eitaa logo
موسسه معنا
1.6هزار دنبال‌کننده
1.3هزار عکس
162 ویدیو
144 فایل
معنا | مطالعات بنیادین و فلسفی علم پژوهش در قلمرو علوم انسانی و علوم پایه 🔹 فلسفه و تاریخ علم؛ از ریشه‌های اندیشه تا تحولات امروز 🔹 منابع، آثار و چهره‌های علمی 🔹 رویدادها و اخبار اثرگذار علمی https://manainstitute.ir🌐 📞 ادمین: @vahidshahab
مشاهده در ایتا
دانلود
نشست علمی چیستی و ماهیت کلام اجتماعی 🔸 دبیرخانه همایش ملی «فلسفه کلام اجتماعی» برگزار می‌کند: 🔹 نخستین پیش نشست همایش 🎙با ارائه: حجت الاسلام و المسلمین رسول رضوی حجت الاسلام و المسلمین ✍️ دبیر علمی: 📅 چهارشنبه ۴ شهریور ماه ۱۴۰۵ ⏰ ساعت ۱۰ صبح 🏢 قم | پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی 📡 حضور مجازی از طریق: skyroom.online/ch/iict/naghd _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ معرفی کتاب: فلسفه فیزیک 🔵 کتاب «فلسفه فیزیک» با عنوان فرعی «دفتر اول: مبانی نظری فیزیک کلاسیک»، شامل پنج مقاله‌ی نخست از دستنامه‌ی فلسفه‌ فیزیک آکسفورد است که به ویراستاری رابرت بترمن به چاپ رسیده است. در مقدمه، رابرت بترمن توضیح می‌دهد که فلسفه‌ی فیزیک در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ عمدتا حول مکانیک کوانتومی و نظریه‌های فضا-زمان می‌چرخید، اما کم‌کم بحث‌ها به سمت موضوع‌هایی مثل هیدرودینامیک، مکانیک کلاسیک، نظریه‌های موثر و مسئله‌های مربوط به اندازه و مقیاس کشیده شد. 🔵 به همین معنا، کتاب محدود به مسائل فلسفی حول محور فیزیک بنیادی، فرمول‌های انتزاعی و ذرات بنیادی نمی‌شود. بل تمرکز اصلی کتاب بر مسائل معاصر فلسفه‌ فیزیک است. فصل اول، نوشته‌ی الیویه دریگارول، با نگاهی تاریخی و مفهومی سراغ هیدرودینامیک می‌رود؛ حوزه‌ای که به گفته‌ی بترمن، از مسائلی است که کمترین توجه‌ها را در نظریه‌ها در فلسفه‌ی فیزیک به خود اختصاص داده است. او توضیح می‌دهد، هیدرودینامیک فقط چند معادله‌ی آشنا مثل ناویر-استوکس نیست، بلکه برای کاربرد داشتن، به شبکه‌ای از ایده‌آل‌سازی‌ها، مدل‌سازی‌ها و داده‌های تجربی نیاز دارد.... ✍️ نویسنده: رابرت بترمن لینک کتاب _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
"چرا پزشکی در عصر هوش مصنوعی بیش از پیش نیازمند فلسفه است؟" 👤 با سخنرانی دکتر علیرضا منجمی؛ دانشیار و رئیس پژوهشکده تاریخ و فلسفه علم پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی 🔶 دبیر نشست:خانم زهرا نوروزی، دانشجوی کارشناسی فلسفه دانشگاه فردوسی مشهد 🕞زمان : چهار شنبه 4 شهریور ساعت 10 🏛مكان:به صورت مجازی در گوگل میت https://meet.google.com/frz-zfrr-gfu _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
تاثیر مبانی فلسفی ابن سینا.pdf
حجم: 309.7K
معرفی مقاله: تأثیر مبانی فلسفی ابن‌سینا بر طب سینوی 🔵 فلسفه در طول علوم قرار دارد و اصول موضوعه آنها را اثبات می‌کند. این دانش به اشکال گوناگون با علم طب تعامل دارد و بر آن تأثیر می‌گذارد. فلسفه از یک طرف مبادی علم طب را اثبات می‌کند، و از طرف دیگر موضوع علم طب بدن است و فلسفه نیز از رابطه نفس با بدن بحث می‌کند. دستاورد فیلسوفان درباره نفس، می تواند مبنای مطالعات تجربی قرار گیرد. 🔵 طب ابن سینا متأثر از مبانی فلسفی وی است. تأثیر مبانی فلسفی ابن سینا بر طب سنتی مشهود است. بحث عناصر، قوا، مزاج، طبیعت، اخلاط و ارواح، قوانین و مبانی فلسفی مانند: اصل علیت، سنخیت و تناهی قوای جسمانی، عدم دوام قسر، رویکرد غایت انگاری، ذات گرایی، نگرش تشکیکی، رویکرد کیفی، نگرش کلی به انسان، اعتقاد به حکیمانه بودن نظام جهان، پیوند با معنویت، با اینکه موضوع و مسائل علم طب نیست در عین حال پیش فرض های فرا تجربی طب ابن سینا را تشکیل می دهند که در این پژوهش مورد بررسی و تحلیل قرار می‌گیرند. ✍️ نویسنده: دکتر احمد شه گلی _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
