: افلاک دارای یک حرکت دوریه می باشند که‌‌ ‌‌این حرکت دوریه همیشگی و ثابت است و از ازل تا ابد این حرکت هست و این‌‌ ‌‌حرکت حرکت واحده است؛ زیرا اگر حرکت، حرکت مستقیم باشد، چون ثابت شده‌‌ ‌‌که عالم اجسام متناهی است لذا متحرک از روی همان خطی که رفته است در انتها‌‌ ‌‌برمی گردد و رفتن و برگشتن دو حرکت حساب می شود؛ زیرا در انتهای خط، نقطه پیدا‌‌ ‌‌می شود و همین نقطه سبب سکون می شود و اگر فلک به شکل دیگری غیر از دایره‌‌ ‌‌ولو به شکل بیضی حرکت کند ـ چون بیضی از محیط چهار مربع تشکیل می یابد ـ‌‌ ‌‌چهار نقطه حاصل می شود، پس چهار حرکت حساب می شود و موجب سکون‌‌ ‌‌می گردد.‌ ‌‌مگر بگوییم: در بیضی هم نقطه ای که موجب سکون باشد نیست و حرکت‌‌ ‌‌بیضی شکل هم مثل حرکت دوریه است که هرچه فلک بگردد ـ چون دایره،‌‌ ‌‌مبدأ و منتها ندارد ـ حرکت بدون وقفه و سکون خواهد بود و یک حرکت.....

‌‌حساب می شود. حال چون این حرکت که موجود واحد است حادث و متغیر‌‌ ‌‌نیست و به آن نمی شود متغیر و حادث گفت؛ لذا به این وجهه ربط به قدیم و‌‌ ‌‌ثـابت دارد.‌ ‌‌خلاصه: بعضی از موجودات ازلی و ابدی بوده و متغیر نمی باشند و بعضی حادث‌‌ ‌‌و متغیر هستند و بعضی برزخ بین آن دو می باشند که نمی توان به آنها قدیم و ازلی و‌‌ ‌‌ابدی گفت و نمی توان به آنها حادث و متغیر گفت؛ نه ثابت هستند و نه لاثابت و نه‌‌ ‌‌حادث و نه قدیم. چنین موجودی عبارت از حرکت افلاک است که چون حرکت‌‌ ‌‌دوریه است؛ لذا نقطۀ زاویه ندارد تا موجب سکون باشد و بیش از یک حرکت‌‌ ‌‌حساب شود. پس یک حرکت ثابت است و به این جهت ثبات و استمرار، به ثابت‌‌ ‌‌قدیم مربوط است. حرکت افلاک یک جهت و وجهۀ «یلی الطبیعه» هم دارد؛ زیرا‌‌ ‌‌هنگامی که افلاک حرکت می کنند تمام چیزهایی را که در جوف آنهاست نیز به حرکت‌‌ ‌‌درمی آورند و در این حرکت است که فیض از عقل فعال ازلاً و دائماً به افلاک می رسد‌‌ ‌‌و چون بین افلاک و آنچه در جوف آنهاست یک وضع و مقابله ای است که به مناسبت‌‌ ‌‌حرکت افلاک تغییر و تبدیل می یابد؛ لذا به واسطۀ حرکت افلاک آنچه در جوف افلاک‌‌ ‌‌است به فیض عقل فعال قرب و بعد پیدا می کنند، مثل اینکه یک چشمۀ بذل و عطا‌‌ ‌‌باشد و فقرا دست به سوی آن دراز کرده و هرکدام که از جلوی آن می گذرند عطایی‌‌ ‌‌دریافت نموده و کفی از آب حیات پر کنند.‌ ‌‌از جهت وضعی که حرکت افلاک با آنچه در جوف افلاک است پیدا می کند‌‌ ‌‌می توان جهت حدوث و تغیر در آن قائل شد پس حرکت به واسطۀ این وجهه حادث‌‌ ‌‌و متغیر است و به واسطۀ وجهۀ «یلی الرب» ثابت است و ثبات دارد. پس این موجود،‌‌ ‌‌که برزخ بین حادث و قدیم و ثابت و متغیر است، واسطۀ ربط حادث به قدیم و متغیر‌‌ ‌‌به ثابت است.‌ ‌‌ @ALTAFHIM

