پارت دوم انواع تکنیک های قلم‌مو تکنیک‌های بافت‌دار☁️ قلم‌مو خشک ( Drybrush ) قلم‌مو خشک یکی از جذاب‌ترین و جالب انگیز تکنیک‌های ایجاد بافته. در این روش، نقاش قلم‌مو را به رنگ آغشته می‌کنه، بعد اون رو روی یک سطح کاغذ یا پارچه (بوم منظورمه) خشک می‌کشه تا رنگ اضافیش گرفته میشه. بعد از این کار، قلم‌مو را با فشار کم روی بوم می‌کشه. نتیجه این کار چیه ؟ خطوطی خشک، ناهموار و با شکستگی‌های فراوان ایجاد شده که بافتی شبیه به چوب، سنگ یا مو ایجاد می‌کنه. این تکنیک برای ایجاد بافت‌های خشن و طبیعی بسیار مناسبه و در نقاشی‌های منظره برای کشیدن صخره‌ها، تنه درختان و برگ‌های خشک کاربرد داره اونم کاربرد زیاد. ایمپاستو ( Impasto ) ایمپاستو یکی از چشمگیرترین تکنیک‌های نقاشیه و من واقعا شیفتشم در این روش رنگ به صورت ضخیم و خمیری روی بوم قرار می‌گیره به طوری که اثر قلم‌مو به صورت برجسته روی سطح باقی می‌مونه این تکنیک به اثر نقاشی بافتی سه‌بعدی می‌ده که از فاصله‌ای دور، یکپارچه به نظر می‌رسه اما از نزدیک، بافتی غنی و پیچیده داره ؛ ون‌گوگ عزیزم یکی از مشهورترین نقاشانیه که از این تکنیک به طور گسترده استفاده میکرده ( خودمم استفاده کردم تو اون شب پر ستاره تو چنلم ). در ایمپاستو، نقاش می‌تونه از قلم‌موی ضخیم، کاردک یا حتی انگشتان دست استفاده کنه این تکنیک به ویژه برای نقاط نورانی و برجسته اثر بسیار مناسبه☁️. نقطه‌گذاری ( Stippling / Dabbing ) نقطه‌گذاری تکنیکیه که در اون نقاش با ضربات مکرر و نقطه‌ای، بافتی دونه‌دونه ایجاد می‌کنه. این روش شبیه به چاپ با نقاطه ولی نیازمندِ صبر و دقت فراوانه. نقاش قلم‌موی کوچک یا اسفنج را به رنگ آغشته می‌کنه و با حرکت بالا و پایین، نقاط کوچولویی روی بوم ایجاد می‌کنه. تراکم این نقاط، میزان تیرگی یا روشنی رو تعیین می‌کنه. این تکنیک برای کشیدن مو، پر، علف، آسمان و سطوح با بافت ریز بسیار مناسبه. در نقاشی‌های قدیمی، از این تکنیک برای ایجاد خط های ظریف و پیچیده استفاده می‌شده.

