✅ اهمیت مسائل فلسفی و ریشه های آن در علم
🔘 مسائل فلسفه: اصیل یا شبه مسأله ( بخش ششم)
🔵 مسائل فلسفی واقعی و اصیل در کنار مسائل علمی واقعی وجود دارند. حتی اگر این مسائل علمی شامل بخش هایی درباره امور واقع باشند یا بتوان آنها را با روش های منطقی تحلیل کرد، نباید به طور کامل به عنوان علمی یا صرفاً منطقی طبقه بندی شوند.
🔵 پوپر با مثالی از فیزیک توضیح میدهد که مسائل در فیزیک، مانند پیش بینی خطوط طیفی با کمک فرضیه هایی درباره ساختار اتم، ممکن است با استفاده از محاسبات ریاضی صورت گیرد، اما به این معنی نیست که ما با یک مسئله کاملاً ریاضیاتی محض سر و کار داریم و آنچه انجام می دهیم فیزیک نیست. همانطور که قبلاً اشاره شد، ارائه راه حل ها برای مسائل ممکن است از مرزبندی رشته ها عبور کند. به همین ترتیب، یک مسئله را، حتی اگر اول بار در زمینه نظریه اتمی بروز پیدا کرده باشد، می توان، به شرطی که عمدتاً شبیه به یا مرتبط با مسائل سنتی باشد که توسط فیلسوفان مورد بحث قرار گرفته باشد، فلسفی در نظر گرفت، حتی اگر در یک زمینه علمی به وجود آمده باشد.
🔵 روش های مورد استفاده برای حل این مسائل تعیین کننده طبقه بندی آنها نیستند. به عنوان مثال، کیهانشناسی با وجود ارتباط نزدیکش با فیزیک، همچنان مورد علاقه فلاسفه است. بنابراین، این دیدگاه که تنها مسائل علمی، اصیل و واقعی اند، متعصبانه است و خودش ریشه در یک جزم فلسفی دارد. دلیلی ندارد که ماهیت فلسفی بسیاری از مسائل علمی را انکار کنیم که با روش های منطقی قابل حل هستند. برای مثال، تحلیل منطقی نقش مهمی در نظریه نسبیت خاص اینشتین ایفا کرد و باعث شد که این نظریه از نظر فلسفی جالب باشد و مجموعه ای از مسائل فلسفی مرتبط با آن را به وجود آورد.
🔵 پس به طور خلاصه، آموزه ویتگنشتاین در طرد فلسفه مبتنی بر این فرض است که همه گزاره ها و مسائل اصیل و واقعی را میتوان به یکی از دو دسته انحصاری طبقه بندی کرد: گزاره هایی درباره امور واقع ( ترکیبی پسینی) و گزاره های منطقی (تحلیلی پیشینی). هر چند شاید این دوگانگی برای یک بررسی کلی مفید باشد، اما برای بسیاری از اهداف بسیار ساده انگارانه است. با وجود قصد ویتگنشتاین برای حذف مسائل فلسفی، این دوگانگی در انجام این هدف ناکام است، زیرا مسائلی درباره امور واقع، یا مسائل منطقی با ترکیبی از آن دو، یک تقسیم بندی اعتباری است و این مسائل می توانند تحت شرایط خاصی فلسفی هم باشند.
📚 منبع: کتاب علم و متافیزیک، نوشته علیرضا منصوری
👈 بخش قبلی
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#برش_کتاب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
امکان علم دینی.pdf
حجم:
342.1K
✅ معرفی مقاله:امکان علم دینی؛ بحثی در چالشهای فلسفی اسلامی سازی علوم انسانی
🔵 از آنجا که برخی از مبانی حاکم بر علوم جدید با مبانی معرفتی اسلامی تعارض دارد، ورود علوم جدید، به ویژه علوم انسانی به کشور ما، از ابتدا چالش هایی را به همراه آورد.. عده ای راهکار را در تولید «علم دینی» معرفی کردند. از این رو، مهم ترین سؤال این است که «علم دینی» به چه معنا و تحت چه شرایطی ممکن است؟ مبانی معرفتی امکان علم دینی، به دو دسته مبانی علم شناختی و مبانی دین شناختی تقسیم میشود.
🔵 در محور اول، سه چالش وجود دارد: یکی، اینکه هویت علم و معرفت در گروی بهره مندی از روش تجربی قرار گرفته است. دوم، اینکه ارزش ها کاملاً خارج از حوزه علم و معرفت دانسته شده و سوم، اینکه هرگونه ورود معرفتی پیش فرض ها به عرصه علم نفی شده است.
