eitaa logo
موسسه معنا
1.6هزار دنبال‌کننده
1.4هزار عکس
182 ویدیو
182 فایل
معنا | مطالعات بنیادین و فلسفی علم پژوهش در قلمرو علوم انسانی و علوم پایه 🔹 فلسفه و تاریخ علم؛ از ریشه‌های اندیشه تا تحولات امروز 🔹 منابع، آثار و چهره‌های علمی 🔹 رویدادها و اخبار اثرگذار علمی https://manainstitute.ir🌐 📞 ادمین: @M_3a5_M
مشاهده در ایتا
دانلود
✅ معرفی کتاب: در ستایش ریاضیات 🔵 چرا باید زحمت مطالعه ی "در ستایش ریاضیات" را به جان خرید زمانی که طبق مقایسه و ادعای "آلن بدیو" با این مفهوم مواجهیم که فلسفه قبل از هر چیز متافیزیک خوشبختی است ، وگرنه ارزش حتی یک ساعت دردسر را ندارد؟ چه رابطه ی احتمالی می تواند بین ریاضیات و خوشبختی وجود داشته باشد؟ این دقیقا همان موضوعی است که در این گفت و گو مورد بحث است. 🔵 مبحثی که به عنوان مقدمه ای کاملا در دسترس برای ریاضیات و کاوش در تأثیر مهمی که همیشه بر بزرگ ترین فلاسفه داشته است ، عمل می کند. ریاضیات و منطق به دور از تمرینات بی ملاحظه و بی معنی که معمولا تصور می شود ، راهنمای ضروری برای رهایی از عقاید غالب و امکان دسترسی به حقایق یا تجربیات انسانی بی نهایت ارزشمند هستند. به همین دلیل است که ریاضیات ممکن است کوتاه ترین مسیر زندگی واقعی باشد؛ که وقتی وجود آن اثبات می شود ، خود را با یک سعادت بی نظیر همراه می نماید. 🔵 این کتاب، بحث جالبی در مورد ریاضیات تاریخی و معاصر و چگونگی ارتباط آن با فلسفه است. محتوای مربوط به این گفت و گو، به طرز جالب توجهی مشابه گفت و گوهای سقراطی به نظر می رسد. این اثر یک مصاحبه ی لذت بخش است که حتی اگر خوانندگان چیزی از تئوری های نامبرده در کتاب ندانند و جز خوانندگان حرفه ای فلسفه و ریاضیات نباشند، باز هم از بحث های منطقی صورت گرفته در کتاب "در ستایش ریاضیات" لذت خواهند برد. ✍️ نویسنده: آلن بدیو 👈 لینک کتاب _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
Tusi.pdf
حجم: 557K
✅ معرفی مقاله: مثلثات کُروی پیش از دوران مدرن: رساله‌ی نصیرالدین طوسی 🔵 این نوشتار مروری است بر «رساله در باب چهارضلعی» اثر نصیرالدین طوسی؛ سندی بسیار ارزشمند از قرن سیزدهم در حوزه هندسه کروی که در سال ۱۸۹۱ به زبان فرانسوی ترجمه شد.عنوانی که در اینجا به کار برده‌ایم، همان عنوانی است که مترجم (الکساندر کاراتئودوری) برای آن برگزیده است. 🔵 عنوانی که به متن اصلی عربی نزدیک‌تر است، «کشف‌الاسرار فی الشکل القاطع» می‌باشد.عبارت(secant figure) که عنوان به آن اشاره دارد، همان چیزی است که تحت عنوان «چهارضلعی (کروی) کامل» شناخته می‌شود؛ یعنی شکلی که زیربنای آنچه امروزه «قضیه منلائوس» می‌نامیم، است.» 🔵 این قضیه فرمولی به دست می‌دهد که اخترشناسان — به‌ویژه بطلمیوس — از قرن نخست میلادی در محاسبات و تدوین جداول خود به‌طور گسترده از آن استفاده می‌کردند؛ آن هم در شرایطی که هنوز فرمول‌های مثلثات کروی (که بعدها کشف شدند) در دسترس نبودند.رسالهٔ نصیرالدین طوسی بسیار فراتر از قضیهٔ منلائوس است، چرا که در آن، نظامی کامل از فرمول‌های مثلثات کروی به همراه اثبات‌های کامل آن‌ها یافت می‌شود. 