📘 نقش دیسپچر در زنجیره بقا
🎯 هدف دوره
آشنایی با نقش حیاتی دیسپچر در افزایش شانس بقا در ایست قلبی خارج بیمارستانی (OHCA)
🧠 بخش اول: زنجیره بقا (Chain of Survival)
تشخیص سریع ایست قلبی
شروع فوری CPR
دفیبریلاسیون سریع (AED)
احیای پیشرفته
انتقال سریع به بیمارستان
🎧 بخش دوم: نقش دیسپچر
✅ تشخیص ایست قلبی در کمتر از ۶۰ ثانیه
بررسی سطح هوشیاری
بررسی تنفس طبیعی
تشخیص تنفس آگونال
✅ ارائه دستورالعمل CPR تلفنی (Dispatcher-assisted CPR)
اپراتور باید:
تماسگیرنده را آرام کند
نحوه فشار سینه را آموزش دهد
ریتم 100–120 در دقیقه را هدایت کند
تا رسیدن EMS تماس را قطع نکند
🚑 بخش سوم: اعزام همزمان
اعزام First Responder
فعالسازی آمبولانس ALS
اطلاعرسانی به نزدیکترین AED
⏱ اهمیت زمان
هر دقیقه تأخیر در شروع CPR: تا ۱۰ درصد کاهش شانس بقا
👥 اهداف عملیاتی
کاهش زمان تشخیص
کاهش زمان شروع CPR
افزایش درصد CPR قبل از رسیدن آمبولانس
افزایش بقای بیمار با عملکرد عصبی مناسب
📊 شاخصهای ارزیابی عملکرد
زمان پاسخ دیسپچ
درصد تشخیص صحیح ایست قلبی
نرخ ارائه دستورالعمل CPR
زمان رسیدن
https://eitaa.com/emsedu
📗گایدلاین فوریه ۲۰۲۶ انجمن قلب آمریکا (AHA) در مدیریت درمان آمبولی ریه
https://eitaa.com/emsedu
Pulmonary Embolism (PE)
EMS Role – Updated Prehospital Perspective 2026
🔴 تعریف (Definition)
آمبولی ریه زمانی رخ میدهد که یک جسم خارجی – اغلب لخته خون – در یکی از شاخههای شریان ریوی گیر کرده و جریان خون به بخشی از ریه را مسدود کند.
در EMS، PE یک علت مهم:
هیپوکسی ناگهانی
شوک انسدادی
و ایست قلبی PEA محسوب میشود.
🔎 منبع لختهها (Source of Emboli)
اکثر موارد از ترومبوز عمقی وریدی (DVT) در اندام تحتانی منشأ میگیرند.
سایر منابع:
وریدهای لگنی
وریدهای کلیوی
اندام فوقانی
دهلیز یا بطن راست
📌 وقتی لخته جدا شود:
Venous system → Right heart → Pulmonary artery
این فرآیند را Thromboembolism مینامیم.
🫀 پاتوفیزیولوژی (Pathophysiology)
1️⃣ اثر همودینامیک (Circulatory Impact)
انسداد شریان ریوی باعث:
افزایش Afterload بطن راست
اتساع RV
جابجایی سپتوم بین بطنی
کاهش پرلود بطن چپ
کاهش Cardiac Output
افت فشار خون
شوک انسدادی
در PE وسیع → نارسایی حاد RV علت اصلی مرگ است.
2️⃣ اثر تنفسی (Respiratory Impact)
ایجاد Ventilation-Perfusion mismatch
آلوئولها تهویه دارند اما پرفیوژن ندارند
هیپوکسی
کاهش ETCO₂ به دلیل کاهش جریان خون ریوی
تاکیپنه جبرانی
⚠ شدت بیماری (Severity Classification)
Massive PE
انسداد شریان اصلی یا لوبار
افت فشار پایدار
علائم شوک
خطر بالای ایست قلبی
Submassive / Moderate PE
فشار نرمال ولی شواهد strain بطن راست
Low-risk PE
پایدار همودینامیک
در EMS تمرکز روی شناسایی Massive PE است.
