دکتر سعیدرضا عاملی: 📌تنگه هرمز و باب‌المندب؛ قدرت اقتصادی بازدارنده از جنگ/ شاهراه‌های طلایی انرژی که بر اقتصاد جهان اثرگذارند دکتر سعیدرضا عاملی، استاد گروه ارتباطات و مطالعات جهانی دانشگاه تهران و عضو فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران، در یادداشتی تحلیلی به تبیین جایگاه راهبردی تنگه هرمز و باب‌المندب به عنوان «قدرت اقتصادی بازدارنده» پرداخت و تأکید کرد: «اقتدار جهانی ایران در گرو اقتدار دفاعی از یک سو و اقتدار اقتصادی با مدیریت تنگه هرمز و مدیریت باب‌المندب توسط هم‌پیمانان حقیقی خود در منطقه است.» 🔸🔹تنگه هرمز؛ مرکز ثقل رقابت‌های ژئوپلیتیک جهانی عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با استناد به دیدگاه‌های ژئوپلیتیک نوشت: «تنگه هرمز نه صرفاً یک گذرگاه دریایی، بلکه به‌مثابه مرکز ثقل رقابت‌های ژئوپلیتیک جهانی است. هرگونه بی‌ثباتی در این تنگه، فوراً امنیت انرژی جهان را مختل می‌کند. کنترل هوشمندانه بر این آبراه، نه یک اقدام تهدیدآمیز، بلکه ابزاری برای دیپلماسی و پیشبرد منافع ملی است.» 🔸🔹آمار تکان‌دهنده: ۲۰.۱ میلیون بشکه نفت در روز از هرمز رئیس شورای تحول علوم انسانی با اشاره به داده‌های مؤسسه اطلاعات انرژی آمریکا (۲۰۲۵) افزود: «جریان نفت عبوری از تنگه هرمز در سه ماهه اول سال ۲۰۲۵ به‌طور میانگین ۲۰.۱ میلیون بشکه در روز بوده که بیش از یک‌چهارم از کل تجارت دریایی نفت جهان را تشکیل می‌دهد. چین با دریافت روزانه ۵.۴ میلیون بشکه، بزرگترین مقصد نفت ترانزیت شده از هرمز است.» 🔸🔹۸۰ درصد نفت هرمز به آسیا می‌رود؛ اروپا و آمریکا بیشترین خسارت را می‌بینند دکتر عاملی با تحلیل مسیرهای انرژی تأکید کرد: «حدود ۸۰ درصد از کل نفت عبوری از تنگه هرمز، راهی بازارهای آسیا می‌شود. اگرچه سهم اتحادیه اروپا و ایالات متحده کم است، اما پیامدهای تغییر مسیر در انرژی جهان برای جبران خلاء منابع آسیا، بزرگترین خسارت را برای اروپا و آمریکا خواهد داشت.» 🔸🔹باب‌المندب؛ دروازه اشک‌ها با قدمت تمدن بشری عضو فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران با مرور تاریخچه تنگه باب‌المندب نوشت: «این آبراه به معنای "دروازه اشک‌ها"، با پهنای ۳۲ کیلومتر، دریای سرخ را به خلیج عدن و اقیانوس هند پیوند می‌دهد. با حفر کانال سوئز در ۱۸۶۹، باب‌المندب به دروازه جنوبی اصلی‌ترین مسیر تجارت میان اروپا و آسیا تبدیل گردید.» 🔸🔹تأثیر حملات انصارالله: کاهش ۶۴ درصدی ترانزیت و تغییر مسیر تاریخی کشتی‌ها دکتر عاملی با تحلیل پیامدهای تحولات یمن افزود: «حملات نیروهای انصارالله یمن به کشتی‌های تجاری در دریای سرخ، میانگین عبور روزانه کشتی‌ها از باب‌المندب را از بیش از ۷۰ فروند به تنها ۲۸ فروند کاهش داد. کشتی‌ها ناچار شدند به جای عبور از باب‌المندب و کانال سوئز، از دماغه امید نیک در جنوب آفریقا تردد کنند که این مسیر حدود دو هفته به زمان سفر می‌افزاید.» 🔸🔹۲۰ درصد تجارت جهانی LNG از هرمز عبور می‌کند رئیس شورای تحول علوم انسانی با اشاره به اهمیت گاز طبیعی مایع تأکید کرد: «سالانه حدود ۲۰ درصد از کل تجارت LNG جهان از تنگه هرمز عبور می‌کند و قطر به‌تنهایی حدود ۹۳ درصد از LNG خود را از این مسیر صادر می‌کند. همچنین بیش از ۳۰ درصد تجارت جهانی اوره از این مسیر جابه‌جا می‌شود.» 🔸🔹بازدارندگی اقتصادی؛ تنها عامل بازدارنده در برابر جنگ ظالمانه عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در جمع‌بندی یادداشت خود نوشت: «بدیهی است جبهه مقاومت اسلامی که در پی جهانی عاری از ظلم و تبعیض است، به‌دنبال فشار اقتصادی علیه مردم جهان نیست. اما متأسفانه شاهد این واقعیت هستیم که تنها عامل بازدارنده در برابر ادامه جنگ و خونریزی ظالمانه، قدرت دفاعی و قدرت اقتصادی بازدارنده است.» 🔸🔹سیاست راهبردی ایران: تعامل با همسایگان، مشروط به قطع مخاصمه با آمریکا و اسرائیل دکتر عاملی با تبیین سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران تأکید کرد: «سیاست راهبردی جمهوری اسلامی ایران، تعامل و احترام به حقوق کشورهای منطقه آسیا، همسایگان و خصوصاً همسایگان غرب و شرق و شمال ایران و کشورهای همسایه جنوبی است؛ مشروط بر اینکه دست از مخاصمه و همراهی با آمریکا و اسرائیل بردارند.» 🔸🔹جایگاه ایران در معادلات خلیج فارس؛ انکارناپذیر و کلیدی رئیس شورای تحول علوم انسانی در پایان نوشت: «درک امنیت و ثبات خلیج فارس، بدون شناخت نقش محوری و انکارناپذیر تنگه هرمز و جایگاه ویژه ایران در معادلات آن، به معنای نادیده گرفتن راهبردی‌ترین عامل اثرگذار بر پویایی و امنیت و اقتصاد خلیج فارس است.» لینک خبر @FWS_UT| کانال رسمی دانشکده مطالعات جهان