💢فقه نظامات اجتماعی: پیشنهاد راهبردی برای کاربردی کردن فقه در جامعه
✍️حجتالاسلام علی میرزایی
آموزش فقه در مدارس علمیه، عمدتاً بر پایه فقه فردی استوار بوده است؛ رویکردی که با وجود پیشینه غنی و ارزشمند خود، امروزه پاسخگوی نیازهای نوپدید جوامع اسلامی نیست. ازاینرو، ضرورت حرکت به سوی «فقه نظامات اجتماعی» بهعنوان رویکردی نو در دانش فقه، بیش از پیش احساس میشود. رهبر انقلاب در پیام خود به همایش یکصدمین سال بازتأسیس حوزه علمیه قم، بر لزوم تحول در فقه و توجه آن به نظامات اداره جامعه تأکید کردند. بر همین اساس، طراحی ساختار جدیدی برای فقه که بر پایه نظامات اجتماعی شکل گیرد، میتواند زمینهساز تحولی بنیادین در این علم باشد. در این ساختار، فقه باید به دو بخش کلی تقسیم شود: «فقه جامعه» و «فقه فرد در جامعه». در نهایت، این تغییر رویکرد میتواند به تقویت پیوند میان فقه و زندگی اجتماعی کمک کند و فقه را به یک علم کاربردی تبدیل نماید که در خدمت به جامعه و انسانها قرار گیرد.
🔗 متن کامل یادداشت: http://ijtihadnet.ir/?p=79566
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢لزوم اهتمام به آموزش و ترویج نماز با بهرهگیری از روشهای نوین و مشوّقها
✍️ پیام رهبر انقلاب اسلامی به سیودومین اجلاس سراسری نماز
بسم الله الرّحمن الرّحیم
و صلّی الله علی محمّد و آله الطّاهرین
اجلاس نماز یکی از سودمندترین گردهماییهای کشور، و روزی که این اجلاس در آن برگزار میشود، یکی از مبارکترین روزهای سال است، و این به خاطر تشخّص و برجستگی این فریضهی پُرمعنی و حیاتبخش در میان فرایض اسلامی است.
نماز آنگاه که با آداب خود همچون خشوع و دلسپاری به معبود انجام میگیرد، دل را آرام و اراده را مستحکم و ایمان را ژرف و امید را زنده میکند. و سرنوشت انسان در دنیا و آخرت، وابسته به چنین دل و چنین اراده و چنین ایمان و چنین امیدی است. این است که توصیه به نماز، در قرآن و دیگر متون دینی از دیگر توصیهها افزونتر است و چنین است که در اذانِ نماز، آن را از همهی کارها بهتر اعلام میکنند.
پدران و مادران و سپس معلّمان و معاشران و آنگاه مقرّرات و عادات زندگیِ مرتبط با نماز، در انتشار و التزام به آن نقش دارند.
دستگاههای تبلیغ دین و رجال دینی و سپس همهی متدیّنین، این را تکلیف حتمی خود بشمارند و از ابزارهای نوین و مشوّقها برای آموزش نماز و ترویج نماز و تبیین ظرافتهای پُرمعنی در نماز، و سرانجام نیاز دنیوی و اخروی هر فرد مسلمان به نماز بهرهگیری کنند.
لازم است از جناب آقای قرائتی که این نهال پُرثمر را نشانده و تا اینجا رساندهاند، صمیمانه تشکّر کنم.
والسّلام علیکم و رحمة الله
سیّدعلی خامنهای
۱۴۰۴/۷/۱۵
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
12.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📹 ببینید | فیلمی کمیاب از کنفرانس همیاری ملت عراق با حضور مرحوم آیتالله هاشمی شاهرودی، شهید حکیم، هاشمی رفسنجانی، گلپایگانی و علامه شمس الدین؛ در سال ۱۳۶۵ برای نزدیکتر کردن دو ملت ایران و عراق
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢 اسرائیل سینۀ همۀ ما را نشانه گرفته
حملۀ اسرائیل سینههای همۀ ما را نشانه گرفته است، پس باید همۀ توانها را برای جلوگیری از تجاوز بیرحمانه و دفاع از مقاومت شریف به میدان آوریم.
