📚 «از «بازیگر سوم» تا «تسلیم محض!»:
صد سال تاریخ پر فراز و نشیب ایران و آمریکا»
🔻حدود ۱۰۴ سال پیش، در دوران احمدشاه قاجار، دولتمردان ایرانی که از نفوذ بیش از اندازه بریتانیا بالاخص در حوزه نفت و سیاست هایی داخلی و خارجی ایران، نگران بودند، به دنبال راهی برای حفظ استقلال خود می گشتند.
🔻آنها با نگاه به آمریکا، امیدوار بودند که پای یک قدرت جدید به عنوان «بازیگر سوم»، در کنار روسیه و انگلیس، به ایران باز شود.
🔻این ایده همزمان با بحثهای مربوط به امتیاز نفت شمال و مشکلات مالی شدید دولت قوامالسلطنه جدیتر شد و آمریکا به تدریج وارد صحنه سیاست خارجی ایران گردید.
🔻 هر چند این امتیاز به سرانجامی نرسید اما آمریکایی ها هم از عرصه سیاست خارجی ایران خارج نشدند!
🔸جنگ جهانی دوم، آمریکا را به یک ابرقدرت جهانی تبدیل کرد و عرصه را برای نفوذ بیشتر آن در ایران فراهم ساخت.
🔸۱۲ سال پس از خلع شاه ایران -رضاپهلوی- توسط انگلیس و ۸سال پس از پایان جنگ جهانی دوم، وقتی قدرت جهانی بریتانیا کم شده بود و ۳ سال پس از ملی شدن صنعت نفت در سال ۱۳۲۹، زمانی که دولت دکتر مصدق دارای حمایت مردمی بالایی بود، محمدرضا پهلوی که احساس خطر میکرد در تابستان ۱۳۳۲ با کمک آمریکاییها دست به کودتا زده و دولت مصدق را سرنگون کرده و شاه که در آستانه فرار از کشور بود در ایران باقی ماند.
با این کودتا پای آمریکا محکمتر از قبل در ایران باز شد.
در ادامه همین نفوذ و همکاریهای امنیتی، در سال ۱۳۳۵، ساواک (سازمان اطلاعات و امنیت کشور) با دستور شاه و با کمک و آموزش مستشاران آمریکایی (CIA) راهاندازی شد.
این سازمان مسئول جمعآوری اطلاعات و سرکوب مخالفان بود و اقدامات سختگیرانهاش، سالها سایه وحشت بر جامعه افکنده بود.
این دوران تا بهمن ۱۳۵۷ ادامه یافت؛ تا زمانی که انقلاب اسلامی، شاه را سرنگون کرد و راه نفوذ آمریکا به ایران بسته شد.
هرچند مستشاران آمریکایی تا پیش از انقلاب در ساختار ارتش و نهادهای امنیتی حضور داشتند، اما با پیروزی انقلاب، حضور و نفوذ آنها به کلی پایان یافت.
۵۷ سال تلاش آمریکا برای سلطه بر ایران، با پیروزی انقلاب اسلامی ناکام ماند.
امروز، ۴۷ سال از آن دوران میگذرد و جمهوری اسلامی ایران همچنان در برابر تلاشهای آمریکا برای تسلط بر منابع کشور مقاومت میکند.
اخیراً، دونالد ترامپ اظهاراتی داشت که پیشینیانش جرات بیان آن را نداشتند: «تسلیم محض!». این همان آرزویی است که آمریکاییها از ۱۰۴ سال پیش، از ابتدای ورودشان به عرصه سیاست ایران، در سر میپروراندند.
اما تاریخ نشان داده که این آرزو، مانند تمام تلاشهای قبلی، با مقاومت مردم ایران به ثمر نخواهد نشست. ان شاءالله
سیداحمدابوترابی
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #ساواک #کودتای_۲۸_مرداد #دکتر_مصدق
@iraniat
📚 آنچه پهلوی نداشت!
#استقلال
به این خبر نگاه کنید.
این فقط یک خبر نیست؛
این حقارت ملتی است که توسط حکومتی وابسته ایجاد شد.
در پایتخت ایران، #زن_مست_آمریکایی، با بیتوجهی به قوانین ایران، با یک خودرو پیکان تصادف کرد که منجر به کشته شدن ۲ نوجوان ایرانی و مجروح شدن ۲ نفر دیگر شد.
🔻 گاهی یک حادثه کوچک، پرده از واقعیتی بزرگتر برمیدارد:
وقتی مرزهای فرهنگی سست میشود و شأن ملت نادیده گرفته میشود، استقلال ملی رنگ میبازد.