🔵 در محور دوم، مهم ترین چالش، تبیین معرفت زا بودن گزاره های موجود در متون دینی است. با پذیرش این امر، قلمروی دین با علم تداخل جدی دارد. از این رو، علم دینی نه تنها ممکن است، بلکه اساساً علم نمیتواند به گزاره های دینی بی اعتنا باشد. از این رو، مفهوم «علم دینی»، نه از حیث «علم» بودن و نه از حیث «دینی» بودن به هیچ تناقض و نابسامانی ای مبتلا نمی باشد.
✍️ نویسنده: حسین سوزنچی
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#معرفی_مقاله
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ رونمایی از تصحیح بخش منطق کتاب «النجاة» ابنسینا
به مناسبت بزرگداشت روز ابنسینا، گروه مطالعات ابنسینا مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایران با همکاری انجمن حکمت و فلسفۀ ایران، نشست علمی رونمایی از تصحیح بخش منطق کتاب «النجاة» ابنسینا را برگزار میکند.
📖 این اثر با مقدمه، تصحیح و تعلیقات دکتر مهدی گلپرور روزبهانی تهیه و تدوین شده است.
🎙 با حضور و سخنرانی:
🔹 دکتر حسین معصومی همدانی
🔹 دکتر سیدحسین موسویان
🔹 دکتر اسدالله فلاحی
🔹 دکتر حنیف امین بیدختی
🔹 محمدحسین حکیم
🔹 دکتر مهدی گلپرور روزبهانی
🎤 دبیر نشست: دکتر علیرضا دارابی
📅 زمان: یکشنبه ۲۲ شهریور ۱۴۰۵
🕒 ساعت: ۱۵:۰۰
📍 مکان: مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایران، سالن دکتر حسین نصر
💻 لینک برخط: https://skyroom.online/ch/irip/neshast
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#خبر
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
3.1M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
✅ مسئلهی سخت آگاهی از دیدگاه پروفسور دیوید آلبرت
🔵 مجری : نظر شما در مورد مسئله سخت آگاهی چیست ؟ آیا محاسبه پذیر هست و می شود با فیزیک به آن پی برد؟
🔵 دیوید آلبرت: خب، از نظر من مسئله سخت آگاهی واقعاً یک مسئله خیلی دشوار است..برای من تصورش هم سخت است که هرگونه پیشرفتی در فیزیک بتواند برای من روشن کند که چرا حالت مغز من مثلاً وقتی یک لکه قرمز رنگ می بینیم، چنین احساسی را در من ایجاد میکند ؟...از نظر من یک نوع مسئله واقعاً ناهمگون و ناسازگار اینجا وجود دارد، ممکن است یک نفر بخواهد بگویید که چرخش ساعتگرد یک ذره خاص توی سر من، مسئول تولید احساس نوع سبز هست.. و چرخشی پاد ساعتگرد فلان ذره، مسئول تولید احساس نوع قرمز است...من کاملاً میتوانم تصور کنم که نظریه های وجود داشته باشند که وقتی ذره چرخش ساعتگرد دارد، من رفتار های فیزیکی نوع سبز خواهم داشت..
👤 دیوید آلبرت
#فلسفه
#مساله_سخت_آگاهی
#فلسفه_علم
#فلسفه_ذهن
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#مصاحبه
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ گروه فلسفه اسلامی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با مشارکت گروه حکمت عملی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار می کند:
🔻کرسی ترویجی واکاوی چیستی اراده از منظر علامه طباطبایی
مقایسه دو دیدگاه متفاوت علامه در باب اراده
▫️ارائه دهنده:
حجت الاسلام دکتر مهدی خیاط زاده
▪️ناقدان:
حجت الاسلام دکتر علی شیروانی
حجت الاسلام دکتر محمد حسینزاده
▫️دبیر علمی:
حجت الاسلام دکتر رضا پور اسماعیل
⏰ زمان: یکشنبه ۲۲ شهریور ساعت ۱۰ الی ۱۲
📍مکان: قم، پردیسان، میدان علوم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، سالن حکمت
لینک حضور مجازی:
https://event.alocom.co/class/rihu/meeting3
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#خبر
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
4_5832306837663260751.pdf
حجم:
9.2M
✅ معرفی کتاب: خودآگاهی و جهان؛ فیزیک کوانتوم، تکامل، مغز و ذهن
🔵 آیا آگاهی صرفاً پدیدهای جانبی و تصادفی در این جهان خاص است؟ یا اینکه خودِ مفهوم «جهان» به وجود آن وابسته است؟ آیا آگاهی تنها واقعیت را ادراک میکند، یا واقعیت به آن وابسته است؟ آیا آگاهی صرفاً به عنوان پیامدی از تکامل پدیدار شد؟ یا اینکه به نوعی، همواره در جهان حضور داشته است؟ در این کتاب به این پرسشها و مباحث دیگر پرداخته میشود.