🔵 این رساله هم‌زمان حاوی اطلاعات تاریخی ارزشمندی درباره کشف فرمول‌های مثلثاتی توسط ریاضیدانان مسلمان سده‌های میانه و تحولی است که این کشف در حوزه مثلثات کروی پدید آورد. ✍️ نویسنده: Athanase Papadopoulos _ـ_ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا و بله دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ انجمن علمی مغز و شناخت دانشگاه علامه طباطبائی، با همکاری آزمایشگاه علوم شناختی این دانشگاه، برگزار می‌کند: ✔️ سمینار ملی با موضوع : «دانشگاه مطلوب در قرن بیست و یکم؛ علم، اخلاق و مسئولیت اجتماعی» ✨ سخنران : پروفسور مهدی گلشنی ✨ -دکترای فیزیک ذرات بنیادی از دانشگاه برکلی آمریکا -استاد ممتاز فیزیک دانشگاه صنعتی شریف -بنیان‌گذار و رئیس گروه فلسفه علم در دانشگاه صنعتی شریف -چهره ماندگار ملی 🚩در دنیایی که مرزهای علم، فناوری و اخلاق روزبه‌روز درهم‌تنیده‌تر می‌شوند، پرسش از جایگاه دانشگاه و مسئولیت اجتماعی آن اهمیتی مضاعف یافته است. این نشست فرصتی است برای بازاندیشی در نسبت میان علم، اخلاق و کارکرد اجتماعی نهاد دانشگاه در قرن حاضر. 🗓 تاریخ : یک‌شنبه، ۵ مهرماه ۱۴۰۵ 🕓زمان برگزاری : ساعت ۱۵ 🌐نحوه برگزاری : بصورت حضوری 📌 مکان: سالن آمفی‌تئاتر دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی ✏️جهت ثبت نام روی لینک ثبت نام کلیک کنید https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScwVG-kQrmSrGx4CP16dINNBsIhzjbRn8apzQhOlUWlgky6DQ/viewform _ـ_ــ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ گالیله و فلسفه علم 🔘 بخش سوم 🔵 در قرن هفدهم، فلاسفه طبیعی انگلستان نظیر رابرت بویل و رابرت هوک_ استادان جدید روش تجربی و بنیانگذاران انجمن سلطنتی _ را برخی تهدیدی برای راست کیشی به شمار می آوردند. این ادعای آنان که قادرند نیروهای پنهان طبیعت را هم کشف و هم دستکاری کنند همانند غصب جایگاه خداوند بود. از این رو مهم بود به خوانندگان خود اطمینان دهند که در برداشت این محصولی را درو می‌کنند که، به گفته ی بیکن، «خداوند خود کاشته» است. در این تشبیه، خدا بذر دانش را کاشته و فلاسفه طبیعی میوه آن را می چینند. بر حسب استعاره ی معروف دیگری، خدا نه کشاورزی کیهانی بل، چنان که یادآور شده ایم، مولف دو کتاب به حساب می آمد: کتاب طبیعت و متن مقدس. این استعاره هم مبتنی بر همان اندیشه بود، اینکه سرچشمه اصلی دانش خداست و آدمیان می‌بایست با به کارگیری فنونی خاص دانش را به دست آورند. 🔵 یکی از نکات سودمند در این استعاره های زراعت و قرائت این است که توجه را به این واقعیت جلب می کنند که دانش آدمی( دست کم دانش طبیعی او) ساخته می‌شود، نه اینکه فقط کشف گردد. دانه های سبز نمی شوند و میوه نمی آورند، مگر اینکه در خاک مناسب کشت و آبیاری و تغذیه و به شیوه ای مناسب برداشت شوند. متن ها عموماً معانی روشنی ندارند، معنا را باید از راه تلاش جمعی خوانندگان بسیار و استفاده از فنون تاریخی و ادبی مختلف به دست آورد. حتی اگر کسی بخواهد متنی را برای پی بردن به معنای «تحت اللفظی» آن بخواند، به هیچ وجه کار ساده ای پیش رو ندارد. ادیبان و ادب پژوهان خوب می دانند که پی بردن به نیات و مقاصد مولف در متن کاری دشوار و بحث انگیز است. تاریخ مباحث مربوط به علم و دین نشان می‌دهد که اوج این دشواری ها در ارتباط با دو کتاب خدا بروز و ظهور یافته است.