🔸 این آزادی بیحدی بود که آمریکاییها برای خود قائل بودند.
🔻 در میان سطور این گزارش، پرسشی نهفته است: چرا باید ملتی در خانهی خود، نظارهگر بیقیدی کسانی باشد که قوانین ابتدایی را رعایت نمیکنند؟
۴۷ سال گذشت. امروز، ما شاهد بیپروایی اجنبی در خیابانهای ایران نیستیم.
رییس جمهور آمریکا، با وجود دارا بودن بزرگترین ارتش جهان، در مقابل عظمت و اراده ملت ایران دچار سردرگمی است.
هر روز تهدیدی جدید.
چرا؟
چون اینجا ایران است؛ نه ایران پهلوی که هر کس هر کار خواست انجام دهد، بلکه جمهوری اسلامی ایران!
اینجا ونزوئلا، گرینلند یا ...نیست که از ناو و نیروهای نظامی هراس داشته باشد.
اینجا ژاپن نیست که نخست وزیرش به قبر خلبانی که بر سر مردمش بمب اتم انداخت، ادای احترام کند!
اینجا ایران است.
ایران #ما_میتوانیم.
ایران #ما_توانستیم.
📎 منبع خبر: روزنامه اطلاعات، ۲۶ فروردین ۱۳۵۷
سیداحمدابوترابی
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
@iraniat
میگویند قرار است #پهلوی بیاید و ایران را آباد کند!
پدرش ۳۷ سال حاکم ایران بود.
پدر بزرگش ۱۶ سال!
بعد از ۵۳ سال حکومت پهلوی در ایران ۱۳۰۴-۱۳۵۷ حتی چاله های خیابان های تهران را نتوانستند پر کنند!
فتامل یا اولی الالباب...
🖇 روزنامه اطلاعات ۳ اردیبهشت ۱۳۵۷
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
@iraniat
عجز یا قدرت؟
کمی درباره راه آهن سراسری و ارتش 150 هزار نفری رضاخان!
بخش اول
سال 1318 جنگ جهانی دوم آغاز شد. در 2 سال اول جنگ آلمان و هیتلر به موفقیت هایی دست یافته بودند:
«در اين زمان رضا شاه با هيتلر كه با موفقيتهاى سياسى و نظامى خود در اروپا به يك قدرت وحشتناك تبديل شده بود، طرح دوستى ريخت.
در نتيجه اين نقطه اتكاى اخير، رضا شاه در انتظار روزهاى پرشكوهترى بسر مىبرد، بىخبر از آنكه تاريخ سرنوشتساز راه ديگرى را طى مىكرد،
در اين ايام ۴۰ درصد بودجه مملكت به مصرف امور نظامى مىرسيد.
پول حاصله از فروش نفت در بانكهاى انگليس باقى مىماند كه در عوض، ايران از كشورهاى بزرگ تسليحاتى اسلحه خريدارى مىكرد و در صورت ظاهر ايران با ارتش بزرگ ۱۵۰ هزار نفرى و نيروى دريايى و هوايى به يك قدرت بزرگ نظامى رسيده بود.
در ژوئن سال ۱۹۴۱ م. هيتلر پيمان خود را با اتحاد جماهير شوروى شكست و سرزمينهاى روسيه را مورد تجاوز خود قرار داد.
دولتهاى بزرگ غرب براى كمك به روسيه شوروى، كشور ايران را به دليل موقعيت خاص جغرافيايى مورد توجه قرار دادند.
گذشته از اين، دولتهاى بزرگ از ترس اينكه مبادا روزى منابع سرشار نفت جنوب به دست آلمانها بيفتد، از دولت ايران اخراج كليه متخصصان آلمانى و ايتاليايى و واگذارى راهآهن سراسرى را خواستار شدند،
ليكن رضا شاه به اتكاى دوستى با هيتلر با تقاضاى آنها مخالفت كرد.
دو دولت روس و انگليس همينكه مأيوس شدند به دولت ايران اتمام حجتى مبنى بر اخراج تعداد زيادى از جاسوسان آلمانى و ايتاليايى كه در لباس مهندس و متخصص و غيره در ايران فعاليت مىكردند، دادند.
اين اتمام حجت هم پذيرفته نشد.
به همين دليل روس و انگليس در شهريور ۱۳۲۰ برقآسا از طريق شمال و جنوب و مغرب سرتاسر خاك ايران را اشغال كردند.
در همين زمان كابينه على منصور سقوط كرد و كابينهاى جديد به رياست محمد على فروغى تشكيل شد.