✍️ گردآورندگان: راجر پنروز – استوارت همروف _ سوبهاش کاک
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#معرفی_کتاب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ معرفی کتاب: علم و مدرنیته ایرانی
🔵 نسبت میان مدرنیته و کشور ایران، و چگونگی ورود و تجلی آن در خاک این سرزمین، همواره موضوعی مناقشهبرانگیز و بااهمیت بوده و اندیشمندان بسیار را به تفکر و نگارش آثارشان درباره خود واداشته است. کتاب «علم و مدرنیته ایرانی» اثر تقی آزاد ارمکی، استاد دانشگاه و جامعهشناس اهل ایران، از بهترین کتب تألیف شده در این حوزه است.
🔵 از نظر نویسندۀ کتاب، تفسیرهای متعددی در شکلگیری مدرنیته ایرانی مترتب است. عدهای ایران را عقبمانده و عدۀ دیگری آن را توسعهنیافته میدانند. گفتمان عقبماندگی هیچ نوع اصلاحی را برنمیتابد و مستلزم تخریب همهجانبه است. اما برخلاف آن، گفتمان توسعهنیافتگی معتقد است که ما حدی از توسعه را پشت سر گذاشتهایم؛ اما در مقایسه با غرب همواره با تأخیر توسعهای مواجهیم.
🔵 ازاینرو هر حکومت یا دولتی نسبت به دولت پیش از خود با نگاه انتقادی مواجه است و اعتقاد دارد که سلفش نتوانسته حدی از پیشرفت و توسعه همهجانبه را در کشور نهادینه کند و البته دولت حاکم از نظر خودش تمام مساعیاش را به کار گرفته تا چنین پیشرفتی را سرلوحه کارش قرار دهد.
✍️ نویسنده: تقی آزاد ارمکی
👈 لینک کتاب
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#معرفی_کتاب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ پیوسته در جستجوی دانش و حقیقت بودم و این باور در من شکل گرفت که برای رسیدن به تجلی و قرب الهی، هیچ راهی بهتر از جستجوی حقیقت و دانش نیست.
👤 ابن هیثم
📚 منبع:
Lost Islamic History: Reclaiming Muslim Civilisation from the Past،Firas Alkhateeb
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#جملات_منتخب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ سلسله نشستهای : "زنان در آینه تاریخ پزشکی"
✴️ گذار از قابلگی سنتی به مامایی مدرن در ایران
🔷 دکتر الهام ملکزاده
🗓⏰️ سهشنبه ۱۷ شهریور؛ ساعت ۱۹
🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️🔹️
✴️ جایگاه زنان در طب
🔷 دکتر مانیتا خلیلیپور
🗓⏰ چهارشنبه ۱۸ شهریور، ساعت ۱۹
☎️ اطلاعات بیشتر و نامنویسی ⬅️
از طریق تلگرام، واتساپ، ایتا،
پیامک و تماس با شماره:
۰۹۳۰۶۵۵۳۳۵۷
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#خبر
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ صیرورت و هستی
🔘 بخش اول
🔵 از نظر وایتهد عناصر اولیه طبیعت جوهر فرد منادها و اتم ها نیستند، بلکه انرژی و فرآیندی از آن است که ماده را به وجود می آورد. در فیزیک جدید به آن تئوری ذره ای و موجی و یا کوانتوم گفته می شود. آیا ماده متشکل از آن ثابت اند و ساکن اند یا سیال ؟ اگر در حال پویش اند نسبت اجزا به یکدیگر و با کل چگونه است ؟ باید در تحلیل حرکت در طبیعت به تشریح و تبیین چهار اصل مهم پرداخته شود. با توضیح آنها می توان، فهم دقیق تری از حرکت داشت. گرچه وایتهد در آثارش اصول چهارگانه را به طور مستقل و صریح نپرداخته، اما با تعمق و ژرف اندیشی می توان آنها را فهمید.
🔵 اصول اول پویش و صیرورت: اولین اصلی که زیربنای فلسفی وایتهد را تشکیل می دهد، حرکت و پویش در جهان هستی است. آنچه طبیعت را تشکیل میدهد حرکت و روابطی که بین آنها است. وایتهد در این مورد می نویسد: ادراک طبیعت به عنوان یک حقیقت ایستا حتی در یک لحظه ای که خالی از دوام باشد، امری بی معنا است، طبیعتی جدا از انتقال و انتقالی جدا از دوام زمانی وجود ندارد.