هرگزم نقشِ تو از لوحِ دل و جان نَرَوَد هرگز از یادِ من آن سروِ خرامان نَرَوَد @ALTAFHIM

#فیلسوف | ۱۰۰ فیلسوف برتر (۸) 🔰 افلاطون [Plato] افلاطون شاگرد سقراط و بنیان‌گذار اولین دانشگاه جهان به نام «آکادمی» بود که تأثیری شگرف بر تاریخ تفکر غرب گذاشت. هیچ فیلسوفی به اندازهٔ او بر جریان فلسفهٔ غرب تأثیر نگذاشته است. به‌گونه‌ای که ردپای هر مسئلهٔ فلسفی را می‌توان در نوشته‌های او یافت. فلسفهٔ افلاطون بیشتر حول یک نظریهٔ محوری می‌چرخد: نظریهٔ مُثُل یا صور. از نظر او، جهانی که ما با حواس خود تجربه می‌کنیم، فریبنده و ناقص است، زیرا فقط آنچه ابدی و تغییرناپذیر است، واقعی و حقیقی به‌شمار می‌رود. به باور افلاطون، جهانی دیگر وجود دارد به نام جهان مُثُل که حقایق ابدی و ثابت اشیاء در آنجا جای دارند. این مُثُل، قالب اولیه همهٔ چیزهایی هستند که ما در این جهان تجربه می‌کنیم. ما در این جهان اسب‌های بسیاری می‌بینیم، اما همهٔ آنها برگرفته از یک الگوی واحد و حقیقی به نام «صورت یا مثال اسب» در جهان مُثُل هستند. نظریهٔ مُثُل فقط به اشیاء مادی محدود نمی‌شد؛ افلاطون معتقد بود مفاهیم انتزاعی مانند زیبایی، عدالت، حقیقت و حتی مفاهیم ریاضیاتی همچون عدد نیز دارای صورت‌های مثالی هستند. همین نظریهٔ مُثُل، پایه و اساس اندیشهٔ سیاسی افلاطون را نیز شکل داد. او در کتاب «جمهوری»، آرمان‌شهری را ترسیم می‌کند که توسط طبقه‌ای ویژه به نام فیلسوف‌شاهان اداره می‌شود. این حاکمان از کودکی برای حکمرانی تربیت می‌شوند و بقیهٔ مردم به دو گروه سربازان و مردم عادی (کشاورزان، صنعتگران و بازرگانان) تقسیم می‌شوند. در جامعهٔ افلاطون، شهروند ایده‌آل کسی است که بهترین استعداد خود را بشناسد و از آن در راه خدمت به جامعه بهره گیرد، بی‌آنکه از وظیفهٔ خود منحرف شود. در این نظام، خبری از آزادی‌ یا حقوق فردی نیست؛ همه‌چیز زیر نظرِ دقیق فیلسوف‌شاه کنترل می‌شود تا مبادا به خیر کل جامعه لطمه‌ای وارد شود. افلاطون معتقد بود همهٔ جوامع موجود، نسخه‌های ناقصی از آن جامعهٔ آرمانی هستند، زیرا خیر همگان را تأمین نمی‌کنند. به باور او، اگر چنین جامعهٔ آرمانی تحقق یابد، از همهٔ همسایگان خود نیرومندتر و در برابر هر دشمنی شکست‌ناپذیرتر خواهد بود. از همه مهم‌تر، در چنین جامعه‌ای همه شهروندان از عدالت بهره‌مند می‌شوند؛ زیرا جایگاه هر شهروندی متناسب با شایستگی‌ و توانایی‌اش مشخص می‌شود و همگی برای منفعت و خیر همگانی می‌کوشند. مصطفی بسمل 📚 Philip Stokes, Philosophy: 100 Essential Thinkers ➖➖➖@ALTAFHIM

❌ لحظه ورود پیکر مطهر شهیده زهرا محمدی گلپایگانی نوه رهبر شهید انقلاب به مصلی تهران اَللّہُـمَّ عَجِّل‌لوَلیِّڪَ‌الفَرَج وَالْـعافِیَة وَ النَٓصْرَ @ALTAFHIM