در ۲۵ شهريور همين سال متن استعفاى رضا شاه به شرح زير در مجلس شوراى ملى قرائت شد:
«نظر به اينكه من همه قواى خود را در اين چند ساله مصروف امور كشور كرده و ناتوان شدهام، حس مىكنم كه اينك وقت آن رسيده كه يك قوه و بنيه جوانترى به كارهاى كشور كه مراقبت دائم لازم دارد بپردازد و اسباب سعادت و رفاه ملت را فراهم آورد، بنابراين، امور سلطنت را به وليعهد و جانشين خود تفويض كردم و از كار كناره نمودم، امروز كه ۲۵ شهريورماه ۱۳۲۰ هجرى شمسى است عموم ملت اعم از كشورى و لشكرى وليعهد و جانشين قانونى مرا به سلطنت بشناسد و آنچه از پيروى مصالح كشور نسبت به من كردند به ايشان هم منظور دارند، كاخ مرمر تهران به تاريخ ۲۵ شهريور ۱۳۲۰ امضا»
حوادث شهريور ۱۳۲۰ به استعفاى رضا خان و رفتن او از ايران به جزيره موريس و سپس ژوهانسبورگ و در حقيقت شكست استبداد رژيم سلطنتى منجر شد.»
🖇 بیات،عزیز الله، تاریخ تطبیقى ایران با كشورهاى جهان (از ماد تا انقراض سلسله پهلوی)، صفحه: ۵۷۲، امير کبير، تهران - ایران، 1384 ه.ش.
سیداحمدابوترابی
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی
عجز یا قدرت؟ کمی درباره راه آهن سراسری و ارتش 150 هزار نفری رضاخان! بخش اول سال 1318 جنگ جهانی دو
عجز یا قدرت؟
بخش دوم
شاید بپرسید علت نام گذاری این مطلب چیست.
ما اینگونه می بینیم که رضاخان در برابر اشغال ایران ناتوان بود. ارتش 150 هزار نفری او خیلی زود از هم پاشید و ایران اشغال شد و او مجبور به استعفا شد.
اشغالگران چه می خواستند؟
قطع رابطه با آلمان نازی و در اختیار قراردادن راه آهن سراسری ایران.
نتیجه چه شد؟
آیا شاه جدید با اشغالگران ایران همکاری کرد یا در مقابل آنان ایستادگی کرد؟
نتیجه را از زبان خودش بخوانیم بد نیست.
در پایان جنگ، او به راه آهن ایران مدال لیاقت برای شرکت مفید در جنگ و کمک به نیروهای متفقین (همان اشغالگران ایران) اعطا کرد.
در نطقی از راه آهن تشکر کرد و از نقش بسزای آن در پیروزی متفقین حرف زد.
من باز هم به عنوان این مطلب فکر می کنم: عجز یا قدرت؟
شما را نمی دانم!
🖇 روزنامه اطلاعات 20 اردیبهشت 1324
سیداحمدابوترابی
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
بسم الله الرحمن الرحیم
سلام علیکم
🔸 با توجه به شرایط جنگی کشور، به حول و قوه الهی تصمیم گرفتم درباره تاریخ #ایران_اسلامی عزیز بنویسم.
🔻 با توجه به اینکه در کانال حکاکی اشک تمرکز بر فضای تاریخ اسلام و اهل بیت بود لذا کانال جدیدی رو مختص به فضای #تاریخ_ایران اختصاص دادم.
🔹اولویت اولم این هست که ان شاءالله مطالبی که در این کانال گذاشته میشه، در حال حاضر هم قابل استفاده برای افراد عادی باشه هم برای مبلغین و عزیزانی که در #جهاد_تبیین فعال هستند، قابل استفاده باشه. به لطف و کرم خدا
🌺 دعوت میکنم از شما که اگر دوست داشتید در #ایرانیات همراه من باشید و دوستانتون رو هم دعوت کنید، تا از تاریخ ایران اسلامی عزیز بخوانیم. 🌺
ارادتمتد
سید احمد ابوترابی
@iraniat
📚 درآمد نفتی ایران در جیب شخصی رضاخان!
🔻 متعاقب سقوط #رضا_شاه در سال ۱۹۴۱، #محمد_مصدق و شخصيتهاى ديگر مدعى شدند كه بيشتر درآمدهاى نفتى ايران به بهانه خريد سلاح از حسابهاى بانكى شخصى شاه در اروپا و آمريكا سردرآورده است.