نه کتاب طبیعت و نه متن مقدس. هیچکدام، روایت روشنی از نیات مولف خود به دست نمی‌دهند.برخی البته از این هم گام فراتر نهاده و منکر آن شده اند که این دو اساسا مولفی آسمانی دارند. برخی کتاب طبیعت را به صورت زندگی نامه ای خود نوشت می خوانند و متون مقدس را یکسره محصول دست بشر می شمرند. 📚 منبع: کتاب علم و دین، نوشته تامس دیکسون 👈 بخش قبلی _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
Smeenk2013PhilosophyOfCosmology.pdf
حجم: 471K
✅ معرفی کتاب: فلسفه کیهان‌شناسی 🔵 این کتاب به پرسش‌های فلسفی مطرح‌شده در پژوهش‌های معاصر کیهان‌شناسی می‌پردازد. در این کتاب، ضمن ارائه نمایی کلی از «مدل استاندارد» کیهان‌شناسی، استدلال می‌شود که نارسایی این مدل در پرداختن به نظریه‌های مربوط به کیهانِ بسیار آغازین، با معرفی یک مرحله تحول پویا (دینامیکی) قابل‌رفع است؛ مرحله‌ای که نیاز به یک «وضعیت اولیه خاص» را از میان برمی‌دارد. 🔵 همچنین، فرضیه‌های اخیر پیرامون ماده تاریک و انرژی تاریک و ارتباط آن‌ها با مباحث فلسفیِ مربوط به «عدم تعین» (underdetermination) مورد بحث قرار می‌گیرد. ✍️ نویسنده: کریس اسمینک (کتاب راهنمای فلسفه فیزیک آکسفورد به‌ویراستاری رابرت باترمن) _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
JPIUT_Volume 12_Issue 24_Pages 201-218.pdf
حجم: 466.6K
✅ معرفی مقاله: فلسفه جدیدِ انسان و انسان‌گرایی 🔵 بنیان نظریِ این فلسفه نوظهور را فیلسوف آمریکایی، James Joseph Dagenais (۱۹۲۳–۱۹۸۱) بنا نهاد؛ وی به این نتیجه رسید که «انسان‌شناسی فلسفی» یک علم نیست، بلکه قلمرویی است مستقل از سایر علوم؛ و اینکه «فلسفه انسان» تنها می‌تواند در قالب یک تلاش مشترک میان تمامیِ علوم پدید آید، که در آن، خودِ انسان باید موضوعِ مطالعه قرار گیرد. 🔵 تبیین نهایی انسان فراتر از تمامی دیدگاه‌های علمیِ ممکن قرار دارد که تاکنون صورت‌بندی شده‌اند؛ زیرا آن تبیین، خود در خاستگاهِ هر شاخه‌ای از علم — از جمله دانش فلسفه — جای دارد. این همان بنیادِ نهایی است که فلسفه‌ها — با هر ماهیتی که داشته باشند — می‌توانند به‌صورت ضمنی یا صریح بر پایه آن پی‌ریزی و اعمال شوند. 🔵 روش‌های انسان‌شناسی فلسفیِ پسامدرن باید بر تأمل، بر این ادعا که می‌توان درباره تفاوت‌ها و تضادها بر مبنای دلایل معقول به بحث پرداخت، و بر مسئولیت فردی در قبال تصمیماتی که همگی ما برای خود در خصوص تغییرات جسم و ذهن اتخاذ می‌کنیم، استوار باشند. 