📜 پاسخ شهید صدر به نامۀ سید جعفر شرفالدین در پی حملۀ اسرائیل به جنوب لبنان در سال ۱۹۷۸م.
محمد باقر الصدر؛ السیرة و المسیرة، ج٣، ص۴۴۴
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢چهار نکته مهم در پیام رهبر انقلاب به سی و دومین اجلاس سراسری نماز
✍ حجتالاسلام احمدحسین شریفی
رهبر فرزانه انقلاب در پیام کوتاهی به سی و دومین اجلاس سراسری نماز (۱۵ مهر ۱۴۰۴)، ضمن تشکر از زحمات استاد محسن قرائتی که چهار دهه گذشته، نقشی بیبدیل در احیای مسأله نماز و آموزش و پژوهش و فرهنگسازی درباره نماز داشتهاند، به چهار نکته مهم و کلیدی در مورد نماز اشاره کردند:
یک. آثار و برکات فردی نماز خاشعانه و با حضور قلب: «نماز آنگاه که با آداب خود همچون خشوع و دلسپاری به معبود انجام میگیرد، دل را آرام و اراده را مستحکم و ایمان را ژرف و امید را زنده میکند. و سرنوشت انسان در دنیا و آخرت، وابسته به چنین دل و چنین اراده و چنین ایمان و چنین امیدی است.»
دو. نقش عوامل تأثیرگذار در ترویج و التزام عملی به نماز: «پدران و مادران و سپس معلّمان و معاشران و آنگاه مقرّرات و عادات زندگیِ مرتبط با نماز، در انتشار و التزام به آن نقش دارند.»
سه. تکلیف قطعی دستگاههای تبلیغی و وظیفه همه دینداران در ترویج نماز: «دستگاههای تبلیغ دین و رجال دینی و سپس همهی متدیّنین، این را تکلیف حتمی خود بشمارند.»
چهار. لزوم بهرهگیری از ابزارهای نوین در آموزش و ترویج نماز: «از ابزارهای نوین و مشوّقها برای آموزش نماز و ترویج نماز و تبیین ظرافتهای پُرمعنی در نماز، و سرانجام نیاز دنیوی و اخروی هر فرد مسلمان به نماز بهرهگیری کنند.»
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢مساله نماز در غبار سیاست زدگی!
✍دیدگاه و نظر/ حجتالاسلام محسن قنبریان
پرداختن به "مساله نماز در ایران" دچار آفت "سیاست زدگی" شده است! نه آن "سیاست" -که به تعبیر امام- اسلام همه چیزش سیاسی است! و نه "خودِ نماز" (که البته سیاسی است)؛ بلکه پرداختن به "مساله نماز خواندن ایرانیان در عهد جمهوری اسلامی"!
این دچار سیاست زدگی است!
نمایشگر وضعیت نماز خواندن و نخواندن مردم، علی القاعده پیمایشهای معتبر است؛ نه حباب های اطلاعات مجازی و حقیقی پیرامون تحلیل گر. اما همین نمایهها در سیاست زدگی موجود میافتد:
یکی روند کاهشی در برخی موارد را نشانه افول دینداری در عصر جمهوری اسلامی میخواند!
در حالیکه این تعمیم، دلالتش ناتمام است. شاخص دینداری فقط با یک عمل عبادی سنجیده نمیشود. در همین قسمِ مناسک هم بخشهایی با رشد بالا (بیش از ۸۰٪) وجود دارد.
در مقابل، کسی دیگر به خاطر عدم تضعیف نظام یا حذر از سیاه نمایی و... اصلا پیمایشها را سانسور یا زیر سؤال می برد!
در حالیکه این "سؤالی حسی" از مخاطب است که نماز میخواند یا نه؟! اگر هم پاسخ، ضریبِ محافظه کاری داشته باشد در جانب خواندن است نه نخواندن!