🩺 علائم بالینی (Clinical Presentation)
تنفسی:
Dyspnea ناگهانی یا تدریجی
تاکیپنه
سرفه خشک
Hemoptysis (کمتر شایع)
درد قفسه سینه:
Pleuritic pain
تشدید با دم عمیق
قلبی–عروقی:
سنکوپ
تغییر سطح هوشیاری
علائم شوک
علائم DVT:
تورم یکطرفه پا
درد ساق
گرمی و قرمزی موضعی
🚨 عوامل خطر (Risk Factors)
Immobilization
جراحی اخیر
سفر طولانی
بارداری
OCP
سیگار
سابقه DVT یا PE
سرطان
🔍 ارزیابی فیزیکی (Physical Exam)
Vital Signs:
Tachycardia
Tachypnea
Hypotension (در massive PE)
Skin:
Pale
Diaphoretic
Cyanotic (در موارد شدید)
Cardiac:
JVD
Signs of RV failure
Lungs:
اغلب clear
گاهی crackles خفیف
📊 مانیتورینگ در EMS
1️⃣ Pulse Oximetry
SpO₂ پایین نشاندهنده هیپوکسی است.
2️⃣ Waveform Capnography
Low ETCO₂ + waveform نرمال
به نفع کاهش پرفیوژن ریوی است.
📌 در Massive PE: ETCO₂ ↓ RR ↑
3️⃣ ECG Findings
Sinus tachycardia (شایعترین)
New Atrial fibrillation
RBBB
T-wave inversion V1–V4
Pattern S1Q3T3 (نادر ولی کلاسیک)
🚑 مدیریت پیشبیمارستانی (Prehospital Management)
هدف: حفظ اکسیژناسیون
حفظ پرفیوژن
انتقال سریع به مرکز مناسب
1️⃣ اکسیژن درمانی
هدف: SpO₂ ≥ 94%
Nasal cannula
Non-rebreather mask
2️⃣ CPAP
فقط در بیمار Normotensive
❌ در Hypotension ممنوع
چون preload را کاهش میدهد و وضعیت RV را بدتر میکند.
3️⃣ تهویه با فشار مثبت
Low tidal volume
Capnography guided
اجتناب از PEEP بالا
4️⃣ دسترسی وریدی
Large bore IV
⚠ مایعدرمانی محدود
Fluid overload → تشدید نارسایی RV
5️⃣ وازوپرسور
در صورت Hypotension:
داروی انتخابی: Norepinephrine
هدف: MAP ≥ 65 mmHg
6️⃣ در ایست قلبی ناشی از PE
الگوریتم PEA
کیفیت بالای CPR
انتقال سریع برای thrombolysis یا ECMO در صورت امکان
🏥 انتقال و درمان قطعی
Destination: مرکز tertiary با توانایی:
CT angiography
Thrombolysis
Catheter thrombectomy
Surgical embolectomy
ECMO
داروها در بیمارستان:
Heparin
Alteplase (در massive PE)
⚡ نکات کلیدی EMS 2026
✔ PE یک تشخیص بالینی در پیشبیمارستان است
✔ به hypotension بدون علت واضح شک کنید
✔ ETCO₂ پایین با RR بالا هشدار است
✔ مایع زیاد ندهید
✔ CPAP در شوک ممنوع
✔ انتقال سریع مهمتر از مداخلات غیرضروری است
https://eitaa.com/emsedu
تغییرات پروتکل سکته مغزی و تشنج در تریاژبهمن 1404.pdf
حجم:
451.3K
تغییرات کد ۷۲۴ (سکته مغزی) از FAST به BEFAST از طرف سازمان اورژانس کشور:
Balance:
از دست دادن ناگهانی تعادل و اختلال در راه رفتن
Eays:
تاری دید، کوری و دوبینی یک یا دو طرفه بدون شواهد تحریکی مانند تروما، خارش، سوزش، درد و اشک ریزش
Face:
غیر قرینگی و کج شدن صورت
Arms:
ضعف یا فلج یکطرفه اندام فوقانی یا تحتانی
Speech:
اختلال در تکلم و تکلم بی ربط بصورت ناگهانی
Time:
زمان شروع علائم کمتر از ۲۴ ساعت
توجه داشته باشید زمان چهار و نیم ساعت فقط برای تجویز ترومبولیتیک در درگیری عروق ریز می باشد و ترومبکتومی PPCI تا ۲۴ ساعت برای رفع انسداد عروق بزرگتر قابل انجام می باشد.
نکته ۱ در موارد wave up stroke:
که بیمار قبلا سالم بوده و با علائم نورولوژیک بیدار می شود، مانند سایر موارد کد سما فعال گردد.
نکته۲: توجه داشته باشید که محدودیت سنی کد سما برداشته شده و بیماران در هر سنی از کودکی تا سالمندی بر اساس مثبت شدن پروتکل BEFAST، کد سما در نظر گرفته می شود
لذا همکاران تریاژ تلفنی در اخذ ماموریت ها و عملیات در اعلام کد ۷۲۴ به این نکات مهم توجه داشته باشند.
https://eitaa.com/emsedu
پروتکل آفلاین مرداد_241006_011146 (1).pdf
حجم:
3.6M
📌آخرین ویرایش پروتکل های آفلاین
👆👆👆
خطرناکترین شکل قدرت، نه در هیولاها که در آدمهای عادی است؛ آنها که فقط اطاعت میکنند و فکر نمیکنند.
👤 هانا آرنت
🚑 🧰 کاردیوورژن سینکورنایز (Synchronized Cardioversion)
یک تکنیک درمانی است که برای بازگرداندن هدایت الکتریکی طبیعی قلب، بهویژه در گره SA (Sinoatrial Node)، در بیماران مبتلا به تاکیآریتمیهای ناپایدار استفاده میشود.
در شرایطی مانند فلاتر دهلیزی، فیبریلاسیون دهلیزی و SVT، اگر بیمار دچار ریتم تاکیکارد ناپایدار باشد، انجام کاردیوورژن سنکرون (سینکورنایز) ممکن است اندیکاسیون داشته باشد.
این روش عمدتاً در بیمارانی استفاده میشود که ریتم قلبی سازمانیافته (organized rhythm) دارند اما از نظر همودینامیک ناپایدار هستند.
موارد کاربرد شامل:
💓 SVT (تاکیکاردی فوقبطنی)
💓 فیبریلاسیون دهلیزی و فلاتر دهلیزی
💓 تاکیکاردی بطنی (VT) با نبض
حالا درباره کاردیوورژن غیرسنکرون(آسینکورنایز) (Unsynchronized Cardioversion) که با نام دفیبریلاسیون (Defibrillation) شناخته میشود صحبت کنیم.
در این روش، شوک الکتریکی بدون هماهنگی با چرخه قلب و بهصورت تصادفی در هر لحظه از سیکل قلبی داده میشود.
این روش معمولاً برای بازگرداندن هدایت طبیعی قلب در بیمارانی استفاده میشود که دچار:
تاکیکاردی بطنی بدون نبض (VT بدون نبض)
یا فیبریلاسیون بطنی(VF)
هستند؛ ریتمهایی که قادر به ایجاد نبض مؤثر نمیباشند.
موارد کاربرد:
💓 فیبریلاسیون بطنی (V-Fib)
💓 تاکیکاردی بطنی بدون نبض (Pulseless V-Tach)
🔎 تفاوت اصلی بین کاردیوورژن سنکرون و غیرسنکرون (دفیبریلاسیون):
تفاوت کلیدی در زمانبندی شوک است:
در کاردیوورژن سنکرون، شوک همزمان با کمپلکس QRS (روی موج R) داده میشود.
در دفیبریلاسیون (غیرسنکرون)، شوک بدون توجه به زمان خاصی از چرخه قلب و در هر لحظهای از سیکل قلبی اعمال میشود.
https://eitaa.com/emsedu