🔵 نسخه‌ای پسامدرن از باور سارتر: انسان همان چیزی است و همواره همان چیزی خواهد بود که خود از خویشتن می‌سازد. من بر پایه تعریف «Jim Dagenais» — یعنی «نگرشی کلی و منسجم نسبت به انسان و جهانِ او» — به انسان‌شناسی فلسفی، ماهیتی تازه بخشیده‌ام؛ تا بتواند مبنایی برای فلسفه و در نتیجه، شالوده‌ای برای زندگی انسان باشد. ✍️ نویسنده: هانس ال. ام. داسن _ـ_ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا و بله دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ ما انسان‌ها به چه چیزی وابسته‌ایم؟ ما به کلماتِ خود وابسته‌ایم… وظیفهٔ ما انتقالِ تجربه و اندیشه‌ها به دیگران است. ما باید پیوسته بکوشیم تا دامنهٔ توصیفاتمان را گسترش دهیم، اما به‌گونه‌ای که پیام‌هایمان در این میان، خصلتِ «عینی» یا «غیرمبهمِ» خود را از دست ندهند… ما چنان در زبان معلقیم که نمی‌توانیم بگوییم چه چیزی “بالا” است و چه چیزی “پایین”. واژهٔ “واقعیت” نیز خود یک واژه است؛ واژه‌ای که باید یاد بگیریم آن را به‌درستی به کار ببریم. 👤 نیلز بور 📚 منبع: Quoted in Philosophy of Science Vol. 37 (1934), p. 157, and in The Truth of Science : Physical Theories and Reality (1997) by Roger Gerhard Newton, p. 176 _ـ_ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا و بله دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ آیا خدا در کار طبیعت دخالت می‌کند؟ 🔘 مکانیک کوانتومی 🔵 علاوه بر معضلات فلسفی مهمی که در شرح دقیق هر نوع علیت باوری وجود دارد (چه رسد به تعریف آن)، این نگرش در اوایل قرن بیستم با چالش علمی مهمی در قالب مکانیک کوانتومی مواجه شد. نظریه کوانتومی حاصل تلاش فیزیکدانان برای فهم عالم خیلی کوچک ها_ رفتار ذرات اتمی و زیر اتمی _ بود. ماکس پلانک و آلبرت اینشتین نشان دادند که نور، که در آن زمان موجی الکترومغناطیسی به شمار می آمد،در عین حال چنان رفتار می‌کند که گویی از ذرات مجزایی ساخته شده است که آنها را «فوتون» نامیدند. نظریه هایی که پیشگامان علوم کوانتومی نظیر اروین شرودینگر و ورنر هایزنبرگ بعداً در دهه ۱۹۲۰ مطرح کردند پیامد های گسترده ای داشت و تفسیر آنها هنوز محل بحث و مجادله است. 🔵 اینشتین خود از تفسیرهای احتمال گرایانه و بی علت انگارانه درباره نظریه کوانتومی که به تدریج غالب می شدند ناخشنود بود و می‌گفت: « خدا با جهان تاس نمی اندازد.». برخی فلاسفه و فیزیکدانان هنوز در ناراحتی اینشتین شریک اند. آنها، که ذاتاً تبیین های علیت باورانه را ترجیح می دهند،امیدوارند از قوانین فیزیک کوانتومی تفسیر دیگری به دست دهند. 🔵 پس نظریه کوانتومی بیش تر از آن رو مناقشه انگیز شده است که از قرار معلوم بسیاری از فرض های اساسی مکانیک کلاسیک نیوتنی را واژگون می‌کند. این نظریه نشان می دهد که فیزیک را دیگر نمی توان به یک سلسله کنش و واکنش علت مند میان ذرات جامد ماده تقلیل داد.برحسب نظریه نظریه کوانتومی، پدیده‌هایی چون فوتون ها و الکترون ها در آن واحد هم موج اند و هم ذره. اینکه رفتار آنها شبیه به کدامیک از این دو صورت به نظر برسد منوط به شیوه تعامل ابزار آزمایشی با آنهاست. به علاوه، اصل عدم قطعیت هایزنبرگ مقرر می دارد که مقدار حرکت یا موقعیت یک هویت کوانتومی را می‌شود معلوم کرد، اما هر دو اینها را در آن واحد نمی شود معلوم کرد. سرانجام اینکه مشاهده گر نقش مهمی در نظریه کوانتومی دارد، او فقط گیرنده منفعل داده ها نیست، بلکه در ایجاد آنها سهم فعالانه ای دارد.