667fde1870de9-9772-79-1.pdf
حجم: 1M
✅ معرفی مقاله: علم و الهیات؛ طبیعی گرایی روش شناختی و جهان بینی توحیدی 🔵 موضوع این مقاله معرفی حوزه عمومی مباحث علم و دین و تبیین اهمیت آن است و هدف آن این است که ضرورت ورود جهان بینی توحیدی به چهارچوب نظری دانش تجربی را نمایان کند. برای تثبیت این هدف، در گام اول نشان داده ایم که ورود معارف غیرحسی به ساحت نظریه پردازی علمی اجتناب ناپذیر است و در گام بعدی استدلال کرده ایم که طبیعی گرایی روشی اولاً یکی از مهم ترین مبانی علم جدید است و ثانیاً با ارکان اساسی جهان بینی توحیدی قابل جمع نیست. 🔵 در طول مقاله، پس از تعیین معانی مورد نظر برای «علم»، «دین» و «الهیات»، به این پرسش می پردازیم که «چرا الهیات با علم نسبت پیدا می کند؟ ». پس از آن، مراحل متنوعی که معرفت غیرحسی وارد فرایند نظریه پردازی علمی خواهد شد را تشریح می نماییم و در این بخش به برخی از آموزه های پذیرفته شده فلسفه علم نیمه دوم قرن بیستم نیز استشهاد خواهیم کرد. سپس طبیعی گرایی را تعریف کرده و جایگاه آنرا به عنوان یکی از مبانی بی بدیل علم تجربی جدید نمایان می کنیم و تبعات الهیاتی پذیرش آنرا به تصویر خواهیم کشید. 🔵 نهایتاً ناظر به تقابل طبیعی گرایی با خداباوری از یک سو و نادرستی طبیعی گرایی از سوی دیگر، ضرورت ورود جهان بینی توحیدی در فرایند شناخت طبیعت را تثبیت خواهیم کرد. ✍️ نویسنده: روزبه زارع _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ اهمیت مسائل فلسفی و ریشه های آن در علم 🔘 مسائل فلسفه: اصیل یا شبه مسأله ( بخش سوم) 🔵 ایده ویتگنشتاین در استفاده از نظریه انواع راسل برای ریشه کن کردن فلسفه و الهیات هوشمندانه بود و الهام بخش مکتب تحلیل زبان جدید شد. در واقع، آنها این اندیشه را از ویتگنشتاین به ارث برده اند که هیچ مسئله فلسفی اصیلی وجود ندارد و تمام کاری که یک فیلسوف می‌تواند انجام دهد، کشف و حل معماهای زبانی است که از سوی فلسفه سنتی پیشنهاد شده اند. 🔵 پوپر در نقد و ارزیابی ویتگنشتاین اذعان می‌کند که موارد زیادی وجود دارد که مردم حرف های بی معنی می زنند و لذا نشان دادن و کشف بی معنی بودن آنها اهمیت دارد، ولی تاکید می‌کند موارد زیادی هم وجود دارد که برخی افراد چیزهایی گفته اند که شاید خیلی منطقی نبوده یا از نظر گرامری صحیح نبوده، اما در عین حال بسیار جالب و هیجان انگیز بوده اند و شاید حتی بیشتر از حرف های منطقی دیگران ارزش شنیدن داشته باشند. برای نمونه، بسیاری از مسائل فلسفی از مسائل علمی یا عملی ناشی می شوند، مانند توسعه‌ حساب دیفرانسیل و انتگرال و مسائل بنیادی آن. 🔵 این مثال ها نشان می دهند که برخلاف نظر ویتگنشتاین که مسائل فلسفی را صرفاً معماهای زبانی می داند، آنها اغلب در زمینه های علمی و عملی ریشه دارند. حساب دیفرانسیل و انتگرال در ابتدا بسیار پیچیده‌ و بی معنی به نظر می رسید_ به ویژه بر اساس استانداردهای ویتگنشتاین. اما با گذشت چند صد سال و تلاش های بزرگ ریاضیدانان، این حساب بر مبانی مدللی پایه گذاری شد. با این حال، حتی اکنون نیز مبانی آن نیاز به ایضاح دارند. 