این دو رویکرد غلط مانع کار تحقیقی و عملی دقیق و نقطه زن درباره بهبود وضعیت نماز در جامعه میشوند! عملاً کلیشه گی و شعار زدگی جای کار نقطه زن را میگیرد!
به حسب آخرین پیمایشها (۲۲شهریور ۱۴۰۴): فقط ۱۵/۷٪ "هیچ گاه نماز نمیخوانند"! در مقابل ۴۸٪ "همیشه میخوانند".
وضعیت زنان و دختران در هردو از مردان بهتر است. نکته جالب دیگر اینکه در مجموعِ پیمایشها نسبت مستقیمی بین نماز خواندن و دوری از گناهان وجود دارد."این به خاطر تشخّص و برجستگی این فریضهی پُرمعنی و حیاتبخش در میان فرایض اسلامی است".
جایی که به تمرکز و کار جدی نیاز دارد:
۱_ روند کاهشیِ طیف "همیشه میخوانیم" از ۵۸٪ در سال۱۴۰۱ به ۴۸٪ در سال ۱۴۰۴!
همچنین روند افزایشی طیف "هیچ گاه نمیخوانیم" از ۱۱/۲٪ در سال ۱۴۰۱ به ۱۵/۸٪ در سال۱۴۰۴!
معلوم است تمام آن ۱۰٪ به طیف "هیچ گاه نمیخوانیم"، نریخته است و بیشتر آن به طیفهای وسط (کاهل نماز) ریخته است.
تحقیق و مطالعه در شناخت عوامل این ریزش میتواند موضوع پایان نامه ها و هستههای حل مساله باشد.
در پیام اخیر رهبر انقلاب هم گروههایی موظفند: "دستگاههای تبلیغ دین و رجال دینی و سپس همهی متدیّنین، این را تکلیف حتمی خود بشمارند و از ابزارهای نوین و مشوّقها برای آموزش نماز و ترویج نماز و تبیین ظرافتهای پُرمعنی در نماز، و سرانجام نیاز دنیوی و اخروی هر فرد مسلمان به نماز بهرهگیری کنند".
۲_ گزینههای وسط (بیشتر اوقات میخوانیم/ گاهی اوقات و به صورت نامنظم میخوانیم/ به ندرت و یا تنها در مواقع خاص میخوانیم) نیز هرکدام درصدهایی (حول ۱۵ و ۱۰ درصد) به خود اختصاص میدهند.
این جمعیت وسط هم معلوم است بی اعتقاد به نماز یا حتی کاملاً غیر ملتزم نیستند. ای بسا سبک زندگی و عادات جدید در آن بی تاثیر نباشد.
رهبر انقلاب اسلامی هم در پیامشان به این عامل توجه دادند:
"پدران و مادران و سپس معلّمان و معاشران و آنگاه مقرّرات و عادات زندگیِ مرتبط با نماز، در انتشار و التزام به آن نقش دارند."
پ.ن: درصدها براساس پیمایش مرکز تحلیل اجتماعی متا در شهریور۱۴۰۴ بود که هنوز انتشار عمومی نیافته است!
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
الدلیل العقلی عند العلامه الحلی - Copy.pdf
حجم:
2.5M
💢بررسی دلیل عقل در مکتب علامه حلی
✍️حجتالاسلام والمسلمین محمد عشایری منفرد
حجتالاسلام سيد بلاسم عزيز شبيب الموسوی، دانشآموختهی دکتری دانشکده فقه از دانشگاه کوفه و استاد دانشگاه کربلا است.
رساله دکتری او با عنوان «الجهد الأصولي عند العلامة الحلي ، دراسة تطبيقية في الفقه (مباني المختلف أنموذجا)» به دستاوردهای اصولی علامه حلی پرداخته است.
یک فصل از این رساله دلیل عقل را در مکتب علامه حلی بررسی کرده است. نویسنده در این فصل، شیخ مفید، شیخ طوسی و ابنادریس و ... رحمهم الله، را از طرفداران حجیت دلیل عقل معرفی کرده است. البته شیخ مفید را فقط در غیرمستقلات اما مدرسه حله (محقق حلی و علامه حلی رحمهماالله) را در مستقلات نیز طرفدار حجیت دلیل عقلی معرفی کرده است. نویسنده، مواردی از کاربرد دلیل عقلی در فقه علامه حلی را نیز گزارش کرده است.