نظام های کوانتومی پیرو «تابع های موج» محتملی هستند که تا وقتی مشاهده نشده اند، مقدار معینی به خود نمی گیرند. گفته می شود که عمل مشاهده موجب «فرو ریزش تابع موج » می شود و نظام کوانتومی را به حالت یا موقعیت خاصی در می آورد و آن را از حالت یا موقعیت دیگری باز می‌دارد. قبل از مشاهده، نظام کوانتومی «ابر» ی است که همه حالت های مشاهده پذیر ممکن را در خود دارد و برای هر حالت احتمال متفاوتی مقرر است. 🔵 مکانیک کوانتومی بر آن است که، در بنیادی ترین سطح، واقعیت مادی علت مند نیست (و حتی «مادی» هم به نظر نمی رسد). ما در جهانی از ابرها، تابع های موج و احتمالات به سر می بریم، نه در جهان ساعت وار عصر روشنگری که می شد آن را با اطمینان به تصویر کشید. نظریه کوانتومی همچنین این تصویر را سست می کند که جهان مادی عیناً و مستقل از انسان های مشاهده گر وجود دارد، زیرا عمل مشاهده، یا اندازه گیری، است که موجب فرو ریزش تابع موج می شود. به تعبیری، جهان مادی صلبی که در تجربه روزمره خود و در فیزیک نیوتنی می یابیم فقط از راه اندازه‌گیری ما به وجود می آید. 🔵 فیزیک کوانتومی جزئی فوق‌العاده مهم از علم نوین است، ولی تصویری که از واقعیت مادی عرضه می دارد چنان عجیب و علیت ناپذیر است که طبعاً فیلسوفان و متفکران دینی نیز علاقه ای شگرف به آن نشان داده اند. دورنمای فلسفه طبیعی جدید و کل گراتری که مشاهده گر را جزئی تفکیک ناپذیر از عمل مشاهده تلقی می‌کند و علت مندی را انکار می‌کند، دورنمایی است که برای طرفداران جهان بینی های متفاوت متعدد، از ادیان سنتی گرفته تا ایدئولوژی های نوین تر موسوم به «عصر جدید»، جذاب است. تلاش متألهان برای بهره‌گیری از فیزیک کوانتومی به عنوان منبع پایاتر « حفره ها» یی که خدا احتمالا قادر است در آنها وارد عمل شود، با آمیزه ای از رد و قبول مواجه شده است. چنین تلاش هایی پاسخی برای این پرسش شکاکان به دست نمی‌دهد که چرا خدا در برخی مواقع وارد عمل می شود و در مواقع دیگر خیر، برخی مومنان هم از این تلاش ها خرسند نیستند، زیرا معتقدند که خدا واضع قوانین طبیعت است نه برده ی آنها و لذا می تواند هرگاه اراده کند این قوانین را ملغی کند یا به حال تعلیق درآورد، بی‌آنکه لازم باشد با حالت های نظام های کوانتومی ور برود. 📚 منبع: کتاب علم و دین، نوشته تامس دیکسون _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
1621678353-10389-99-179.pdf
حجم: 155.7K