🔸از اولين اقداماتى كه مجلس ايران پس از سرنگونى رضا شاه در سال ۱۹۴۱ انجام داد تصويب قانونى بود كه به موجب آن درآمدهاى نفتى از محل حقالامتياز شركت نفت انگليس و ايران تحت نظر وزارت ماليه قرار مىگرفت و بخشى از بودجه معمول كشور محسوب مىشد.
🔹شواهد مستندى وجود دارد كه نشان مىدهد از ۱۵۵ ميليون دلارى كه بابت حقالامتياز نفت پرداخت شد، حداقل ۱۰۰ ميليون دلار آن را رضا شاه به جيب زد.
🔺براى درك بزرگى اين مبلغ در آن زمان همين قدر كافى است كه بدانيم كل ظرفيت وامدهى بانك واردات - صادرات آمريكا در سال ۱۹۳۹ در حدود ۱۰۰ ميليون دلار بوده است.
🔸سفارت آمريكا از همان ابتدا به اين مسئله مظنون بود كه درآمدهاى نفتى ايران به حسابهاى شخصى رضاشاه سرازير مىشود.
🔻هارت، وزير مختار آمريكا، در همان سال ۱۹۳۱ هم كه خبر واريز سپرده «بيش از يك ميليون» پوندى به حساب شخصى رضاشاه در لندن را به وزارت امور خارجه ارسال مى كرد، مىدانست كه چنين مبلغ هنگفتى فقط مىتواند از محل درآمدهاى نفتى آمده باشد.
🖇 مجد، محمدقلی، رضاشاه و بریتانیا، بر اساس اسناد وزارت خارجه آمریکا، صفحه: ۲۹، مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سیاسى، تهران - ایران، 1389 ه.ش.
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
📚از ایران #نمی_توانیم تا ایران #توانستیم
🔻این یک صفحه از یک رمان مشهور مسالک المحسنین در عصر مشروطه و قاجار است که توسط عبدالرحیم طالبوف از نویسندگان و روشنفکران آن دوره به رشته تحریر درآمده است.
🔶 نویسنده در این اثر ادبی تمام تلاش خود را برای نشان دادن چهرهای زیبا از غرب و چهرهای عقب مانده از ایران انجام داده است.
⚠️ او ایران را عقب مانده می داند، از همه جهات!
🔹 روشنفکر عصر مشروطه برای رشد علمی کشور و رسیدن به نقاط مترقی صنعتی یک پیشنهاد دارد: تغییر الفبای فارسی!
🔺او فکر میکند این الفبای فارسی است که ظرفیت حمل و تولید علم جدید را ندارد!
🔹 در نگاه او #غرب نماد توانستن و رشد و ترقی بود و ایران غرق در #نمی_توانیم و انحطاط.
🔸 این روشنفکران عصر قاجار در حقیقت تئوریزه کننده ایران ما #نمی_توانیم بودند!
📍بعید می دانم که این روشنفکران به روزی می اندیشندند که رهبری در ایران درباره زبان فارسی و علوم جدید اینگونه سخن گفته باشد که:
« يك وقتى من در جمع جوانهاى نخبه گفتم: شما كارى كنيد كه در يك دوره اى - حالا اين دوره ممكن است پنجاه سال ديگر يا چهل سال ديگر باشد - هر دانشمندى اگر بخواهد به آخرين فراورده هاى علمى دست پيدا كند، ناچار باشد زبان فارسى را كه شما اثرتان را به زبان فارسى نوشته ايد، ياد بگيرد؛»1️⃣
❗️ما از ایران #نمی_توانیم گذر کردیم.
✅ و امروز به ایران #ما_می_توانیم رسیدیم.
1️⃣ بيانات در ديدار نخبگان جوان۱۲ /شهریور/ ۱۳۸۶
#تاریخ_ایران #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا
🔻 #ایرانیات | پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat
📚 چرا حضور در خیابان؟
یا
📚 آزموده را آزمودن خطاست!
🔻 مساله استقلال برای هر کشور و ملت آزاد و آزادهای مهم است.
🔸 وقتی به تاریخ نگاه میکنیم میبینیم #وطن_فروش همیشه بوده.
🔻 از روزی که عدهای از ناراضیان مدائن از سعد بن ابی وقاص خواستند تا به شهر حمله کند. 1️⃣
🔺 تا روزیکه چک شماره ۷۰۳۵۲ با امضای ادوارد ژرژ به مبلغ ۶۰۰ میلیون از بانک ملی گرفته شد و در میان ۵۰۰ نفر از اراذل و اوباش توزیع شد تا به سمت خانه مصدق هجوم برده و مقاومتش را بشکنند و نیروهای نظامی دستگیرش کنند. 2️⃣
🔸 در مقابل این وطن فروشان باید چه کرد؟
🔹 در مقابل این خائنین و مزدوران باید چه کرد؟
🔻 باز میبینیم هر جا #مردم در #میدان حضور دارند از اجنبی کاری بر نمیآید.