پارت سوم 🧉 تکنیک‌های ترکیب و محو خیس روی خیس ( Wet-on-Wet ) این تکنیک یکی از محبوب‌ترین روش‌های نقاشی روغنیه بنده هم بسیار شیفتشم. در این روش، نقاش رنگ رو روی سطحی که هنوز خیسه اعمال می‌کنه . نتیجه‌ش چیه؟ نتیجه ی این کار، ترکیب نرم و طبیعی رنگ‌ها با یکدیگره . خطوط ضربه قلم‌مو محو می‌شه و مرزهای بین رنگ‌ها ناپدید. این تکنیک برای کشیدن آسمان، پس‌زمینه‌ها، گل‌ها و فضاهای رویایی بسیار مناسبه. نقاشای آبرنگ و اکریلیک نیز از این تکنیک خیلی استفاده میکنن ولی اینجا تمرکز بنده روی رنگ‌روغنه . نکته ی مهم در این روش، سرعت عمله؛ چرا ؟ چونکه رنگ خیس به سرعت خشک می‌شخ و باید قبل از خشک شدن، لایه بعدی رو بزاری. خیس روی خشک ( Wet-on-Dry ) برخلاف تکنیک قبلی که گفتم ، در این روش رنگ روی سطحی اعمال می‌شه که کاملاً خشک شده. نتیجه این کار هم اینه که ، لبه‌های مشخص و واضح بین رنگ‌ها به وجود میاد. این تکنیک به نقاش اجازه می‌ده تا کنترلِ دقیق‌تری روی جزئیات داشته باشه و خطوط مرزی و واضحی ایجاد کنه برای کشیدن جزئیات، خطوط دقیق و بخش‌هایی که نیاز به وضوح زیاد دارن، این روش بسیار کاربردیه. نقاشا معمولاً از این تکنیک برای تکمیل جزئیات نهایی اثر استفاده میکنن. آللا پریما ( Alla Prima ) آللا پریما یک اصطلاح ایتالیایی به معنای در یک بار‌ه‌ست و به تکنیکی اشاره داره که در اون نقاش اثر را در یک جلسه تکمیل می‌کنه یک آن ؛ بدون اینکه لایه‌های متعدد رنگ اعمال کنه. این تکنیک نیازمندِ برنامه‌ریزی دقیق و مهارت بالاعه چونکه نقاش باید بتونه تمام جزئیات رو از همون اول کار درست انجام بده. نتیجه این کار چیه؟ نتیجش رنگ‌هایی زنده، تازه و پرانرژیه که حس طبیعی و مستقیمی داره . بسیاری از نقاشان مدرن از این تکنیک استفاده میکنن چون امکان ثبت حس و انرژی لحظه‌ای را فراهم می‌کنه. گلیزینگ ( Glazing ) گلیزینگ تکنیکیه که در اون لایه‌ای نازک و شفاف از رنگ روی لایه‌ای که قبلاً خشک شده، اعمال می‌شه. این رنگ شفافه و اجازه می‌ده رنگ زیریش بیشتر به چشم بیاد، ولی یادمون باشه که رنگ کلی را تغییر می‌ده ! نتیجه این تکنیک ، رنگ‌هایی با عمق و پیچیدگی فراوانه که در نور مختلف، واکنش‌های متفاوتی رو بیانگرن. این تکنیک برای ایجاد سایه‌های پیچیده، تغییر رنگ‌ها بدون تغییر بافت و ایجاد عمق در نقاشی بسیار مناسبه. نقاشای قدیمی مانند تیتین و ون‌آیک از این تکنیک به طور گسترده استفاده می‌کردن. اسکامبلینگ ( Scumbling ) این تکنیک مشابه گلیزینگه (داداششه) با این تفاوت که رنگ اعمال شده کدر و غیرشفافه اونجا شفاف بود برو بالاتر نگاه کن. در اسکامبلینگ، رنگ کدر روی رنگ خشک اعمال می‌شه اما سطح را کاملاً نمی‌پوشونه و اجازه می‌ده که رنگ زیریش کمی دیده بشه . نتیجه این تکنیک هم اینه که، ترکیب جالبی از دو رنگ به وجود میاد که بافتی غنی رو ایجاد می‌کنه. این تکنیک برای ایجاد سایه‌های پیچیده، پرسپکتیو هوایی و تغییرات تونی ظریف بسیار مناسبه . تفاوت اصلی اسکامبلینگ با گلیزینگ در اینه که در اسکامبلینگ رنگ زیرین یکمی دیده می‌شه اما در گلیزینگ کامل می‌بینیم. ‌

پارت چهارم تکنیک‌های خطی و جزئی🧺 زگرافیتو ( Sgraffito ) زگرافیتو تکنیکیه که در اون نقاش لایه‌ای رنگ رو روی بوم اعمال می‌کنه و بعد از خشک شدن، با ابزاری تیز مانند چاقو (ترجیحا چاقو حیدری زنجان) ، خلال دندون یا سوزن، لایه رو خراش می‌ده تا رنگ زیری یا بوم پیدا بیاد . این تکنیک برای ایجاد خطوط نازک، جزئیات ریز، مو و بافت‌های ظریف بسیار مناسبه؛ در نقاشی‌های دیواری قدیمی و همچنین در نقاشی‌های روغنی از این تکنیک استفاده می‌شه. نتیجه گیری ؟ خطوطی ظریف و دقیق به وجود میاد که با رنگ‌آمیزی معمولی قابل دستیابی نیست. کراس‌هچینگ ( Cross-Hatching ) کراس‌هچینگ تکنیکیه که در اون لایه‌های متعدد خطوط در جهت های مختلف روی هم قرار می‌گیرن. نقاش در شروع کار لایه‌ای از خطوط موازی ایجاد می‌کنه ،بعد لایه ی دیگری از خطوط در جهت مخالف روی اون اعمال می‌کنه. هر چه تعداد این لایه‌ها بیشتر باشه، ناحیه تیره‌تر به نظر می‌رسه. این تکنیک برای ایجاد سایه‌های تاریک، بافت‌های پارچه‌ای و سطوح با جزئیات فراوان بسیار مناسبه . نقاشای قدیمی مانند رمبرانت از این تکنیک برای ایجاد سایه‌های پیچیده استفاده می‌کردن. فدرینگ ( Feathering ) فدرینگ یا پرکشیدن تکنیکیه که در اون نقاش با فشار کم شروع می‌کنه و به تدریج فشار را افزایش می‌ده، سپس دوباره فشار را کم می‌کنه . نتیجه ی این کار، خطیه که در وسط ضخیم‌تر و در دو طرف نازک‌تره. این تکنیک برای ایجاد انتقال‌های نرم، آسمان، آب و سطوح با تدریج رنگی بسیار مناسبه. همچنین برای محو کردن لبه‌ها و ایجاد حس طبیعی در نقاشی کاربرد داره ! وایپینگ آوت ( Wiping Out ) این تکنیک شامل پاک کردن رنگ خیس با پارچه، انگشت یا ابزار دیگه ایه. نقاش ابتدا رنگ رو روی بوم اعمال می‌کنه، بعد قسمت‌هایی از اون رو پاک می‌کنه تا نقاط روشن یا لبه‌های نرم ایجاد شه. این تکنیک برای ایجاد نور، ابر، انعکاس در آب و سطوح براق بسیار مناسبه. همچنین برای محو کردن خطوط ناخواسته و ایجاد انتقال‌های نرم بین رنگ‌ها هم کاربرد داره.

‌ ‌ ‌ ‌ هی مونالیزا ‌ ‌؟‌ ‌ ‌ ‌ ‌ ‌☕️ ‌ ‌ ‌ ‌

اگه از یکی بپرسی یه تابلوی هنری رو نام ببر اولین تابلویی که میگه معمولا مونالیزاست. ولی خب مونالیزا کیه‌ ‌؟🧉 ۵۰۰ ساله که همه درگیر راز این اثر از همه ی جهات هستن هم لبخند و هم هویت و هم دگر چیزا ها. بیشتر محققان معتقدن که لیزا گراردینی همسر فرانچسکو دل جیوکوندو تاجر ثروتمند فلورانسیه که هویت این خانم رو مشخص میکنه ، به همین دلیل به این تابلو مونالیزا ، ترجمه ی اون خانم لیزا گفته می‌شه‌. برخی میگن ایزابلا دی استیله -دوشس مانتوا بوده برخی میگن سیلویا دی کاناروسی- مادر لئوناردو بوده برخی میگن که خود لئوناردو بوده . اونا با استناد به شباهت جنسیتی، معتقدن که داوینچی خودش رو به عنوان زن به تصویر کشیده. شاید بگید چقدر نظریه ! به هر حال ما نمیدونیم کیه فقط میدونیم مونالیزاست. ما داوینچی نیستیم و طرز فکرشو نمیتونیم بخونیم☁️