📚 منبع: کتاب علم و متافیزیک، نوشته علیرضا منصوری 👈 بخش قبلی _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅مردم ایران پیش از ساعت چگونه زمان را می‌سنجیدند؟ 🔵 پیش از ورود ساعت‌های مکانیکی، مردم برای تنظیم کارهای روزانه و تشخیص فصل‌ها به چه نشانه‌هایی تکیه می‌کردند؟ پاسخ این پرسش آن‌قدرها هم ساده نیست؛ زیرا از زندگی روزمره مردم عادی در گذشته اسناد تاریخی اندکی باقی مانده است. این در حالی است که از رصدخانه‌ها و زیج‌های نجومی اطلاعات زیادی از تاریخ علم ایران باقی مانده است. 🔵 تاریخ علم معمولا روایت دانشمندان، رصدخانه‌ها، ابزار‌های دقیق و کتاب‌های علمی است؛ اما بخش بزرگی از تجربه انسانی در گذشته، یعنی زندگی روزمره مردم عادی، کمتر در اسناد تاریخی ثبت شده است. یکی از این پرسش‌های کمتر پاسخ‌داده شده این است که مردم پیش از رواج ساعت‌های دقیق چگونه زمان روز، فصل‌های سال و زمان مناسب برای فعالیت‌های خود را تشخیص می‌دادند. آیا کشاورزان و دامداران بر اساس ستارگان و نشانه‌های طبیعی عمل می‌کردند؟ آیا تقویم‌های محلی بازمانده نظام‌های قدیمی‌تر بودند؟ و نقش مسجد، اذان و آیین‌های اجتماعی در نظم زمانی جامعه چه بود؟ 🔵 آناتک در گفت‌و‌گو با دکتر حنیف قلندری، عضو هیات علمی و رئیس پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران، به سراغ این پرسش‌ها رفته است؛ گفت‌وگویی که بیش از آنکه پاسخ‌های قطعی ارائه دهد، نشان می‌دهد بازسازی زندگی روزمره گذشتگان تا چه اندازه برای تاریخ‌نگاران دشوار و وابسته به شواهد محدود است. 🔵 پیش از رواج ساعت، مردم عادی ـ نه دانشمندان دربار ـ چگونه می‌فهمیدند چه ساعتی از روز است؟ از نظر تاریخی، در این باره نمی‌توان با قطعیت سخن گفت، زیرا اطلاعات مستقیمی درباره اینکه مردم عادی در زندگی روزمره چگونه زمان را تشخیص می‌دادند در اختیار نداریم. با این حال، وجود ساعت‌های آفتابی در مکان‌های عمومی می‌تواند نشانه‌ای از آن باشد که دست‌کم گروهی از مردم با روش کار این ابزار‌ها آشنا بوده‌اند، یا اینکه افرادی که چنین دانشی داشته‌اند در این مکان‌ها در دسترس مردم بوده‌اند؛ بنابراین نباید تصور کرد که دانش زمان‌سنجی صرفاً در اختیار دانشمندان و متخصصان بوده است. وجود ابزار‌های زمان‌سنجی در فضا‌های عمومی نشان می‌دهد که این دانش، دست‌کم در برخی سطوح، با زندگی روزمره مردم ارتباط داشته است؛ هرچند درباره میزان آشنایی عموم مردم با شیوه کار این ابزار‌ها نمی‌توان داوری دقیقی کرد. 🔶 برای مطالعه کامل مطلب به لینک زیر مراجعه فرمایید 👇👇 لینک مطلب _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ انجمن علمی فلسفه دانشگاه خوارزمی برگزار می‌کند: «چرا خواندن ابن‌سینا همچنان در قرن ۲۱ ضروری و مفید است؟» 🔵 ابن‌سینا تنها نامی در تاریخ فلسفه و علم نیست؛ اندیشه‌های او همچنان ما را با پرسش‌هایی بنیادین درباره عقل، حقیقت، انسان، معرفت و نسبت میان فلسفه و زندگی مواجه می‌کند. 🔵 اندیشه‌ای که قرن‌ها از زمانه خود عبور کرده، هنوز می‌تواند ما را به ایستادن، پرسیدن و دوباره اندیشیدن وادارد. 🔵 در این نشست تلاش خواهیم کرد از نو به سراغ ابن‌سینا برویم و بپرسیم: چه چیزی از اندیشه او هنوز برای انسان امروز مسئله است؟ کدام پرسش‌های ابن‌سینا همچنان در جهان معاصر زنده‌اند؟ و چرا خواندن او، پس از گذشت قرن‌ها، هنوز می‌تواند راهی برای فهم عمیق‌تر فلسفه، انسان و جهان باشد؟ 👤 سخنران: جناب آقای دکتر حسین علی محمدی ⏰ زمان برگزاری: ۴ شهریور | ساعت ۱۸ 📍 مکان برگزاری: نشست به‌صورت مجازی در گوگل میت برگزار می‌شود. 🔗 لینک ورود به نشست: [meet.google.com/agy-vwek-hjb] ✨ حضور برای علاقه‌مندان به فلسفه و اندیشه آزاد است. 🔘 انجمن علمی فلسفه دانشگاه خوارزمی _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
10.5M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
✅ «خدا و جهان»، جهان چطور به اینجا رسید و چرا ما بخشی از آن هستیم؟ 🔘 مناظره و گفتگوی میان راجر پنرز(کیهان شناس) و ویلیام لین کریگ(فیلسوف علم) 🔵 مجری: ما اکنون چیزهایی درباره طبیعت، درباره جهانی که در آن زندگی می‌کنیم میدانیم،که یک صد سال پیش هرگز در مخیله کسی نمی گنجید. آن باید دوران فوق‌العاده هیجان انگیزی باشد، زمانی که شما قضایای تکنیگی را با هاوکینگ گسترش می دادید و متوجه شدید که آنها با شواهد تجربی مربوط به بیگ بنگ و تابش زمینه کیهانی و غیره تأیید می شوند. آیا می توانید کمی از احساس خود را در آن سالها از فهمیدن آن چیزهای بسیار مهم توصیف کنید. 🔵 پنروز: یک سیر تکاملی در تفکر من وجود دارد و البته این تغییرات در طی سالیان دراز اتفاق افتاده است، من راضی نبودم. مردم درباره مدل های جهان مطالعه می کنند و فقط یک چیز را مطالعه می کنند، مدل لومتر را، که آن یک مدل کاملا متقارن از جهان است... 🔷 بخش هفتم 👈 بخش قبلی _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
موسسه معنا
✅ نظام علمی دووجهی؛ زیست‌شناسی دوره میانه اسلامی چگونه میان «مشاهده» و «غایت» پیوند زد؟ 🔵 یکی از سو
✅ روایت شیخ‌الرئیس ابوعلی سینا از مشاهده حیوان «جند بیدستر(سگ آبی)» و پدیده نوپدیدی حیات در کتاب الشفاء به شرح زیر است: 🔵 «ما در دره‌ای که نزدیک به "بهستون" جاری است، حیوان "جند بیدستر" یافتیم؛ در حالی که روشن است آن دره، حادث و نوظهور است. این حیوان به احتمال قوی در همان‌جا تولّد یافته است؛ زیرا با توجه به فاصله بسیار زیاد، نمی‌توان پذیرفت که از دریاهایی که در آن‌ها فراوان است به آنجا کوچ کرده‌ باشد . 🔵 همچنین بارها دیده شده است که چاه‌هایی حفر می‌شود و آب آن‌ها به برکه‌ها و حوض‌هایی سرازیر می‌گردد که هیچ سابقه‌ای از وجود ماهی در آن منطقه نیست، اما در آن‌ها ماهی پدید می‌آید و سپس همان ماهی‌ها تولیدمثل (توالد) می‌کنند». 📚 منبع: الشفاء (الطبیعیات)، جلد ۳، صفحه ۳۸۵ ✍️ آقای محمدمتین محسنی ارجمند (محقق و پژوهشگر موسسه معنا) 🔻توضیحات: این متن پیوست به یادداشت هفتم با موضوع «نظام علمی دووجهی؛ زیست‌شناسی دوره میانه اسلامی چگونه میان «مشاهده» و «غایت» پیوند زد؟» می باشد. _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
20120514084116-7027-5.pdf
حجم: 6.4M