🔵 از نظر وایتهد، طبیعت یک واقعیت ساکن و ایستا نیست، بلکه طبیعت امری سیال است به طوریکه طبیعت جدا از حرکت و حرکت جدا از طبیعت وجود ندارد. او برای طبیعت خصوصیاتی را در نظر میگیرد و در این باره می نویسد: حیات دارای هدف مطلق ها فعالیت خلاق است. او وجود و حرکت را لازم و ملزوم یکدیگر میداند، تا حدی که نمیتوان آنها را از یکدیگر جدا کرد. از نظر او جهان هستی یک جریان یا گذر و کشش و کوشش و سیلان حوادث است که شامل تمام موجودات می شود. وایتهد تحلیل و تفسیر صیرورت و پویش در اشیا را از وظایف علم مابعدالطبیعه می داند. او در این باره می نویسد: فهم حیات انسانی را که هیچگونه فضا و نگهداری کامل صورت ایستا و غیر پویا ممکن نیست را اصلی بدیهی و ریشه در طبیعت اشیاء می داند.
📚 منبع: کتاب، حرکت و پیامدهای الهیاتی در فلسفه صدرالمتالهین و آلفرد نورث وایتهد ( نوشته دکتر علی ناییجی با مقدمه دکتر علی الله بداشتی)
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#برش_کتاب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ کرسی ترویجی: «نقش تطهیر خیال در وصول به مقام توحید الهی از منظر علامه طباطبایی و آیه الله جوادی آملی»
🔷🔸ارائه دهنده:
سرکار خانم دکتر رقیه یوسفی سوته
(استاد و پژوهشگر حوزه و دانشگاه)
🔸ناقد:
جناب آقای دکتر محمد هادی توکلی
(عضو هیات علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه)
🔸دبیر علمی:
سرکار خانم نعیمه نجمی نژاد
مدرس و پژوهشگر حوزه، دبیر پژوهشی پژوهشکده فلسفه و کلام پژوهشگاه مطالعات اسلامی جامعه الزهرا (سلاماللهعلیها)
🗓زمان: چهارشنبه18 شهریور ۱۴۰۵
🕰ساعت: 10 تا 12
مکان: جامعة الزهراء (سلام الله علیها)، ساختمان پژوهشگاه، طبقه همکف، سالن جلسات
حضوری و آنلاین
👈لینک حضور در جلسه:
https://faryan.cloud/join/jz-ac2/korsi/
✅به صورت مهمان وارد لینک مجازی شوید.
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#خبر
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute
✅ معرفی کتاب: هایدگر و حیوانات
🔵 در این کتاب، با جدیت به اندیشه های هایدگر، و بهویژه دیدگاه او درباره حیوانات، پرداخته شده است؛ و از همین روست که عنوان اصلی کتاب «هایدگر و حیوانات» انتخاب شده است. دلیلی بنیادین برای این کار وجود دارد: هدف این است که ادعای او به چالش کشیده شود؛ که میان ما و دیگر حیوانات، شکافی هستیشناختی وجود دارد؛ و این کار عمدتاً با بازنگری در یافتههای علمیِ حوزههای رفتارشناسی (اتولوژی) و زیستشناسی تکاملی انجام میگیرد؛ از این رو، عنوان فرعی کتاب چنین است: «بینشهای نو از منظر رفتارشناسی و زیستشناسی تکاملی».
🔵 استدلالهایی که در ردِ آن دیدگاهِ مبتنی بر «شکافِ وجودی» مطرح میشود، صرفاً بر پایه تفکر زیستشناختی نیستند و نمیتوانند هم باشند؛ چرا که ادعای هایدگر به «هستی» (یا «نحوه بودنِ») حیوانات مربوط میشود، نه به حیوانات به مثابه موجودات یا —به تعبیر علمی— به مثابه ارگانیسمها.
🔵 بنابراین، وقتی از ارائه «بینشهای نو» سخن گفته میشود، مقصود این است که قصد داریم با ارائه تفسیری تازه از «نحوه بودنِ» حیوان —آن هم از منظر درک علمی از رفتارشناسی و زیستشناسی تکاملی— در مسیر اندیشه هایدگر گام برداریم.
✍️ نویسنده: Jerome C. Regier
👈 لینک کتاب
_ـ_ــ_ـ_ـ_
#معرفی_کتاب
💻 آدرس تارنمای ما :
🌐 https://manainstitute.ir
📱 ما را در ایتا دنبال کنید:
🆔 @maanainstitute