مشخصات تابلو ؛ سال خلق این اثر حدود سال ۱۵۰۳ تا ۱۵۱۹ میلادیه محل خلقش هم فلورانس، ایتالیا گفته شده لئوناردو داوینچی حدود ۴ سال (برخی منابع می‌گن تا ۱۶ سال) روی این اثر کار کرد. ابعاد این اثر ۷۷ × ۵۳ سانتی‌متر (یک تخته چوب بلوط) ‌ 🕰‌ ‌ ‌

سرنوشتش هم مثل خودش گیج کنندست. لئوناردو این تابلو رو هرگز تحویل نداد و تا پایان عمر پیش خود نگه داشت. پس از مرگ داوینچی (۱۵۱۹)، توسط شاه فرانسه خریداری شده از سال ۱۷۹۷ در موزه لوور پاریس نگهداری می‌شه در سال ۱۹۱۱ به سرقت رفت و ۲ سال مفقود بود. بعدم که اسپری قرمز و کیک و سوپ و هر چی رسید رو مالوندن بهش.

قلم‌زنی در این اثر ( Brushwork )☕️ لئوناردو از تکنیک sfumato (سفوماتو - محو کردن) استفاده کرده که به محو کردن مرزها بین رنگ‌ها بدون خطوط واضح اشاره داره و ایجاد انتقال نرم و طبیعی بین سایه و روشن رو فراهم کرده و عدم استفاده از خطوط کشیده شده (no outlines) به همراه آورده. ‌ ‌این تکنیک در چشم‌ها، لبخند و گردن به وضوح دیده می‌شه. نورپردازی ( Chiaroscuro ) - کیاروسکورو: تضاد شدید بین روشن و تاریک ؛ نور از سمت چپ می‌تابه اگه دقت کنید و سایه‌های نرم و تدریجی ایجاد شده پس‌زمینه‌ش مه‌آلوده (atmospheric perspective) با هوای مه‌گرفته.

متریال و مواد؛ 🥥 بوم - تخته چوب بلوط (poplar wood) آستر - روغن کتان (linseed oil) رنگ‌های روغنی - ترکیبی از: - زرد و قهوه‌ای برای پوست - سیاه و سفید برای سایه‌روشن - آبی و سبز برای آسمان و منظره ی پشت سرش.

ویژگی‌های این تابلو خیلی زیاده. داوینچیِ عزیز از همه نظر کاری کرده که نقاشیش بحث برانگیز باشه ، شام آخر رو خوندید دیگه ؟ کلا انگار دوست داره که مرموز باشه نقاشیاش و پر از نکته ! لبخند مرموز معروف‌ترین ویژگی اثر لبخند مرموز این خانومیه. زاویه دید بیننده روی لب‌ها تغییر می‌کنه اعصاب صورت کنترل‌شده - نه خنده، نه جدی ! چشم‌هاش شبکیه با جزئیات دقیق نقاشی شده خانومی نگاه مستقیم به بیننده از هر زاویه داره انعکاس نور در مردمک - دست‌هاش موقعیت طبیعی و آروم نشونه ی ثروت (بدون جواهرات اما با ظرافت) خانومی واقعا 🤌🏻🤌🏻🤌🏻 . یکی روی دیگری ( نشون میده که آرامش درونی داره ! والا که نه ولی خب بگیم چی ) پس‌زمینه‌ش منظره صخره‌ای و رودخونه پل و مسیر هم پیداست مه در فاصله دور ( ایجاد عمق ) تقارن نامتقارن (رودخونه از دو طرف متفاوته اگه دقت کنید )

جالبه بدونید مونالیزا بیمه‌شده به مبلغ ۸۶۰ میلیون دلار در سال ۲۰۱۹ ست و جالب تر از اون اینه که سالانه ۱۰ میلیون بازدیدکننده داره !