✅ فخررازی و حرکت وضعی زمین 🔵 معمولا سال ۱۵۴۳ میلادی را آغاز انقلاب جدید می دانند. در این سال کوپرنیک کتابی به نام درباره دوران افلاک آسمانی منتشر کرد و در آن بر خلاف نظر عموم، سکون زمین و قرار داشتن آن را در مرکز زمین منکر شد. و نجومی بر پایه حرکت زمین تأسیس کرد. 🔵 تا آنجا که تحقیقات جدید معلوم کرده است، در میان متفکران اسلامی هیچ کس بجد به حرکت زمین معتقد نبوده است و کسانی چون ابوریحان بیرونی که این مسأله را جدا مورد نظر قرار داده اند، سرانجام، به دلایل طبیعی، اعتقاد به سکون زمین را ترجیح داده اند. 🔵 فخر رازی هم یکی از متفکرانی است که امکان حرکت زمین را مورد توجه قرار داده است و سرانجام دلیل بدیعی بر سکون آن آورده است... ✍️ نویسنده: حسین معصومی همدانی _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ مسأله شر 🔘 بخش اول (مقدمه) 🔵 مسأله شر به تناقض یا تناقض ظاهری میان واقعیت شر از سویی و اعتقاد دینی به خیریت و قدرت خداوند یا موجود غایی از سوی دیگر، می پردازد. در یک طبقه بندی بسیار کلی ادیان عالم سه نوع راه حل اصلی ارائه کرده اند: 🔷 ۱_ وحدت گرایی تعالیم ودانته هندوئیسم را داریم که بر حسب آن عالم پدیداری و شرور آن مایا، یا توهم است. طنین غلط اندازی از این آموزه را در علم مسیحی غربی معاصر می یابیم که بر طبق آن «شر فقط توهم است و هیچ مبنای واقعی ندارد. شر یک عقیده باطل است ». اگر این دیدگاه را پاسخی به مسأله شر به بیان فوق تلقی کنیم، آن را دیدگاهی ناقص خواهیم یافت، زیرا فقط مسأله را به بیان تازه ای تقریر می‌کند ولی هیچ تلاشی برای حل آن به خرج نمی دهد، زیرا شر ابتلای ما به توهم بی اختیار شر تبیین ناشده رها می شود. 🔷 ۲_ نوعی ثنویت گرایی داریم که به مهیج ترین وجهی در آئین زرتشتی باستان، با الهه های متضاد خیر و شر، اهورامزدا و انگره مینو، مطرح شده است. ثنویت گرایی بسیار معتدل تری از سوی افلاطون پیشنهاد شده و این نظریه در اشکال گوناگون در آموزه‌های راجع به الوهیت متناهی، از سوی برخی فیلسوفان جدید غرب مانند جان اس. میل و ادگار برایتمان بیان شده است. 🔷 ۳_ تألیفی مشخص از وحدت گرایی و ثنویت یا نوعی ثنویت اخلاقی در متن وحدت گرایی ما بعدالطبیعی غایی (در قالب یکتاپرستی) را داریم که در مسیحیت تشریح شده و نماینده سهم عمده تفکر غرب در این موضوع است. 🔵 از آنجا که اصطلاحات مسأله شر به نسبت عقاید دینی ای که این مشکل را موجب می شوند، متغیر است، باید تحقیق جداگانه ای درباره هر یک از نظام های دینی اصلی انجام شود. مسیحیت (همانند یهودیت و اسلام) به عقیده توحیدی به خدایی که خیر خواهی و قدرتش مطلق است و خالق عالم از عدم است، ملتزم است. تحدی واقعیت شر با این باور، اساسا به صورت یک قیاس دو حدی تقریر شده است: اگر خدا قادر مطلق است باید قادر به جلوگیری از شر باشد. اگر خدا خیر مطلق است باید بخواهد که از شر جلوگیری کند. ولی شر موجود است. پس خدا یا قادر مطلق نیست یا خیر مطلق نیست. بنابراین یک نظریه عدل الهی تلاشی است برای آشتی دادن خیریت بی حد خدای قادر مطلق با واقعیت شر. 🔵 انواع شر که در منابع عدل الهی تشخیص داده شده است، عبارتند از ( ۱) شر ناشی از انسان ها (و فرشتگان) یعنی شر اخلاقی یا گناه؛ (۲) احساس جسمانی الم و اندوه روانی ابتلا به الم که ممکن است معلول گناه یا معلول (۳) شر طبیعی یعنی بیماری، طوفان، زلزله و مانند آن باشد. و (۴) تناهی، امکان و بنابراین نقصان همه مخلوقات که بعضی آن را شر مابعدالطبیعی نامیده اند. 📚 منبع: کتاب دانشنامه فلسفه دین، جمعی از نویسندگان ( ویلیم پی. آلستون، السدر مک اینتایر، روبرت‌ام. آدامز...) (مترجم و گردآورنده: انشاءالله رحمتی) _ـ_ــ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا و بله دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute