عاشورا؛تدبیر الهی برای حفظ دین | ۱
چرا باید دوباره درباره عاشورا فکر کرد؟
✍علی اسدی
عاشورا از پرگفتهترین و در عین حال از بدفهمیدهترین رخدادهای تاریخ اسلام است. قرنها درباره آن مرثیه خواندهاند، تاریخ نوشتهاند، تحلیل سیاسی ارائه کردهاند و آثار فراوانی پدید آمده است؛ اما هنوز یک پرسش بنیادین باقی است: اگر عاشورا تنها یک حادثه تاریخی مربوط به سال ۶۱ هجری بود، چرا پس از چهارده قرن همچنان زنده، اثرگذار و مسئلهساز باقی مانده است؟
پاسخ نگارنده آن است که عاشورا را نباید صرفاً در مقیاس یک نبرد نظامی، اعتراض سیاسی یا شهادت فردی تحلیل کرد؛ بلکه باید آن را در چارچوب «سنتهای الهی در حفظ دین» فهمید.
قرآن نشان میدهد که خداوند برای بقای دین خود، صرفاً به نزول کتاب آسمانی اکتفا نمیکند؛ بلکه برای هدایت، حفاظت و استمرار آن نیز سنتهایی قرار داده است:
«إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ» (حجر: ۹).
مفسران درباره گستره این حفظ بحث کردهاند؛ اما اصلِ وجودِ سنت الهی در صیانت از مسیر هدایت، از مبانی مهم قرآنی است (طباطبایی، المیزان، ج۱۲، ص۱۰۳؛ فخر رازی، التفسیر الکبیر، ج۱۹، ص۱۶۶).
از این منظر، پرسش اصلی، دیگر این نیست که «در عاشورا چه اتفاقی افتاد؟» بلکه این است که:
چرا در مقطعی خاص، حفظ دین خدا به نهضت حسینی گره خورد؟
این پرسش، نگاه ما را تغییر میدهد.
در این نوشتار، فرض بر این نیست که خداوند وقوع ظلم را خواسته است؛ بلکه فرض آن است که خداوند، مطابق سنتهای خود، از دل انتخابهای آزاد انسانها، مسیر آشکار شدن حق و حفظ دین را تدبیر میکند.
بنابراین، عاشورا را نه باید صرفاً در کربلا جستوجو کرد و نه فقط در روز دهم محرم؛ عاشورا را باید در امتداد رسالت، امامت، تحولات اجتماعی و سنتهای الهی خواند.
اینجا آغاز راه ماست.
پیش از آنکه بپرسیم «چرا امام حسین(ع) قیام کرد؟»، باید پرسش عمیقتری را طرح کنیم:
دین چگونه در تاریخ حفظ میشود؟
#عاشورا #تدبیر_الهی #حفظ_دین #امام_حسین #سنت_های_الهی
@ali_asadi_zanjani
عاشورا؛ تدبیر الهی برای حفظ دین | ۲
دین چگونه حفظ میشود؟
✍علی اسدی
اگر قرار است عاشورا را «سازوکار الهی حفظ دین» بفهمیم، ابتدا باید یک پرسش بنیادیتر را روشن کنیم: اصلاً دین چگونه حفظ میشود؟
پاسخ نخست که معمولاً به ذهن میرسد این است: با کتاب آسمانی. اما تاریخ ادیان و حتی خود قرآن نشان میدهد که وجود کتاب آسمانی، به تنهایی برای حفظ حقیقت کافی نیست.
قرآن از گروههایی سخن میگوید که کتاب الهی در میان آنان بود، اما در فهم، اجرا یا تفسیر آن دچار اختلاف و انحراف شدند (بقره: ۷۵؛ مائده: ۱۳).
این نکته ما را به یک اصل مهم میرساند:
در منطق قرآن، حفظ دین تنها به معنای حفظ متن نیست؛ بلکه حفظ «معنا»، «جهت»، «تفسیر درست» و «حیات اجتماعی دین» نیز اهمیت دارد.
به همین دلیل، خداوند در طول تاریخ تنها کتاب نفرستاد؛ بلکه در کنار کتاب، پیامبر، الگو، شاهد، مفسر و رهبر نیز قرار داد:
«لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ…» (حدید: ۲۵).
علامه طباطبایی ذیل این آیه توضیح میدهد که هدف از بعثت تنها ابلاغ وحی و معرفت نبود، بلکه برپایی حیات حق در جامعه انسانی نیز بوده است (المیزان، ج۱۹، ص۱۴۷).
در نگاه اسلامی، دین زمانی دچار بحران میشود که الفاظ باقی بمانند اما روح و جهت آن تغییر کند.
از این منظر، خطر همیشه نابودی ظاهری دین نیست؛ گاهی خطر بزرگتر آن است که شکل ظاهری دین باقی بماند، اما به تدریج محتوای آن دگرگون شود.
در چنین موقعیتهایی، سنت الهی گاه از طریق پیامبران، گاه از طریق اولیای الهی، و گاه از طریق رخدادهای بزرگ تاریخی، مسیر هدایت را بازسازی میکند.
فرضیه این نوشتار دقیقاً از همینجا آغاز میشود:
شاید عاشورا را باید پاسخی الهی به یک بحران از جنس «تغییر و انحراف دروندینی» دانست؛ نه صرفاً یک نزاع سیاسی.
اما آن بحران چگونه شکل گرفت؟
برای پاسخ، باید به یک رخداد پیشتر بازگردیم:
نسبت غدیر و عاشورا چیست؟
#عاشورا #حفظ_دین #سنت_های_الهی #امامت #تدبیر_الهی
@ali_asadi_zanjani
هدایت شده از پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
31.5M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
#پادکست_صوتی
✅حکمرانی قرآنی و قیام امام حسین علیه السلام فصل دوم جلسه دوم ( پادکست صوتی)
👤ارائه دهنده: حجت الاسلام و المسلمین استاد نجف لک زایی
⏰زمان: چهار شنبه بیستم مرداد ماه 1400 مصادف با دوم محرم الحرام
🌐https://eitaa.com/isca24/9947
💠پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار میکند؛
✅ نوآوریهای تفسیری قائد شهید
🎙ارائهدهنده:
👤حجت الاسلام و المسلمین استاد نجف لکزایی
🌀 موضوع:تبیین طرح کلی اندیشه اسلامی قائد شهید
🎙دبیر علمی مدرسه: حجت الاسلام و المسلمین مرتضی غرسبان
📅 زمان: یکشنبه ۳۱ خرداد ۱۴۰۵
⏰ ساعت: ۱۲:۳۰ تا ۱۴
◀️ مکان: قم، ابتدای خیابان معلم،
پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن،
طبقه دوم، تالار فیض
🔻لینک شرکت در جلسه:
🌐 dte.bz/quranconf
🔻لینک ثبت نام گواهی:
🌐https://events.isca.ac.ir/sama/11735
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
بسمه تعالی
وبَشِّرِ الصَّابرِینَ الَّذینَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِیبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ
همکار گرامی جناب آقای جلال ریزانه(زیدعزه)
با نهایت تأسف، مصیبت وارده را به شما و خانواده محترم تسلیت عرض مینمائیم.
از خداوند منان برای آن مرحوم، رحمت و مغفرت و برای شما و سایر بازماندگان صبر جمیل و اجر جزیل خواستاریم.
حوزه رياست و روابط عمومی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
💠نوآوریهای تفسیری قائد شهید
🎙ارائهدهندگان:
👤حجتالاسلام والمسلمین استاد نجف لکزایی(طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن)
👤حجتالاسلام والمسلمین استاد یوسفیمقدم(نظریه مبنایی اجتماعی نبوت)
👤حجتالاسلام والمسلمین علی مدبر(نوآوری تفسیری سوره حمد)
👤حجتالاسلام والمسلمین عیسی عیسیزاده(نوآوری تفسیری سوره جمعه)
👤حجتالاسلام والمسلمین محمدعلی محمدی(نوآوری تفسیری سوره منافقون)
👤حجتالاسلام والمسلمین علی اسدی(نوآوری تفسیری سوره مجادله)
👤حجتالاسلام والمسلمین سید حامد علیرضازاده(نوآوری تفسیری سوره صف)
👤حجتالاسلام والمسلمین مرتضی غرسبان(نوآوری تفسیری سوره حشر)
👤حجتالاسلام والمسلمین محمد سلطانی(نوآوری تفسیری سوره تغابن)
👤حجتالاسلام والمسلمین حسنعلی یوسفزاده(نوآوری تفسیری سوره ممتحنه)
👤حجتالاسلام والمسلمین محمد فکوری(نوآوری تفسیری سوره فتح)
👤جناب آقای سید سجاد آلسیدغفور(نوآوری تفسیری سوره برائت)
🎙دبیر علمی مدرسه: حجتالاسلام والمسلمین مرتضی غرسبان
📅زمان:خرداد و تیرماه ۱۴۰۵
◀️ مکان:قم، ابتدای خیابان معلم،
پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن،
طبقه دوم، تالار فیض
🔻لینک جلسه:
🌐 dte.bz/quranconf
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
✳️ توهم به رسمیت شناخته شدن اسرائیل
✍️ اسماعیل آقابابائی بنی
🔹 شکلگیری کشور اسرائیل با تخطی بریتانیا از عمل به وظیفه خود در قیمومیت بر منطقه فلسطین که برای تعیین حق سرنوشت مردم تحت قیمومیت به بریتانیا سپرده شده بود آغاز شد و در نتیجه آن، اسرائیل متولد گردید و در سال ۱۹۴۸ بر اساس مرزهایی که از سوی سازمان ملل مشخص شده بود، از سوی برخی کشورها به رسمیت شناخته شد.