فایل فوق (کمتر از 50صفحه) فقط "بخش دلیل عقلی" از این رساله دکتری است که مطالعه انتقادی و غیرتعبدی آن خالی از لطف نیست. اصل رساله به صورت کامل، از کتابخانه شبکة الفکر قابل دریافت است.
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢علیک بحاشیۀ سید یزدی !
💢 حجتالاسلام سید محمد طباطبایی:
🔹آیتالله شبیری زنجانی راجع به حاشیه صاحب عروه بر مکاسب میفرمایند: «هر حاشیهای به یک جنبه فوایدی دارد و خوب است، ولی از لحاظ تتبع بهترین حاشیه بر مکاسب، حاشیۀ سید یزدی است»
🔸بنده از پدرم (استاد سید عبدالعزیز طباطبایی یزدی) شنیدم میفرمود: وقتی من طلبه جوانی بودم و در نجف رسائل و مکاسب میخواندم، به آقا میرزا هاشم آملی برخوردم و ایشان از من پرسید: احوال شما چطور است؟ شما چه میخوانید؟ گفتم: مکاسب میخوانم. ایشان من را تشویق کردند و گفتند: اگر میخواهید به جنبههای معقول مکاسب وارد بشوید، حاشیه کمپانی را بخوانید. اگر میخواهید جنبههای اصولی را ببینید حاشیه آخوند را ببینید. اگر میخواهید مجتهد بشوید و مکاسب را کما هو حقُّه بخوانید علیک بحاشیۀ سید یزدی» این تأییدی است از بزرگان فقه بر جلالت شأن و دقت این حاشیه.
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
📝 فراخوان نخستین همایش ملی «پژوهشهای میانرشتهای و نوآوریهای علمی فقهی-حقوقی»
⏳مهلت ارسال مقالات: ۱۴۰۴/۱۱/۲۵
🗓 تاریخ برگزاری همایش: ۱۴۰۴/۱۲/۰۲
👈 جزئیات و ثبت نام
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢 تحلیل و بررسی فقهی مجازات حبس، بر پایه منابع روایی و دیدگاههای فقهای امامیه و اهل سنت
✔️ استاد نجمالدین طبسی در یک نسیت علمی با محوریت کتاب موارد السجن فی النصوص و الفتاوا، به تحلیل و بررسی فقهی مجازات حبس، بر پایه منابع روایی و دیدگاههای فقهای امامیه و اهل سنت پرداخت که مباحث کلیدی مطرح شده چنین است:
◽️مروری بر تاریخچه پژوهش در باب احکام سجن و تبعید، همراه با بررسی تنوع مذاهب مورد بحث (از مذاهب سبعه تا دیدگاههای منفرد فقها).
◽️ تبیین موارد صدور حکم حبس در فقه؛ از جمله حبس قاتل، مرتد، و بازداشت احتیاطی متهمان.
◽️ بررسی حقوق زندانیان، از حق شرکت در نماز جمعه و جماعت گرفته تا امکان حضور در شعائر دینی و زیارت.
◽️ تحلیل روایات امام صادق علیهالسلام و سیره امیرالمؤمنین علیهالسلام در اخراج زندانیان به علت بدهی یا تهمت، همراه با شرایط ضمانت.
◽️نقد وضعیت فعلی زندانهای تعزیری و طرح پیشنهاد تبدیل برخی مجازاتهای حبس به جریمه مالی، با توجه به آثار اجتماعی و اخلاقی.
◽️ تأکید بر ضرورت توازن میان «حقوق زندانی» و «حقوق حاکم و جامعه» بهعنوان مبنای تربیتی در اعمال مجازات.
🔗نسخه کامل فیلم نشست در آپارات: https://www.aparat.com/Mfos.ir
🆔 https://eitaa.com/ijtihad