✅ معرفی مقاله: مابعدالطبیعه (متافیزیک) چیست؟ 🔵 کتاب مابعدالطبیعه ارسطو شاید بنیادی ترین اثر فلسفی بشمار می‌رود. اهمیت این اثر بحدی است که اکنون دو هزار سال است این نام بر فلسفه اولی و الهیات اطلاق می‌شود. دست کم هزار و پانصد سال است که مراد از لفظ متافیزیک یا مابعدالطبیعه علمی شمرده می‌شود که از مبادی و علت های نخستین و موضوع های علوم جزئی بحث می‌کند. 🔵 مابعدالطبیعه که ابتدا نامش فلسفه اولی و علم کلی بود، دو بخش داشته است؛ یکی بحث از مطلق وجود و اعراض ذاتی آن و دیگری مباحث الهیات. بر همین اساس، فیلسوفان جهان اسلام فلسفه اولی یا علم کلی را الهیات نامیدند و آن را به دو بخش تقسیم کردند؛ امور عامه یا الهیات بمعنی الاعم که در آن از وجود و مبادی و علل و اعراض آن بحث می شود و الهیات خاص یا الهیات بمعنی الأخص که مسائلش توحید و صفات و اسماء و افعال باری تعالی است. 🔵 در سنت اسلامی فیلسوفان دست کم در مبادی و حتی در بسیاری از مسائل اساسی با هم توافق داشتند اما در فلسفه جدید غرب مسائل مابعدالطبیعه صورت تازه پیدا کرده و حوزه های گوناگون فلسفه بوجود آمده است. فیلسوفان دوره جدید از دکارت تا کنون وصف و تعریفی از مابعدالطبیعه پیش آورده اند که در ظاهر با بیان ارسطو یکی نیست. آنها بجای تعریف و وصف مابعدالطبیعه، فلسفه خود را وصف و تعریف کرده اند. نوشتار پیشرو درصدد است با تحلیل تطور تاریخی موضوع این علم، چیستی مابعدالطبیعه را تبیین نماید. ✍️ نویسنده: رضا داوری اردکانی _ـ_ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا و بله دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ معرفی کتاب: اوصاف الاشراف 🔵 کتاب «اوصاف الاشراف» رساله‌ای موجز و عمیق به قلم خواجه نصیرالدین طوسی است که در اواخر عمر این اندیشمند به نگارش درآمده و نمایانگر تکامل فکری او از وادی فلسفه و ریاضیات محض به ساحت عرفان و سلوک معنوی است. این اثر هندسه‌ای دقیق از مراتب سیر و سلوک ارائه می‌دهد و مسئله شناخت نفس و تقرب به حقیقت مطلق را با زبانی پیراسته از پیچیدگی‌های رایج آثار عرفانی بررسی می‌کند. 🔵 طوسی در این رساله تلاش کرده است تا مسیر دشوار طریقت را با تکیه بر چارچوبی نظام‌مند، اما مبتنی بر تجربه‌های باطنی ترسیم کند و نشان دهد که چگونه یک سالک می‌تواند از ابتدایی‌ترین درجات ایمان به عالی‌ترین مراتب انقطاع دست یابد. 🔵 مراحل سلوک این رساله بر پایه شش اصل می باشد که هر یک نمایانگر توقفی در سفر روحانی انسان است. نویسنده حرکت را از مبدا و پیش‌نیازهای سلوک آغاز می‌کند و مسئله ایمان، ثبات، نیت و اخلاص را به عنوان نخستین گام‌های ضروری برای ورود به این مسیر شرح می‌دهد. 🔵 پس از تثبیت این پایه‌ها سالک با مسئله رفع موانع روبه‌رو می‌شود که نیازمند گذر از گذرگاه‌هایی چون توبه، زهد، فقر و ریاضت است. در این نگاه زهد و ریاضت نه به معنای گریز انفعالی از جهان، بلکه معنای وسایلی برای رهایی از تعلقات محدودکننده و آماده‌سازی روح برای پذیرش درجات بالاتر مطرح می‌شوند. ✍️ نویسنده: خواجه نصیرالدین طوسی ( تصحیح و مقدمه، نجفقلی حبیبی) 👈 لینک کتاب _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ اینشتین و فلسفه کانت 🔘 به نظرم مهمترین موضوع در فلسفه کانت صحبت از مفاهیم پیشینی در ساخت علم است. اما اینجا دو دیدگاه متعارض وجود دارد: پیشینی گرایی کانت، که مطابق آن، مفاهیم مشخصی در ذهنمان از پیش وجود دارند و قرارداد گرایی پوانکاره . این دو دیدگاه در این توافق دارند که علم برای ساخته شدن به مفاهیم دلخواه نیاز دارد. اما درباره اینکه آیا این مفاهیم به نحو پیشینی داده می شوند یا قراردادهای دلخواهانه اند، چیزی نمی توانم بگویم. 👤 آلبرت اینشتین 📚منبع: کتاب آینشتاین، نوشته تامس ریکمن _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute
✅ آیا خدا در کار طبیعت دخالت می‌کند؟ 🔘 علت اولی 🔵 اما شاید قوی ترین مدرک وجود خدا خود قوانین بنیادین عالم مادی باشد، نه تعلیق و نقض موردی آن قوانین یا دستکاری های گاه و بیگاه در آنها. این بازگشت به همان نظریه ساده ای است که بسیاری از فلاسفه، متألهان و دانشمندان طی قرون و اعصار مطرح کرده اند و آن اینکه هر چند ما کلا می توانیم پدیده های طبیعی را در قالب سایر علت های ثانوی طبیعی تبیین کنیم، برای پرهیز از تسلسلی بی پایان، باید در نقطه ای به یک علت اولی یا «محرک اولی» قائل شویم، و اینکه طبق شناختمان از جهان آن محرک اولی همان خدایی است که بسیاری از طریق متون مقدس و تجربه های دینی با او مواجه شده اند. نمی توانیم از علوم طبیعی انتظار داشته باشیم که ما را در مورد مسئله علت اولی یاری دهند. علم نمی تواند به ما بگوید که چرا چیزی هست به جای آنکه هیچ چیز نباشد. نظریه های کیهان شناختی شاید بتوانند توضیح دهند چیزی که هست چگونه کار می‌کند و با سایر چیزهای کیهانی که در گذشته و حال و آینده بوده اند و هستند و خواهند بود، یا حتی در عالم های موازی بی شمار یا در ابعاد دیگر این عالم موجودند، چه ارتباطی دارد.این کاری است که نظریه های مربوط به انفجارهای بزرگ یا فروریزی های بزرگ، ابر ریسمان ها و پوسته ها، و نوسان های کوانتومی و عالم های چندگانه می کوشند انجام دهند. اما علوم طبیعی نمیتوانند از این فراتر روند و به این پرسش پاسخ دهند که آنچه ماده، انرژی یا قوانین طبیعت می نامیم چرا اصلا به وجود آمده است. در اینجا با حفره ای پرناشدنی در دانش علمی خود طرفیم که همه خداباوران معتقدند با خدا پر می شود. خداناباوران پاسخ می دهند که حتی اگر فرض کنیم که عالم خالق یا طراحی دارد، این سوال همچنان بی پاسخ می ماند که خالق آن خالق یا طراح آن طراح کیست. این درست است، اما چندان تعجب آور نیست. هر سفری که در پی کشف علت ها انجام می شود به هر حال نقطه ی پایانی دارد. آن نقطه پایان ممکن است ماده، یا راز، یا ضرورت مابعدالطبیعی باشد. ممکن است علت اولی بی شکل یا ممکن است خدا باشد. در هر نقطه ای که شخص می خواهد این سفر را به پایان برد، همیشه باز هم می شود پرسید « چرا ؟» یا « علتش چه بود؟». پاسخ در همه موارد_ خواه مذهبی و خواه غیر مذهبی _ این است که فلان چیز صرفاً هست. مشکل بسیار جدی تر برای خداباوران این است که چگونه می شود بین قائل شدن به یک علت اولی برای عالم از یک سو و یکی پنداشتن آن علت ناشناخته با خدای متشخص یهودیت، مسیحیت، اسلام یا هر دین و آیین دیگری پل زد و این شکاف عمیق را پر کرد. 📚 منبع: کتاب علم و دین، نوشته تامس دیکسون 👈 بخش قبلی _ـ_ـ_ـ_ 💻 آدرس تارنمای ما : 🌐 https://manainstitute.ir 📱 ما را در ایتا دنبال کنید: 🆔 @maanainstitute