بسم الله الرحمن الرحیم به پایگاه اخلاق هوش مصنوعی خوش آمدید این کانال، رسانۀ همراه پایگاه پژوهشی «اخلاق هوش مصنوعی» است و با هدف دسترسی سریع‌تر پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان به محتوای علمی این حوزه فعالیت می‌کند. در اینجا منتشر می‌شود: ◾️ گزارش و تحلیل مقالات پژوهشی ایران و جهان ◾️ معرفی کتاب‌ها و منابع علمی ◾️ مفاهیم و واژه‌های تخصصی اخلاق هوش مصنوعی ◾️ یادداشت‌ها و تحلیل‌های اختصاصی ◾️ اخبار، مقررات و رویدادهای مهم علمی ◾️ مطالعات اخلاق اسلامی و هوش مصنوعی متن کامل، منابع و اطلاعات کتاب‌شناختی مطالب در وب‌سایت پایگاه در دسترس است. 🌐 ethicsai.ir پایگاه اخلاق هوش مصنوعی | EthicsAI

✍️ یادداشت دو مسیر ضروری برای توسعۀ پژوهش‌های اخلاق هوش مصنوعی در ایران پژوهش‌های اخلاق هوش مصنوعی در فضای بین‌المللی بیش از دو دهه است که گسترش یافته‌اند؛ اما در ایران، بخش عمدۀ توجه جدی به این حوزه به چند سال اخیر بازمی‌گردد. همین فاصله، یک پرسش مهم را پیش روی پژوهشگران قرار می‌دهد: مطالعات اخلاق هوش مصنوعی در ایران باید چه مسیری را طی کند؟ به نظر می‌رسد دو مسیر باید هم‌زمان دنبال شوند: 🔹 نخست، رسیدن به لبۀ دانش و شناخت دقیق ادبیات بین‌المللی. بدون اطلاع از پژوهش‌ها، نظریه‌ها و مناقشاتی که تاکنون شکل گرفته‌اند، ناچار بسیاری از مسائل را دوباره از نقطۀ صفر آغاز خواهیم کرد. 🔹 دوم، مواجهۀ مستقل با مسائل بر اساس مبانی و ظرفیت‌های اخلاق اسلامی. اگر قرار است رویکرد اسلامی سهمی واقعی در اخلاق هوش مصنوعی داشته باشد، نباید به افزودن چند مفهوم دینی به مسائل موجود محدود شود؛ بلکه باید در تشخیص مسئله، تبیین مبانی، ارزیابی اخلاقی و ارائۀ راه‌حل نقش ایفا کند. اما تمرکز یک‌جانبه بر هرکدام نیز مسئله‌ساز است: صرفاً دنبال‌کردن ادبیات بین‌المللی، خطر تبدیل پژوهش‌های داخلی به بازتولید و ترجمه را دارد؛ و حرکت از مبانی اسلامی بدون شناخت دقیق دانش و مسائل روز، می‌تواند به پژوهش‌هایی ضعیف و غیررقابت‌پذیر منتهی شود. مسیر مطلوب، ترکیب سنجیدۀ این دو جهت است؛ ترکیبی که خود به یک بحث روش‌شناختی جدی نیاز دارد. 🔗 متن کامل یادداشت در پایگاه اخلاق هوش مصنوعی 🌐 ethicsai.ir

🔎 مفهوم | نظارت انسانی Human Oversight هر جا تصمیم‌گیری یا تصمیم‌سازی به هوش مصنوعی واگذار می‌شود، یک پرسش مهم مطرح است: انسان تا چه اندازه واقعاً می‌تواند بر عملکرد سامانه نظارت و در آن مداخله کند؟ «نظارت انسانی» به سازوکارها و اختیاراتی گفته می‌شود که امکان پایش عملکرد هوش مصنوعی، ارزیابی خروجی آن و مداخلۀ انسان در صورت خطا، خطر یا پیامد نامطلوب را فراهم می‌کنند. اما صرف حضور یک انسان در فرایند کافی نیست. اگر ناظر نتواند محدودیت‌های سامانه را بفهمد، خروجی آن را مستقلاً ارزیابی کند یا در صورت لزوم تصمیم را رد، اصلاح یا متوقف کند، نمی‌توان از نظارت انسانی مؤثر سخن گفت. ازاین‌رو، این مفهوم با مسائلی مانند عاملیت انسانی، مسئولیت، پاسخ‌گویی، شفافیت و ایمنی هوش مصنوعی ارتباط مستقیم دارد و به‌ویژه در کاربردهای پرخطر مانند پزشکی، استخدام، اعتبارسنجی و تصمیم‌های اداری اهمیت پیدا می‌کند. 🔗 تعریف کامل، توضیح کاربردی و مفاهیم مرتبط در واژه‌نامۀ پایگاه 🌐 ethicsai.ir #اخلاق_هوش_مصنوعی #واژه_نامه #نظارت_انسانی