🔸 در سال ۱۳۳۱ قوام السلطنه عامل سرسپرده انگلیس به نخست وزیری منسوب شد و با لحنی تند شروع به تهدید کرد که: کشتیبان را سیاستی دگر آمد!
🔻 باز هم مردم در میدان حاضر شدند و دست به تظاهرات زدند و در ۳۰ تیر ۱۳۳۱ اعتصاب عمومی اعلام شد و قوام باوجود دستور به کشتار مردم حتی نتوانست کابینه تشکیل دهد!
🔸 از ۳۱ تیر ۱۳۳۱ دوباره مصدق به نخست وزیری منصوب شد، و این بار باز هم دشمنان استقلال این مرز و بوم سعی در ارعاب و تطمیع و حتی ترور او داشتند.
🔻 یکبار با وعده خرید نفت و قرض به سمتش آمدند و بار دیگر با دستور عزل و بار دیگر قطع رابطه!
🔸 همه ی این اتفاقات تا زمانیکه مردم در میدان بودند نتوانست مقاومت را بشکند.
🔻 شاه در ۲۲ مرداد دستور عزل غیرقانونی مصدق را توسط سرهنگ نصیری ابلاغ کرد ولی وقتی نصیری به خانه مصدق رفت توسط نیروهای نظامی وفادار به مصدق دستگیر و توقیف شد.
🔸 شاه با اطلاع از این شکست، فرار را بر قرار ترجیح داد و از کلاردشت که قبلا به آنجا گریخته بود به بغداد و سپس به ایتالیا رفت.
🔻 در فاصله ۲۵ تا ۲۷ مرداد کشور را هیجان و التهاب فراگرفته بود. عده ای از شورای سلطنت صحبت میکردند اما اغلب صحبت از الغای سلطنت می کردند و مجسمه های محمدرضا و پدرش از میدانهای شهر به زیر کشیده شد.3⃣
🔻 آمریکاییها اما دست بردار نبودند و سخت در راستای براندازی دولت مصدق کوشیدند.
🔸 هندرسن سفیرکبیر آمریکا در ایران در 27 مرداد به مصدق گفت که دولتش را به رسمیت نمیشناسد.
🔻 مصدق در جواب او گفت که فردا قطع رابطه با آمریکا را اعلام میکند!
🔰 اما روز بعد یعنی در ۲۸ مرداد، اوباش به خانه مصدق حمله کردند و خانه سقوط کرد.
🔻مصدق دستگیر شد.
🔺 رادیو ایران به دست نیروهای تیپ زرهی اشغال شد.
🔸 مصدق دستگیر شد و به ۳ سال حبس محکوم شد.
🔻 وزیر خارجهاش دکتر حسین فاطمی به اعدام محکوم شد و با اینکه بیمار بود با برانکارد تیرباران شد!!!
📍 این کودتا آغاز دیکتاتوری #محمدرضاپهلوی در ایران بود.
🔻 شاه خود را مدیون آمریکاییها میدانست و آنها با یک مملکت عظیم که پر از منابع و منافع بود که حالا از طرف شاه به آنها اهدا شده بود مواجه بودند.
🔸 دیکتاتوری محمدرضا از ۱۳۳۲ شروع شد و تا ۱۳۵۷ ادامه داشت.
🔻 ۲۵ سالی که میتوانست اینگونه نشود چگونه؟
اگر مردم خیابان را ترک نمیکردند!
1️⃣ زرینکوب، عبدالحسین. ۱۳۷۶. بامداد اسلام: داستان آغاز اسلام و انتشار آن تا پایان دولت اموی. ۱ ج. تهران - ایران: اميرکبير. ص93
2️⃣ نک: بیات عزیز الله. تاریخ تطبیقى ایران با كشورهاى جهان (از ماد تا انقراض سلسله پهلوی). امير کبير، 1384، صص 586-592
3⃣ رحمانیان داریوش، ایران بین دو کودتا، سمت، انتشارات سمت، ۱۳۹۱، ص ۴۸۵
📝 سیداحمدابوترابی
#تاریخ_ایران #سیاست_خارجی #انقلاب_اسلامی #آمریکا #مستشاران_آمریکایی #قاجار #پهلوی #مرگ_بر_آمریکا #فتح_خیبر
🔻 #ایرانیات پژوهشی در تاریخ ایران اسلامی 🔻
@iraniat