🔹 تخطی اسرائیل از مرزهای تعیینشده و اقدام به شهرکسازیها، با مخالفت بسیاری از کشورها مواجه شد؛ ولی حمایت آمریکا از این کشور، عملاً این مخالفتها را بینتیجه ساخت. بدین ترتیب، این کشور قدم به قدم در مسیر توسعه قلمرو خود گام برداشت و هماکنون نیز تا جایی که بتواند، در جهت تسخیر سرزمینهای اطراف و الحاق آنها به اسرائیل خواهد کوشید.
🔹 قرار گرفتن اسرائیل به لحاظ جغرافیایی در منطقهای مسلماننشین و عربزبان، مخالفت عربهای مسلمان با این کشور را بیش از دیگران برانگیخت. پس از تسخیرها و تجاوزهای اسرائیل، در نهایت امریکا چاره را در عملیاتیسازی «پیمان ابراهیم» دید تا بر اساس آن، عادیسازی روابط میان اسرائیل و کشورهای عربی نهادینه شود و از قضا برخی کشورها نیز با این خواست آمریکا موافقت کردند.
🔹 اینک سوال این است که آیا پذیرش اسرائیل به عنوان یک کشور و تن دادن به پیمان یادشده، میتواند ملتهای منطقه را از اندیشه کشورگشایی اسرائیل برهاند؟ افزون بر این، در نگاهی سادهلوحانهتر، آمریکا آرزوی الحاق ایران به این پیمان را دارد و برخی نیز رهایی خود از شر اسرائیل را در همین همکاریها جستوجو میکنند.
🔹 به نظر می رسد به چند دلیل، این پیمان تنها فرصت را برای جنایات بیشتر اسرائیل فراهم خواهد کرد و امنیت و آسایشی به ارمغان نخواهد آورد:
۱- اندیشه حاکم بر اسرائیل، تفکر صهیونیستی است که جز برای یهود، جان و مال دیگر انسانها را محترم نمیشمارد؛ چنانکه در کشتار مردم غزه، شاهد شادی و تماشای رنج این ملت توسط شهروندان و سربازان اسرائیلی بودیم. اینان از کشتن مردم غزه لذت میبردند و فیلم آن را علناً پخش میکردند. این یعنی آنچه گفته میشود نه یک ادعا، بلکه واقعیتی است که خود اسرائیل نیز بر آن صحه میگذارد و هیچگاه منکر آن نبوده است.
۲- اگر اسرائیل اهل عمل به عهد و پیمان بود، در همان مرزهایی که سازمان ملل ترسیم کرده بود باقی میماند و از روزِ به رسمیت شناخته شدن، حیات خود را با جنگ و تجاوز آغاز نمیکرد. حال سوال این است کشوری که در برابر دیدگان همه مردم جهان مقررات را نقض میکند، با چه تضمینی در آینده به پیمان ابراهیم بها خواهد داد؟
۳- ممکن است گفته شود با پیمان ابراهیم، آمریکا و نهادهای بین المللی قانونمند شدن اسرائیل را تضمین خواهند کرد؛ اما باز سوال این است که اولاً، با توجه به شواهد موجود، این اسرائیل است که آمریکا را میچرخاند و آمریکا تابع اوست؛ ثانیاً، همانطور که آمریکا تاکنون با تجاوزهای اسرائیل مخالفتی نکرده و حتی با آن همراهی کرده است، پس از این نیز به این روند ادامه خواهد داد؛ و ثالثاً، نهادهای بینالمللی همانگونه که تاکنون ناکارآمد بودهاند، از این پس نیز همین راه را ادامه خواهند داد. شاهد این مدعا، تحت تعقیب بودن سران اسرائیل توسط دیوان کیفری بینالمللی است که بیهیچ واهمهای به رفتوآمدهای خود در سطح جهان ادامه میدهند و هیچ همکاریای برای دستگیری آنان به عمل نمیآید.
🔹 خدا رحمت کند پدران ما را که چه خوب گفتهاند: «آزموده را آزمودن خطاست».
۲۷ خرداد ۱۴۰۵
🌷 برای فردا:
@draghababaei1
بسم الله الرحمن الرحیم
◼️ «وَبَشِّرِ الصَّابِرِينَ * الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ»
◼️ حجتالاسلام والمسلمین دکتر جلال عراقی(زید عزّه)
رئیس ادره بین الملل پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
▪️ درگذشت ناگهانی همسر مکرمه جنابعالی موجب تألم و تأثر فراوان گردید.
▪️ بدینوسیله این ضایعه اندوهبار را به جنابعالی و خانواده معزز و سایر بستگان محترم تسلیت و تعزیت عرض مینماییم و از درگاه حضرت حق، برای آن مرحومه، رحمت واسعه و رضوان الهی مسئلت داریم.
▪️ از خداوند متعال برای آن مرحومه، علو درجات و همنشینی با اهلبیت عصمت و طهارت علیهمالسلام، و برای بازماندگان معزز، صبر جمیل و اجر جزیل مسئلت مینماییم.
حوزه ریاست و روابط عمومی
پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
مراسم تشییع، سوم و هفتم همسر حجتالاسلام والمسلمین دکتر جلال عراقی رئیس اداره بین الملل پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir
⬅️ پیام تسلیت رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی و معاون پژوهشی دفتر تبلیغات اسلامی، در پی درگذشت همسر محترم حجتالاسلام والمسلمین دکتر جلال عراقی
بسم الله الرحمن الرحیم
◼️ «وَبَشِّرِ الصَّابِرِينَ * الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ»
حجت الاسلام والمسلمین دکتر جلال عراقی(زیدعزه)
▪️درگذشت ناگهانی همسر محترمتان را به جنابعالی و خانواده گرامی تسلیت عرض می نمایم.
▪️از خداوند متعال برای آن مرحومه رحمت و غفران واسعه الهی و برای جنابعالی و سایر بستگان صبر و اجر مسئلت دارم.
نجف لک زایی
رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⬅️پژوهشگاه را در فضای مجازی دنبال کنید
🌐 https://takl.ink/Isca.ac.ir/
🏴 حسینیه پژوهان | معرفی کتاب عاشورا در اندیشه مسلمانان
❓آیا واقعاً شیعیان کوفه به امام حسین (ع) خیانت کردند؟
این پرسش از مشهورترین و در عین حال مناقشهبرانگیزترین پرسشهای تاریخ عاشوراست. در این یادداشت، با استناد به کتاب «عاشورا در اندیشه مسلمانان» و گزارشهای تاریخی، به بررسی هویت واقعی دعوتکنندگان امام حسین (ع) و تفاوت میان وفاداران و پیمانشکنان پرداخته شده است.
✍ مطالعه یادداشت و معرفی کتاب در بلاگ پژوهان
#حسینیه_پژوهان
🎯 پژوهان؛ لذت مطالعه و پژوهش
📱@pajoohaan_ir
هدایت شده از پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
یکشنبه 1399/6/2جلسه سوم.mp3
زمان:
حجم:
6.1M
✅حکمرانی قرآنی و قیام امام حسین علیه السلام جلسه سوم
💠سخنران: حجه الاسلام و المسلمین استاد نجف لک زایی
⏹زمان: یکشنبه 1399/6/2 مصادف با سوم محرم 1442 ه ق
⬅️مکان: حسینیه مجازی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
⏹https://eitaa.com/isca24/7789